Հայաստանի և Վրաստանի նախագահներ

Երևանն ու Թբիլիսին համագործակցության նոր փուլ են թևակոխում. փորձագետներ

141
Երևանի և Թբիլիսիի համագործակցությունն անհրաժեշտ է ուժեղացնել, սակայն ոչ միայն պաշտոնական այցերով, այլև հատուկ հանձնաժողովների ամենօրյա աշխատանքով։

ԵՐԵՎԱՆ, 15 մարտի — Sputnik. Հայ-վրացական հարաբերությունները պետք է «կենացների դիվանագիտությունից» անցնեն իրական քայլերի և որակապես նոր մակարդակի դուրս գան։ Դրան կարող է նպաստել ոչ միայն բարձր մակարդակով փոխադարձ այցերը, այլև միջկառավարական հանձնաժողովի ամենօրյա աշխատանքը։

Sputnik Արմենիա մամուլի կենտրոնում կազմակերպած Երևան–Թբիլիսի տեսակամուրջի ժամանակ նման կարծիք են հայտնել փորձագետները Հայաստանից և Վրաստանից։ Կողմերը ամփոփել են Վրաստանի նախագահ Սալոմե Զուրաբիշվիլիի գլխավորությամբ մարտի 13-14-ին Հայաստան կատարած վրացական պատվիրակության առաջին պաշտոնական այցի արդյունքները։

Մարդկային զարգացման միջազգային կենտրոնի նախագահ Թևան Պողոսյանը նշեց, որ ուրախ է Վրաստանի նախագահի Հայաստան գալու կապակցությամբ։

«Հույս ունեմ, որ փոփոխություններից հետո, որոնք տեղի են ունեցել Հայաստանում 2018 թվականի ապրիլ–մայիսին, հայ-վրացական հարաբերությունների խորացման և բարելավման հարցը կենացներից իրական քայլերի կանցնի», – ասաց Պողոսյանը։

Նա կարևորեց, որ առաջիկայում նախատեսվում է Վրաստանի ու Հայաստանի խորհրդարանների խոսնակներ Իրակլի Կոխաբիձեի ու Արարատ Միրզոյանի հանդիպումը։ Պողոսյանը հույս հայտնեց, որ տնտեսական հանձնաժողովը կօգնի խորացնել տնտեսական համագործակցության հնարավորությունները։

Մոտ ապագայում Հայաստանի ու ԵՄ–ի միջև համաձայնագիրն ավելի գործուն կդառնա։ Դա կարող է հանգեցնել հայ–վրացական համատեղ նախագծերի ստեղծմանը։

«Հույս ունեմ, որ և համատեղ զբոսաշրջային, նաև տարածաշրջանային նախագծերի հնարավորությունը գնալով խորանալու է։ Որոշ ժամանակ անց մենք կխոսենք իրական արդյունքների ու Հայաստանի և Վրաստանի համագործակցության մասին», – ասաց Պողոսյանը։

Վրաստանի հարցերով փորձագետ Ջոնի Մելիքյանն իր հերթին կարծում է, որ հայ–վրացական հարաբերությունների համար նոր խթան կարող է լինել հայ-վրացական միջկառավարական հանձնաժողովի ակտիվ գործունեությունը։

Փորձագետը դրական ու կարևոր է համարում Վրաստանի նախագահի այցը, նաև պետական սահմանի սահմանագծման հարցի բարձրացումը։ Այդ հարցը պետք է փակ լինի Հայաստանի ու Վրաստանի միջև։  Նա նշում է, որ երկու կողմերն էլ որոշակի կարևոր հայտարարություններ են արել, այդ թվում նաև պրոբլեմատիկ թեմաներով։ Մելիքյանը նշում է, որ Թբիլիսիում պետք է հստակ հասկանան, որ Հայաստանը Վրաստանի տարածքային ամբողջականության կողմնակից է։ Քանի որ Բաքվում Զուրաբիշվիլու արած հայտարարությունները հասարակության կողմից ոչ միանշանակ են ընկալվել։

Նշենք` Վրաստանի նախագահը Բաքվում ադրբեջանցի գործընկեր Իլհամ Ալիևի հետ հանդիպման ժամանակ խոսել է երկու երկրների տարածքային ամբողջականության մասին։

Մելիքյանը հիշեցրել է, որ 90–ականներին Հայաստանի ու Վրաստանի միջև «ջենթելմենական» համաձայնություն կար  տարբեր հարթակներում միմյանց դեմ չքվեարկել` այսպիսով շրջանցելով տհաճ իրավիճակները։ Ցավոք, այսօր այդ եղբայրական պայմանավորվածությունը չի գործում։

«Նախագահի հետ հանդիպման ժամանակ այդ հարցը բարձրացրել է ԱԺ խոսնակ Արարատ Միրզոյանը։ Դա Թբիլիսիին ուղղված յուրահատուկ մեսիջ էր»,  –ասաց Մելիքյանը։

Գործընկերների հետ համամիտ է նաև Հայաստանում Վրաստանի առաջին դեսպան, Սամցխե–Ջավախքի նախկին մարզպետ Գիգլա Բարամիձեն։

Նա հիշեցրեց, որ բարձր մակարդակներով տարբեր հանդիպումներից հետո հարաբերությունների տարբեր ոլորտներում որոշակի անկում է նկատվել ։

«Հաշվի առնելով բազմադարյա բարիդրացիական հարաբերությունները, Երևանն ու Թբիլիսին պետք է սերտորեն համագործակցեն։ Մենք դեռ դա չենք տեսնում, սակայն հույս ունենք և ուրախ կլինենք, որ այդ այցը որոշակի դինամիկա ձեռք բերի», – ասաց Բարամիձեն։

Նախկին դեսպանն ընդգծեց, սուրճ խմելն ու հանդիսավոր ընդունելություններ անցկացնելը հիանալի է, սակայն այդ ամենն ավելի լավ է, երբ կան իրական արդյունքներ, ամենօրյա ու քրտնաջան աշխատանք։

Բարամիձեն ընդգծեց, որ Վրաստանում առաջիկայում մեծ ներքաղաքական փոփոխություններ կլինեն, սակայն անկախ դրանից, բազմադարյա հարաբերություններն ու համաձայնագրերը պետք է իրականացվեն։

Զուրաբիշվիլիի այցը ոչ միայն ճանաչողական էր, այլև հագեցած։ Երկու օրվա ընթացքում Վրաստանի նախագահը շատ բան է հասցրել։ Զուրաբիշվիլին Ծիծեռնակաբերդ է այցելել ու ծաղիկն էր է խոնարհել ի հիշատակ Հայոց Ցեղասպանության զոհերի։

Վրաց նախագահը Հայոց ցեղասպանության թանգարան–ինստիտուտ է այցելել ու Հուշամատյանում գրառում թողել, նաև Հիշատակի ծառուղում ծառ է տնկել ու «ԹՈՒՄՈ» ստեղծարարական տեխնոլոգիաների կենտրոն է այցելել։

Հարևան երկրի նախագահը հանդիպել է իր հայ գործընկերոջ, նաև ՀՀ վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի հետ։ Հանդիպումներ են կազմակերպվել ՀՀ ԱԺ խոսնակ Արարատ Միրզոյանի, Ամենայն Հայոց կաթողիկոս Գարեգին Բ–ի հետ։ Վրաստանի նախագահը հասցրել է Երևանում խոսել պետական սահմանի սահմանագծման մասին։

Վերջին անգամ Վրաստանի նախագահը Հայաստան էր այցելել 2014 թվականին։ Այդ ժամանակ պաշտոնը զբաղեցնում էր Գեորգի Մարգելաշվիլին։

