ԵՐԵՎԱՆ, 20 նոյեմբերի — Sputnik, Անի Լիպարիտյան. Մարշալ Բաղրամյանը ծնվել է 1897թ-ի նոյեմբերի 20-ին (որոշ աղբյուրների համաձայն՝ դեկտեմբերի 2-ին) Ելիզավետպոլի (Գանձակի) նահանգի Չարդախլու գյուղում, երկաթուղային բանվորի ընտանիքում: Ռազմական ոլորտում Բաղրամյանի ձեռքբերումների մասին կարելի է երկար խոսել ու գրել:

Sputnik Արմենիա գործակալությունը մարշալ Բաղրամյանի ծննդյան օրվա կապակցությամբ հինգ հետաքրքրիր փաստ է հավաքել մեծ զորահրամանատարի կյանքից:

© Sputnik / Асатур Есаянц

Չարդախլու` մարշալ Բաղրամյանի և Սև հովազի հայրենիքը

Մարշալ Բաղրամյանի անձնական իրերն ու աշխատասենյակի կահույքը պահվում են Երևանի «Մայր Հայաստան» զինվորական թանգարանում: Ասում են, որ յուրաքանչյուր ոք պետք է լինի այդ սենյակում և զգա Բաղրամյանի ներկայությունը:

• Բաղրամյանն ամբողջ կյանքի ընթացքում նվիրված է եղել մի կնոջ: Նա սիրահարվել է գեղեցկուհի Թամարա Հմայակովնային, երբ դեռ 20 տարեկան էլ չի եղել, բայց պարզվել է, որ նա արդեն նշանված է: Սիրահարները բաժանվել են առանց ապագայի հույսերի: Ճակատագրի բերումով նրանք կրկին հանդիպել են: Թամարայի ամուսինը մահացել է ռազմաճակատում: Երբ Հովհաննեսն իմացել է այդ մասին, գնացել է գյուղ և տեսել սիրելիին, որը եղել է հղիության վերջին ամսում: Հովհաննեսն ու Թամարան ամուսնացել են, ծնված երեխային անվանել են Մովսես, ու Բաղրամյանը նրան իր որդին է համարել:

• Մարշալ Բաղրամյանը ֆուտբոլ շատ էր սիրում, «Արարատ» թիմի մեծ երկրագուն էր: Մարշալի թոռը հիշում է, որ պապն ազատ ժամանակն անցկացնում էր ձիարշավարանում: Բաղրամյանը հաճախ էր թոռան հետ գնում ձիարշավարան կամ մարզադաշտ:
  

  © Sputnik / Юрий Абрамочкин

  Մարշալ Բաղրամյանի սիրելի զբաղմունքը, կոնյակի հավաքածուն ու ռոմանտիկ բնավորությունը

• Հովհաննես Բաղրամյանի թոռանը կոչել են ականավոր պապի պատվին: Հարցազրույցներից մեկում թոռը հիշում է, որ պապիկը բարի է եղել և երբեմն ստուգել է իր օրագիրը, երբ ծնողները տանը չեն եղել: Թոռը չի բարկացրել պապին ու լավ է սովորել: «Պապիկս հետաքրքիր զրուցակից էր, շատ բան գիտեր, ռուսական դասական գրականություն էր կարդում, հիանալի գիտեր, հետևում էր հայկական արձակին, հաճախ էր ներկա գտնվում թատերական պրեմիերաներին: Նա ծանոթ էր արտիստների, գրողների, նկարիչների, քանդակագործների հետ: Ես չեմ հիշում մի հանգստյան օր, որ մեր տանն ինչ-որ հյուր չլիներ»,- նշել է թոռը:

• Մարշալի թոռնուհին՝ Կարինե Նաջարյանը, ուրիշ փաստեր է հիշում Բաղրամյանի կյանքից. «Նա շատ հոգատար, սիրառատ մարդ էր, փորձում էր ամեն ինչ սովորեցնել: Ինձ շախմատ խաղալ է սովորեցրել, վստահեցնում էր, որ այդ խաղը զարգացնում է միտքը»:

• 1977թ-ին մարշալը հաղթել է սեփական մահվանը: Ծանր հիվանդության պատճառով նա դադարել էր քայլել և ճանաչել հարազատներին, չէր կարողանում կապակցված խոսել: Բայց բոլորի, այդ թվում բժիշկների համար անսպասելի կերպով հիշողությունը վերադարձել է, խոսքը՝ վերականգնվել, և նա սկսել է քայլել: Ապրել է ևս հինգ տարի, աշխատել է, հուշեր գրել:

Հայազգի տաղանդավոր զորավարը մահացել է 1982 թվականի սեպտեմբերի 21-ին Մոսկվայում: Նա պատմության մեջ մնացել է որպես ռազմական գործիչ, որը մեծ ներդրում է ունեցել Հայրենական Մեծ պատերազմում Խորհրդային Միության տարած հաղթանակի գործում։

