Ավտոբուսի վարորդ

Կորոնավիրուսն ընդդեմ երևանյան տրանսպորտի. վարակը նաև վարորդի գրպանին է հարվածել

334
(Թարմացված է 16:50 21.03.2020)
Կորոնավիրուսի դեմ պայքարի շրջանակում իշխանությունն արգելել է կանգնած ուղևորների փոխադրումն ու ավտոբուսներում մարդկանց կուտակումները։ Որքան էլ արգելքն օրինաչափ է, այդուհանդերձ այն հարվածել է վարորդի գրպանին։

ԵՐԵՎԱՆ, 20 մարտի – Sputnik, Աշոտ Սաֆարյան. Կորոնավիրուսը կանխարգելող միջոցառումներն անդրադարձել են նաև Երևանի հասարակական տրանսպորտի վրա, որը մայրաքաղաքի ամենախոցելի և խնդրահարույց ոլորտներից է։ Արտակարգ դրության ժամանակահատվածում ավտոբուսներում ու երթուղայիններում մարդկանց զանգվածային կուտակումներից խուսափելու համար կանգնած ուղևորներ տեղափոխելը խստիվ արգելված է։ Այս պահանջը խախտելու համար 5 հազար դրամ տուգանք է սահմանված։

Մեր աշխատակիցներից մեկը մարտի 20-ի առավոտյան աշխատանքի է եկել 44 համարի երթուղին սպասարկող ավտոբուսով, ոստիկանության աշխատակիցը կանգնեցրել ու տուգանք է գրել, որովհետև ավտոբուսի սրահում 2-3 կանգնած ուղևոր է նկատել։ Բայց 44 համարի երթուղայինին մենք դեռ կվերադառնանք։

Կանգնած ուղևորներին տեղափոխելու արգելքը դժվար կացության մեջ է դրել վարորդներին ու գծատերերին։ Սահմանափակ թվով մարդկանց տեղափոխելու դեպքում անհնար է էական եկամուտ ստանալ։ Բարեբախտաբար, որոշ գծատերեր զիջումների են գնացել և մի քանի անգամ կրճատել են ամենօրյա վճարումների չափը, որն ըստ «պլանի» պետք է վճարի վարորդը։ Մենք հարցախույզ անցկացրինք նրանց շրջանում և պարզեցինք, որ, օրինակ, №4 երթուղին սպասարկող վարորդները նախկին 15 հազար դրամի փոխարեն այսօր գծատիրոջն ընդամենը 3 հազար դրամ են վճարում։

«Սեփականատերը հասկանում է, թե ինչ բարդ իրավիճակ է, մեզ ընդառաջել է։ Իսկ մի քանի օր առաջ ընդհանրապես գումար չի վերցրել», – անունը չնշելու պայմանով ասաց վարորդներից մեկը։

Նույն սկզբունքով են աշխատում նաև 58 համարի երթուղին սպասարկող վարորդները։ Այնտեղ ևս էապես մեղմել են աշխատակիցների բեռը։

Մի փոքր այլ պատկեր է վերը հիշատակված 44 համար երթուղու դեպքում։ Որոշ վարորդներ մեզ հայտնեցին, որ օրվա վերջում իրենցից գանձում են 15 հազար դրամ «պլանը», բացի դրանից, իրենք սեփական գրպանից են վճարում դիզելային վառելիքի գումարը։ Հարկ է նշել, որ բոլոր տրանսպորտային միջոցների դեպքում էլ վառելիքի հարցը լուծվում է վարորդի հաշվին, և 44 համարն այս դեպքում բացառություն չէ։ 44 համարի ավտոբուսներից յուրաքանչյուրն օրական միջին հաշվարկով 5 երթուղի է իրականացնում և մոտ 22 հազար դրամի վառելիք սպառում։ Ստացվում է, որ վարորդն օրական 37 հազար դրամ վճարում է, իրեն պահում մնացած գումարը։

«Բայց խնդիրն այն է, որ կանգնած ուղևորներին տեղափոխելու արգելքի դեպքում օրվա վերջում կոպեկներ են մնում։ Նման պայմաններում աշխատելը ձեռնտու չէ», – ասաց վարորդներից մեկը։

