Արխիվային լուսանկար

Լուն ո՞ւղտ են դարձնում, թե՞ իսկապես Հայաստանից զանգվածային արտագաղթ է սպասվում 

1839
(Թարմացված է 20:48 31.01.2021)
Կարանտինային սահմանափակումներն աստիճանաբար չեղարկվում են, երկրները թույլատրում են օտարերկրացիների մուտքը։ Փորձագետները վերլուծել են, թե դա ինչպես կանդրադառնա Հայաստանից արտագաղթի ցուցանիշների վրա։

ԵՐԵՎԱՆ, 31 հունվարի - Sputnik, Նանա Մարտիրոսյան. Հայաստանում արդեն մեկ ամսից ավելի ակտիվորեն քննարկվում է բնակչության հնարավոր զանգվածային արտահոսքը՝ Արցախյան պատերազմում պարտության, տնտեսական անկման և քաղաքական հիասթափությունների պատճառով։ Այս խոսակցությունները հատկապես սրվեցին այն բանից հետո, երբ որոշ երկրներ, այդ թվում՝ Ռուսաստանը, հայտարարեցին օտարերկրացիների մուտքի սահմանափակումները չեղարկելու մասին։ 

Սահմանափակումների չեղարկումը կարող է հիմք դառնալ արտագաղթի համար. պատգամավոր

Որոշ փորձագետներ սահմանները բացվելուն պես զանգվածային արտագաղթ են կանխատեսում, իսկ մյուսները դա համարում են ճնշող իրավիճակ ստեղծելու փորձ և խորհուրդ են տալիս լուն ուղտ չսարքել։ Սոցիալական ցանցերում էլ մոտավորապես նույն տրամադրություններն են տիրում։

Sputnik Արմենիայի թղթակցի հետ զրույցում տնտեսագետ Ատոմ Մարգարյանն ասաց, որ չնայած գործող իշխանությունների բազմաթիվ սխալներին, ձախողված տնտեսական իրավիճակին և երկրում քաղաքական գործընթացներին՝ զանգվածային արտագաղթ չի լինի։

Атом Маргарян
© Sputnik
Ատոմ Մարգարյան

Նրա կարծիքով՝ բոլոր նման կանխատեսումները չափազանցված են և առաջ են մղվում ընդդիմադիր ուժերի կողմից՝ իրավիճակը սրելու համար։

Դրա հետ մեկտեղ նա կարծում է, որ իշխանությունները որևէ գործողություն չեն ձեռնարկում զանգվածային արտագաղթը կանխելու համար, եթե այն, այնուամենայնիվ, սկսվի։

«Տնտեսական իրավիճակը ծայրահեղ չէ, որպեսզի բնակչության հսկայական արտահոսք լինի։ Եթե սահմանափակումները հանեն, տեղի կունենա աշխատանքային միգրանտների արտահոսք, բայց դա ժամանակավոր երևույթ է, և նրանք կվերադառնան»,-ասաց փորձագետը։

Քաղաքագետ, Կովկասի ինստիտուտի փորձագետ Հրանտ Միքայելյանը համաձայն է, որ առաջին հերթին արտագաղթում են աշխատանքային միգրանտները, սակայն չի կարծում, որ զանգվածային միգրացիայի վերաբերյալ մտահոգություններն անհիմն են:

Грант Микаел
Հրանտ Միքայելյան

Դրա հետ մեկտեղ, նրա համոզմամբ, բնակչության արտահոսքը երկարաժամկետ կլինի, և քաղաքացիները կհեռանան աստիճանաբար: Պատճառը կարող է լինել պատերազմի վերսկսման սպառնալիքը, տնտեսական անկումը, անորոշությունն ու ապագայի հեռանկարների բացակայությունը։

«Հասարակության միջին խավերի ներկայացուցիչները կլքեն երկիրը՝ ելնելով իրենց քաղաքական հայացքներից, Արցախի հարցում հիասթափությունից, բայց ամենաշատը կհեռանան նրանք, ովքեր ի վիճակի չեն իրենց ապահովել։ Մտավախություն կա նաև, որ կարտագաղթեն բանակում ծառայությունից խուսափելու համար, իսկ դա վերաբերում է հասարակության բոլոր շերտերին»,-ասաց նա։

Միքայելյանը կարծում է, որ, ամենայն հավանականությամբ, արտագաղթի հիմնական երկրներ ավանդաբար կմնան Ռուսաստանը, ԱՄՆ-ն և բոլոր այն երկրները, որտեղ կան հայկական համայնքներ, տնտեսական հնարավորություններ, իսկ վիզա ստանալու հետ կապված խնդիրներ չկան:

Արտագնա աշխատանքի ճանապարհները բացվում են ժամանակավորապես ու փորձնական ծրագրով

Նրա համոզմամբ՝ արտագաղթը կանխելու և դրա տեմպերը նվազեցնելու համար իշխանությունները պետք է համալիր աշխատանք տանեն։ Անհրաժեշտ է, որ մարդիկ ապագայի հեռանկարներ տեսնեն, իրենց ապահով զգան, իսկ երկրում կայունություն լինի։ Դրա հետ մեկտեղ փորձագետը կարծում է, որ իշխանափոխությունը միգրացիոն իրավիճակի վրա կարող է ինչպես դրական, այնպես էլ բացասական անդրադառնալ, ամեն ինչ կախված կլինի նոր իշխանության որակից։

Ազգագրագետ Սվետլանա Պողոսյանն իր հերթին վստահ է, որ արտագաղթի տեմպերի զսպման ծրագրերի իրականացումից իշխանություններն արդեն ուշացել են առնվազն 1-2 ամսով: Նրա խոսքով՝ պետությունը պետք է հոգատարություն ցուցաբերի ընտանիքների, մասնավորապես՝ սահմանամերձ գյուղերում ապրողների նկատմամբ, սոցիալական ծրագրեր իրականացնի, արտոնություններ տրամադրի տարբեր ոլորտներում և, իհարկե, ապահովի նրանց անվտանգությունը:

Этнограф Светлана Погосян
© Sputnik / Asatur Yesayants
Սվետլանա Պողոսյան

«Մարդիկ պետք է իրենց պաշտպանված զգան, պետք է բարձրանա բանակի հեղինակությունը, և բարեփոխումներ իրականացնելու միջոցով պետք է ցույց տալ, որ երկիրը պաշտպանող կա։ Նախկինում Հայաստանը համեմատաբար անվտանգ երկիր էր համարվում, իսկ հիմա, հատկապես սահմանամերձ շրջաններում, մարդիկ անվտանգությանը սպառնալիք են զգում, և դա լրջորեն անդրադառնում է հեռանալու նրանց ցանկության վրա»,-ասաց նա։

Ազգագրագետը վստահ է, որ բնակչության արտահոսքը կսկսվի մասամբ ապահովված քաղաքացիներից, քան որ տեղափոխվելու և նոր երկրում հաստատվելու համար միջոցներ են հարկավոր, իսկ հետո արդեն կհեռանան աղքատները և նույնիսկ շատ հարուստները։ Դրա հետ մեկտեղ նա կարծում է, որ տնտեսական իրավիճակը բոլոր երկրներում է բարդ, և դա կարող է զսպող գործոն լինել մոտակա մի քանի ամիսների համար։ 

Նոր պատերազմի վախ ու տնտեսական անկում․ Հայաստանում արտագաղթի հերթական ալիք կսկսվի՞

Նշենք, որ ըստ պաշտոնական տվյալների՝ 2018 թվականին Հայաստան է ժամանել 3,757,187 մարդ, մեկնել՝ 3,741,869 մարդ: Հետևաբար, մնացորդը 15,318 մարդով դրական էր։ 2019 թվականին Հայաստան է ժամանել 4,319,618 մարդ և մեկնել 4,309,112 մարդ։ Հետևաբար, մնացորդը դրական էր 10,506 մարդով։ 2020 թվականի տվյալները դեռ չկան, սակայն հաշվի առնելով կորոնավիրուսային սահմանափակումները՝ կարելի է ենթադրել, որ մնացորդը կրկին դրական կլինի:

 

1839
թեգերը:
Հայաստան, արտագաղթ
Ըստ թեմայի
Հայրենիքի ու ժողովրդի շահը ստորադասվեց նեղ ձգտումներին. Գարեգին Բ–ն պատգամ է հղել
Հայաստանն ու Ռուսաստանը կվերացնեն ելքի և մուտքի փոխադարձ արգելքները. Մհեր Գրիգորյան
Սահակաշվիլիի դասերը, կամ «դու մենակ չես, մենակ չես, մենակ չես»
Վտանգավոր տարածքը նշագրվել է ականային վտանգի մասին հատուկ ժապավեններով:

Դավիթ Բեկ համայնքում հայտնաբերվել է կասետային չպայթած ենթազինամթերք

0
Չպայթած զինամթերք հայտանաբերելու և ոչնչացնելու նպատակով Դավիթ Բեկում աշխատանքները շարունակվում են։

ԵՐԵՎԱՆ, 26 փետրվարի - Sputnik. Հումանիտար ականազերծման և փորձագիտական կենտրոնը տեղեկացնում է, որ Սյունիքի մարզի Դավիթ Բեկ համայնքում հայտնաբերվել է կասետային չպայթած ենթազինամթերք։

Կենտրոնը նշում է` օրերս «Հումանիտար ականազերծման և փորձագիտական կենտրոն»-ի աշխատակիցները և ՄԱԿ-ի գնահատող հանձնախումբը Սյունիքի մարզի Դավիթ Բեկ համայնք է գնացել։ Այստեղ հետազոտական աշխատանքների արդյունքում հայտնաբերվել է կասետային չպայթած ենթազինամթերք։

«Վտանգավոր տարածքը նշագրվել է ականային վտանգի մասին հատուկ ժապավեններով: Իսկ հայտնաբերված չպայթած զինամթերքը ոչնչացվել է»,–նշված է հաղորդագրության մեջ։

Չպայթած զինամթերք հայտանաբերելու և ոչնչացնելու նպատակով Դավիթ Բեկում աշխատանքները շարունակվում են։

0
Վազգեն Մանուկյան. 26 փետրվարի, 2021

Նիկոլ Փաշինյանը փորձում է համբերությունից հանել Օնիկ Գասպարյանին. Վազգեն Մանուկյան

52
(Թարմացված է 13:45 26.02.2021)
Հարցին՝ ինչ է ծրագրում այս իրավիճակում ընդդիմությունը, վարչապետի միասնական թեկնածուն պատասխանեց, որ «պլան Բ»–ի կարիք չկա և որ «պլան Ա»–ն առայժմ իրեն լիովին արդարացնում է։

ԵՐԵՎԱՆ, 26 փետրվարի, Sputnik. Հայրենիքի փրկության շարժման վարչապետի թեկնածու Վազգեն Մանուկյանը ՀՀ ԳՇ պետ Օնիկ Գասպարյանի հետ այս օրերին չի հանդիպել։ Այս մասին Մանուկյանը հայտնեց լրագրողներին այսօր Բաղրամյան պողոտայում կազմակերպված ընդդիմության ճամբարում։

Խոսելով իշխանության հայտարարած ռազմական հեղաշրջման փորձի մասին` Վազգեն Մանուկյանն ասաց. «Հեղաշրջում նշանակում է, երբ զորքը մտնում է մայրաքաղաք, և կա՛մ վերցնում է իշխանությունը, կա՛մ իշխանությունը փոխում է, տալիս ընդդիմության ձեռքը։ Այդպիսի բան Հայաստանում տեղի չի ունեցել»։