ԵՐԵՎԱՆ, 5 մարտի - Sputnik. ՀՀ զինված ուժերի գլխավոր շտաբի պետ Օնիկ Գասպարյանի խնդիրը պետք է լիներ, որ թույլ չտար որևէ մեկին քիթը խոթել բանակի ներքին խնդիրներին։ Եռաբլուրում լրագրողների հետ զրույցում նման կարծիք հայտնեց ԱԺ «Իմ քայլը» խմբակցության պատգամավոր Անդրանիկ Քոչարյանը` ի պատասխան հարցին, թե ի՞նչ գնահատական է տալիս ԳՇ–ի` վարչապետի հրաժարականի պահանջով հայտարարությանը։

«Մեր խնդիրները թողած` բանակի փեշերից են կախվել բոլորը։ Որևէ մեկի մտքով չի անցել բանակը դարձնել պետական գործիք, անգամ Հոկտեմբերի 27-ից հետո որևէ քայլ չի արվել գործող իշխանության դեմ։ Բանակը պետք է միայն արտաքին թշնամի ունենար, այլ ոչ թե ներքին»,–ասաց Քոչարյանը։

Հարցին, թե բոլորին հետաքրքրում է` Օնիկ Գասպարյանն այժմ ԳՇ պե՞տ է, թե՞ ազատվել է աշխատանքից, Քոչարյանը պատասխանեց, որ նախագահ Արմեն Սարգսյանը չի ուղարկել վարչապետի միջնորդությունը ՍԴ–ում վիճարկելու, ինչը նշանակում է, որ Գասպարյանը 3 օր հետո համարվում է աշխատանքից ազատված։ Քոչարյանը ենթադրում է, որ այս ընթացքում վարչապետը կա՛մ նախագահին կներկայացնի նոր թեկնածու, կա՛մ ՊՆ–ի հետ կոնսուլտացիաներ կլինեն և գուցե այդ պարտականությունը դրվի տեղակալներից մեկի վրա։

© Photo : official site of the MoD of RA

ԳՇ–ն միանգամից 3 պետ կունենա՞, կամ ՍԴ–ից բացի ուրիշ ինչ ուղի ունի Օնիկ Գասպարյանը

Մեկ այլ հարցի, թե ի՞նչ ճակատագիր է սպասում այն զինվորականներին, որոնք միացել են ԳՇ–ի հայտարարությանը` Քոչարյանը պատասխանեց, որ զինվորականների 90 տոկոսն այժմ իրականացնում է իր առջև դրված գործը, բացառությամբ ԳՇ պետի առաջին տեղակալ Տիրան խաչատրյանի, որն ազատվեց աշխատանքից։

Անդրադառնալով Տիրան Խաչատրյանի այն քայլին, որ նա Վարչական դատարան է դիմել` վիճարկելով աշխատանքից ազատման փաստը` Քոչարյանը նշեց, որ Խաչատրյանը վարչական դատարան դիմելուց առաջ թող մտածեր` իր այդ քայլով ինչպիսի՞ վտանգ հասցրեց ՀՀ ներքին անվտանգությանը։

Իրադրությունը սրվեց այն բանից հետո, երբ ՀՀ ԶՈւ Գլխավոր շտաբը փետրվարի 25-ին պահանջեց ՀՀ վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի հրաժարականը, ասելով, որ քաղաքական ղեկավարությունը պետությունը տանում է դեպի վտանգավոր սահմանագիծ։ Դա տեղի ունեցավ այն բանից հետո, երբ վարչապետը պաշտոնից հեռացրեց Գլխավոր շտաբի պետի առաջին տեղակալ Տիրան Խաչատրյանին։

Ի պատասխան Նիկոլ Փաշինյանը հայտարարեց ռազմական հեղաշրջման փորձի մասին և քաղաքացիներին կոչ արեց հավաքվել Հանրապետության հրապարակում՝ «հեղափոխությունը պաշտպանելու» համար։

Նա հայտնեց նաև, ստորագրել է Գլխավոր շտաբի պետ Օնիկ Գասպարյանին պաշտոնից հեռացնելու փաստաթուղթը, որը, սակայն, ՀՀ նախագահ Արմեն Սարգսյանը չստորագրեց և հետ ուղարկեց փետրվարի 27–ին։ Նույն օրը վարչապետը կրկին առաջարկությունն ուղարկեց ՀՀ նախագահին։

Գլխավոր շտաբը մարտի 1-ին նոր հայտարարություն տարածեց նշելով, որ կրկին հաստատում է ստեղծված իրավիճակի վերաբերյալ իր գնահատականները և շեշտում, որ, անկախ Զինված ուժերը քաղաքական գործընթացների մեջ ներքաշելու փորձերից, մնում Է անդրդվելի, կշռադատված և հաստատակամ։

Մարտի 2-ին հայտնի դարձավ, որ նախագահը չի ստորագրել Օնիկ Գասպարյանին ԳՇ պետի պաշտոնից ազատելու հրամանագիրը, բայց ՍԴ դիմելու է ոչ թե Նիկոլ Փաշինյանի ներկայացրած հրամանագրի նախագծի սահմանադրականության հարցը պարզելու համար, այլ «Զինվորական ծառայության և զինծառայողի կարգավիճակի մասին» 2017թ. նոյեմբերի 15-ի ՀՀ օրենքի՝ Սահմանադրությանը համապատասխանելու հարցը որոշելու խնդրանքով: