Արխիվային  լուսանկար

Զգում է ինչպես սեփական տանը. Թուրքիան օտար տարածքներ է զավթում

99
(Թարմացված է 00:02 09.06.2021)

Սիրիայի հյուսիսն ու հյուսիս–արևելքը գրեթե չեն վերահսկվում Դամասկոսի կողմից։ Անկարան այնտեղ հիվանդանոցներ և դպրոցներ է կառուցում, անձը հաստատող փաստաթղթեր բաժանում, շրջանառության մեջ է դնում թուրքական լիրան։ Քրդական շրջաններ են տեղափոխում թուրքամաններին և արաբ-սունիներին։ Արդյո՞ք Թուրքիան սպառնում է ՍԱՀ–ի ինքնիշխանությանը և ինչպես դրա վրա կարող է ազդել Ռուսաստանը՝ փորձել է պարզել ՌԻԱ Նովոստին։

Քսենյա Մելնիկովա, ՌԻԱ Նովոստի

Անօրինական մուտքեր

«Սիրիայի ԱԳՆ–ն դատապարտում է ահաբեկիչների կողմից Իդլիբի վերահսկվող տարածքներում քաղաքացիական կացության ակտերի գրանցման համար մեխանիզմներ ստեղծած թուրքական ռեժիմի գործողությունները։ Սիրիական անձը հաստատող փաստաթղթերն ու ընտանեկան փաստաթղթերը չեղարկում են և փոխարինում անօրինական թուրքականներով։ Սա թրքացման քաղաքականության գագաթնակետն է»,– հայտնում է սիրիական տեղեկատվական գործակալությունը։

Դամասկոսում դատապարտել են նաև երկիր ֆրանսիական և նիդեռլանդական պատվիրակությունների «ապօրինի մուտքը»։ Նրանք եղել են արաբա-քրդական «Սիրիայի դեմոկրատական ուժեր» խմբավորման (SDF) վերահսկողության տակ գտնվող տարածքներում։ ԱԳՆ–ում դա անվանել են «ագրեսիա Սիրիայի դեմ» և «միջազգային իրավունքի աղաղակող խախտում»։

Քրդական ինքնավար վարչակազմը ՍԱՀ–ի հյուսիս–արևելքում Հոլանդիայի կառավարությանն է փոխանցել «Իսլամական պետություն» (Ռուսաստանում արգելված ահաբեկչական կազմակերպություն) ահաբեկչական խմբավորման զինյալների չորս բարեկամի` մի կնոջ և երեք երեխայի։ Դանիել Միտերանի հիմնադրամի և Փարիզի քաղաքապետարանի ներկայացուցիչներից կազմված ֆրանսիական պատվիրակությունն այցելել է Ղամիշլի քաղաքը։ Այցի նպատակը չի հրապարակվում։ Հայտնի է միայն, որ Դամասկոսին այդ մասին չեն նախազգուշացրել։

Թուրքիայում փորձում են փակել ընդդիմադիր քրդամետ Ժողովուրդների դեմոկրատական կուսակցությունը

Արևմուտքը ցուցադրաբար է գործում, ցույց տալով, որ երկրի հյուսիս–արևելքը կենտրոնական իշխանություններին չի ենթարկվում։ Իրականում դա այդքան էլ այդպես չէ։ Օրինակ, մայիսի 26-ին նախագահական ընտրությունների ժամանակ Ղամիշլիում և Ալ–Հասաքայում ընտրատեղամասեր են գործել։

Սողացող թրքացում

Բոլորովին այլ է Թուրքիային սահմանակից հյուսիսում։ Անկարան այնտեղ քրդերի դեմ ռազմական գործողություններ է իրականացրել («Ձիթենու ճյուղ»` 2018 թվականի հունվարից մարտ և «Եփրատի վահան»` 2016 թվականի օգոստոսից մինչև 2017 թվականի մարտ։ Այդ շրջաններում, ինչպես նաև Իդլիբի դեէսկալացիայի գոտում սիրիական ընդդիմության թրքամետ ուժեր են մնում։

Առաջին տարին չէ, որ արևմտյան և արաբական ԶԼՄ–ները տեղեկացնում են տարածաշրջանի թրքացման մասին. բնակելի տարածքներին թուրքական անվանումներ են տալիս, լիրան դուրս է մղել սիրիական ֆունտը։ Փոխվում է նաև ժողովրդագրական կազմը. քրդաբնակ շրջանները վերաբնակեցնում են թուրքամաններով և արաբ–սունիներով։

Ավանդաբար Անկարան փափուկ ուժ է կիրառում։ Դպրոցները վերականգնել կամ նորից են կառուցել, ծրագիրը հարմարեցրել թուրքականին։ Օրինակ, պատմության դասագրքերում «օսմանյան օկուպացիան» փոխարինել են «օսմանյան գերիշխանությամբ»։ Հազարավոր ուսուցիչներ աշխատավարձ են ստանում հարևան պետությունից, թուրքերենը դասավանդվում է առաջին դասարանից։ Շրջանավարտներին առաջարկում են ընդունվել Թուրքիայի համալսարաններ։

Հիվանդանոցների վերականգնումը ևս Անկարան է ֆինանսավորում։ Մայիսի վերջին Anadolu գործակալությունը տեղեկացրել է, որ Թուրքիան կարգավորել է Իդլիբի էլեկտրամատակարարումը ։ Վերանորոգման աշխատանքները շարունակվել են 7 ամիս։ Մինչ այդ հոսանք էին տալիս օրական ընդամենը երկու ժամ։

Թուրքիայի ԶՈւ պատասխանատվության գոտում գործող զինյալները մայիսի 29-ին դպրոցականներին թույլ չեն տվել մասնակցելու պետական նմուշի դիպլոմ ստանալու համար անհրաժեշտ քննություններին։ Զինված մարդիկ կանգնեցրել են աշակերտների ավտոբուսներն ու բոլորին հետ ուղարկել։

Բազմաթիվ դժգոհություններ

Հունիսի սկզբին Թուրքիա այցելեց ՄԱԿ-ին առընթեր ԱՄՆ-ի մշտական ներկայացուցիչ Լինդա Թոմաս-Գրինֆիլդը։ Պայմանավորվածություն ձեռք բերվեց ՄԱԿ–ի «Բաբ ալ–Հավա» անցակետի միջոցով ՍԱՀ–ի հյուսիս մարդասիրական օգնության անխափան մատակարարումների վերաբերյալ։ Bloomberg–ում սա անվանեցին «նախաձեռնություն, որն ուղղված է խանգարելու Սիրիային աջակցություն տրամադրելն արգելափակելու Ռուսաստանի ջանքերին»։ Անցակետի մանդատի ժամկետը լրանում է հուլիսի 10-ին։ Արևմուտքը Թուրքիայի հետ միասին պնդում է, որ այն երկարացվի։ Ռուսաստանը կտրականապես դեմ է։

Անկարան պնդում է, որ առանց ՄԱԿ–ի վերահսկման Թուրքիա կրկին սիրիացի փախստականների հոսք կսկսվի։ Մոսկվայում սահմանային այդ անցակետը ոչ պետքական են համարում, քանի որ այդտեղով ստացվող օգնությունը համաչափ չի բաշխվում և հիմնականում հասնում է զինյալներին։ «Բաբ ալ–Հավա» անցակետին կարող են փոխարինել մատակարարումները երկրի ներսում։ Անցակետը վերահսկող ահաբեկիչները թափանցիկ մատակարարումների մեջ շահագրգռված չեն»,– Twitter–ի իր էջում գրել է ՄԱԿ–ին առընթեր Ռուսաստանի մշտական ներկայացուցչի առաջին տեղակալ Դմիտրի Պոլյանսկին։

Թուրքիան Ռուսաստանի դեմ խաղ է խաղում Հարավային Կովկասում

Մոսկվան և Անկարան մի շարք դժգոհություններ ունեն՝ Սիրիայի հարցով անցած տարի մարտին ՌԴ և Թուրքիայի նախագահների ձեռք բերված պայմանավորվածությունների իրականացման վերաբերյալ։ Կողմերը ժամանակ առ ժամանակ հրադադարի ռեժիմի խախտումներ են արձանագրում և վիրավորների մասին տարբեր տվյալներ ներկայացնում։ Գարնանը համաձայնագիրն ընդհանրապես ձախողման վտանգի տակ էր հայտնվել։

Անկարան մեղադրել է սիրիացի զինվորականներին և անձամբ նախագահ Բաշար Ասադին Իդլիբում դեէսկալացիայի գոտում հասցված հարվածների և «անմեղ մարդկանց մահվան» համար։ Սիրիական ընդդիմությունը հայտնել էր «Բաբ ալ–Հավա» անցակետի վրա ռուսական ՕՏՈւ–ի հարձակման մասին։ Բացի այդ, թուրքական ՌՕՈւ–ն 1.5 տարվա ընթացքում առաջին անգամ գրոհեց Ռաքքա նահանգի վրա։

«Իրավիճակն այն շրջաններում, որտեղ փոխգործակցություն է իրականացվում, բավական ծանր է, այնտեղ շարունակում են ահաբեկչական տարրեր մնալ, ինչը խանգարում է իրավիճակի կարգավորմանը, այնուամենայնիվ փոխգործակցությունը շարունակվում է։ Տարաձայնություններ կան նաև Սիրիայի գծով»,– նշել է ՌԴ նախագահի մամուլի քարտուղար Դմիտրի Պեսկովը։

Դեմքի լավ արտահայտություն` վատ խաղի պարագայում

Խնդիրն այն է, որ Թուրքիան Սիրիայում զգում է իրեն ինչպես սեփական տանը, թեև թուրքական զորքերը երկրի հյուսիսում ապօրինի են գտնվում. դրա համար չկա ո՛չ ՄԱԿ–ի ԱԽ–ի որոշում, ո՛չ էլ Դամասկոսի հրավեր, ՌԻԱ Նովոստիի հետ զրույցում նշում է Ե.Մ.Պրիմակովի անվան ՌԳԱ Համաշխարհային տնտեսության և միջազգային հարաբերությունների ազգային հետազոտական ​​ինստիտուտի ավագ գիտաշխատող Վլադիմիր Ավատկովը։

«Ըստ էության, նման հիբրիդային տեխնոլոգիաներով Անկարան փորձում է ընդլայնել իր ազդեցությունը նեոօսմանիզմի, թուրքական իսլամիզմի և նույնիսկ նեոպանթուրքիզմի հայեցակարգի շրջանակում։ Թուրքերը պնդում են, որ տեղի բազմաթիվ բնակիչներ թուրքամաններ են, այսինքն՝ Օսմանյան կայսրության տարիներից այդտեղ մնացած թուրքեր։ Իրականում այդպիսով Թուրքիան հարձակողական, ագրեսիվ քաղաքականություն է վարում, ու դա արվում է ոչ միայն սիրիական ուղղությամբ»,– ասում է քաղաքագետը։

Նրա հետ համամիտ է արևելագետ, հրապարակախոս Անդրեյ Օնտիկովը։ «Դամասկոսի կողմից հնչող ինքնիշխանության խախտման վերաբերյալ քննադատությունը հիմնավորված է։ Քրդական շրջաններում, օրինակ` Աֆրինում, Անկարայի ցանկացած գործողություն թշնամական կհամարվեն։ Սակայն այստեղ թուրքերն օգտվում են ժողովրդագրական բալանսի փոփոխությունից, երբ քրդերի կողքին բնակեցվում են արաբ–սունինիերն ու թուրքամանները, իսկ իրենք բավական լոյալ են Թուրքիայի նկատմամբ»,– պարզաբանում է զրուցակիցը։

Փորձագետը նշում է, որ Իդլիբում ահաբեկչական անկլավ է ձևավորվել, որտեղ առավել արմատական խմբավորումներա են։ Նրանց համար ինքնին անընդունելի է այդտեղ սիրիական ինքնիշխանության վերականգնման գաղափարը։ «Թուրքերը դանդաղ պայմաններ են ստեղծում այդ տարածքները «պոկելու» և Թուրքիային միացնելու համար»,– համոզված է արևելագետը։

Սակայն Անկարային կարող է խանգարել Մոսկվան, որը պատրաստ է գործել դիվանագիտական խողովակներով կամ տեղում կարգավորել իրավիճակը։ 2020 թվականի սկզբին Իդլիբում արդեն լուրջ էսկալացիա եղել է։ Սիրիացիներին Ռուսաստանի աջակցմամբ հաջողվել էր ազատագրել զգալի թվով ռազմավարական շրջաններ։ Չի բացառվում, որ Թուրքիային ի վերջո կստիպեն լքել Սիրիան։

99
թեգերը:
Ռուսաստան, Թուրքիա, Սիրիա
Ըստ թեմայի
«Բացահայտ մեղադրանք». Ալիևը հերքում է «Իսկանդեր-Մ»- ն Սիրիայից Արցախ տեղափոխելու վարկածը
Հայ ընտանիքները լքել են սիրիական Ղամիշլիի բախումների վայրը
Թուրքիայում 8 հոգու են ձերբակալել. նրանք փորձել են Թուրքիայից Հունաստան տեղափոխվել
Դատարան

Բաքվի դատարանը սկսել է 13 հայ գերիների գործով լսումները

71
Բաքուն հայ գերիներին մեղադրում է Ադրբեջանի զինծառայողների և խաղաղ բնակիչների դեմ ահաբեկչական, հետախուզական և այլ գործողություններ կատարելու մեջ:

ԵՐԵՎԱՆ, 21 հունիսի – Sputnik. Բաքվի դատարանն այսօր սկսել է 13 հայ գերիների գործով լսումները, նրանք մեղադրվում են ահաբեկչական գործողություններ կատարելու նպատակով Ադրբեջանի տարածք ապօրինի մուտք գործելու մեջ։ Տեղեկությունը հայտնում է Sputnik Ադրբեջանը։

Ամբաստանյալների աթոռին նստած են Եղիշ Հովհաննեսի Աստանյանը, Կարեն Արմենի Արամյանը, Տիգրան Մանիկի Ավագյանը, Գրիգոր Գևորգի Գևորգյանը, Հովսեփ Ռոբերտի Մանուկյանը, Գևորգ Սամվելի Մարտիրոսյանը, Ռոբերտ Հովիկի Գևորգյանը, Վաղարշակ Աշոտի Ավետիսյանը, Վոլոդյա Գագիկի Հակոբյանը, Անդրանիկ Սրապի Սուքիասյանը, Անդրանիկ Տիգրանի Մանուկյանը, Գրիգոր Սեյրանի Սաղաթելյանը և Էդուարդ Արմենի Կիրակոսյանը:

Բաքուն հայ գերիներին մեղադրում է, որ 2020թ.նոյեմբերի 9-ին եռակողմ հայտարարությունից հետո «ապօրինի և գաղտնի մուտք գործելով ադրբեջանական տարածք` Ադրբեջանի զինծառայողների և խաղաղ բնակիչների դեմ ահաբեկչական, հետախուզական և այլ հանցավոր գործողություններ են կատարել»:

Հետաքննությունը հաստատում է, որ Հայաստանի մի խումբ քաղաքացիներ, 2020 թվականի նոյեմբերի 26-27-ը իբր ապօրինաբար հատել են «Ադրբեջանի պետական սահմանը», հարձակումներ են կատարել ձեռնարկությունների, հիմնարկների և կազմակերպությունների, ինչպես նաև առանձին անձանց վրա, կազմակերպել են պայթյուններ, հրդեհներ և ահաբեկչական այլ գործողություններ:

Հիշեցնենք` հունիսի 17-ին ՀՀ վարչապետի պաշտոնակատար, «Քաղաքացիական պայմանագիր» կուսակցության վարչապետի թեկնածու Նիկոլ Փաշինյանը Հանրային հեռուստաընկերության եթերում հայտարարեց, որ Ադրբեջանում գտնվող հայ գերիների ճշտված թիվը 60 է, չճշտվածներինը՝ 110։

Արմեն Սարգսյանը գերիների թեմայով խոսել է Իտալիայի Սենատի փոխնախագահի հետ

71
թեգերը:
գերի, հայ, Դատարան, Ադրբեջան
Ըստ թեմայի
Վստահության այս միջոցները կօգնեն բանակցություններին․ ԵԱՀԿ-ն՝ 15 գերիների վերադարձի մասին
«Իշխանությունը վա բանկ է գնում». քաղտեխնոլոգն անդրադարձել է քարտեզի դիմաց գերիներ բերելուն
Կանադայում հայերն ու հույները բողոքի ակցիա են արել` պահանջելով վերադարձնել հայ գերիներին
Դմիտրի Պեսկով

Մոսկվան Փաշինյանի կուսակցության համոզիչ հաղթանակի առթիվ շնորհավորել է Հայաստանի ժողովրդին

205
(Թարմացված է 13:54 21.06.2021)
Կրեմլը հույս է հայտնել, որ ժողովրդի որոշումը կօգնի երկրին դուրս գալ կայուն զարգացման ուղեգիծ։

ԵՐԵՎԱն, 21 հունիսի - Sputnik. Կրեմլը հետևում է Հայաստանում ընտրությունների հետ կապված իրավիճակին ու ցանկանում, որ ժողովրդի որոշումն օգնի երկրին դուրս գալ կայուն զարգացման ուղեգիծ, հայտարարել է ՌԴ նախագահի մամուլի խոսնակ Դմիտրի Պեսկովը։

Նա նաև նշել է, որ ընտրություններում տեսան Փաշինյանի կուսակցության համոզիչ հաղթանակը, ու շնորհավորել է հայ ժողովրդին՝ ընտրության առիթով։

Նշենք, որ ԿԸՀ–ն ամփոփել է բոլոր 2008 ընտրատեղամասերի նախնական արդյունքները, որոնց համաձայն` «Քաղաքացիական պայմանագիր» կուսակցությունը ստացել է 687 251 քվե (53.92%), «Հայաստան» դաշինքը՝ 268 165 (21.04%), «Պատիվ ունեմ» դաշինքը՝ 66 633 (5.23%), «Բարգավաճ Հայաստան» կուսակցությունը՝ 50 419 (3.95), «Հանրապետություն» կուսակցությունը՝ 38 713 (3,04), «Հայ ազգային կոնգրես» կուսակցությունը՝ 19 674 (1.54), «Լուսավոր Հայաստան» կուսակցությունը` 15 557 (1.22)։

Հիշեցնենք` հունիսի 20–ին, ժամը 08։00–20։00–ն Հայաստանում քվեարկություն անցկացվեց 2008 ընտրատեղամասերում։ Ընտրողների ցուցակներում ընդգրկված 2 593 572 քաղաքացուց ընտրությանը մասնակցել են 1 281 174–ը կամ 49.4 տոկոսը։

Ընտրություններին մասնակցել է ընտրողների 49.4%-ը. ամենաբարձր մասնակցությունը Սյունիքում է

205
թեգերը:
Դմիտրի Պեսկով, Ընտրություններ, Հայաստան, Ռուսաստան
Ըստ թեմայի
Քաղաքական ուժերի՝ մանդատներից հրաժարվելու տարբերակ օրենքը չի նախատեսում. Մուկուչյան
Բաց ու թափանցիկ. ԱՊՀ դիտորդները լուրջ խախտումներ չեն արձանագրել ընտրությունների ընթացքում
Հաջողություններ եմ մաղթում. Արայիկ Հարությունյանը շնորհավորել է Փաշինյանին
Վարդան Այվազյան

Ինչ կլինի, եթե «Հայաստան» դաշինքը որոշի հրաժարվել մանդատներից. բացատրում է սահմանադրագետը

0
(Թարմացված է 14:38 21.06.2021)
Երևանի պետական համալսարանի իրավագիտության ֆակուլտետի սահմանադրական իրավունքի ամբիոնի վարիչ Վարդան Այվազյանը Sputnik Արմենիայի եթերում անդրադարձել ընտրական գործընթացին առնչվող սահմանադրական որոշ իրողությունների։

Վարդան Այվազյանի դիտարկմամբ` սահմանադրական մեծամասնության կողմից կառավարություն ձևավորելու իրավունքն ամրագրված է Ընտրական օրենսգրքով, եթե տվյալ քաղաքական ուժն ընտրություններում ստացել է քվեների առնվազն 54 տոկոսը։ Ըստ նրա` դեռ վաղ է կարծիք հայտնել ընտրությունների վերաբերյալ, քանի դեռ հայտնի չեն «Հայաստան», «Պատիվ ունեմ» դաշինքի և մյուս ուժերի մոտեցումները: Նրանք կարող են բողոքարկել ընտրությունների արդյունքները և բացառված չէ, որ խորհրդարան անցած ընդդիմադիր ուժերն ընդհանրապես հրաժարվեն մանդատներից և առաջանա նոր քաղաքական ճգնաժամ։

«Այդ դեպքում խորհրդարանը կազմված կլինի միայն մեկ քաղաքական ուժից, որն, ըստ էության, կունենա լեգիտիմության հետ կապված խնդիր ու կհայտնվի ճգնաժամային իրավիճակում։ Բայց պետք է հստակեցվի, թե ինչպիսի դիրքորոշում կցուցաբերեն հիմնական ընդդիմադիր միավորները։ Իրավական տեսակետից` սկզբում ընտրված պատգամավորներն են հրաժարվում մանդատից, այնուհետև ցուցակից դուրս գալու դիմում են գրում մյուսները։ Սա տեխնիկական կողմն է։ Եթե քաղաքական ուժը որոշի հրաժարվել մանդատներից, դա իրավական առումով իրագործելի է, որևէ խոչընդոտ չկա»,– նշեց իրավագետը։

Այվազյանի կարծիքով` ընտրություններին մասնակցած հաջորդ ուժերը չեն կարող մանդատ ստանալ, նման ընթացակարգ գոյություն չունի, քաղաքական ուժն Ազգային ժողով անցնելու համար պետք է հաղթահարի օրենքով սահմանված անցողիկ  շեմը կուսակցությունների համար` 5 տոկոս, դաշինքների համար` 7 տոկոս։ Ըստ նրա` եթե «Հայաստան» դաշինքը չհրաժարվի մանդատներից, ապա այս խորհրդարանում կլինի 105 պատգամավորի տեղ, որովհետև 101 տեղը նախատեսում է Սահմանադրությունը, որին գումարվում են չորս պատգամավորներն ազգային փոքրամասնություններից։

ԿԸՀ–ն արձանագրություն կազմեց. Մուկուչյանը հայտնեց ընտրությունների նախնական արդյունքները

Իրավագետի խոսքով` Ընտրական օրենսգիրքը նախատեսում է, որ իշխանության և ընդդիմության փոխհարաբերակցությունը չի կարող լինել ավելին, քան 2/3–ը 1/3–ից։ Որքան էլ իշխանությունը ցանկանա ձայն ստանալ, ընդդիմությունը պետք է կազմի խորհրդարանի առնվազն 1/3-ը։ Եթե ամեն ինչ ընթանա իր հունով և զարգացումներ չլինեն, ապա ԱԺ–ն կունենա 105 պատգամավոր, որի 58 տոկոսը կկազմեն իշխանության ներկայացուցիչները։

Հիշեցնենք` հունիսի 20-ին Հայաստանում քվեարկություն է անցկացվել 2008 ընտրատեղամասերում։

Հայաստանում ընտրելու իրավունք ունեցող 2 593 572 քաղաքացիներից արտահերթ ընտրություններին մասնակցել է 1 281 174–ը կամ 49.4 տոկոսը։

Կուսակցությունների համար անցողիկ շեմը Ընտրական օրենսդրությամբ 5 տոկոս է, դաշինքների համար՝ 7 տոկոս։ Ընտրողների մասնակցության շեմ չկա։

Ընտրություններին մասնակցել է ընտրողների 49.4%-ը. ամենաբարձր մասնակցությունը Սյունիքում է

0
թեգերը:
ԱԺ, խորհրդարան, Ընտրություններ, Վարդան Այվազյան (սահմանադրագետ)
Ըստ թեմայի
Նիկոլ Փաշինյանը քվեարկության արդյունքների ամփոփումից հետո գրառում է արել
Քվեարկության արդյունքները 08։00-ի դրությամբ․ ամփոփվել են 1997 ընտրատեղամասի արդյունքները
ՀԱՊԿ ԽՎ-ն Հայաստանում չի հայտնաբերել թերություններ, որոնք կարող էին ազդել քվեարկության վրա