Բաքու-Թբիլիսի-Ջեհյան գազամուղ

Էրդողանի տնտեսական նկրտումները. Արցախը չի տեղավորվում թուրքական գազային խողովակներում

873
Փորձագետները, սակայն, չեն բացառում, որ Արցախում սկսված գործընթացի արդյունքում Հարավային Կովկասում ու ամբողջ Կասպյան տարածաշրջանում շուտով հսկայական փոփոխություններ են տեղի ունենալու` թե՛ քաղաքական, թե՛ տնտեսական։

Տարածաշրջանում իր իսկ ստեղծած իրավիճակից Թուրքիան ձգտում է դուրս գալ որպես էներգետիկ գերտերություն, որը կվերահսկի Կասպյան տարածաշրջանի բոլոր գազի հոսքերը։

«Օրբելի» վերլուծական-հետազոտական կենտրոնի փորձագետ, տնտեսագետ Գոռ Ծառուկյանը Sputnik Արմենիայի հետ զրույցում Թուրքիայի նախագահի այս տնտեսական նկրտումները իրատեսական որակեց` չբացառելով, որ Թուրքիան, տարածաշրջանում քաղաղաքական գերակայության հասնելով, նաև փորձում է տնտեսական գերակայության հասնել։ Եվ այս դեպքում առաջնային նպատակը էժան էներգետիկ ռեսուրսներին տիրանալն է։
«Եթե մինչ այժմ Թուրքիայի համար այլընտրանքը միայն Ադրբեջանից ստացվող գազն էր ու նաև` ռուսական գազը, ապա Հարավային Կովկաս մուտք գործելու դեպքում Թուրքիան արդեն հնարավորություն կստանա վերահսկել տարածաշրջանի հիմնական էներգետիկ հոսքերը»,– ասաց Ծառուկյանը։

Տնտեսագետը պարզաբանեց, որ խոսքը հիմնականում Ադրբեջանի ու Թուրքիայի տարածքում առկա ռեսուրսների մասին է, որոնք Էրդողանը հույս ունի արտահանել Եվրոպա։ Այս ծրագրի իրագործմանը, նրա դիտարկմամբ, մինչև հիմա խոչընդոտել են Ռուսաստանն ու Իրանը։

«Բայց Թուրքիայի քաղաքական գործոնի աճելու արդյունքում Անկարան հնարավորություն կունենա վերջապես բացելու այդ փականը»,– ասաց տնտեսագետը։

Ադրբեջանի հարցում Թուրքիան, ըստ էության, խնդիր չունի։ Ամենայն հավանականությամբ, մոտ ապագայում Ադրբեջանը Թուրքիայի համար կնվազեցնի գազի գինը։

Ինչ է Հայաստանն ամենաշատը բերում Թուրքիայից

«Շատ հավանական է, որ Ադրբեջանի իշխանությունները գնան նման գործարքի, որպեսզի որոշակի տնտեսական զիջումների, անգամ որոշակի ռազմական զիջումների արդյունքում ունենան հաղթաթուղթ` սեփական ժողովրդին վաճառելու ու որպես հաղթանակ մատուցելու համար։ Իհարկե, այդ ամենի գլխավերևում կլինի Ալիև ընտանիքի ընտանեկան լուսանկարը, քանի որ կներկայացվի, թե դա հենց իրենց շնորհիվ տեղի ունեցավ։ Եվ իրենք հենց այդ հաշվարկով են անում այդ ամենը»,– ասաց տնտեսագետը։

Ադրբեջանական գազի շուկայականից ցածր գինն իր հերթին թույլ կտա Անկարային գազի գնի նվազեցման բանակցություններ սկսել Ռուսաստանի ու Իրանի հետ` խիստ շահեկան դիրքերից ու շահեկան դիրք գրավել «Երկնագույն հոսք» և «Թուրքական հոսք» նախագծերով Ռուսաստանի հետ պայմանավորվածությունները վերանայելու համար:

Ադրբեջանական ու ռուսական գազի գինը գցելուց զատ Էրդողանը ձգտում է նաև Թուրքմենստանի գազի պաշարներին հասնել, որոնք, ի դեպ, ամենահարուստն են ողջ կասպյան ավազանում։

Դրա համար հարկ կլինի նոր խողովակաշար կառուցել` թուրքմենական գազը Կասպից ծովով դեպի Ադրբեջան տեղափոխելու համար, իսկ այնտեղից արդեն արտահանել դեպի Արևմուտք։

Թուրքական հետքը Թուրքմենստանում, ի դեպ, նորություն չէ։ Թուրքական ամենախոշոր «Չալիք հոլդինգ» ընկերությունն այստեղ արդեն իսկ ներդրումային ծրագեր է իրականացնում։ Դրանցից ամենախոշորը Թուրքմենստանի «Թուրքմենբաշի» նավահանգստի կառուցումն է, որը, որոշ մասնագետների դիտարկմամբ, հենց նախատեսված է որպես խոշոր էներգետիկ հանգույց։ Այս հոլդինգի նախագահը` Ահմեդ Չալիքը Թուրքիայի ամենահարուստ օլիգարխն է, Էրդողանի փեսայի ընկերը։

Մինչ Էրդողանի իշխանություն գալը Ահմեդ Չալիքը միջին բիզնեսմեն էր, բայց դրանից հետո հաշված տարիների ընթացքում դարձավ երկրի ամենահարուստ անձանցից մեկը։ Կարճ ասած` Էրդողանը նաև Թուրքմենստանում «մարդ» ունի իր ծրագիրն առաջ տանելու համար։

Որքան էլ զավեշտալի հնչի` Թուրքիայի այս ծրագրի ճանապարհին ներկա պահին միակ խոչընդոտը Լեռնային Ղարաբաղն է։

«Եթե մինչև հիմա Ռուսաստանի ազդեցությունը շատ մեծ էր թե՛ Հարավային Կովկասում, թե՛ Միջին Ասիայում, ապա ղարաբաղյան հարցի թուրքանպաստ լուծման դեպքում Թուրքիան արդեն մուտք է գործում Հարավային Կովկաս, ու հաջորդ քայլը կլինի Կասպից ծովը, Թուրքմենստանը և այդպես շարունակ»,– կանխատեսում է Գոռ Ծառուկյանը։

Նրա դիտարկմամբ, թե՛ Ռուսաստանը, թե՛ աշխարհի մյուս խոշոր երկրները Հարավային Կովկասում Թուրքիայի այս տեղաշարժերին ու տնտեսական նկրտումներին առայժմ միայն հետևողի դերում են։ Ընդ որում, տնտեսագետը չի բացառում, որ ռուսական գազին այլընտրանք ունենալը նաև եվրոպական երկրների շահերից է բխում։

Նոր տվյալներ. Արցախի դեմ պատերազմին Ադրբեջանը վաղուց է պատրաստվել և Թուրքիայի աջակցությամբ

Առայժմ Թուրքիայի դեմ բացահայտ հայտարարություններ է անում միայն Ֆրանսիան։ Ռուսաստանը հանդես է գալիս ԵԱՀԿ ՄԽ համանախագահ երկրի դերում` փորձելով անկողմնակալություն պահպանել ու չսրել Թուրքիայի հետ հարաբերությունները։ Դե, իսկ ԱՄՆ–ին ավելի շատ հուզում են իր նախագահական ընտրությունները։

Փորձագետները, սակայն, չեն բացառում, որ Արցախում սկսված գործընթացի արդյունքում Հարավային Կովկասում ու ամբողջ Կասպյան տարածաշրջանում շուտով թե՛ քաղաքական, թե՛ տնտեսական հսկայական փոփոխություններ են տեղի ունենալու։

873
թեգերը:
Արցախ, գազ, Կասպից ծով, Թուրքիա, Ռեջեփ Թայիփ Էրդողան
Ըստ թեմայի
Ադրբեջանական ագրեսիան տեղի է ունենում Թուրքիայի ներգրավմամբ. Մնացականյանը` Պոմպեոյին
Ի՞նչ է LC Waikiki–ն՝ պարզապես լավ գովազդային արշավ. ինչպես ազատվել թուրքական ապրանքից
Ինչու են թուրքմենները թղթադրամների վրա գրում «Բերդիմուհամեդով, հեռացի՛ր»
Արման Թաթոյանը ԱԺ–ում

Հայ գերիների նկատմամբ խոշտանգումները Բաքվի պետական քաղաքականության արդյունքն են. Թաթոյան

19
(Թարմացված է 15:11 06.05.2021)
ՀՀ ՄԻՊ-ը նկատում է, որ միջազգային իրավապաշտպան կազմակերպությունները մինչ օրս նրանք չեն այցելել Արցախ։ Նրանք իրենց պահվածքով լուրջ վնաս են հասցրել մարդու իրավունքների պաշտպանության ապահովման համակարգին:

ԵՐԵՎԱՆ, 6 մայիսի – Sputnik. Հայ գերիների նկատմամբ խոշտանգումներն ու դաժան վերաբերմունքը, որոնք դրսևորվել են արցախյան վերջին պատերազմի ընթացքում ադրբեջանցիների կողմից, ոչ միայն առանձին վերցված մարդկանց հանցավոր գործողություններն են, այլև Ադրբեջանի միասնական պետական քաղաքականություն: ՀՀ Ազգային ժողովի նիստին ՀՀ մարդու իրավունքների պաշտպանի գրասենյակի կողմից 2020 թվականին կատարված աշխատանքների տարեկան հաշվետվության քննարկման ժամանակ այսօր ասաց ՀՀ օբմուդսման Արման Թաթոյանը:

Նրա խոսքով՝ պատերազմի ընթացքում արգելված տեսակի զենքի և զինամթերքի օգտագործումից, վարձկանների ներգրավումից, խոշտանգումներից և տարբեր տեսակի դաժանությունների կիրառումից բացի, ևս մի լուրջ խնդիր սրվեց՝ Ադրբեջանում ատելության և թշնամանքի քարոզը, որն այսօր կարելի է համեմատել միայն ֆաշիզմի հետ:

Թաթոյանը վստահ է, որ Ալիևի և նրա կողմնակիցների  ագրեսիվ հայտարարություններն ու սպառնալիքները ոչ թե պարզապես հանրության առջև խաղ են, այլև ապագա հանցագործությունների նախապատրաստում և կատարված հանցագործությունների  արդարացում։

ՀՀ ՄԻՊ–ը նաև շեշտեց, որ այս ամենի վրա  իրենց ուշադրությունը պետք է կենտրոնացնեն միջազգային իրավապաշտպան կազմակերպությունները, սակայն մինչ օրս նրանք չեն այցելել Արցախ։

Վազգեններին շան պես կապել ենք. Թաթոյանը ներկայացրել է հայատյացության նոր դրսևորումները

«Ես անընդհատ հարց եմ բարձրացնում, թե ինչո՞ւ ոչ մի իրավապաշտպան կազմակերպություն չի այցելել և չի այցելում Ղարաբաղ: Միջազգային իրավապաշտպան կազմակերպություններն իրենց պահվածքով, ըստ էության, լուրջ վնաս են հասցրել մարդու իրավունքների պաշտպանության ապահովման համակարգին: Դուք պարտավոր եք լիովին աջակցել մեր քաղաքացիների իրավունքների պաշտպանությանը, որպեսզի երկրում մարդու իրավունքներն ու ժողովրդավարությունը չհակասեն անվտանգության խնդիրներին»,- ասաց Թաթոյանը:

ԵԱՀԿ ՄԽ համանախագահները ողջունել են Ադրբեջանի կողմից հայ գերիների վերադարձը

Հիշեցնենք, որ ՀՀ Մարդու իրավունքների պաշտպանի աշխատակազմը շարունակում է զեկույցներ ներկայացնել ինչպես միջազգային կազմակերպություններին, այնպես էլ ՀՀ ԱԳՆ-ին և Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանում Հայաստանի ներկայացուցչին: Օտարերկրյա գործընկերների, ինչպես նաև Հայաստանում հավատարմագրված դիվանագետների հետ օմբուդսմանը մշտական կապի մեջ է։

