Նեյտրինո որսացողները․ Բայկալում խորջրյա եզակի հեռադիտակ են գործարկել․ տեսանյութ

57
(Թարմացված է 12:53 14.03.2021)
Բացառիկ խորջրյա նեյտրինային Baikal-GVD հեռադիտակը Հյուսիսային կիսագնդում ամենամեծն է և կարող է օգնել Տիեզերքի ուսումնասիրման հարցում։

Խորջրյա նեյտրինային Baikal-GVD հեռադիտակը շահագործման հանձնվեց մեկ օր առաջ։  Բայկալի հատակին տեղադրված շուրջ 1 խկմ ծավալով հեռադիտակը թույլ կտա ռուս գիտնականներին ռեկորդային ճշգրտությամբ գրանցել աստղաֆիզիկական նեյտրինոները և դրանց ժամանման ուղղությունը։

Հեռադիտակը ներառված է Նեյտրինային գլոբալ ցանցում (GNN) որպես Հյուսիսային կիսագնդում ցանցի կարևորագույն տարր՝ IceCube-ի, ANTARES-ի և KM3NeT-ի հետ մեկտեղ։  Այն ստեղծել են Ռուսաստանի գիտությունների ակադեմիայի միջուկային հետազոտությունների ինստիտուտը, Միջուկային հետազոտությունների միացյալ ինստիտուտը, Իրկուտսկի պետական համալսարանը։ Նախագծին մասնակցում են նաև գիտնականներ ու գիտական կազմակերպություններ Չեխիայից, Սլովակիայից, Լեհաստանից և ԳԴՀ-ից։

Հեռադիտակի կառուցումը մեկնարկել է 2015 թվականին։ Ռուսաստանի գիտությունների ակադեմիայի միջուկային հետազոտությունների ինստիտուտի տնօրեն Մաքսիմ Լիբանովի խոսքով՝ նախագծում շուրջ 2,5 մլրդ ռուբլի է ներդրվել։ Հեռադիտակը  նախատեսվում է զարգացնել ու համալրել։ 2030 թվականին, եթե աշխարհում նոր խոշոր հեռադիտակներ չստեղծվեն, Baikal-GVD-ը կդառնա Երկիր մոլորակի վրա ամենախոշոր հեռադիտակը։  Հեռադիտակից առաջին տվյալները նախատեսվում է ստանալ արդեն այս տարի։

Նշենք, որ նեյտրինոները չլիցքավորված չեզոք մասնիկներ են ՝ փոքր զանգվածով, դրանց արագությունը մոտ է լույսի արագությանը։  Մի շարք գիտնականների կարծիքով՝ դրանք կարող են առանց էական փոփոխությունների հասնել մինչև Երկիր և արժեքավոր տեղեկություններ փոխանցել այն մասին, թե ինչ է տեղի ունեցել Տիեզերքում միլիարդավոր տարիներ առաջ, այն օբյեկտների մասին, որոնցից դրանք ստեղծվել են։

Մերձերկրային ուղեծրում տիեզերական հյուրանոց կբացվի. ահա թե ինչ տեսք է այն ունենալու

57
թեգերը:
հեռադիտակ, Բայկալ լիճ, տիեզերք
Ըստ թեմայի
Փարիզը, արծաթագույն ամպերն ու Սևանը․ ՄՏԿ–ի տիեզերագնացների անհավանական լուսանկարները
Երկրի բնակիչներն իրենք կկործանեն իրենց մոլորակը, կամ ինչու չեն գալիս այլմոլորակայինները
Անանիա Շիրակացի․ իր ժամանակից հազար տարի առաջ անցած գիտնականը

Արթիկում 45֊ամյա գյումրեցու մոտ թմրամիջոց են հայտնաբերել

12
Ոստիկանությունում նախապես տեղեկություններ էին ստացվել, որ քաղաքացու մոտ կարող է թմրանյութ լինել։

Արթիկի բաժին բերման ենթարկվածի մեքենայում թմրամիջոցի նմանվող տարբեր քաշերով զանգվածներ են հայտնաբերվել։ Տեղեկությունը հայտնում է ՀՀ ոստիկանության մամուլի ծառայությունը։

Ըստ հաղորդագրության` մայիսի 4-ի գիշերը ոստիկանության Արթիկի բաժնի քրեական հետախուզության բաժանմունքի ծառայողները տեղեկություններ են ստացել, որ Գյումրիում բնակվող 45-ամյա քաղաքացին մեքենայում թմրանյութ ունի։

Նաև տեղեկություններ են ստացվել, որ նա այդ պահին Արթիկ քաղաքում է։

Ոստիկանությունը կասկածյալին հայտնաբերել է Արթիկի Սասունցի Դավթի և Թումանյան փողոցների խաչմերուկում ու մեքենայով հանդերձ բերման ենթարկել բաժին։

Հայաստանում թմրամիջոցների ապօրինի շրջանառության շղթա է բացահայտվել

«Օպել» մեքենայում հայտնաբերվել են թմրամիջոցի նմանվող զանգվածներ։ Նշանակվել է դատաքիմիական փորձաքննություն։ Հանգամանքները պարզվում են։

Թմրամիջոցը Վրաստան չհասավ․ Սյունիքի Շվանիձոր գյուղում թմրանյութի թաքստոց է հայտնաբերվել

12
թեգերը:
թմրամիջոցներ, Ոստիկանություն, Հայաստան

ՀՀ տարածքային անձեռնմխելիությունն Իրանի համար կարմիր գիծ է, որը չի կարելի հատել. Տոնոյան

123
(Թարմացված է 15:24 06.05.2021)
Իրանագետ Արտյոմ Տոնոյանը Sputnik Արմենիայի հետ զրույցում անդրադարձել է Արցախյան 44-օրյա պատերազմից հետո Հարավավային Կովկասում ստեղծված իրավիճակին, նոր իրողություններին և որոշ կենսական հարցերի վերաբերյալ Իրանի տեսակետներին։

Արտյոմ Տոնոյանի դիտարկմամբ` Իրանի պարագայում պետք է հասկանալ, որ հարավկովկասյան ուղղությամբ վարված արտաքին քաղաքականությունն այս պահին ենթակա է վերանայման։ Դա ակնհայտ է զուտ այն առումով, որ եթե մինչև երկրորդ արցախյան պատերազմը մեր տարածաշրջանն ընկալվում էր գլխավորապես ռուսական ազդեցության գոտի, ապա հիմա որոշակիորեն փոխվել է ուժերի հարաբերակցությունը, և հատկապես Թուրքիան վարում է ակտիվ քաղաքականություն։

«Պաշտոնական Երևանը պետք է հստակ ձևակերպի իր սպասելիքներն ու անի կոնկրետ առաջարկներ, սակայն խնդիրն այն է, որ մենք շատ հաճախ սկսում ենք կարևոր հարցերի մասին խոսել այն ժամանակ, երբ արդեն կանգնած ենք լինում փաստի առջև` ունենալով որոշակի բացթողումներ։ Իրանի հետ պետք էր շատ ավելի ակտիվ աշխատել մինչև պատերազմը»,– նշեց իրանագետը։ 

Տոնոյանը ևս մեկ անգամ հիշեցրեց պաշտոնական Թեհրանի դիրքորոշումը, ըստ որի` ՀՀ տարածքային անձեռնմխելիությունն այն կարմիր գիծն է, որը չի կարելի հատել, և սա առավել արդիական է դարձել հատկապես վերջին շրջանում Ադրբեջանի կողմից ակտիվորեն շրջանառվող ու քննարկվող այսպես կոչված Զանգեզուրի միջանցքի խնդրի ֆոնին։

 Ըստ իրանագետի`արցախյան պատերազմը երկու կողմերի համար ավելի է կարևորել փոխգործակցության անհրաժեշտությունը և հետևություններ անելու տեղ է բացել` խթանելով հայ–իրանական նոր օրակարգ ստեղծելու պահանջը։    

123
թեգերը:
Ռուսաստան, Թուրքիա, տարածաշրջան, Հայաստան, Իրանի Իսլամական Հանրապետություն
թեմա:
Sputnik զրույց
Ըստ թեմայի
Պետք է գերակտիվ աշխատել, որ ձևավորվի Ռուսաստան–Իրան–Հայաստան առանցքը. Ոսկանյան
ՀՀ էկոնոմիկայի նախարարն ու ևս երկու պաշտոնյա կգործուղվեն Իրան
«Զանգեզուրի միջանցքը» կխաթարի Հայաստան–Իրան հաղորդակցությունը. Ոսկանյան
Մարիամ Զաքարյանի հավաքածուից

Կուբացին 3 որդի ուներ` Վլադիմիրը, Իլյիչը և Լենինը, իսկ Ստալինը Հնդկաստանում օրերս հաղթել է

0
(Թարմացված է 21:59 06.05.2021)
​Եկեք անկեղծ լինենք։ Եթե ասեմ, որ Էկվադորում ուր որ է կավարտվի Լենինի դարաշրջանը, իսկ Հնդկաստանում այս շաբաթ մեծ հաջողության է հասել Ստալինը՝ հաստատ շատ կզարմանաք։

 

Փորձեք կռահել, թե ինչ է նշանակում Ույուրվկոս

Ավելի կզարմանաք, եթե ասեմ, որ Հնդկաստանի Ստալինը դեմոկրատ է և մի ժամանակ ճաղերի հետևում է հայտնվել իր ժողովրդավարական հայացքների պատճառով։ Շատ ճիշտ եք, խոսքն ընդամենն այն մասին է, որ Հնդկաստանի Թամիլնադ նահանգում առաջատար կուսակցություններից մեկի ղեկավար է ընտրվել Ստալին անունով քաղաքական գործիչը՝ Մութհուվել Քարունանիդհի Ստալինը։ Ինչ վերաբերում է Էկվադորին, ապա, երևի գիտեք, որ վերջին տարիներին այնտեղ նախագահում էր Լենին Մորենոն, որի պաշտոնավարման ժամկետը լրանում է մայիսի երկրորդ կեսին։

​Առաջին հայացքից կարող է տարօրինակ թվալ, որ հեռավոր Էկվադորում  նախագահում էր մի մարդ, որի անունը Լենին է, սակայն մասնագետները պնդում են՝ Լատինական Ամերիկայում դա շատ սովորական երևույթ է, որովհետև անցած դարի 60-ական թվականներին՝ Կուբայի հեղափոխությունից հետո, Խորհրդային Միության և այդ պետությունների հարաբերությունները շատ  էին սերտացել, և կտրուկ ավելացել էր այն ծնողների թիվը, որոնք իրենց երեխաներին տալիս էին խորհրդային հայտնի առաջնորդների անունները։ Մի հանրահայտ օրինակ բերեմ։ Հաստատ լսել եք Շնագայլ Կառլոսի անունը։ Վենեսուելացի այդ ահաբեկիչը դատապարտվել է ցմահ ազատազրկման և գտնվում է Ֆրանսիայի բանտերից մեկում։ Նրա լրիվ անունն է Իլյիչ Ռամիրես Սանչես։ Ինչո՞ւ։ Հայրը՝ Խոսե Ռամիրեսը, Մարքսի և Լենինի ուսմունքների մոլի հետևորդ էր և ավագ որդուն անվանել էր Վլադիմիր, միջնեկին՝ Իլյիչ, իսկ կրտսերին, բնականաբար, Լենին։

​Ասենք, ինչո՞ւ ենք այդքան հեռու գնում։ Չէ՞ որ մեզ մոտ՝ Հայաստանում էլ են տարածված այն անունները, որոնք առնչվում են համաշխարհային պրոլետարիատի առաջնորդի և նրա զինակիցների հետ՝ Վիլեն, Վլադիլեն, վերջապես Լենդրոշ։ Շատերը կարծում են, թե դա նշանակում է Լենինյան դրոշ։ Այնինչ ի սկզբանե այդ անունը հնչել է այսպես՝ Լենտրոշ, այսինքն՝ Լենին, Տրոցկի, Շահումյան։ Իհարկե, Հայաստանում շատ ավելի տարածված են շեքսպիրյան անունները, մանավանդ՝ Համլետը , ինչը շատերը բացատրում են նրանով, որ մենք՝ հայերս, առանձնակի սեր ունենք մեծ անգլիացու հանդեպ։ Բայց վերջերս կարդացի, որ Մոսկվայի զագսերում միայն անցած տարի գրանցվել է առնվազն 5 Համլետ։ Իհարկե, շատ ճիշտ եք, չի բացառվում, որ այդ նորածինները Մոսկվայում ապրող հայերի երեխաներն են։

​Այո, հայերը սիրում են իրենց երեխաներին անսովոր անուններ տալ։ Ունեինք Ժակ և Շիրակ, վերջերս ունեցանք նաեւ Ջոբայդեն։ Այս վերջինն, ասում են` կատակ է. ինչևէ։ Սա նոր երևույթ չէ։ Դեռ դպրոցական տարիքում հայրս ու մայրս ինձ տարել էին Սև ծով։ Եվ, պատկերացրեք զարմանքս, երբ ավազին պառկած մի կին, որի ամուսինը լողում էր ափից բավական հեռու, հանկարծ վեր թռավ տեղից ու բղավեց. «Ժուլվեռն, հե՛տ արի, ես քեզ ասում եմ՝ հե՛տ արի, այ Ժուլվեռն»։ Ու հեռվից լսվեց ամուսնու զիլ ձայնը. «Բրդուճը պատրաստիր, գալիս եմ, Դեզդեմոնա ջան»։

​Բայց ասեմ ձեզ՝ եթե կարծում եք, թե մենք՝ հայերս, այս իմաստով եզակի ազգ ենք, չարաչար սխալվում եք։ Մի քանի տարի առաջ Նոր Զելանդիայում իշխանությունները հրապարակեցին մոտ 100 անունների ցուցակ և զգուշացրեցին քաղաքացիներին՝ այսպիսի անուններ համապատասխան մարմինները չեն գրանցելու։ Շատ արտասովոր անուններ կան այդ ցուցակում, բայց ինձ ամենից շատ դուր եկավ այս մեկը՝ «16 համարի ավտոբուսի կանգառ»։ Ծիծաղո՞ւմ եք, իսկ ես պատկերացնում եմ, որ ծնողները, որոնք նման ոչ կոնվենցիոնալ անունով են ցանկացել կոչել իրենց տղային, հանդիպել են հենց 16 համարի ավտոբուսի կանգառում և ուղղակի ցանկացել են որդու անվան միջոցով հավերժացնել իրենց սիրո մասին հիշողությունը։ Պարզապես չեմ պատկերացնում, թե հետո, երբ տղան դպրոց գնա, ինչպե՞ս է մայրը դուրս գալու պատշգամբ ու կանչելու բակում ընկերների հետ ֆուտբոլ խաղացող որդուն. «16 համարի ավտոբուսի կանգա՛ռ, արի տուն՝ դասերդ արա»։

Ամեն մեկն իր սեփական, մյուսներից տարբերվող վարկածն է պատմում, կամ բեն Լադենի սպանությունը

​Բայց երևի թե տարօրինակ անունների ամենամեծ բազմազանությունը ժամանակին գոյություն ուներ ԽՍՀՄ-ում, և դա երբեմն կապված էր կոնկրետ իրադարձությունների հետ։ Վերջերս Վիքիպեդիայում կարդացի, որ կար նույնիսկ այսպիսի անուն՝ Դոգնած-Պերեգնած։ Ես հո լավ եմ հիշում Կոմիտասի փողոցի շենքերից մեկին փակցրած խռուշչովյան կարգախոսը. «Догнать и перегнать Америку!»։ Եվ վերջում, եկեք գրազ գանք, որ երբեք չեք կռահի, թե որտեղից է ծնվել էլի Սովետի ժամանակ տղաներից մեկին տված անունը՝ Уюрвкос։ Լավ, հուշեմ՝ դա եղել է ուղիղ 60 տարի առաջ։ Չկռահեցի՞ք։ Էդ դեպքում վերջին հուշումը՝ այդ երեխան ծնվել էր ապրիլի 12-ին։ Տեսաք, որ ճիշտ էի, երբ պնդում էի, որ կյանքում երբեք չեք կռահի, թե ինչ է նշանակում Уюрвкос։ Էլ չտանջեմ ձեզ և ասեմ, որ Уюрвкос  հապավումը բացվում է շատ հասարակ՝ «Ура, ЮРа В КОСмосе!»։ Իսկ դուք ասում եք՝ Դոգնած-Պերեգնած։

0
թեգերը:
անուն, ԽՍՀՄ, Վլադիմիր Իլյիչ Լենին, Իոսիֆ Ստալին, Հնդկաստան
թեմա:
5 րոպե Դուլյանի հետ
Ըստ թեմայի
Էրդողանի խորամանկ ծրագիրը, կամ միջազգային հանրության վրա հույս դնող միամիտներ էլի կան
Անակնկալ արդեն մատուցել է. Բայդենը խոստումներից ո՞րն է կատարել ու ո՞րը չի արել 100 օրում
Պառլամենտական վարչապետի զարմանահրաշ կյանքը. հրաժարական ես տալիս ու շրջանցում մայր օրենքը