Նա հայտնեց, որ մուծումների հարցը նորից քննարկվել է այսօր առավոտյան, և վերջնական որոշում կկայացվի օրվա ավարտին։

44 համարի երթուղին մայրաքաղաքի ամենապետքական և արդյունավետ երթուղիներից է։ Ավտոբուսները նախանձելի հաճախականությամբ են երթևեկում, երթուղին էլ բավականին երկար է։ Դրա համար երթուղիների և տրանսպորտային միջոցների կրճատումը չափազանց տհաճ անակնկալ կլիներ քաղաքի բնակիչների համար։

Արայիկ Հարությունյանն իր սիրած գրողների գործերը կկարդա. «կորոնադադար»` մշակույթի միջոցով

Իրավիճակը փոքր–ինչ այլ կերպ ներկայացրեց երթուղային գծի ղեկավարությունը։ Մեր զրուցակցի խոսքով` վարորդները միայն վառելիք են գնում, իսկ «պլան» չեն վճարում` հաշվի առնելով կորոնավիրուսի հետ կապված իրադրությունը։

Sputnik Արմենիայի հետ զրույցում «Վարորդի ընկեր» ՀԿ–ի ղեկավար Տիգրան Քեյանը այս կապակցությամբ նշեց, որ վարորդները պետք է դիմեն քաղաքապետարանի տրանսպորտի վարչություն։ Նա համոզված է, որ հարցը պետական կարգավորում է պահանջում։ Իր խոսքը պետք է ասի նաև պարետատունը, որը որոշել է սահմանափակումներ կիրառել։

Երևանի քաղաքապետարանից Sputnik Արմենիային հայտնեցին, որ բանակցում են մասնավոր ավտոբուսային գծատերերի հետ, որպեսզի փոխզիջումային տարբերակներ գտնեն։

«Կորոնավիրուսի հետ կապված արտակարգ դրությունը հաշվի առնելով` մասնավորներին հորդորում ենք ըմբռնումով մոտենալ և ընդառաջել աշխատակիցներին։ Նրանց հետ քննարկումները շարունակվում են, հուսով ենք, որ իրավիճակը կհաջողվի կարգավորել», – ասաց քաղաքապետարանի մամուլի քարտուղար Հակոբ Կարապետյանը։

Նշենք, որ Հիվանդությունների վերահսկման և կանխարգելման ազգային կենտրոնի տվյալներով՝ մարտի 20-ի դրությամբ Հայաստանում կորոնավիրուսով վարակվածների թիվը հասել է 136-ի։ Մարտի 16-ին ՀՀ կառավարությունը կորոնավիրուսի տարածումը կանխելու համար երկրում արտակարգ դրություն է սահմանել, որը կտևի մինչև ապրիլի 14-ը։

Սահմանափակումներն առաջին հերթին վերաբերում են զանգվածային միջոցառումներին, ժամանցի կենտրոններին և որոշ գրասենյակներին, իսկ դպրոցները, բուհերն ու մանկապարտեզները արտակարգ դրություն հայտարարելուց մեկ շաբաթ առաջ արդեն փակ էին։ 

Հ.Գ. Հոդվածի հրապարակման հաջորդ օրը մեզ հաջողվեց պարզել, որ 44 երթուղին սպասարկող ավտոբուսի վարորդների օրական «պլանը» նվազեցրել են 7 հազար դրամով։ Այժմ օրվա վերջում նրանք պետք է վճարեն 8 հազար դրամ։ Այս հանգամանքը կթեթևացնի աշխատակիցների ֆինանսական բեռը, բայց շատ բան էլ կախված է օրվա ընթացքում նրանց տեղափոխած ուղևորների քանակից։ Մեր զրուցակիցը հայտնեց նաև, որ գծատերը խոստացել է փոխհատուցել գերբեռնված երթևեկելու տուգանքները։

Ի՞նչ պետք է իմանան աշխատող քաղաքացիներն ու գործատուները. ՄԻՊ–ը հայտարարություն է տարածել

334
թեգերը:
ավտոբուս, վարորդ, Արտակարգ դրություն, կորոնավիրուս, Հայաստան
Ըստ թեմայի
Ինչ պետք է անել հանրային տրանսպորտից օգտվելիս․ օգտակար խորհուրդներ
Ի՞նչ անել, եթե ախտահանող միջոցն ալերգիկ ռեակցիա է առաջացնում․ խորհուրդներ մասնագետից
Սերժ Սարգսյանը երկիրն այս վիճակից դուրս բերելու առաջարկներ է ներկայացնում կառավարությանը
Հայաստանում 4041 միայնակ տարեցի սննդի մեկամսյա պաշար կհատկացնեն
Օնլայն ծնողական ժողովից մինչև «տանը ինտերնետ չկա»․ առցանց ուսուցման զվարճալի կողմը
Բժշկական դիմակ և ձեռնոց

Ինչպես անել, որ մեկանգամյա օգտագործման դիմակներն ու ձեռնոցները վնաս չտան

72
Մեկանգամյա օգտագործման բժշկական դիմակներն ու ձեռնոցները պատրաստում են պոլիէթիլենից. դրանք զարգացած երկրներում օգտագործումից հետո վերամշակվում են։ Հայաստանում պլաստիկ թափոնները սովորական կենցաղային աղբ են համարվում։

Ժաննա Պողոսյան, Sputnik Արմենիա

Մինչ ամբողջ աշխարհն անհանգստացած է մեկանգամյա օգտագործման ձեռնոցներից և դիմակներից առաջացած վտանգավոր թափոնների կտրուկ աճով և աղբի վերամշակման հնարավորությունների լայնացման աշխատանքներ է տանում, Հայաստանում քաղաքացիներին խորհուրդ են տալիս օգտագործած պաշտպանիչ միջոցները «դնել առանձին տոպրակի մեջ, հերմետիկ փակել և նետել»։ Հենց այսպիսի խորհուրդ է տվել քաղաքացիներին Երևանի քաղաքապետի տեղակալ Հրաչյա Սարգսյանը կառավարությունում տեղի ունեցած մամուլի ասուլիսի ընթացքում։

Նա անիմաստ է համարում «կորոնավիրուսային» թափոնների համար հատուկ աղբամանների տեղադրումը։

«Մենք նման փորձ ունենք հիվանդանոցներում և  հյուրանոցներում, այսինքն՝ վարակվածների օգտագործած պաշտպանիչ միջոցները նրանց ուտելիքի և անձնական օգտագործման առարկաների մնացորդների հետ միասին տեղավորվում են առանձին սանիտարական պարկերում և միայն դրանից հետո են տեղափոխվում աղբատար մեքենա»,-նշել է Սարգսյանը։

Երևանի քաղաքապետարանի տեղեկատվության և հասարակայնության հետ կապերի վարչության պետ Հովսեփ Կուբատյանը Sputnik Արմենիայի հետ զրույցում պարզաբանեց` քանի որ հանրապետությունում պլաստիկի վերամշակման գործարաններ չկան, ապա առանձին աղբամանների տեղադրումը ևս իմաստ չունի։

«Այն ընկերությունները, որոնք պլաստիկի համար առանձին աղբարկղեր են դնում, ուղղակի փորձում են «փիար անել»։ Պլաստիկի վերամշակում չի իրականացվում, և արդյունքում այդ թափոնները նետվում են նույն աղբավայրը, որտեղ և կենցաղային աղբն է։ Երևանի քաղաքապետարանը պլաստիկ թափոնների վերամշակման հետ կապված ծրագրեր ունի, բայց առայժմ դրանց մասին խոսելը վաղ է»,-նշեց Կուբատյանը։

Իսկ կարիք կա՞ անհանգստանալու, որ Հայաստանում «կորոնավիրուսային» թափոնները վերամշակելու հնարավորություն չկա։ Բնապահպան Կարինե Դանիելյանը կարծում է, որ դա «չարյաց փոքրագույնն է»։

«Բնականաբար, պետք է միջոցներ ձեռնարկել, որ այդպիսի թափոնները հնարավորինս քիչ վնաս հասցնեն ոչ միայն բնությանը, այլև մարդկանց։ Սակայն մեր երկրում բնապահպանության և բնապահպանական մտածողության հետ կապված այնքան խնդիրներ կան, որ դրանց ֆոնին պլաստիկ թափոնների վերամշակման անհնարինությունը ողբերգություն չի թվում»,-նշեց Դանիելյան։

Բայց անփութորեն սովորական աղբարկղը նետված ոչ գործվածքային նյութերից պատրաստված դիմակներն ու ձեռնոցները սանիտարական ծառայությունների աշխատակիցների համար կորոնավիրուսով վարակման վտանգ են ստեղծում։ Պոլիէթիլենի մեջ փաթաթված դիմակները կարող են անվնաս լինել միայն այն դեպքում, եթե դրանք երեք օր մնացել են փակ տոպրակի մեջ և միայն դրանից հետո այդ նույն տոպրակով աղբն են նետվել։

«Էկո աղբ» ՀԿ-ի ղեկավար Հռիփսիմե Մկրտչյանը կարծում է, որ Հայաստանում կարելի է աղբի վերամշակումը կազմակերպել գրանտային ծրագրերի հաշվին, դրանցից մեկը ISSD-ն է։

 «Չնայած թափոնների վերամշակման տարբերակներն այնքան շատ չեն, որքան կուզենայինք, միևնույնն է աղբը միշտ և պարտադիր պետք է տեսակավորել։ Իսկ հետո կարելի է դիմել մեզ կամ այդ հարցով զբաղվող այլ կազմակերպությունների։ Ցանկության դեպքում միշտ կարելի է ելք գտնել»,-համոզված է Մկրտչյանը։

«Տոպրակ պետք չէ» շարժման  համակարգող Կարինե Վաննը դիմակային ռեժիմի հետ կապված պարետատան որոշումը ոչ խելամիտ է համարում։

Կորոնավիրուսի տարածումը կզորայացնենք դիմակ կրելով. Փաշինյանը նոր որոշման մասին հայտնեց

«Դիմակները պետք են կորոնավիրուսի դեմ պայքարող բժիշկներին, և բոլորովին իմաստ չունի զուր օգտագործել մեկանգամյա դիմակը` դնելով այն փողոցում կամ այգում զբոսնելիս կամ շուկա գնալիս»,-կարծում է ակտիվիստը։

Նրա խոսքով՝ մեկանգամյա ոչ գործվածքային նյութերից պատրաստված դիմակների ու ձեռնոցների վերամշակումն ամբողջ աշխարհի համար է բարդ գործընթաց, քանի որ դրանք ի սկզբանե վերամշակման համար չեն ստեղծվել։ Կարինեի տեսանկյունից՝ քանի որ Հայաստանում «կորոնավիրուսային» թափոնների վերամշակման գործուն եղանակներ չկան, ապա իշխանությունները պետք է փոխեն այդ որոշումը։

«Նրանք կարող են քաղաքացիներին խորհուրդ տալ թաշկինակներ կամ շարֆեր կրել, բայց ոչ մի դեպքում չստիպել մարդկանց մեկանգամյա օգտագործման դիմակներ կրել, որոնք, աղբավայրում հայտնվելով, բնությանը վնաս են հասցնելու»,-ասում է նա։

Մասնագետներն իբրև այլընտրանք խորհուրդ են տալիս բազմակի օգտագործման դիմակներ կիրառել։ Կարելի է դրանց մեջ մի քանի շերտ թանզիֆ դնել`այդպիսով ուժեղացնելով կտորի պաշտպանիչ հատկությունը։ Այդպիսի դիմակները օգտագործումից հետո պետք է լվանալ օճառով կամ այլ լվացող միջոցով, այնուհետև արդուկել գոլորշիով արդուկով։ Ապա, խոնավությունը վերացնելու համար, դիմակը պետք է արդուկել առանց գոլորշու։

Հիմա աշխարհի բազմաթիվ երկրներում թափոնների վերամշակման առավել արդյունավետ միջոցներ են փնտրում։ Իրավիճակը կարող են փոխել վերամշակման այլընտրանքային՝ քիմիական կամ բիոինժեներական մեթոդները։

Հայաստանում կորոնավիրուսով վարակված ամենափոքրիկ պացիենտին տուն են ճանապարհել. լուսանկար

Քիմիական վերամշակման դեպքում պլաստիկը կարելի է բաժանել ելքային մոնոմեր մոլեկուլների, այնուհետև դրանցից միևնույն հատկանիշներով պոլիմեր առարկա հավաքել։ Իսկ բիոինժեներիայի շնորհիվ կարելի է ֆերմենտ մշակել, որը կքայքայի պլաստիկի 90% -ը։ Ինչպես ասում են՝ ցանկություն լինի, պլաստիկի վերամշակման տարբերակ էլ կգտնվի։ Իսկ առայժմ հարկ կլինի հետևել Երևանի քաղաքապետարանի խորհուրդներին և «պլաստիկը պլաստիկի մեջ դնել»։

72
թեգերը:
Երևանի քաղաքապետարան, Հայաստան, աղբի վերամշակում, աղբ, պլաստիկ, ձեռնոց, դիմակ, կորոնավիրուս
Ըստ թեմայի
Արցախում կորոնավիրուսի նոր դեպք է գրանցվել
Մարի Իզմիրլյանի անվան մանկատան երեխաներից 9-ը վարակվել են կորոնավիրուսով
Մահացած Կարինե Բուռնազյանի մոտ կորոնավիրուս է հաստատվել. նա մի շարք խնդիրներ է ունեցել
«Նորք» ԲԿ

«Իտալական սցենարից խուսափել չի հաջողվի». փորձագետը՝ Հայաստանում COVID-19–ի իրավիճակի մասին

579
(Թարմացված է 23:14 25.05.2020)
Փորձագետի կարծիքով՝ թեև կորոնավիրուսային վարակի հետ կապված իրավիճակը վերահսկողությունից դուրս է եկել, սակայն այն դեռ հնարավոր է փրկել։

ԵՐԵՎԱՆ, 25 մայիսի –Sputnik, Լաուրա Սարգսյան. Հայաստանը կրկնում է SARS-CoV-2 կորոնավիրուսային վարակի նոր տեսակի տարածման իտալական սցենարը։ Իրավիճակը դեռ կարելի է փրկել, եթե խիստ սահմանափակումներ կիրառվեն։ Sputnik Արմենիայի թղթակցի հետ զրույցում նման կարծիք հայտնեց «Կովկաս» ինստիտուտի փորձագետ Հրանտ Միքայելյանը։

Հայաստանում անցած մեկ օրվա ընթացքում վարակվածների աննախադեպ աճ է գրանցվել` 452 մարդ։ Մայիսի 25-ի պաշտոնական վիճակագրության համաձայն` երկրում Covid-19–ով վարակվածների բացահայտված դեպքերը 7113–ն են։

Ավելի վաղ ՀՀ վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանն արդեն իսկ մտահոգիչ էր համարել երկրում վարակման դինամիկան։ Նա նշել էր, որ եթե այսպես շարունակվի, ապա հունիսի վերջին մենք կունենանք 30 հազար Covid-19–ով հիվանդ։ Միևնույն ժամանակ, ՀՀ առողջապահության նախարար Արսեն Թորոսյանը հայտնել էր ռեանիմացիոն մահճակալների մտահոգիչ վիճակագրության մասին։

Փորձագետ Հրանտ Միքայելյանը սեփական կանխատեսումներն ունի, որոնք ևս լավատեսություն չեն ներշնչում։

Պարետի որոշումը խախտողներ են հայտնաբերվել. ոստիկանությունը տվյալներ է հրապարակել

«Վարչապետը խոսում էր 30 հազար հավանական դեպքերի մասին` ելնելով վարչական վիճակագրությունից։ Համաճարակաբանական վիճակագրությամբ այս թիվը մի քանի անգամ ավել է»,– ասաց Միքայելյանը։

Իտալական սցենա՞ր

Ըստ նրա` Հայաստանում արդեն իսկ սկսվել է իտալական սցենարը։ Միքայելյանի հաշվարկներով՝ երկրում շուրջ 48 հազար վարակված կա, սակայն նրանց մի մասը դեռ չգիտի, որ հիվանդ է, նրանց մոտ, այսպես ասած, ինկուբացիոն շրջան է, մյուս խմբի մոտ հիվանդությունն ասիմպտոմ է ընթանում։

Սակայն, ըստ կանխատեսումների` այս հարաբերակցությունը կփոխվի` ինկուբացիոն շրջանում գտնվողները կդառնան վարակիչ։ Հիվանդանոցներում հերթեր կգոյանան, մարդիկ կմահանան տներում, քանի որ առողջապահական համակարգն ավելի քիչ թվով վարակվածների կսպասարկի և ընդհանուր առմամբ այնպիսի իրավիճակ է կստեղծվի, ինչպիսին եղել է արդեն աշխարհի տարբեր  երկրներում։

«Իտալական սցենարը սկսվել է, նրանից խուսափել չի լինի։ Մեզ մոտ արդեն գրեթե ամբողջությամբ զբաղված են ռեանիմացիոն տեղերը։ Բացի այդ՝ 1197 թեստից բացահայտված դեպքերի 38%–ը շատ մեծ ցուցանիշ է»,– նշեց Միքայելյանը։

Դիմակների գները չկարգավորելու դեպքում ՀՀ-ում սոցիալական լարվածություն կառաջանա. Զոհրաբյան

Փորձագետը չի շտապում կանխատեսել՝ արդյո՞ք երկրի բնակիչները կկարողանան խուսափել տոտալ վարակումից։ Նա հիշեցրեց 100-ամյա վաղեմություն ունեցող համավարակը` իսպանական գրիպը, որը երեք ալիքով բռնկվեց։ Ինչ վերաբերում է Covid-19–ի հետ կապված իրավիճակին, ապա դա կախված է նրանից, թե ինչ միջոցներ են ձեռնարկվելու և ընդհանուր առմամբ ինչպիսի ընթացք կունենա վիրուսը։

Նա չբացառեց, որ բացահայտված դեպքերը կավելանան նաև ամռանը։

Ի՞նչ անել

Միքայելյանի կարծիքով` Հայաստանում վարակման երկրորդ ալիքը սկսվեց ապրիլի 5-ից։  Սակայն այդ ժամանակ այն դեռ ցածր կետում էր։ Երկրաչափական պրոգրեսիայով աճը սկսվեց արդեն մայիսի 18-ից, երբ իշխանությունները հանեցին սահմանափակումներն ու բացեցին ամեն ինչ։ Փորձագետը վստահ է՝ հենց այդ պահից իտալական սցենարը դարձավ անխուսափելի։

Ըստ նրա՝ իրավիճակը հնարավոր է փրկել խիստ սահմանափակումներ մտցնելով, բայց ոչ մեկ կամ երկու օրով։

«Դրանք պետք է երկարատև լինեն։ Ես համեմատել եմ Երևանի իրավիճակն այլ քաղաքների հետ, որտեղ կարանտին էր հայտարարվել։ Փարիզում և Նյու Յորքում խիստ կարանտինը տևել է 48 օր, Միլանում` 53, Երևանում` 19։ Ակնհայտ է, որ դա բավարար չէ, անհրաժեշտ էր ևս երկու շաբաթով երկարաձգել»,– ընդգծեց նա։

Միքայելյանը չբացառեց, որ եթե կարանտինի երկու ամիսներն ավելի արդյունավետ կիրառվեն, ապա արդեն այս պահին հիվանդությունը վերահսկողության տակ կլիներ։

Առողջապահության համաշխարհային կազմակերպությունը (ԱՀԿ) մարտի 11-ին նոր COVID-19 կորոնավիրուսի բռնկումը հայտարարել է համավարակ: Կազմակերպությունը բոլոր պետություններին կոչ է արել միավորվել վարակի դեմ պայքարում։

Շտապօգնության մեքենայի վարորդը հարբա՞ծ է եղել․ Ստեփանյանը դեպքից մանրամասներ է ներկայացրել

Մայիսի 25-ի դրությամբ` աշխարհում կորոնավիրուսի բացահայտված 5 մլն 529 հազար 98 դեպք կա։ Նրանցից 2 մլն 318 հազար 612–ը բուժվել են, 347 հազար 163-ը՝ մահացել։ Հայաստանը հիվանդների թվով 60-րդ հորիզոնականում է։  Տասնյակում են` ԱՄՆ–ն, Բրազիլիան, Ռուսաստանը, Իսպանիան, Մեծ Բրիտանիան, Իտալիան, Ֆրանսիան, Գերմանիան, Թուրքիան և Հնդկաստանը։

Արցախում կորոնավիրուսի նոր դեպք է գրանցվել

579
թեգերը:
Նիկոլ Փաշինյան, Արսեն Թորոսյան, փորձագետ, Հրանտ Միքայելյան (քաղաքագետ), համավարակ, կորոնավիրուս, Իտալիա, Հայաստան
թեմա:
Կորոնավիրուսը Հայաստանում և Արցախում
Ըստ թեմայի
Մարի Իզմիրլյանի անվան մանկատան երեխաներից 9-ը վարակվել են կորոնավիրուսով
Հայաստանում կորոնավիրուսով վարակված ամենափոքրիկ պացիենտին տուն են ճանապարհել. լուսանկար
Առցանց առևտուր ու բժշկություն. ինչ է փոխել կորոնավիրուսը Հայաստանի աշխատաշուկայում
ՀՀ–ում ևս 6 մարդ է մահացել կորոնավիրուսից. մայրական մահվան առաջին դեպքն է գրանցվել
Հայկական աստղագիտական ընկերության համանախագահ, Բյուրականի աստղադիտարանի տնօրեն Արեգ Միքայելյան

Լուսնի խավարումը կտեսնեն նաև երևանցիները. աստղագետը նշել է ստույգ օրն ու ժամը

0
Հայկական աստղագիտական ընկերության համանախագահ, Բյուրականի աստղադիտարանի տնօրեն Արեգ Միքայելյանը Sputnik Արմենիայի եթերում անդրադարձել է սպասվող լուսնի խավարմանը` հընթացս խոսելով այդ երևույթի գիտական և միստիկ կողմերի մասին։
«Լուսնի խաղարումը կտեսնեն նաև երևանցիները». աստղագետը նշում է ստույգ օրն ու ժամը

Հայկական աստղագիտական ընկերության համանախագահ, Բյուրականի աստղադիտարանի տնօրեն Արեգ Միքայելյանի տեղեկացմամբ` խավարումները վերաբերում են երեք մարմինների` լուսնին, արեգակին և երկրին` նայած, թե փոխադարձաբար ինչ դիրք են գրավում նրանք միմյանց նկատմամբ, երբ մեկի լույսը կարող է մյուսի կողմից ծածկվել։

Ըստ այդմ, երբ երկիրը հայտնվում է արեգակի և լուսնի գծի վրա, ծածկում է արեգակի լույսը և լուսնի դեպքում, քանի որ վերջինս արեգակի կողմից է լուսավորվում (ինքը մութ մարմին է), լուսնի լույսը խավարում է։ Իսկ արեգակի խավարումը տեղի է ունենում այն դեպքում, երբ լուսինն է հայտնվում երկրի ու արեգակի արանքում, նույն գծի վրա։ 

«Կարծեք ճակատագրի քմահաճույք լինի, որ արեգակի ու լուսնի սկավառակները ճիշտ նույն չափի են, հետևաբար, երբ լուսինը ծածկում է արեգակին, օրը ցերեկով տեղի է ունենում խավարում։ Սովորաբար տարեկան լինում են մի քանի խավարումներ, ամենաշատը` լուսնի յոթ, իսկ արեգակի դեպքում` չորս, սակայն այս տարի նախատեսվում է արեգակի երկու և լուսնի չորս խավարում։ Հունիսի 5-ին կլինի լուսնի` այս տարվա երկրորդ խավարումը։ Առաջինը եղավ հունվարին` նույնպես կիսաստվերային խավարման տեսքով»,– նշում է Բյուրականի աստղադիտարանի տնօրենը։ 

