Աբրահամ Խաշմանյանը` մարզումներից մեկի ժամանակ. արխիվային լուսանկար

Մարգարովից մինչև Խաշմանյան. Հայաստանի ազգային հավաքականի գլխավոր մարզիչները

170
(Թարմացված է 12:20 13.02.2020)
Հայաստանի ազգային հավաքականը գոյության 28 տարվա ընթացքում գլխավորել է 19 մասնագետ։ Sputnik Արմենիան ներկայացնում է, թե նրանցից յուրաքանչյուրն ինչ արդյունքի է հասել այդ պաշտոնում։

ԵՐԵՎԱՆ, 12 փետրվարի –Sputnik, Մանվել Մարգարյան. Հայաստանի հավաքականի առաջին գլխավոր մարզիչը Էդուարդ Մարգարովն էր, որը ստանձնեց այդ պաշտոնը 1992թ.–ին։ Նրա ղեկավարությամբ հավաքականն անցկացրեց 6 հանդիպում, հաղթեց խաղերից մեկում, երկուսն ավարտեց խաղաղ արդյունքով և կրեց երեք պարտություն։ Գնդակների տարբերությունը կազմեց 1-5, հաղթանակի գործակիցը`16.7%։ Մարգարովը պաշտոնավարեց մինչև 1994թ.–ի ավարտը։

1995թ.–ից ազգային թիմի գլխավոր մարզիչ նշանակվեց Սամվել Դարբինյանը և պաշտոնավարեց ընդամենը մեկ տարի` մինչև 1996թ.–ը։ Դարբինյանի գլխավորությամբ մեր ընտրանին անցկացրեց ինը խաղ, հաղթեց միայն մեկ խաղում, մեկն ավարտեց խաղաղ արդյունքով և կրեց յոթ պարտություն։ Գնդակների տարբերությունը` 5-21, հաղթանակի գործակիցը` 11.1%։

Մի ձեռքով երկու ձմերուկ չես բռնի, կամ ի՞նչ պետք է չլինի հայկական ֆուտբոլում

1996թ.–ից Հայաստանի հավաքականը գլխավորեց ևս մեկ անվանի ֆուտբոլիստ` Խորեն Հովհաննիսյանը։ Նրան էր վերապահված ընտրանուն նախապատրաստել աշխարհի առաջնության` մեզ համար անդրանիկ ընտրական մրցաշարին, որտեղ թիմը գրանցեց առայժմ ամենաբարձր ցուցանիշը` ընտրական ենթախմբում վեց թիմերի մեջ զբաղեցնելով 4-րդ տեղը։ Հովհաննիսյանը պաշտոնավարեց մինչ 1997թ.–ի ավարտը։ Նրա օրոք ազգային թիմն անցկացրեց 16 խաղ, հաղթեց երկուսում, հինգն ավարտեց ոչ–ոքի արդյունքով և կրեց ինը պարտություն։ Գնդակների հարաբերակցությունը` 10-41, հաղթանակի գործակիցը` 12.5%։

Խորեն Հովհաննիսյանին ազգային թիմի գլխավոր մարզչի պաշտոնում 1998թ.–ին փոխարինեց Սուրեն Բարսեղյանը և նախորդ երկու գործընկերների պես պաշտոնավարեց մեկ տարի` մինչև 1999թ.–ի ավարտը։ Նրա գլխավորությամբ մեր ընտրանին անցկացրեց 14 խաղ, հաղթեց չորսում, երկուսն ավարտեց խաղաղ արդյունքով և կրեց ութ պարտություն։ Գնդակների տարբերությունը` 11-19, հաղթանակի գործակիցը` 28.6%։ 

Հավաքականի հաջորդ գլխավոր մարզիչը Վարուժան Սուքիասյանն էր, որը պաշտոնավարեց 2000-2001թթ.–ին։ Նրա գլխավորությամբ մեր ընտրանին անցկացրեց 17 մրցախաղ, տոնեց երեք հաղթանակ, յոթն ավարտեց խաղաղ արդյունքով և կրեց յոթ պարտություն։ Գնդակների տարբերությունը` 17-27, հաղթանակի գործակիցը` 17.6%։ Նրա պաշտոնավարումը մթագնեց Հունաստանի ընտրանու հետ սկանդալային խաղը, երբ աղմակահարույց ասուլիսում քննարկվեց մրցախաղը վաճառելու հետ կապված հարցը։