19
թեգերը:
միջազգային կառույցներ, Արցախ, Արման Թաթոյան, Հայաստան, ռազմագերի, գերի, Ադրբեջան
Ըստ թեմայի
Ադրբեջանն ազատ է արձակել երեք հայ գերիների. ԶԼՄ
Հայ գերիներից ևս 3-ը վերադարձան Երևան
Ադրբեջանից վերադարձած գերիների համար վերասոցիալականացման ծրագրեր են մշակվում
Վլադիմիր Սոլովյովը

Բայց չէ՞ որ ամենակարևորը ինքդ քեզ չկորցնելն է. Սոլովյովը`Հայաստանի ապաշրջափակման մասին

308
Տարածաշրջանային ինտեգրացիոն գործընթացները, որոնց մեջ Հայաստանին հատուկ կերպով, անգամ՝ բռնի ուժով ներքաշում են և՛ արտաքին, և՛ ներքին ուժերը (երբեմն էլ՝ երկուսը միասին), կոշտ և հստակ վերլուծում է հեռուստառադիոհաղորդավար, գրող Վլադիմիր Սոլովյովը։

ԵՐԵՎԱՆ, 5 մայիսի- Sputnik. Եթե պարզապես վերցնենք ու բացենք բոլոր սահմանները, ապա հարց  կառաջանա`այդ դեպքում որքա՞ն կգոյատևի Հայաստանն առհասարակ։ Եթե մի վայրկյան պատկերացնենք, որ ռուսական բանակը հեռանա, ռուս սահմանապահներ չլինեն, քանի՞ օր պետք կլինի թուրքերին, որպեսզի անկախ Հայաստանն այլևս գոյություն չունենա` թեկուզ միայն հաշվի առնելով 2 ազգերի թվաքանակի տարբերությունը։  

«Եվ ի՞նչ։ Մարդիկ կանգնելու են, գլխաշորերը թափահարեն ու գոռան՝ ուռա՜, մենք նորից Օսմանյան կայսրության մե՞ջ ենք»,-հռետորական հարց է տալիս Սոլովյովը Sputnik Արմենիա ռադիո եթերում։

Հաղորդավարի խոսքով` երբ լսում ես ոմանց, թե ինչպես և ինչ են ասում, տպավորություն է ստեղծվում, որ նրանք ինչ-որ կրիպտոթուրքեր են ։

Տնտեսությունն, իհարկե, կարևոր է, բայց գլխակորույս «ինտեգրացիան» պետք է ինչ-որ սահմաններ ունենա, թեև տրանսպորտային միջանցքները նույնպես պետք են, և էլի շատ բան է պետք։ Բայց չէ՞ որ ամենակարևորը ինչ-որ պահի ինքդ քեզ չկորցնելն է։

Լևոն Տեր-Պետրոսյանը Ռոբերտ Քոչարյանին և Սերժ Սարգսյանին առաջարկ է արել

Իսկ առաջին հերթին, լրագրողը կարծում է, որ պետք է ինքդ քեզ հարց տաս․ի՞նչ տեղի ունեցավ։ Եվ անկեղծ պատասխանես, թե ինչպես տեղի ունեցավ, որ այսքան տարի անց պարզվեց, որ Ադրբեջանը պատրաստ է պատերազմին, իսկ Հայաստանը՝ ոչ։ Չէ որ այս ամբողջ թմրության, այս ամբողջ սարսափելի ցավի մեջ այդպես էլ վերլուծություն չհնչեց։ Ոչ մի եզրակացություն առայժմ չի արվել։

308
թեգերը:
ապաշրջափակում, տարածաշրջան, Թուրքիա, Հայաստան, Վլադիմիր Սոլովյով
Մարիամ Զաքարյանի հավաքածուից

Կուբացին 3 որդի ուներ` Վլադիմիրը, Իլյիչը և Լենինը, իսկ Ստալինը Հնդկաստանում օրերս հաղթել է

0
(Թարմացված է 21:59 06.05.2021)
​Եկեք անկեղծ լինենք։ Եթե ասեմ, որ Էկվադորում ուր որ է կավարտվի Լենինի դարաշրջանը, իսկ Հնդկաստանում այս շաբաթ մեծ հաջողության է հասել Ստալինը՝ հաստատ շատ կզարմանաք։

 

Փորձեք կռահել, թե ինչ է նշանակում Ույուրվկոս

Ավելի կզարմանաք, եթե ասեմ, որ Հնդկաստանի Ստալինը դեմոկրատ է և մի ժամանակ ճաղերի հետևում է հայտնվել իր ժողովրդավարական հայացքների պատճառով։ Շատ ճիշտ եք, խոսքն ընդամենն այն մասին է, որ Հնդկաստանի Թամիլնադ նահանգում առաջատար կուսակցություններից մեկի ղեկավար է ընտրվել Ստալին անունով քաղաքական գործիչը՝ Մութհուվել Քարունանիդհի Ստալինը։ Ինչ վերաբերում է Էկվադորին, ապա, երևի գիտեք, որ վերջին տարիներին այնտեղ նախագահում էր Լենին Մորենոն, որի պաշտոնավարման ժամկետը լրանում է մայիսի երկրորդ կեսին։

​Առաջին հայացքից կարող է տարօրինակ թվալ, որ հեռավոր Էկվադորում  նախագահում էր մի մարդ, որի անունը Լենին է, սակայն մասնագետները պնդում են՝ Լատինական Ամերիկայում դա շատ սովորական երևույթ է, որովհետև անցած դարի 60-ական թվականներին՝ Կուբայի հեղափոխությունից հետո, Խորհրդային Միության և այդ պետությունների հարաբերությունները շատ  էին սերտացել, և կտրուկ ավելացել էր այն ծնողների թիվը, որոնք իրենց երեխաներին տալիս էին խորհրդային հայտնի առաջնորդների անունները։ Մի հանրահայտ օրինակ բերեմ։ Հաստատ լսել եք Շնագայլ Կառլոսի անունը։ Վենեսուելացի այդ ահաբեկիչը դատապարտվել է ցմահ ազատազրկման և գտնվում է Ֆրանսիայի բանտերից մեկում։ Նրա լրիվ անունն է Իլյիչ Ռամիրես Սանչես։ Ինչո՞ւ։ Հայրը՝ Խոսե Ռամիրեսը, Մարքսի և Լենինի ուսմունքների մոլի հետևորդ էր և ավագ որդուն անվանել էր Վլադիմիր, միջնեկին՝ Իլյիչ, իսկ կրտսերին, բնականաբար, Լենին։

​Ասենք, ինչո՞ւ ենք այդքան հեռու գնում։ Չէ՞ որ մեզ մոտ՝ Հայաստանում էլ են տարածված այն անունները, որոնք առնչվում են համաշխարհային պրոլետարիատի առաջնորդի և նրա զինակիցների հետ՝ Վիլեն, Վլադիլեն, վերջապես Լենդրոշ։ Շատերը կարծում են, թե դա նշանակում է Լենինյան դրոշ։ Այնինչ ի սկզբանե այդ անունը հնչել է այսպես՝ Լենտրոշ, այսինքն՝ Լենին, Տրոցկի, Շահումյան։ Իհարկե, Հայաստանում շատ ավելի տարածված են շեքսպիրյան անունները, մանավանդ՝ Համլետը , ինչը շատերը բացատրում են նրանով, որ մենք՝ հայերս, առանձնակի սեր ունենք մեծ անգլիացու հանդեպ։ Բայց վերջերս կարդացի, որ Մոսկվայի զագսերում միայն անցած տարի գրանցվել է առնվազն 5 Համլետ։ Իհարկե, շատ ճիշտ եք, չի բացառվում, որ այդ նորածինները Մոսկվայում ապրող հայերի երեխաներն են։

​Այո, հայերը սիրում են իրենց երեխաներին անսովոր անուններ տալ։ Ունեինք Ժակ և Շիրակ, վերջերս ունեցանք նաեւ Ջոբայդեն։ Այս վերջինն, ասում են` կատակ է. ինչևէ։ Սա նոր երևույթ չէ։ Դեռ դպրոցական տարիքում հայրս ու մայրս ինձ տարել էին Սև ծով։ Եվ, պատկերացրեք զարմանքս, երբ ավազին պառկած մի կին, որի ամուսինը լողում էր ափից բավական հեռու, հանկարծ վեր թռավ տեղից ու բղավեց. «Ժուլվեռն, հե՛տ արի, ես քեզ ասում եմ՝ հե՛տ արի, այ Ժուլվեռն»։ Ու հեռվից լսվեց ամուսնու զիլ ձայնը. «Բրդուճը պատրաստիր, գալիս եմ, Դեզդեմոնա ջան»։