Ինչ տիեզերական երևույթներ կտեսնենք 2018 թվականին. ներկայացնում է աստղաֆիզիկոսը

Արեգ Միքայելյանի կարծիքով` լուսնի գալիք խավարումը կերևա բավականին լայն շերտով, տարբեր տարածաշրջաններում։ Այն կտեսնեն նաև երևանցիները։ Խավարումը հունիսի 5–ին կսկսի Երևանի ժամանակով 21։45-ին, առավելագույն փուլը կլինի 23։24-ին և հունիսի լույս 6-ի գիշերը 01։04-ին ամբողջ գործընթացը կավարտվի։ Իսկ արեգակի խավարումը սովորաբար տևում է րոպեներ։ 

«Թեև իրականում խավարումների մեջ առանձնապես լուրջ բան չկա, բայց շատ դեպքերում դրանք համընկել են պատմական իրադարձությունների հետ։ Կարելի է վիճակագրորեն հաշվել` եթե դիտարկվեին հազարավոր խավարումներ, դրանցից քանիսը կհամընկնեին նման իրադարձությունների հետ։ Մի բան համենայն դեպս պարզ է, որ որոշ քանակի համընկնումներ կան, ինչն էլ տարատեսակ մեկնաբանությունների առիթ է հանդիսացել։ Օրինակ` Քրիստոսի ծննդյան ու խաչելության հետ կապում են լուսնի խավարումները։ Գիտական տեսանկյունից դա թույլ է տվել ճշգրտորեն որոշել մասնավորապես Քրիստոսի խաչելության օրը` հաշվի առնելով հենց լուսնի խավարումը»,– հայտնում է Բյուրականի աստղադիտարանի տնօրենը։ 

Միքայելյանի փոխանցմամբ` աստղագետները ճշգրտորեն կարող են հաշվարկել բոլոր խավարումները` կապված պատմական տարեթվերի հետ ցանկացած տեղում, ցանկացած ժամանակ, նույնիսկ վայրկյանների ճշտությամբ։

Օրինակ` մ.թ. 33 թվականի ապրիլի 3–ին եղել է լուսնի խավարում, հենց այդ օրն էլ տեղի է ունեցել Քրիստոսի խաչելությունը։ Նման օրինակներ կան նաև եվրոպական երկրների պատմության մեջ, երբ թագավորների մահը կապում էին արեգակի խավարման հետ, սակայն ոչ միշտ է այդպես եղել, ուղղակի որոշ նշանավոր դեպքերի համընկնումը ծնել է միստիկ բացատրություններ։        

Միքայելյան. «Հայաստանում լուսնի խավարում առանձնապես չէր դիտվում»

«Բերեմ մի շատ հայտնի դեպքի օրինակ. մ.թ.ա. 6-րդ դարի սկզբներին մեր տարածաշրջանում փոքրասիական ժողովուրդների միջև եղել է մեծ պատերազմ` բաղկացած մի քանի ճակատամարտերից, որոնց մասնակցել են լիդիացիներն ու մարերը։ Ճակատամարտերից մեկի ժամանակ տեղի է ունեցել արեգակի խավարում, կողմերը մտածել են, թե Աստված բարկացել է իրենց վրա, ուստի կնքել են հաշտություն։ Աստղագետները 20-րդ դարի երկրորդ կեսին ճշգրտորեն հաշվարկեցին, որ այդ ճակատամարտը տեղի է ունեցել մ.թ.ա. 585 թվականի մայիսի 28-ին։ Դա համարվում է պատմության մեջ առաջին ստույգ ամսաթիվ ունեցող իրադարձությունը»,– նշում է աստղագետը։ 

Արեգ Միքայելյանի գնահատմամբ` խավարումները և՛ աստղագիտական, և՛ պատմագրական ճշտումների համար հետաքրքիր աղբյուր են ծառայում։

Ինչպես է Ամերիկան խավարել արևից

0
թեգերը:
Լուսնի խավարում, Բյուրականի աստղադիտարան, աստղադիտակ, լուսին
Ըստ թեմայի
Կարմիր Լուսին և լուսնային խավարում` երևանյան երկնքում
Արևի խավարում. լուսինն անցել է արևի դիմացով
Աստղաբան. 2017 թվականը հարձակումների և խավարումների տարի է