Իշխանության նման որակումները Մանուկյանը համարում է ԳՇ պետին համբերությունից հանելու փորձ։

«Նիկոլ Փաշինյանը կարող է ցանկացած մարդու համբերությունից հանել։ Հիմա ինքը փորձում է անօրինական ձևով համբերությունից հանել Գասպարյանին, ինչը հակասում է Սահմանադրությանն ու օրենքներին։ Թե դա ինչ սրացում կառաջացնի նրանց միջև, ես չեմ կարող կանխագուշակել։ Բայց իրավիճակ սրողը Հայաստանում Նիկոլ Փաշինյանն է»,– ասաց Մանուկյանը։

Ինչ է ծրագրում այս իրավիճակում ընդդիմությունը հարցին ընդդիմության միասնական թեկնածուն պատասխանեց, որ «պլան Բ»–ի կարիք չկա և որ «պլան Ա»–ն առայժ իրեն լիովին արդարացնում է։

«Գրեթե չի մնացել Հայաստանում ինստիտուտ, որը չի պահանջում Նիկոլ Փաշինյանի հրաժարականը։ Այսինքն` ինքը կորցնում է իր հենարանները, և որևիցե «պլան–Բ»–ի անհրաժեշտություն կարող է չառաջանալ։ Ասեմ նաև, որ «պլան–Բ»–ն ոչ թե դու ես իրականացնում, այլ ժողովուրդն ինքը։ Բախում է տեղի ունենում, ինչ–որ անհամաձայնություն է տեղի ունենում, ինքն իրեն բռնկվում է»,– ասաց Մանուկյանը։

Հիշեցնենք՝ փետրվարի 20–ին Ազատության հրապարակում ունեցած իր ելույթում Վազգեն Մանուկյանը նշել էր, որ Փաշինյանն ինքնակամ չի հեռանալու, ուստի պետք է կոտրել այն հենարանները, որը նա ունի, և դա իրենց պլան Ա–ն է։ Մակայն միշտ ունեն պլան Բ–ն.

«Իսկանդերի» մասին խոսելով՝ Նիկոլն ավելի նվազեցրեց ՀՀ-ի անվտանգության մակարդակը. Մանուկյան

«Մենք պետք է պատրաստ լինենք ապստամբելով, կայծակնային արագությամբ վերցնել իշխանությունը։ Մենք այժմ իրականացնելու ենք պլան Ա–ն` միշտ պատրաստ լինելով պլան Բ–ին»,-ասել էր նա։

Երեկ` փետրվարի 25-ին, ԶՈւ Գլխավոր շտաբը պահանջեց Փաշինյանի հրաժարականը։ Դա տեղի ունեցավ այն բանից հետո, երբ վարչապետը պաշտոնից հեռացրեց ԳՇ պետի առաջին տեղակալ Տիրան Խաչատրյանին։

Ի պատասխան Փաշինյանը հայտարարեց ռազմական հեղաշրջման փորձի մասին և Հանրապետության հրապարակում հավաքվելու կոչ արեց իր համակիրներին։ Նա հայտնեց նաև, ստորագրել է ԳՇ պետ Օնիկ Գասպարյանին պաշտոնից հեռացնելու փաստաթուղթը, որը, սակայն, դեռ չի ստորագրել նախագահ Արմեն Սարգսյանը։

52
թեգերը:
Նիկոլ Փաշինյան, Օնիկ Գասպարյան, Վազգեն Մանուկյան
Ըստ թեմայի
Աշխատանքից ազատել եմ Օնիկ Գասպարյանին. Նիկոլ Փաշինյան
Արցախի նախագահ Արայիկ Հարությունյանը Օնիկ Գասպարյանի հրաժարականը չի պահանջում
Արմեն Սարգսյանը կհանդիպի Օնիկ Գասպարյանի հետ