Թուրքիայի նախագահ

Էրդողանը պատրաստ է բանակցություններ վարել «Թալիբան» շարժման հետ

44
Թուրքիայի առաջնորդ Ռեջեփ Թայիփ Էրդողանն անձամբ քայլեր է ձեռնարկում «Թալիբան» շարժման ներկայացուցիչների հետ երկխոսելու համար:

ԵՐԵՎԱՆ, 19 հուլիսի - Sputnik. Թուրքիան ծրագրում է Աֆղանստանում իր հնարավոր ռազմական ներկայության վերաբերյալ բանակցություններ վարել «Թալիբան» շարժման հետ, ՌԻԱ Նովոստիի փոխանցմամբ՝ այդ մասին լրագրողներին է ասել Թուրքիայի նախագահ Ռեջեփ Թայիփ Էրդողանը:

««Թալիբանը» չի ասել, որ դեմ է թուրք զինվորականների ներկայությանը, նրանք լավ գիտեն մեր դիրքորոշումը: Մենք ունենք ծրագրեր և իրականացնում ենք դրանք: Այժմ մեր արտաքին գործերի նախարարությունը և ես անձամբ անում ենք այդ քայլերը։ Մենք բանակցություններ կվարենք, կտեսնենք, թե ինչ կլինի դրանից հետո», - ասել է Էրդողանը:

Էրդողանը թալիբներին հորդորել է թուրք զինվորականներին չդիտարկել որպես օկուպանտներ:

Ավելի վաղ Թուրքիայի պաշտպանության նախարար Հուլուսի Աքարը հայտարարել էր, որ Անկարան առաջարկել է ամերիկյան զորքերի դուրսբերումից հետո ապահովել Քաբուլի օդանավակայանի անվտանգությունը։ Ավելի ուշ նա ասել էր, որ վերջնական որոշում դեռ չի կայացվել, բանակցություններ են ընթանում ԱՄՆ-ի ու Աֆղանստանի հետ: Միևնույն ժամանակ կառավարության անվտանգության և պաշտպանության ուժերի ներկայացուցիչ, գեներալ Աջմալ Շինվարին ասել էր, որ աֆղանական ուժերը պատասխանատու կլինեն Քաբուլի օդանավակայանի համար Աֆղանստանից օտարերկրյա զորքերի դուրսբերումից հետո, իսկ օտարերկրացիները կզբաղվեն միայն տեխնիկական աշխատանքով:

Ի՞նչ շահ է հետապնդում Թուրքիան Աֆղանստանում. պատրա՞ստ է Հայաստանը հնարավոր զարգացումներին

Ի պատասխան «Թալիբանը» հայտարարել էր, որ իրենք դեմ են Աֆղանստանում թուրքական զորքերի տեղակայմանը, քանի որ դա խախտում է երկրի ինքնիշխանությունը: Թալիբները նշել են, որ Անկարայի կողմից այդպիսի որոշումը խնդիրներ կառաջացնի Թուրքիայի և Աֆղանստանի ժողովուրդների միջև, և զգուշացրել էին, որ եթե թուրք զինվորականները մնան Աֆղանստանում, կդիմակայեն նրանց, և հետևանքների համար պատասխանատվությունը կկրեն նրանք, ովքեր միջամտել են ներքին գործերին:

* «Թալիբանը» արգելված ահաբեկչական կազմակերպություն է։

«Բայդեն, շնորհակալություն զենքի համար». ո՞վ է թալիբներին աջակցում Աֆղանստանում

44
թեգերը:
Աֆղանստան, բանակցություն, Թուրքիա
Էրդողանն ու Ալիևը Շուշիում

Ինչո՞ւ Ալիևը գնաց զոհողությունների, կամ այլևս Ադրբեջան չկա, կա Թուրքիա-1 և Թուրքիա-2

115
Քաղաքագետները վերլուծում են Ադրբեջանի մասին Էրդողանի խոսքերը։ Արդյո՞ք տարածաշրջանային նոր վերաբաժանման առաջ ենք կանգնելու, թե՞ Լիբիայի ու Սիրիայի նման Էրդողանը կբավարարվի Ադրբեջանում ռազմաբազա հիմնելով ու այդկերպ ևս մեկ կողմից շրջափակելով Հայաստանը։

ԵՐԵՎԱՆ, 31 հուլիսի – Sputnik, Նաիրի Հոխիկյան. Այլևս Ադրբեջան գոյություն չունի, գոյություն ունի Թուրքիա-1 և Թուրքիա-2։ Միջին արևելյան ուսումնասիրությունների կենտրոնի տնօրեն, թուրքագետ Տիրան Լոքմագյոզյանն այսպես է նկարագրում տարածաշրջանում ձևավորված իրավիճակն ու Թուրքիայի նախագահ Ռեջեփ Էրդողանի վերջին դիրքորոշումերը։

«Հիմա Էրդողանի նպատական է Ադրբեջանի հանրությանն ինտեգրել Թուրքիայի կազմում, այլ հարց է, որ Ալիևն այնքան էլ չի ցանկանում լինել Թուրքիայի լիարժեք ենթակա։ Բայց փաստ է, որ Ալիևը երկրի բանակը և դիվանագիտությունը հանձնեց թուրքերի ձեռքը», -ասում է նա։

Թուրքիայի նախագահ Ռեջեփ Թայիփ Էրդողանը հունիսի 15-ին Շուշիում ելույթ ունենալիս հայտարարել էր, որ պատրաստվում է իր զորքերը երկար ժամանակ թողնել Ադրբեջանի տարածքում՝ այդկերպ հաստատելով հայկական կողմի պնդումները, թե 2020թ-ի պատերազմին ադրբեջանական զորքից բացի մասնակցել է նաև թուրքական բանակը։

Իսկ հուլիսի 2-ին Թուրքիայի Սաքարիա նահանգ այցի ժամանակ Էրդողանը շեշտել էր, որ անորոշ ժամանակով կպահպանի իր ներկայությունն Ադրբեջանում՝ նշելով. «Թուրքիան առանց տատանվելու կվերցնի այն, ինչն իրավունքով իրեն է պատկանում»։ 

Քաղաքագետները կարծում են, որ Էրդողանի այս խոսքերով Թուրքիայի համար Ադրբեջանն այլևս չունի ինքնիշխանություն, ավելի պարզ ասած՝ Ադրբեջանը սուվերեն տարածք չէ Անկարայի համար։ Ի՞նչ հետևանքներ է ունենալու Թուրքիայի իշխանության այս դիրքորոշումը, ինչպիսի՞ ներկայության մասին է խոսքը։ Արդյո՞ք մենք կանգնելու ենք տարածաշրջանային նոր վերաբաժանման առաջ, թե՞ Լիբիայի ու Սիրիայի նման Էրդողանը կբավարարվի Ադրբեջանում ռազմաբազա հիմնելով ու այդկերպ ևս մեկ կողմից շրջափակելով Հայաստանը։

Էրդողանի ակնարկը Կիպրոսում. կկարողանա՞ հայկական դիվանագիտությունն օգտագործել իր շանսը

2020թ․ պատերազմի ժամանակ հապճեպ կերպով փոխվեց Ադրբեջանի գլխավոր շտաբի պետ Նեջմեդդին Սադիխովը՝ տեղը զիջելով թուրք գործընկերոջը, դրանից առաջ փոփոխություններ եղան նաև դիվանագիտական կորպուսում՝ ազատվեցին 2004 թվականից՝ ավելի քան 16 տարի արտգործնախարարությունը ղեկավարած Էլմար Մամեդյարովից։

