Լաուրա Սարգսյան, Sputnik Արմենիա

Ֆրանսահայ շանսոնյէ Շառլ Ազնաւուր ծնած է Փարիզ հայ դերասաններու ընտանիքի մէջ 1924 թուականին: Զանգուածային հայրենադարձութեան ժամանակ Ազնաւուրեաններու ընտանիքը դարձաւ այն հազարաւոր ընտանիքներէն մէկը, որ հայրենիք վերադառնալու մտադրութեամբ դիմած էր Խորհրդային Հայաստանի իշխանութիւններուն:

Ազնաւուրեանները Ախալցխայէն են

Ազնաւուրեաններու տոհմը, որոշ տուեալներու համաձայն, սկիզբ կ’առնէ Արեւմտեան Հայաստանէն (ներկայիս Թուրքիա), սակայն մանրամասն տուեալներ դեռ չկան: Յայտնի է, որ Շառլ Ազնաւուրի մեծհայրը` հօրական կողմէն Միսաք Ազնաւուրեանը, որոշ շրջաններու մէջ յայտնի խոհարար էր, որ կեանքի վերջին տարիներն ընտանիքին հետ անցուցած է Փարիզի մէջ: Ան մահացած է 1938 թուականին: Հայաստան յաճախ Շառլի մեծմայրը կու գար` Հայկանոյշը:

1897 թուականի մայիսին Ախալցխայի մէջ Միսաքն ու Հայկանոյշն ունեցան Մամիկոնը` ապագայ շանսոնյէի հայրը: Մամիկոնը դերասան էր եւ կրցած էր աշխատիլ Թիֆլիսի թատերախումբին մէջ, իսկ աւելի ուշ թատերախումբին հետ միասին հիւրախաղերով մեկնած էր Կոստանդնուպոլիս (այժմ` Սթամպուլ):

© Sputnik / Aram Nersesyan

Հայաստանի Ազգային արխիւը չհրապարակուած փաստեր ներկայացուցած է Շառլ Ազնաւուրի ընտանիքին մասին

Ան ընտանիքով տեղափոխուեցաւ Փարիզ, ուր հանդիպեցաւ ապագայ կնոջը` Իզմիրի մէջ ծնած Քնար Պաղտասարեան-Ազնաւուրեանին: Քնարի ծնողները մահացան Օսմանեան կայսրութեան մէջ Հայոց ցեղասպանութեան զանգուածային ջարդերու ժամանակ: Քնարը նոյնպէս դերասանուհի էր:

Անոնք ամուսնացան 1922 թուականի յունուար 22-ին, իսկ մէկ տարի անց ունեցան դուստր, որուն անուանեցին Այտա: Երկու տարի անց 1924 թուականին Փարիզի մէջ լոյս աշխարհ եկաւ Շառլ Ազնաւուրը:

Չկայացած հայրենադարձութիւն

Համիտեան ջարդերէն (1894-1896) եւ 1915 թուականի Հայոց ցեղասպանութենէն ետք  քանի մը միլիոն հայ յայտնուեցաւ հայրենիքէն դուրս: XX դարու 20-30-ական թուականներուն սկսաւ հայրենադարձութեան առաջին ալիքը դէպի Արեւելեան Հայաստան:

«Արխիւի մէջ բազմաթիւ փաստաթուղթեր  պահպանուած են, որոնք կը հաստատեն այդ տուեալները, սակայն զանգուածային ու տարրերային պէտք է համարել 1946 թուականին սկսած հայրենադարձութիւնը», — Sputnik Արմենիայի թղթակիցին հետ զրոյցին ըսաւ Հայաստանի ազգային արխիւի գիտահետազօտական բաժինի աշխատակից Մարինէ Մարտիրոսեան:

© Sputnik / Aram Nersesyan

Հայաստանի Ազգային արխիւը չհրապարակուած փաստեր ներկայացուցած է Շառլ Ազնաւուրի ընտանիքին մասին

Անոր խօսքով, այդ ժամանակաշրջանին Խորհրդային Հայաստան  ժամանած  ու հաստատուած էին բազում հայեր, որոնց համար ստեղծուած էին գոյութիւն պաշտպանելու համապատասխան պայմաններ:

«Հայաստան Հայրենական մեծ պատերազմէն ետք դժուար վիճակի մէջ էր, սակայն հայրենադարձներուն կ’օգնէին ինչով որ կրնային», — նշեց Մարտիրոսեան:

Արխիւին մէջ պահպանուած են հայրենիք վերադառնալու նպատակով Խորհրդային Հայաստանի կառավարութեան դիմած Ազնաւուրեաններու ընտանիքի փաստաթուղթերը:

«Խորհրդային իշխանութիւններուն ուղարկած փաստաթուղթերուն մէջ կան նամակներ, ուր Ազնաւուրեաններու ընտանիքի իւրաքանչիւր անդամ կը գրէր, որ շատ կը ցանկայ Հայաստան բնակութիւն հաստատել»,- յայտնեց Մարտիրոսեան:

© Sputnik / Aram Nersesyan

Հայաստանի Ազգային արխիւը չհրապարակուած փաստեր ներկայացուցած է Շառլ Ազնաւուրի ընտանիքին մասին

Բազմաթիւ թուղթերու մէջ պահպանուած է նաեւ Շառլ Ազնաւուրի առաջին կնոջ` ֆրանսուհի Միշլէնի գործը:

«1927 թուականի սեպտեմբեր 14-ին Փարիզի մէջ ծնաւ ֆրանսուհին` Փոլի եւ Ժան Ռուժելի դուստրը: Երգչուհի, ունիմ միջին կրթութիւն, ամուսնացած եմ Շառլ Ազնաւուրի հետ: Մեծ ցանկութիւն ունիմ խորհրդային երկիր գալու», — գրուած է նամակին մէջ, որ Sputnik Արմենիայի համար կարդաց Մարտիրոսեան:

Հայաստան գալու ցանկութիւնը մեծ էր, սակայն մեծ երգիչի նախնիները չյաջողեցան ատիկա ընել: «Երեւի անոնք ինկած են պատմական հայրենիք վերադառնալ ցանկացողներու զանգուածային ալիքին մէջ ու պարզապէս չեն ընտրուած», — եզրափակեց Մարտիրոսեան:

Անով Հայաստանի հետ Շառլ Ազնաւուրի կապը չաւարտեցաւ: Ան պարբերաբար կու գար հայրենիք: Ազնաւուր մեծ ներդրում ունի 1988 թուականի աւերիչ երկրաշարժէն յետոյ Հայաստանի վերականգնման գործին մէջ:

© Sputnik / Asatur Yesayants

Շառլ Ազնաւուր

2004 թուականին, այն ժամանակ գործող նախագահ Ռոբերտ Քոչարեանի հրամանով, Շառլ Ազնաւուրն արժանացաւ Հայաստանի ազգային հերոսի կոչման:

ԵՐԵՎԱՆ, 3 մարտի- Sputnik. Հայաստանի մարդու իրավունքների պաշտպան Արման Թաթոյանն անդրադարձել է մամուլում ու սոցցանցերում մեծ աղմուկ հանած ՀՀ Ազգային ժողովի պատուհաններից բացահայտ երևացող դիպուկահարների թեմային։

Նա նշել է, որ ՀՀ մարդու իրավունքների պաշտպանի աշխատակազմը ստացել է ահազանգեր առ այն, որ ՀՀ Ազգային ժողովի պատուհաններից բացահայտ երևում են դիպուկահարներ Բաղրամյան պողոտայում տեղի ունեցող հավաքի ուղղությամբ: Արձանագրվել են նաև նման հրապարակային անհանգստություններ:

Ոստիկանները փակել են Դեմիրճյան փողոցը. տեսանյութ

Տեղեկացվում է, որ պաշտպանի աշխատակազմը դիտարկում է իրականացնում լրատվամիջոցներով և հավաքի վայրում, որտեղ առկա են նաև երեխաներ ու տարեցներ:

«ՀՀ Ազգային ժողովի շենքի պատուհաններից հրազենի բացահայտ ցուցադրությունը, այդ թվում՝ զինվորական համազգեստով դիպուկահարների ցուցադրական ներկայությունը խաղաղ հավաքին պետության կողմից գործադրված անվտանգության անհամարժեք միջոց է այս պահին Բաղրամյան պողոտայում առկա իրավիճակում»,–գրել է Նա:

ՄԻՊ–ը նշել է, որ պետությունը կարող է անվտանգության միջոցներ ձեռնարկել, բայց դրանք յուրաքանչյուր դեպքում պետք է հաշվի առնեն կոնկրետ իրավիճակը և չպետք է լինեն այնպիսին, որ ստանան խաղաղ հավաքին մասնակցությունը կանխող կամ անհանգստություն պատճառող բնույթ:

«Գուցե որոշել են ուժ կիրառել». Արթուր Վանեցյանը` ոստիկանության հայտարարության մասին

Նշենք, որ այսօր կառավարության հետ հարցուպատասխանի համար ՀՀ վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը գնացել էր ԱԺ։ Նրա այցելությունից առաջ ՀՀ ոստիկանական ուժերն ԱԺ–ի տարածքում խիստ ավելացել էին, իսկ ԱԺ պատուհաններից լրագրողները նկատել էին զինված դիպուկահարների։