​Բայց ասեմ ձեզ՝ եթե կարծում եք, թե մենք՝ հայերս, այս իմաստով եզակի ազգ ենք, չարաչար սխալվում եք։ Մի քանի տարի առաջ Նոր Զելանդիայում իշխանությունները հրապարակեցին մոտ 100 անունների ցուցակ և զգուշացրեցին քաղաքացիներին՝ այսպիսի անուններ համապատասխան մարմինները չեն գրանցելու։ Շատ արտասովոր անուններ կան այդ ցուցակում, բայց ինձ ամենից շատ դուր եկավ այս մեկը՝ «16 համարի ավտոբուսի կանգառ»։ Ծիծաղո՞ւմ եք, իսկ ես պատկերացնում եմ, որ ծնողները, որոնք նման ոչ կոնվենցիոնալ անունով են ցանկացել կոչել իրենց տղային, հանդիպել են հենց 16 համարի ավտոբուսի կանգառում և ուղղակի ցանկացել են որդու անվան միջոցով հավերժացնել իրենց սիրո մասին հիշողությունը։ Պարզապես չեմ պատկերացնում, թե հետո, երբ տղան դպրոց գնա, ինչպե՞ս է մայրը դուրս գալու պատշգամբ ու կանչելու բակում ընկերների հետ ֆուտբոլ խաղացող որդուն. «16 համարի ավտոբուսի կանգա՛ռ, արի տուն՝ դասերդ արա»։

Ամեն մեկն իր սեփական, մյուսներից տարբերվող վարկածն է պատմում, կամ բեն Լադենի սպանությունը

​Բայց երևի թե տարօրինակ անունների ամենամեծ բազմազանությունը ժամանակին գոյություն ուներ ԽՍՀՄ-ում, և դա երբեմն կապված էր կոնկրետ իրադարձությունների հետ։ Վերջերս Վիքիպեդիայում կարդացի, որ կար նույնիսկ այսպիսի անուն՝ Դոգնած-Պերեգնած։ Ես հո լավ եմ հիշում Կոմիտասի փողոցի շենքերից մեկին փակցրած խռուշչովյան կարգախոսը. «Догнать и перегнать Америку!»։ Եվ վերջում, եկեք գրազ գանք, որ երբեք չեք կռահի, թե որտեղից է ծնվել էլի Սովետի ժամանակ տղաներից մեկին տված անունը՝ Уюрвкос։ Լավ, հուշեմ՝ դա եղել է ուղիղ 60 տարի առաջ։ Չկռահեցի՞ք։ Էդ դեպքում վերջին հուշումը՝ այդ երեխան ծնվել էր ապրիլի 12-ին։ Տեսաք, որ ճիշտ էի, երբ պնդում էի, որ կյանքում երբեք չեք կռահի, թե ինչ է նշանակում Уюрвкос։ Էլ չտանջեմ ձեզ և ասեմ, որ Уюрвкос  հապավումը բացվում է շատ հասարակ՝ «Ура, ЮРа В КОСмосе!»։ Իսկ դուք ասում եք՝ Դոգնած-Պերեգնած։

0
թեգերը:
անուն, ԽՍՀՄ, Վլադիմիր Իլյիչ Լենին, Իոսիֆ Ստալին, Հնդկաստան
թեմա:
5 րոպե Դուլյանի հետ
Ըստ թեմայի
Էրդողանի խորամանկ ծրագիրը, կամ միջազգային հանրության վրա հույս դնող միամիտներ էլի կան
Անակնկալ արդեն մատուցել է. Բայդենը խոստումներից ո՞րն է կատարել ու ո՞րը չի արել 100 օրում
Պառլամենտական վարչապետի զարմանահրաշ կյանքը. հրաժարական ես տալիս ու շրջանցում մայր օրենքը