Ռազմական ու դիվանագիտական առումով Ադրբեջանում իշխանական աթոռներին նստեցին Թուրքիայի նշանակած պաշտոնյաները, Թուրքիայի մարդիկ՝ Գլխավոր շտաբի պետ՝ Քերիմ Վելիևը, ԱԳ նախարար՝ Ջեյհուն Բայրամովը։

«Դա արդեն ցույց տվեց, որ Ադրբեջանն ինքն իրեն հանձնեց։ Նույնիսկ Ադրբեջանի նախկին ԳՇ պետն ասել էր, եթե ամեն ինչ տալիս ենք թուրքերին, գուցե մեր կանանց էլ տանք նրանց։ Պատերազմի ժամանակ, եթե Թուրքիան իր ռազմական օգնությունը չցուցաբերեր, Ադրբեջանը որևէ հաջողության չէր հասնի, ուստի Ալիևը գնաց այդ զոհողություններին և զիջեց այն, ինչ ուզեց Թուրքիան»,-նշեց Տիրան Լոքմագյոյանը։

Հուլիսի 28-ին Թուրքիայի խորհրդարանի ղեկավար Մուստաֆա Շենթոպը հայտարարել էր, որ Թուրքիան և Ադրբեջանը բանակցում են համատեղ թյուրքական բանակ ստեղծելու շուրջ։ «Մեր գաղափարը պարզ է՝ մեկ ազգ երկու պետություն և այդպես կլինի միշտ։ Այս առնչությամբ բազմաթիվ բանակցություններ են տեղի ունեցել, բազմաթիվ պայմանավորվածություններ են ձեռք բերվել»,-մասնավորապես  ասել է Շենթոպը։

«Սադրանք՝ ուղղված մեր միասնության դեմ». Էրդողանը` Ստամբուլի հայկական տաճարի մոտ պարի մասին

Տիրան Լոքմագյոզյանը համոզված է, որ աստիճանաբար իրագործվում է Ադրբեջանի սուվերենության վերացման գործընթաց, ինչին ադրբեջանական հանրությունն ամենևին դեմ չէ։

115
թեգերը:
Իլհամ Ալիև, Թուրքիա, Ադրբեջան, Ռեջեփ Թայիփ Էրդողան, Արցախյան պատերազմ
Ըստ թեմայի
Ադրբեջանի նախագահն ընդունում է, որ իրենց զորքերը ՀՀ տարածքում են. ԱԳՆ–ի պատասխանն Ալիևին
ԼՂ–ն Ադրբեջանի տարածքից դուրս է. Արտակ Բեգլարյանը մեկնաբանել է Իլհամ Ալիևի հարցազրույցը
Ալիևի ուզածը մեկն է. Հովհաննիսյանը` հայ–ադրբեջանական սահմանի լարվածության մասին
Արարատ լեռը

Ամենահին կոնյակը Հայաստանում է արտադրվել. Իսպանական Forbes-ը հոդված է հրապարակել

55
(Թարմացված է 20:46 31.07.2021)
Հայաստանին նվիրված բաժնում նշվում է, որ հայերն այդ խմիչքն իրենց հողում պատրաստել են դեռևս բաբելոնյան ժամանակաշրջանում։

ԵՐԵՎԱՆ, 31 հուլիսի - Sputnik. Իսպանական Forbes-ը Հայաստանը ներառել է ճամփորդությունների համար 7 տպավորիչ ուղղությունների թվում, ուր մարդիկ կարող է այցելել, չնայած COVID-19–ի։

Հայաստանին նվիրված բաժնում նշվում է, որ հայերը կոնյակն իրենց հողում պատրաստել են դեռևս բաբելոնյան ժամանակաշրջանում։

