Սաֆարի պարկ

Ընձուղտներ, այծեղջյուրներ և զեբրեր. Երևանի կենդանաբանական այգին սպասում է համալրման

175
Հերթական սքրինինգի նպատակով Հայաստանում է Երևանի կենդանաբանական այգու մենթոր, Ամստերդամի «Արտիս» թագավորական կենդանաբանական այգու գլխավոր կուրատորը:

ԵՐԵՎԱՆ, 30 նոյեմբերի — Sputnik. Երևանի կենդանաբանական այգին առաջիկայում կարող է ընձուղտներ, անտիլոպներ և զեբրեր ունենա: Այս մասին այսօր այգում հրավիրված ասուլիսի ընթացքում ասաց Ամստերդամի «Արտիս» թագավորական կենդանաբանական այգու գլխավոր կուրատոր Յանոշ Շանտոն:

«Արտիսը» Երևանի կենդանաբանականի մենթորն է, ուսուցիչը, որը մեր այգուն 2012 թվականից ուղեկցում է Եվրոպական կենդանաբանական այգիների և ակվարիումների միջազգային ասոցիացիայի (EAZA) անդամության թեկնածու լինելուց մինչև լիիրավ անդամ դառնալու ճանապարհին:

Ամեն տարի EAZA ներկայացուցիչները աշնան շրջանում ստուգայցի են գալիս Երևանի կենդանաբանական, ծանոթանում արված աշխատանքներին և նախանշում հետագա անելիքները:

Յանոշ Շանտոն, անձամբ, արդեն 10-ից ավելի անգամներ է եղել Երևանում: Համեմատում և ֆիքսում է՝ 2012 թ.-ի համեմատ այգին հսկայական փոփոխությունների է ենթարկվել: EAZA-ում  գոհ են այգու աշխատանքից և այս պահին Երևանի համար ընձուղտներ և զեբրեր են փնտրում։ Յանոշ Շանտոն նաև ֆիքսեց, որ ներկա պահին EAZA-ի լիիրավ անդամ դառնալու թեկնածուների մեջ Երևանի կենդանաբանականը առանձնահատուկ տեղ է գրավում:

Ասուլիսի ընթացքում խոսվեց նաև վերջերս արձանագրված միջադեպերի և կենդանիների՝ մասնավորապես կոկորդիլոսի անկման դեպքի մասին:

Այն հարցին, թե «եթե այգին բավարարում է EAZA պահանջներին, որը ենթադրում է կենդանիների բարեկեցության ապահովում, ապա ինչպես են ասոցիացիայում վերաբերվում արձանագրված անկումներին», Յանոշ Շանտոն պատասխանեց, որ կենդանիների անկումը նորմալ երևույթ է բոլոր կենդանաբանական այգիներում: Երևանի կենդանաբանական այգու պարագայում տարեկան անկումների թիվը նորմայի մեջ է և կազմում է 7-8 %:

Այս հարցի շուրջ խոսելով այգու տնօրեն Ռուբեն Խաչատրյանը նշեց, որ իրենք ժառանգել են ծեր և գենետիկորեն ոչ առողջ կենդանիներ, որոնք, շատ դեպքերում, ներազգակցական կապի ծնունդ են ու, բնականաբար, օժտված են ցածր կենսունակությամբ ու թույլ իմունիտետով:

Բացի դրանից Կենդանաբանական այգու կոլեկցիան, ըստ տնօրենի, վատ է կառավարվել, կենդանիների սեռատարիքային կազմը չի հաշվարկվել:

«Ցանկացած կենդանու, որին ուզել են նվեր տալ կամ փրկել, բերել են այստեղ, և ոչ մեկը չի կարող ասել՝ ինչ հիվանդություններ են բերել դրանք իրենց հետ»,-մանրամասնեց  Ռուբեն Խաչատրյանը։

Խոսվեց նաև վերջերս անկած կոկորդիլոսի մասին. տվյալ կենդանին, ըստ այգու գլխավոր կենդանաբույժ Հարություն Հովհաննիսյանի, 10-ը և ավելի տարիներ ունեցել է խրոնիկ հիվանդություն։ Բայց, կենդանու անկման պատճառը ճշգրիտ կիմացվի, երբ պատրաստ լինեն դիահերձմանը հաջորդած լաբորատոր փորձաքննությունների պատասխանները:

Հիշեցնենք, որ նեղոսյան կոկորդիլոսի դիահերձմանը մասնակցել են անասնաբուժության տեսչության, ՀԱԲԼԾԿ մասնագետներ, Ագրարային համալսարանի մորֆոլոգիայի և ախտաբանական անատոմիայի ամբիոնի պրոֆեսորներ:

Вскрытие крокодила в Еревaнском зоопарке
© Sputnik / Stringer
Գիտնականների և մասնագետների խումբը՝ Երևանի կենդանաբանական այգու կենդանաբուժական կլինիկայում
«Կոկորդիլոսը կենդանաբանական այգում է հայտնվել 20-25 տարի առաջ, սակայն չկա որևէ փաստաթուղթ նրա ծագման, առողջական վիճակի կամ նրա տարիքի վերաբերյալ»,- ասաց Երևանի կենդանաբանական այգու գլխավոր կենդանաբույժը:

Լրագրողների այն հարցին, թե մինչ օրս կոկորդիլոսը ստուգումներ չի՞ անցել, որի միջոցով կարող էր պարզվել նրա հիվանդությունը՝ Յանուշ Շանտոնը պատասխանեց.

«Կոկորդիլոսը բավականին ամրակազմ կենդանի է, և  կլինիկական ախտանիշները տեսանելի չեն։ Կոկորդիլոսը չի կարողանում իր վարքագծով ցույց տալ, որ առողջական խնդիր ունի. օրինակ, եթե զեբրը հիվանդության դեպքում կախում է ականջները, որից հասկանալի է դառնում, որ նա խնդիր ունի, ապա կոկորդիլոսը ոչ մի կերպ ցույց չի տալիս իր ցավերը»:

Շանտոնը նշեց նաև, որ դժվարություններ կան կոկորդիլոսին քնեցնելու և հետազոտելու հարցում, քանի որ դա որոշակի ռիսկեր է ենթադրում հենց կենդանու համար, հատկապես այն դեպքում, երբ կենդանին արդեն ունի որոշակի խրոնիկ հիվանդություններ:

Խոսվեց նաև վերջերս նկատվող բողոքի ալիքի մասին: Այգու տնօրեն Ռուբեն Խաչատրյանը հիշեցրեց, որ նմանատիպ բողոքի ալիքներ նախկինում էլ են եղել. նախ երբ ինքը նշանակվել է այգու տնօրեն, հետո երբ փոխվել է Երևանի քաղաքապետը և հիմա, երբ կրկին քաղաքապետ է փոխվել: Նախկինում էլ գրեթե նույն մեղադրանքներն են հնչել։

Կենդանաբանական այգու տնօրենն ասաց, որ մեղադրանքների ցանկը ներկայացվել է տարբեր մարմինների, և անցկացվում են ստուգումներ, որպեսզի պարզվեն՝ արդյոք դրանք ճշմարտության հետ աղերս ունեն։

«Մենք դիմել ենք դատարան, որպեսզի պահանջենք հերքում այն ստերի, որոնք տարածվեցին Երևանի կենդանաբանական այգու և իմ անձի նկատմամբ»,- ասաց Խաչատրյանը։

Տնօրենը վստահեցնում է, որ կենդանիների անկումներ միշտ էլ եղել են, հանրության խուճապը արհեստածին է,  իր դեմ բողոքի ակցիայի հետևանք։ Ըստ նրա՝ նպատակը պարզ է. Կենդանաբանական այգին, որը 7 տարում հասել է մի նիշի, երբ պետք է Եվրոպական կենդանաբանական այգիների ասոցիացիայի լիիրավ անդամ դառնա, ուզում են գնա հետ։

«Այս դեզինֆորմացիայի նպատակը  Երևանի կենդանաբանական այգու՝ Եվրոպական կենդանաբանական այգիների և ակվարիումների ասոցիացիայի լիիրավ անդամ դառնալը ձախողելն է, քանի որ որոշ մարդիկ  ունեն անձնական շահեր. այգու անդամակցությունը պետք է բացառի որևիցե անհատի շահը` կապված կենդանիների բազմացման, առուվաճառքի և էկզոտարիումների աշխատանքի հետ։ Ահա թե ինչու չեն ուզում, որ մենք միանանք այս ասոցիացիային: Ով էլ հետագայում լինի Կենդանաբանականի տնօրեն, EAZA կանոնակարգերը բացառելու են որևէ ֆինանսական գործարք` կապված կենդանիների շարժի հետ»,-ասաց Խաչատրյանը:

Երևանի կենդանաբանական այգին Եվրոպական կենդանաբանական այգիների և ակվարիումների ասոցիացիայի թեկնածու անդամ է, լիիրավ անդամ կդառնա հաջորդ տարի։

175
թեգերը:
Հայաստան
Ըստ թեմայի
Գրքի փառատոն Կենդանաբանական այգում՝ Անկախության տոնին ընդառաջ
Աշնան գույներն՝ ըստ մանուկների. կայացավ ևս մեկ գունագեղ միջոցառում
Թակարդն ընկած արջին Երևանի կենդանաբանական այգու և FPWC-ի մասնագետները փրկեցին
Ինչպես «Բժիշկ Այբոլիտ» Մանուկը գերեց միլիոնների սրտերը
IAR-ի մասնագետները բուժում են Կենդանաբանական այգու գիշատիչների ատամները
Հուշագրի կնքում՝ ուղիղ եթերում. Մոսկվան և Երևանը խորացնում են համագործակցությունը
Երևանի կենդանաբանական այգու էկզոտիկ բնակիչները. լուսանկարներ
Հիվանդասենյակ, արխիվային լուսանկար

Կորոնավիրուսով վարակվածներից ևս 16–ը մահացել են. ամենաերիտասարդը 53-ամյա տղամարդ է

33
Վերջին մեկ օրում արձանագրվել է մահվան 5 դեպք, երբ պացիենտների մոտ հաստատվել է կորոնավիրուսային վարակ, սակայն մահը վրա է հասել այլ հիվանդության պատճառով:

ԵՐԵՎԱՆ, 15 հուլիսի — Sputnik. ՀՀ առողջապահության նախարարությունը տեղեկացնում է, որ Հայաստանում վերջին մեկ օրում կորոնավիրուսի հետևանքով մահվան 11 դեպք է գրանցվել։

«Պացիենտները եղել են 82 (կին), 63 (կին), 90 (տղամարդ), 77 (կին), 75 (կին), 53 (տղամարդ), 88 (կին), 84 (տղամարդ), 62 (կին), 84 (տղամարդ) և 88 (տղամարդ) տարեկան։ Բոլորն ունեցել են ուղեկցող քրոնիկական հիվանդություններ»,– նշված է հաղորդագրության մեջ։

Նախորդ օրն արձանագրվել է մահվան 5 դեպք, երբ պացիենտի մոտ հաստատվել է կորոնավիրուսային վարակ, սակայն մահը վրա է հասել այլ հիվանդության պատճառով: 

Վերջին մեկ օրում Հայաստանում կորոնավիրուսով վարակվածների թիվն ավելացել է 515–ով և հասել 33 005-ի:

33
թեգերը:
Մահ, Կին, տղամարդ, կորոնավիրուս, ՀՀ Առողջապահության նախարարություն, հիվանդանոց, Հայաստան
թեմա:
Կորոնավիրուսը Հայաստանում և Արցախում
Ըստ թեմայի
Ռուսաստանում հաջողությամբ փորձարկել են կորոնավիրուսի դեմ պատվաստանյութը
«Դեղերն արդեն կիրառում ենք, իսկ պատվաստանյութ գնելու համար քայլեր կսկսենք անել». Թորոսյան
Կորոնավիրուսը նոր թափ է հավաքում. ԱՀԿ–ն հետաքրքրվել է Сovid-19–ի ռուսական պատվաստանյութով
Ելքը գտնվե՞լ է․ COVID-19-ի դեմ ռուսական պատվաստանյութը նպաստում է իմունիտետի ձևավորմանը
Армянская военная форма

Մարտերում «զոհվածը» տարկետում ունի. ՊՆ-ն հերքել է ադրբեջանական լուրերը

44
(Թարմացված է 11:14 15.07.2020)
Ադրբեջանցի հաքերները ստացել են Հայաստանի քաղաքացու անձնագրային տվյալները, իսկ ադրբեջանական ԶԼՄ-ները հայտնել են նրա մահվան մասին: Պարզվել է, որ նա ողջ-առողջ է և բանակում ընդհանրապես չի ծառայել։

ԵՐԵՎԱՆ, 15 հուլիսի - Sputnik. ՀՀ պաշտպանության նախարարությունը հերքել է ադրբեջանական ԶԼՄ-ների տարածած լուրերն այն մասին, որ համացանցում հայտնված անձնագրային տվյալները պատկանում են զոհված հայ զինծառայողին:

Ավելի վաղ ադրբեջանցի հաքերները հրապարակել էին Կոտայքի մարզի Աբովյան քաղաքի բնակիչ Սլավիկ Սերգեյի Կայծակովի անձնագրային տվյալները՝ նշելով նաև նրա բնակության վայրը։ Այնուհետև ադրբեջանական լրատվամիջոցները գրել են, որ նա զոհվել է Տավուշի ուղղությամբ ընթացող մարտերում։

Այս առնչությամբ ՊՆ-ից մեկնաբանություն խնդրեցինք և ՊՆ մամուլի խոսնակ Շուշան Ստեփանյանը Sputnik Արմենիային հայտնեց, որ տվյալներն իսկապես պատկանում են երիտասարդին, սակայն նա տարկետում է ստացել, և, համապատասխանաբար, բանակում չի ծառայել և չի ծառայում:

«Ըստ էության, տիրապետելով հայ քաղաքացու տվյալներին, ադրբեջանական կողմը փորձել է օգտվել այդ առիթից և ասել, որ նա «զոհվել» է։ Սա, իհարկե, չի համապատասխանում իրականությանը»,-նշեց Ստեփանյանը:

Հիշեցնենք, որ հուլիսի 12–ին, ժամը 12:30-ի սահմաններում Ադրբեջանի զինված ուժերի զինծառայողները ՈւԱԶ մակնիշի ավտոմեքենայով Տավուշի ուղղությամբ ՀՀ պետական սահմանը խախտելու փորձեր են կատարել:

Տավուշում զոհված զինծառայողները հետմահու կպարգևատրվեն. Փաշինյանը դիմել է նախագահին

Հայկական կողմի նախազգուշացումից հետո Ադրբեջանի զինծառայողները, թողնելով ավտոմեքենան, վերադարձել են իրենց դիրքեր: Դրանից հետո ադրբեջանական ԶՈՒ-ն պարբերաբար կրակահերթ է իրականացնում ինչպես հայ դիրքապահների, այնպես էլ գյուղերի ուղղությամբ։

Երեկ՝ հուլիսի 14-ի առավոտյան հայտնի դարձավ, որ հակառակորդի արձակած կրակոցից զոհվել են Գարուշ Վեմիրի Համբարձումյանը և կապիտան Սոս Փայլակի Էլբակյանը։ Ավելի ուշ ՀՀ ՊՆ-ն հայտնեց ևս երկու ժամկետային զինծառայողների՝ կրտսեր սերժանտներ Սմբատ Գևորգի Գաբրիելյանի և Գրիշա Վահանի Մաթևոսյանի զոհվելու մասին:

44
թեգերը:
Ադրբեջան, Շուշան Ստեփանյան, ՀՀ Պաշտպանության նախարարություն (ՊՆ), Հայաստան
Ըստ թեմայի
ԱՄՆ Կոնգրեսը կքննարկի Ադրբեջանին պաշտպանական սպառազինություններ չտրամադրելու հարցը
Մնացականյանն ու Զարիֆը զրուցել են հայ-ադրբեջանական սահմանին ստեղծված իրավիճակի մասին
Հայկական զինուժը ադրբեջանցիների 10 անօդաչու թռչող սարք է խոցել. Հովհաննիսյան
Ինչպես է անցել գիշերը հայ-ադրբեջանական սահմանին. ՊՆ խոսնակը մանրամասներ է հայտնել