Սուքիասյանի երկրորդ պաշտոնավարումն ընդգրկեց 2015-2016թթ–ը, երբ թիմը նրա գլխավորությամբ անցկացրեց յոթ մրցախաղ, տոնեց երկու հաղթանակ, մեկ խաղ ավարտեց ոչ–ոքի արդյունքով և կրեց չորս պարտություն։ Գնդակների հարաբերակցությունը` 12-12, հաղթանակի գործակիցը` 20%։ Նրա օրոք Հայաստանի հավաքականը տոնեց իր տարեգրության մեջ առայժմ ամենախոշոր հաշվով հաղթանակը` Լոս Անջելեսում առավելության հասնելով Գվատեմալայի ընտրանու նկատմամբ (7։1)։

Ովքե՞ր են ղեկավարել Հայաստանի հավաքականը. «Բաքվեցի Պելեից» մինչև Արթուր Պետրոսյան

Հավաքականում հետաքրքիր հետագիծ թողեց հատկապես Անդրանիկ Ադամյանը, որը գլխավոր մարզչի պաշտոնակատարի դերում 2002 և 2003թթ.–ին անցկացրեց ընդամենը մեկական հանդիպում, որոնցում գրանցվեց մեկ հաղթանակ և մեկ պարտություն։

Մեր ազգային թիմի առաջին օտարազգի գլխավոր մարզիչն արգենտինացի մասնագետ Օսկար Լոպեսն էր, որը պաշտոնավարեց 2002թ.–ին, թիմի հետ ացկացրեց երկու հանդիպում, որոնցում գրանցվեց մեկ ոչ–ոքի և մեկ պարտություն։ Լոպեսը պաշտոնաթող եղավ ՀՖՖ նախագահ Ռուբեն Հայրապետյանի հետ ունեցած սուր տարաձայնությունների պատճառով։

Օտարազգի երկրորդ մարզիչը ռումինացի Միխայ Ստոյկիցան էր, որը հավաքականը գլխավորեց 2003-2004թթ.–ին։ Նա նույնպես լուրջ հաջողությունների չհասավ։ Ստոյկիցայի գլխավորությամբ մեր ընտրանին անցկացրեց 10 հանդիպում, տոնեց 4 հաղթանակ, մեկ խաղ ավարտեց ոչ–ոքի արդյունքով և կրեց 5 պարտություն։ Գնդակների տարբերությունը` 11-17, հաղթանակի գործակիցը` 40%։

2004-2005 թթ–ին Հայաստանի ազգային թիմի գլխավոր մարզիչն էր ֆրանսիացի Բեռնար Կազոնին, որի գլխավորությամբ մեր ընտրանին անցկացրեց ութ մրցախաղ, տարավ ընդամենը մեկ հաղթանակ, մեկ հանդիպում ավարտեց խաղաղ արդյունքով և կրեց վեց պարտություն։ Գնդակների հարաբերակցությունը` 5-18, հաղթանակի գործակիցը` 12.5%։

2005-2006 թթ–ին մեր ընտրանին գլխավորեց հոլանդացի մասնագետ Հենկ Վիսմանը։ Նրա գլխավորությամբ Հայաստանի հավաքականն անցկացրեց 8 մրցախաղ, տոնեց 1 հաղթանակ, 1 խաղ ավարտեց խաղաղ արդյունքով և կրեց 6 պարտություն, գնդակների հարաբերակցությունը` 5-14, հաղթանակի գործակիցը` 12.5%։

Այնուհետև Հայաստանի ազգային թիմի ղեկին հայտնվեց շոտլանդացի Յան Պորտերֆիլդը, որն աչքի ընկավ հոգեբանական ուժեղ հատկանիշներով և մարզչական ուրույն մեթոդաբանությամբ, սակայն հիվանդության սրացման պատճառով ավարտեց մարզչական կարիերան։ Մահացել է 2007 թ.–ին։ Նրա պաշտոնավարման ընթացքում 2006-2007թթ. Հայաստանի հավաքականն անցկացրեց 10 հանդիպում, տոնեց երկու հաղթանակ, չորս խաղ ավարտեց ոչ–ոքի արդյունքով և կրեց չորս պարտություն։ Գնդակների հարաբերակցությունը` 5-9, հաղթանակի գործակիցը` 20%։

2007թ.–ին մեր ընտրանուն կարճ ժամանակամիջոցում մարզեցին Վարդան Մինասյանն ու անգլիացի Թոմ Ջոնսը։ Այդ ընթացքում մեր թիմն անցկացրած վեց խաղերից հաղթեց միայն մեկում, մեկն ավարտեց խաղաղ արդյունքով և պարտվեց չորսում։ Գնդակների հարաբերակցությունը` 2-8, հաղթանակի գործակիցը` 16.6%։

2008-2009թթ.–ին հավաքականի գլխավոր մարզիչը դանիացի Յան Պոուլսենն էր։ Նա թիմի հետ անցկացրեց 12 հանդիպում, որոնցում հավաքականը տոնեց երեք հաղթանակ, կրեց հինգ պարտություն, չորսում գրանցվեց ոչ–ոքի արդյունք։ Գնդակների հարաբերակցությունը` 9-19, հաղթանակի գործակիցը` 25%։ 

Վարուժան Սուքիասյանը հեռացավ

Հայաստանի ազգային թիմի ամենաերկարակյաց մարզիչն առայժմ Վարդան Մինասյանն է։ Նրա երկրորդ փորձն ավելի հաջող ստացվեց։ Մինասյանը պաշտոնավարեց 2009-14թթ.–ին, իսկ հետո նաև 2018թ.–ին։ Նշված ժամանակահատվածում հավաքականը նրա գլխավորությամբ անցկացրեց 42 հանդիպում, որոնցում տոնեց 15 հաղթանակ, վեցն ավարտեց խաղաղ արդյունքով և կրեց 21 պարտություն։ Գնդակների հարաբերակցությունը` 59-60, հաղթանակի գործակիցը` համապատասխանաբար` 36.8% և 30%։ Վարդան Մինասյանին հաջողվել է ապահովել հավաքականի առայժմ ամենաբարձր ցուցանիշը Եվրոպայի առաջնության ընտրական մրցաշարերում։ Նրա գլխավորությամբ` հավաքականը 2012թ.–ին վեց թիմերից բաղկացած ենթախմբում գրավել է երրորդ տեղը։

2014-15թթ.–ին մեր ազգային թիմի գլխավոր մարզիչ նշանակվեց շվեյցարացի Բեռնար Շալանդը։ Նրա գլխավորությամբ թիմն անցկացրեց ութ մրցախաղ, որոնցում տարավ ընդամենը մեկ հաղթանակ, մեկ հանդիպում ավարտեց խաղաղ արդյունքով և կրեց վեց պարտություն։ Գնդակների հարաբերակցությունը` 9-20, հաղթանակի գործակիցը` 0.44%։

2015թ.–ից հավաքականի համար, կարելի է ասել, սկսվեց նոր ժամանակաշրջան, որովհետև թիմի ղեկը ստանձնեցին նախկին երկու խաղացողները։ Նախ 2015թ.–ին թիմը Սարգիս Հովսեփյանի գլխավորությամբ անցկացրեց հինգ հանդիպում, որոնցում չտոնեց և ոչ մի հաղթանակ, մեկ հանդիպում ավարտեց խաղաղ արդյունքով և կրեց չորս պարտություն, գնդակների տարբերությունը` 2-12, հաղթանակի գործակիցը` 0.20%, իսկ նրա երբեմնի թիմակից Արթուր Պետրոսյանի պաշտոնավարման տարիներին (2016–18թթ.) հավաքականն անցկացրեց 12 խաղ, որոնցում տոնեց հինգ հաղթանակ, երկու անգամ գրանցեց ոչ–ոքի արդյունք և կրեց հինգ պարտություն։ Գնդակների հարաբերակցությունը` 21-22, հաղթանակի գործակիցը` 80%։ 

Հայաստանի ազգային հավաքականը զրկվեց Եվրո 2020-ի մասնակցությունից

Հայաստանի հավաքականի նախավերջին գլխավոր մարզիչն Արմեն Գյուլբուդաղյանցն էր, որը պաշտոնավարեց 2018-2019թթ.–ին։ Նրա գլխավորությամբ թիմն անցկացրեց ինը խաղ, տարավ չորս հաղթանակ, մեկ հանդիպում ավարտեց խաղաղ արդյունքով, կրեց չորս պարտություն, գնդակների հարաբերակցությունը` 20-14, հաղթանակի գործակիցը`44.4%։ Գյուլբուդաղյանցին հավաքականի գլխավոր մարզչի պաշտոնում փոխարինեց Աբրահամ Խաշմանյանը, որն ընտրանու հետ անցկացրեց ընդամենը 2 հանդիպում, երկուսում էլ հավաքականը պարտություն կրեց և դրանցից մեկում գրանցվեց ազգային թիմի պատմության մեջ ամենախոշոր հաշվով պարտությունը։ Հայաստանի հավաքականը Պալերմոյում 1-9 հաշվով զիջեց Իտալիայի հավաքականին։

Հայաստանի ֆուտբոլի ազգային հավաքականի մարզիչներ
© Sputnik / Sargsyan Shushanik
Հայաստանի ֆուտբոլի ազգային հավաքականի մարզիչներ
170
թեգերը:
Վարդան Մինասյան, Աբրահամ Խաշմանյան, մարզիչ, Հայաստանի ազգային հավաքական, ՀՖՖ, Հայաստան
Ըստ թեմայի
Գյումրին ուրիշ է. ֆուտբոլիստ Անդրանիկ Բարիկյանը չդիմացավ Ֆրանսիայում և վերադարձավ հայրենիք
Հպարտ եմ, որ հայ եմ. բացառիկ զրույց Իրանի ֆուտբոլի հավաքականի գլխավոր մարզչի օգնականի հետ
Հենրիխ Մխիթարյանը տարվա լավագույն ֆուտբոլիստն է. ՀՖՖ–ն ամփոփել է քվեարկության արդյունքները
Ֆուտբոլը կորցրեց, ըմբշամարտը գտավ. ինչպես Արթուր Ալեքսանյանը ընտրություն կատարեց
Ուրուգվայցի ֆուտբոլիստ Նիկոլաս Մարաշլյանն ուզում է խաղալ Հայաստանի հավաքականում
Камо Оганесян

Հայ ֆուտբոլիստը կխաղա հայկական թիմի դեմ. հավաքականի պաշտպանը` սպասվող հանդիպման մասին

1 / 2
36
Ալմաթինցիների ապագա մրցակցին Հովհաննիսյանը բնութագրել է որպես ամուր, կարգապահ թիմ, որը պայքարում է մինչև վերջ:

ԵՐԵՎԱՆ, 12 օգոստոսի - Sputnik. Հայաստանի հավաքականի պաշտպան Կամո Հովհաննիսյանը Եվրոպայի լիգայի խաղարկությունում ուրախ կլինի հանդիպել հայկական թիմի հետ: Ֆուտբոլիստը նման հայտարարություն է արել Ալմաթիի «Կայրաթ» թիմի ասուլիսի ժամանակ։ Ֆուտբոլիստը «Կայրաթի» շարքերն համալրել է այս տարի։

«Վիճակահանություն է։ Անձամբ ինձ համար հաճելի կլինի խաղալ հայկական ակումբի դեմ», - ասել է նա։

Ֆուտբոլի Եվրոպայի լիգայի որակավորման առաջին փուլի վիճակահանության արդյունքում Երևանի «Նոան» կմրցի Ալմաթիի «Կայրաթի» հետ:

Ալմաթինցիների ապագա մրցակցին Հովհաննիսյանը բնութագրել է որպես ամուր, կարգապահ թիմ, որը պայքարում է մինչև վերջ:

«Նոան» դարձավ Հայաստանի սուպերգավաթակիր

«Շատ լավ անձնակազմ է։ Իհարկե, ես այնտեղ ծանոթներ ունեմ։ Ես շատ լավ գիտեմ «Նոայի» տնօրեն Արթուր Սահակյանին։ Մենք միասին ենք սկսել ֆուտբոլ խաղալ», - նշել է Հայաստանի ազգային հավաքականի պաշտպանը։

Հովհաննիսյանը խոստովանել է, որ իրեն հաճելի կլիներ խաղալ «Նոայի» դեմ նաև Հայաստանում:

Նշենք, որ օգոստոսի 10-ին շվեյցարական Նյոն քաղաքում կայացավ Եվրոպայի լիգայի որակավորման առաջին փուլի վիճակահանությունը: Գյումրիի «Շիրակը» ուժերը կփոձի ռումինական «Ստյաուայի» հետ, Երևանի «Նոան»՝ Ալմաթիի «Կայրաթի», իսկ Երևանի «Ալաշկերտը»՝ մակեդոնական «Ռենովայի»:

36
թեգերը:
Հայաստան, հայ, ֆուտբոլ
Ըստ թեմայի
Հայկական ֆուտբոլն ու Ջորկաեֆը. կորոնավիրուսը նահանջելուն պես նա «հարձակողական գիծ կմտնի»
Աշխարհի ամենաերիտասարդ վարչապետն ամուսնացել է ֆուտբոլիստի հետ. լուսանկար
2019/20 մրցաշրջան. հայտնի է` ով է Հայաստանի լավագույն ֆուտբոլիստը
Ռաֆայել Նադալը ոչ միայն թենիս, այլև ֆուտբոլ է լավ խաղում
Ռոման Բերեզովսկի

«Նրանք շատ կազմակերպված են». Ռոման Բերեզովսկին` «Նոայի» մասին

39
(Թարմացված է 19:15 11.08.2020)
Բերեզովսկու խոսքով` Հայաստանի առաջնությունում «Նոան» մյուս թիմերի ֆոնին տարբերվում է իր հավասարակշռվածությամբ։

ԵՐԵՎԱՆ, 11 օգոստոսի – Sputnik. Հայաստանի ֆուտբոլի հավաքականի նախկին դարպասապահ Ռոման Բերեզովսկին կարծում է, որ Եվրոպայի լիգայի որակավորման առաջին փուլում Երևանի «Նոայի» և Ալմաթիի «Կայրաթի» միջև բարդ հանդիպում կլինի։ Լեգենդար դարպասապահը իր կարծիքը հայտնել է Sport.kz–ին։

«Չգիտեմ` այսօր ինչ վիճակում է «Կայրաթը», բայց «Նոան» օրեր առաջ դարձավ Հայաստանի սուպերգավաթակիր և լավ մարզավիճակում է։ Կարծում եմ, որ «Նոան» Հայաստանի ամենակազմակերպված թիմերից մեկն է։ Քանի որ խաղն անցկացվելու է Ալմաթիում, «Կայրաթը» երևի որոշակի առավելություն կունենա։ «Կայրաթը» վերջին տարիներին կայացել է որպես մարտունակ թիմ։ Կարող եմ ենթադրել, որ ծանր, արդյունքի միտված խաղ է լինելու», – ասել է նա։

Բերեզովսկու խոսքով` «Նոան» Հայաստանի առաջնությունում մյուս թիմերի ֆոնին առանձնանում է իր հավասարակշռվածությամբ։

«Նրանք շատ կազմակերպված են», – ասել է Հայաստանի հավաքականի նախկին ֆուտբոլիստը։

Ինչ վերաբերում է վիճակահանության արդյունքներին, ապա ըստ Բերեզովսկում, չի կարելի ասել, որ «Նոայի» բախտը բերել է։ Առավել ևս, որ երևանյան թիմն արտագնա հանդիպում է անցկացնելու։

39
թեգերը:
ֆուտբոլ, «Նոա» ֆուտբոլային ակումբ, Ռոման Բերեզովսկի
Ըստ թեմայի
2019/20 մրցաշրջան. հայտնի է` ով է Հայաստանի լավագույն ֆուտբոլիստը
Հայկական ֆուտբոլն ու Ջորկաեֆը. կորոնավիրուսը նահանջելուն պես նա «հարձակողական գիծ կմտնի»
«Ինձ փորձություն է սպասում». Մխիթարյանը խոսել է «Սևիլիայի» հետ խաղի մասին
Օրիոն-է ԱԹՍ

ՌԴ ռազմատիեզերական ուժերը 2021-ին մեծ հեռահարության հարվածային դրոններ կթողարկեն

62
(Թարմացված է 01:36 13.08.2020)
Ռուսական բազմաթիրախային անօդաչուները 2021 թ․-ից սկսած՝ կկարողանան  ինքնուրույն օդային հետախուզություն վարել և «խոցել հակառակորդի օբյեկտները բարձր ճշգրտությամբ»:

Ալեքսանդ Խրոլենկո, ռազմական վերլուծաբան

Ռուսաստանի  Օդատիեզերական ուժերը 2021թ․-ից կսկսեն բազմաթիրախային հարվածային ԱԹՍ-ներ ստանալ։ Այս մասին հայտարարել է ՌԴ ՕՏՈՒ գլխավոր քարտուղարի տեղակալ Սերգեյ Դրոնովը «Красная звезда» թերթին տված հարցազրույցում: Զորահրամանատարը նշել է. «Անօդաչու ավիացիայի կիրառման արդյունավետությունը հաստատվել է Սիրիայի Արաբական Հանրապետությունում հատուկ գործողության ընթացքում։ Անօդաչու թռչող սարքերի օգտագործումը ապահովել է ապօրինի զինված կազմավորումների օբյեկտներին հասցված հարվածների բարձր ճշգրտությունը»:

Беспилотный летательный аппарат (БПЛА) Орион-Э
© Sputnik / Алексей Филиппов
ԱԹՍ

 

Ռուսաստանի օդատիատիեզերական ուժերի մերձավոր և միջին հեռահարության ԱԹՍ համալիրները դեռևս «երկրորդական դերեր» են խաղում՝ ծառայելով ավիացիայի հնարավորությունների ընդլայնմանն ու խնդիրների լուծմանը։ Աճում է անօդաչու թռչող սարքերի ինտեգրումը ռազմական օդաչուների հետ միասնական տեղեկատվական տարածքում, և հեռանկարում «խելացի» դրոնները կհասնեն ավելիին: Ռուսական բազմաթիրախային անօդաչուները 2021 թ․-ից սկսած՝ կկարողանան  ինքնուրույն օդային հետախուզություն վարել և «ռազմավարական խորքերում խոցել հակառակորդի օբյեկտները բարձր ճշգրտությամբ»:

Գեներալ Դրոնովը չի նշել այն դրոնների «անունները», որոնք շուտով կընդգրկվեն օդատիեզերական ուժերի մարտական կազմում: Սակայն հայտնի է, որ ծանրաքաշ «Охотник»-ը օպերացիոն պատրաստվածության կհասնի 2024 թվականին, իսկ մեծ հզորություն ունեցող ռուսական մյուս երկու անօդաչու թռչող սարքերը՝ ՌԴ Պաշտպանության նախարարության կողմից 2019 թ․-ին պայմանագրված «Ալտիուսը», ինչպես նաև  «Օրիոնը, Սիրիայում հաջող փորձարկումներից հետո գտնվում են ՌԴ օդատիեզերական ուժերի փորձագիտական-մարտական շահագործման փուլում:

Առաջատար «Օրիոնը»

Անօդաչու «Օրիոնը» գործում է մինչև 8000 մետր բարձրության վրա, առանց լիցքավորման կարող է օդում գտնվել ամբողջ 24 ժամ՝ մինչև 250 կգ օգտակար բեռնվածությամբ (սարքի քաշը՝ 1100 կգ): Ունի 8 մետր երկարություն, թևերի բացվածքը 16 մետր է։ Հագեցած է АПД -110/120 մխոցային շարժիչով՝ 1,9 մետր տրամագիծ ունեցող AB-115 երկթիակ պտուտակով։

«Օրիոնի» (և ռուսական այլ ծանրաքաշ դրոնների) հրթիռա-հրետանային սպառազինությունը բաց աղբյուրներում  նվազագույն չափով է արտացոլված: Սակայն փետրվարին «Մարտավարական հրթիռային սպառազինություն» կորպորացիայի գլխավոր տնօրեն Բորիս Օբնոսովը լրագրողներին պատմել է անօդաչուների համար թեթևացած զինանոցի՝ 50-100 կգ քաշով հատուկ փոքրածավալ զինամթերքի մշակման մասին, որոնք նախատեսված են նպատակների լայն տեսականու համար:

Խոցված դրոնների ուժեղ և թույլ կողմերը. արժե՞ վախենալ թուրքական ԱԹՍ-ներից

Հաշվողական տեխնիկայի հզորության աճի և արհեստական ինտելեկտի բարդ ալգորիթմների զարգացմանը զուգահեռ առաջիկա տարիներին թեթևացված բարձր ճշգրտությամբ սպառազինության արդյունավետությունը կարող է կտրուկ աճել:

«Օրիոն» ԱԹՍ-ն հետազոտությունների և զարգացման զգալի ճանապարհ է հաղթահարել, հաջողությամբ շահագործվում է։ «Օրիոն» նախագիծը ՌԴ ՊՆ-ի պատվերով մեկնարկել է 2011թ․-ին, թռիչքային փորձարկումները սկսվել են 2016թ․-ին, ռումբային սպառազինությամբ՝ 2018թ․-ից սկսած։

«Օրիոն» միջին բարձրության անօդաչու սարքի սերիական արտադրությունը մեկնարկել է 2019 թվականի օգոստոսին: Նախատեսվում է տարեկան մինչև 30 նման մեքենաներ թողարկել (յուրաքանչյուր համալիրի կազմում ՝ երեքից վեց դրոն, կախված դրված խնդիրներից՝ հետախուզական կամ հարվածային):

Արտադրող ընկերությունը («Քրոնշտադտ» Գրուպը) ավելի վաղ հայտարարել էր, որ «Օրիոն» ԱԹՍ-ի արտահանվող տարբերակը կլինի հարվածային: Այս տեղեկությունն արդեն հետաքրքրել է ռազմատեխնիկական համագործակցության ոլորտի ռուս գործընկերներին։ Իհարկե, «Օրիոնի» հաջող մեկնարկը նկատել են նաև Ռուսաստանի թշնամիները։

Ատոմային «Ալտիուսը»

Մեծ հեռահարության «Ալտիուս» ծանրաքաշ տուրբոպտուտակային անօդաչուն առաջին ավտոմատ ռեժիմով թռիչքը կատարել է 2019 թ․-ի օգոստոսին՝ 28,5 մ թևի բացվածքով և 11,6 մ երկարությամբ կորպուսը կարող է 2 օր  մինչև 2 տոննա մարտական բեռ կրել՝ ընթանալով 250 կմ/ժամ արագությամբ, 12 հազար մետր բարձրությամբ և հաղթահարել մինչև 10 հազար կիլոմետր հեռավորություն: Կոմպոզիցիոն նյութերի օգտագործմամբ կառուցված անօդաչու սարքի սեփական քաշը տարբեր տվյալներով կազմում է հինգից վեց տոննա:

Беспилотный летательный аппарат Альтиус-У
Министерство обороны РФ
«Ալտիուս»

 

ՌԴ օդատիեզերական ուժերի «խելացի» հետախուզական-հարվածային անօդաչու ավիացիայի գերակա զարգացումը թույլ կտա զգալիորեն բարձրացնել ավիացիայի գոյություն ունեցող և հեռանկարային խոցող միջոցների արդյունավետությունը, նվազեցնել անձնակազմի հավանական կորուստները:

Իներցիալ նավիգացիոն СП-2 համակարգը նվազեցնում է օդում սարքի հայտնաբերման հնարավորությունները, ապահովում լրացուցիչ կայունություն հակառակորդի կողմից ռադիոէլեկտրոնային հակազդեցության նկատմամբ: Այն ունի արհեստական բանականություն (ամբողջ «ուղեղը» խոստանում են ներդնել մինչեւ 2020 թվականի վերջը), անօդաչու «Ալտիուսը» կարող է ինքնուրույն, առանց օպերատորի մասնակցության փոխգործակցել օդաչուավոր ինքնաթիռների հետ:

Ինչ կլինի այն երկրների հետ, որոնք կուշանան ԱԹՍ-ների մրցավազքից. Վրթանեսյանի տեսակետը

Ռազմածովային նավատորմի և ռազմաօդային ուժերի Գլխավոր շտաբի աղբյուրները հայտնեցին, որ «Ալտիուսի» հետախուզական արդիականցումը կստանա գերձայնային ռադիոլոկատոր և նորագույն օպտիկա-էլեկտրոնային սարքավորումներ, իսկ հարվածային ԱԹՍ-ն կարող է հականավային հրթիռներ կրել։

Ենթադրվում է, որ խոսքը մինչև 260 կմ հեռահարությամբ և մոտ 500 կգ զանգվածով, արբանյակային նավիգացիայի համակարգով և ինքնանշանառության ակտիվ-պասիվ ռադիոլոկացիոն գլխիկով (այս դեպքում «Ալտիուս»-ին կարելի է մինչև 4 հականավային հրթիռով) x-35 ցածրադիր հրթիռի մասին է:

Беспилотный летательный аппарат «Альтиус-У».
Министерство обороны РФ
«Ալտիուս»

 

Նորագույն անօդաչուի սերիական արտադրությունը ծավալվում է Քաղավիացիայի Ուրալի գործարանում («УЗГА» ԲԸ), որի հետ Ռուսաստանի Պաշտպանության նախարարությունը 2019 թվականի դեկտեմբերին պայմանագիր է կնքել «Ալտիուս-ՌՈւ»(այսպես են կոչել ԱԹՍ-ի վերջնական տարբերակը, որին հասել են նախկինում թողարկված բոլոր նախատիպերի՝ «Ալտաիր» տեսակի ԱԹՍ-ների փորձարկումների արդյունքում) անօդաչու թռչող սարքի փորձնական-կոնստրուկտորային աշխատանքների կատարման վերաբերյալ: Միաժամանակ կատարելագործվում է հեռանկարային ավիացիոն համալիրների տեղակայման համակարգը, իսկ դա ավելի քան հարյուր օդանավակայան է։

Բարձր թռիչք ապահովող, մեծ հեռահարության և թռիչքի համար երկար ժամանակ ունեցող դրոնների օդային գերիշխանության աճը, հարվածային հետախուզական անօդաչուների ակտիվ օգտագործումն ու «ինտելեկտուալացումը», ռազմական մասնագետների և մարտական ռոբոտների համատեղ գործողությունները դառնում են անշրջելի միտում: ՌԴ Զինված ուժերի զանգվածային զինումը ԱԹՍ-ներով թույլ կտա նկատելիորեն բարձրացնել դրանց մարտական պատրաստության արդյունավետությունը, անհաղթահարելի խոչընդոտներ կստեղծի հավանական ագրեսորի ճանապարհին՝ օդում, ջրում և ցամաքում:

Մինչդեռ Ռուսաստանը նախատեսում է 2022թ․-ին թողարկել ևս մեկ ծանրաքաշ ԱԹՍ։ Դա «Սիրիուսն» է, որն ի վիճակի է օդում մնալ մինչև 40 ժամ, հաղթահարել մինչև 10 հազար կմ՝ 295 կմ/ժ արագությամբ, 12 հազար մետր բարձրությամբ և մեկ տոննա օգտակար բեռնվածությամբ։

ՌԴ օդատիեզերական ուժերի «խելացի» հետախուզական-հարվածային անօդաչու ավիացիայի գերակա զարգացումը թույլ կտա զգալիորեն բարձրացնել ավիացիայի՝ գոյություն ունեցող և հեռանկարային խոցող միջոցների արդյունավետությունը, նվազեցնել անձնակազմի հավանական կորուստները:Այդ մասին հայտարարել է ՌԴ օդատիեզերական ուժերի «խելացի» հետախուզական-հարվածային անօդաչու ավիացիայի գլխավոր վարչության ղեկավար Սերգեյ Լեբեդևը:

Ոչ այնքան հեռավոր ապագայի պատերազմների ընթացքն ու ելքը կախված կլինի արհեստական բանականությամբ մարտական ռոբոտների արդյունավետությունից, որն այսօր ինտենսիվ ձևավորվում և կատարելագործվում է բոլոր ոլորտներում։ Անխռով և «անխոցելի» ռոբոտացված դրոնները օրինաչափորեն իրենց վրա են վերցնում օդաչուավոր ավիացիայի ավելի ու ավելի շատ գործառույթներ:

 

62
թեգերը:
Զենք, Ռուսաստան, անօդաչու թռչող սարք
Ըստ թեմայի
Ռուսական զենք․ «Տյուլպանն» աշխարհի ամենահզոր ականանետն է
Հայաստանը ռուսական նոր զենք ունի. լուսանկարներ
Հրապարակվել է կուրացնող և հալյուցինացիաներ առաջացնող ռուսական զենքի փորձարկումների վիդեոն
Ռուսական նոր զենք. «Ստրելա» զրահամեքենան շարժվում է աննկարագրելի արագությամբ
Դաշնային խորհուրդը բացառել է New START պայմանագրում ռուսական նոր զենքի ներառումը