«Արարատ կոնյակը, որն անվանվել է Հայաստանի և Թուրքիայի սահմանին գտնվող Արարատ լեռան պատվին, ընկույզի, համեմունքների, մուգ շոկոլադի և վանիլի բույր ունի։ Գաղտնիքը նրանում է, որ այն արտադրում է տեղական խաղողի սորտերից։ Համային հատկություններն այն ստանում է նաև Արարատյան դաշտի կլիմայի և հայկական կաղնու տակառներում կրկնակի թորման և հնեցման հնագույն մեթոդի շնորհիվ», - ասվում է հոդվածում։

Հոդվածի հեղինակը հիշել է նաև 20-րդ դարի սկզբին հայտնի հայ կոնյակագործ Մարգար Սեդրակյանի հետ կապված լեգենդը, որում ասվում է, որ Ուինսթոն Չերչիլը մի անգամ ասել է, որ «Դվին» կոնյակի համը փոքր–ինչ փոխվել է, դարձել է ավելի վատը։

Իմանալով այդ մասին և տեղեկանալով, որ այդ կոնյակը ստեղծող Մարգար Սեդրակյանն աքսորված է Սիբիր, Իոսիֆ Ստալինը  հրամայել է նրան անհապաղ ազատ արձակել, վերականգնել գործարանի գլխավոր տեխնոլոգի պաշտոնում և վերադարձնել կոնյակի նախկին համը:

Մեծ Բրիտանիայի վարչապետը շարունակում էր ստանալ իր սիրելի կոնյակը և խմել օրական մեկ շիշ, ինչպես հիշում են նրա ժամանակակիցները։

Նշենք, որ Իսպանական Forbes-ը տպավորիչ ճանապարհորդությունների ուղղությունների թվում ներառել է նաև Մալթան, Էկվադորը, Նամիբիան, Իռլանդիան, Վրաստանը, Բոլիվիան։

Հայ փախստականների թոռը. Forbes–ն Ալեքսիս Օհանյանի գործունեության մասին հոդված է հրապարակել

55
թեգերը:
Forbes, Հայաստան, զբոսաշրջություն, կոնյակ
Ըստ թեմայի
Forbes-ը հրապարակել է ամենաշատ եկամուտ ունեցող ռուսաստանցի աստղերի ցանկը
Սամվել Կարապետյանը «Forbes»-ի վարկածով Ռուսաստանի ամենահարուստ գործարարների ցանկում է
Նոր աշխարհի մարտահրավերներն ու հաջողության գաղտնիքը. Ռուբեն Վարդանյանի հոդվածը Forbes-ում
Գեղարքունիք

Ի՞նչ քարտեզներ են փոխանցվել Երևանին և Բաքվին, կամ սահմանի լարումը սահմանազատման համար է

0
(Թարմացված է 22:15 31.07.2021)
Մոսկվացի քաղաքագետ և Կովկասագետների գիտական ընկերության կայքի գլխավոր խմբագիր Անդրեյ Արեշևը Sputnik Արմենիային տված հարցազրույցում վերլուծել է հայ-ադրբեջանական սահմանին և Հարավային Կովկասում տիրող իրավիճակը:

ԵՐԵՎԱՆ, 31 հուլիսի – Sputnik. Ռուս վերլուծաբան Անդրեյ Արեշևը կարծում է, որ սահմանին իրավիճակը սրելով` Ադրբեջանը փորձում է հայկական կողմի վրա առավելագույն ճնշում գործադրել և առավելություն ստանալ մարտական գործողությունների գոտում` հետագայում բանակցություններին սակարկության ժամանակ շահեկան օգտագործելու համար:

«Միանգամայն ակնհայտ է, որ այդպիսի սակարկություն է ընթանում։ Այդ մասին կարելի է դատել Նիկոլ Փաշինյանի և Իլհամ Ալիևի Մոսկվա կատարած այցերի արդյունքներից։ Հայաստանի ղեկավարի այցից հետո խոսվել է բարդ փոխզիջումների ու որոշումների մասին, իսկ Ալիևի հետ հանդիպման ընթացքում Ռուսաստանի նախագահը շնորհակալություն է հայտնել այն փոխզիջումային լուծումների համար, որոնք քննարկվել են ու հնարավոր է շարադրվեն թղթի վրա», - ասում է Արեշևը:

Քաղաքագետի խոսքով՝ ակնհայտ է, որ Մոսկվայում բանակցությունները վերաբերում են Հայաստանի և Ադրբեջանի միջև խաղաղ պայմանագրի կնքմանը՝ առանց Թուրքիայի մասնակցության։ Այս համատեքստում, անշուշտ, քննարկվում են սահմանագծման և սահմանազատման հարցերը։ Չի բացառվում, որ այդ գործընթացի հիմքը դառնան Ռուսաստանի գլխավոր շտաբի քարտեզները, որոնք, որոշ տվյալների համաձայն, արդեն փոխանցվել են Բաքվին և Երևանին։

«Փաշինյանը երբեք չի թաքցրել հարևան երկրների հետ խաղաղության հասնելու իր ծրագրերն ու այդ մասին ասել է հերթական անգամ՝ վերջերս ելույթ ունենալով Հայաստանի խորհրդարանում: Ճիշտ է, նա նշել է, որ Բաքուն ապակառուցողական դիրքորոշում է ցուցաբերում։ Դրանով հաստատվում է, որ Ադրբեջանը բանակցում է ուժի դիրքերից՝ ավելացնելով իր ռազմական ներկայությունը սահմանին։ Դժվար թե ադրբեջանական ստորաբաժանումները հենց այնպես հեռանան Գեղարքունիքից և Սյունիքից, որ ռուս սահմանապահները կանգնեն հակամարտող կողմերի միջև։ Ամենայն հավանականությամբ, Բաքվում պնդում են, որ զորքերի հայելային հեռացման հիմք ընդունվի հակամարտության ներկայիս գիծը», - ասաց նա։

Андрей Арешев на заседании армяно-российского Лазаревского клуба (13 декабря 20119). Еревaн
© Sputnik / Asatur Yesayants
Անդրեյ Արեշևը

Արեշևը կարծում է, որ Ղարաբաղում ռազմական պարտությունն ու բանակցային գործընթացում հայկական իշխանության ներկայիս խոցելի վիճակը Հայաստանի թուլացման արդյունքն են, չնայած որ երկիրն ուժեղացել էր վերջին 10-15 տարում:

Սահմանային գոտում հրադադարը պետք է վերականգնել. Գավանը ԵԽԽՎ–ում զեկույցով հանդես կգա

«Ժամանակին փորձագետները խոսում էին հայ հասարակության «ղարաբաղականացման» մասին, իսկ հիմա մենք գործ ունենք «քարդաշյանացման» հետևանքների հետ։ Ես չեմ հորինել այդ տերմինը, բայց այն ընդհանուր առմամբ արտացոլում է բնակչության շրջանում տիրող տրամադրություններն ու գաղափարական-արժեքային նոր վեկտորը», - ասում է Արեշևը։

Նման տրամադրությունները 2018-ի գարնան անարյուն իշխանափոխության արդյունքն են, իսկ դրան հաջորդած իրադարձությունները, մասնավորապես, ռազմաքաղաքական դաշինքի գործող գլխավոր քարտուղար Յուրի Խաչատուրովի քրեական հետապնդումը, անվստահություն առաջացրեցին ՀԱՊԿ-ի դաշնակիցների մոտ։ Ուստի, քաղաքագետի կարծիքով, պետք չէ բացառել այն գործոնը, որ Հայաստանի ներկայիս իշխանությունն անգիտակցաբար սպասարկել է ոչ բարեկամական երկրների և դրանց հատուկ ծառայությունների շահերը, և հիմա նման անմտությունը թանկ է նստում թուլացած հայկական պետության վրա։

«Ռուս վերլուծաբանները շատ հաճախ ընդգծում են Թուրքիայի կապերը բրիտանական հետախուզության և նրանց անդրազգային կորպորացիաների հետ։ Հիշեցնեմ, որ ժամանակին «ֆուտբոլային դիվանագիտությունը»  նախաձեռնվել էր այն ուժերի կողմից, որոնք շահագրգռված էին Հայաստանին Արևելք – Արեւմուտք առանցքին միացնելու հարցում, որ Երևանը ռուսական վեկտորից ուղղվի թուրքականին», - ընդգծեց Արեշևը։

Նրա խոսքով՝ Հայաստանի արևմտամետ ուժերը չեն կարող հստակ ասել, թե առանց Անկարայի մասնակցության հավաքական Արևմուտքն ինչպիսի քաղաքական նախագիծ կարող է առաջարկել ՀՀ-ին: Նույնիսկ ՆԱՏՕ-ում Հարավային Կովկասի բոլոր երեք երկրները ղեկավարվում են թուրք սպաները։ Արեշևը նշում է, որ եվրոպացի ու ամերիկացի ներկայացուցիչների այցերից կարելի է դատել, որ նրանք չեն տարանջատում տարածաշրջանի երկրները՝ հետևողականորեն այցելելով Թբիլիսի, Երևան ու Բաքու:

«Արևմուտքն առանձին նախասիրություններ չունի Հարավային Կովկասի երկրներից յուրաքանչյուրի հանդեպ և չի առանձնացնում Հայաստանը։ Նրանց համար դա ընդհանուր տարածաշրջան է, որը լավ կլիներ ամբողջովին արևմտամետ դարձնել, բայց նրանք գիտակցում են, որ Թուրքիան Կովկասում ու Կենտրոնական Ասիայում ունի իր արտաքին քաղաքական նպատակները, որոնք իրականացնում է, ու չարժե նրան այդ հարցում խանգարել», - ասաց Արեշևը։

Պուտինը հայ-ադրբեջանական սահմանին տիրող իրավիճակը քննարկել Է ՌԴ ԱԽ անդամների հետ

Այսպիսով, քաղաքագետը կարծում է, որ Հայաստանում ռուսական ներկայության այլընտրանքը թուրքական ներկայությունն է։ Իսկ դա կհանգեցնի տնտեսական, մշակութային և գաղափարական էքսպանսիայի։ Արեշևը նշում է, որ հայկական լրատվական դաշտում արդեն տարածվում են թուրքական քարոզչության թեմաներ, որ հայերն ու թուրքերը հիանալի խաղաղ ապրել են, մինչև «չար Ռուսաստանը» և ռուսական բանակի հայ գեներալներն եկան ու սկսեցին գրավել Կարսը, Արդահանը, Էրզրումը և այլն։

Այդպիսի մտքերը արտահայտում են նույնիսկ իշխող խմբակցության կողմնակիցները։Այնուամենայնիվ, քաղաքագետը գտնում է, որ Մոսկվան կկարողանա զսպել Հայաստանի նկատմամբ թուրքական ոտնձգությունները` նաև հաշվի առնելով Անկարայի կողմից Արցախյան պատերազմում սիրիացի վարձկանների կիրառումը:

0
թեգերը:
քարտեզ, Հայաստան, Սահման, Դեմարկացիա, սահմանապահ, Դելիմիտացիա, Ռուսաստան, Թուրքիա, Ադրբեջան, Նիկոլ Փաշինյան
Ըստ թեմայի
Սահմանին տեսալուսանկարահանում անելու համար 100 հազար դրամ տուգանք կսահմանվի
ՌԴ ԱԳՆ-ն Երևանին և Բաքվին կոչ է արել ձեռնպահ մնալ սահմանին իրավիճակի սրմանը տանող քայլերից
Արմեն Գրիգորյանը Կարմիր խաչի ղեկավարի հետ քննարկել է սահմանային խնդիրն ու գերիների հարցը