141
թեգերը:
Արմեն Սարգսյան, Վրաստանի Հանրապետություն, Հայաստան
թեմա:
Հայաստան–Վրաստան համագործակցություն (77)
Ըստ թեմայի
Հայաստանի ու Վրաստանի ՊՆ-ները 2019 թ.-ի ռազմական համագործակցության ծրագիր են հաստատել
Սալոմե Զուրաբիշվիլին անդրադարձել է Հայաստանի ու Վրաստանի միջև սահմանագծման հարցին
Սալոմե Զուրաբիշվիլիի պաշտոնական այցը մեկնարկեց Ծիծեռնակաբերդ հուշահամալիր այցելությամբ

«Իրանը ոչ մի պարագայում թույլ չի տա Հայաստանի սահմանի որևէ փոփոխություն». Ոսկանյան

162
Իրանագետ, ԵՊՀ արևելագիտության ամբիոնի վարիչ Վարդան Ոսկանյանը Sputnik Արմենիայի «Օրացույց» հաղորդման շրջանակում խոսել է արցախյան պատերազմից հետո մեր տարածաշրջանում տեղի ունեցող իրողությունների, սահմանագծումների և դրանց զուգահեռ Իրանի դերակատարության մեծացման մասին։  

Վարդան Ոսկանյանը մասնավորապես հիշեցրեց Իրանի հոգևոր առաջնորդի հայտարարությունը, երբ խոսք էր գնում տարածաշրջանում միջազգայնորեն ընդունված սահմանների մասին, սակայն տարածաշրջանում թուրք–ադրբեջանական զորամիավորումները և վարձկան ահաբեկիչները մոտեցան Հայաստանի պետական սահմանին։ Ակնհայտ է, որ այաթոլայի ուղերձը հենց Ադրբեջանին էր ուղղված, որ Իրանը ոչ մի պարագայում թույլ չի տա Հայաստանի սահմանի որևէ փոփոխություն։

«Իրանի համար կար ակնհայտ վտանգ, որը վերահսկվում էր նաև ռուսական զինուժի կողմից, քանզի Ադրբեջան ներթափանցած վարձկան ահաբեկիչների կողմից Իրանի դեմ ուղղված սադրանքների հավանականությունն Արաքսի հովտի երկայնքով խիստ հավանական էր, ընդ որում` թուրք–ադրբեջանական ստորաբաժանումների ու ահաբեկիչների թիրախը Մեղրու տարածաշրջանն էր, բայց Իրանը հայտարարությունների տեսքով, իսկ Ռուսաստանն իր խաղաղապահների ներկայությամբ հասան նրան, որ սադրանքների մասին մտածելը երևակայությունից այն կողմ չգնա»,– նշեց իրանագետը։ 

Ոսկանյանի կարծիքով` կա մի հանգամանք ևս. այս պահին կարծես տեղեկատվություն չկա այն մասին, թե ինչ եղան ահաբեկիչները, ու եթե կա մերձարաքսյան գոտին նրանցով ու թուրքոմաններով բնակեցնելու ծրագիր, ապա ակնհայտ է, որ մենք տարածաշրջանում ստանալու ենք լարվածության խիստ վտանգավոր նոր օջախ, երբ ահաբեկիչները կսպառնան ոչ միայն Իրանի, Արցախի ու Հայաստանի անվտանգությանը, այլև ռուս խաղաղապահների բնականոն կենսագործունեությանը կովկասյան տարածաշրջանում։   

Իրանցի սահմանապահները ահաբեկիչների են ձերբակալել Արևմտյան Ադրբեջան նահանգում

162
թեգերը:
Վարդան Օսկանյան, ահաբեկիչ, Իրանի Իսլամական Հանրապետություն
թեմա:
Իրականում / Օրացույց
Ըստ թեմայի
Ռուսաստանին և Իրանին ձեռնտու չէ Արցախը թուրքոմաններով և վարձկաններով բնակեցնելը
Իրանը նոր հակառեկորդ է գրանցել. 13 000 դեպք՝ մեկ օրում 
Իրանը Լեռնային Ղարաբաղի վերականգնմանը մասնակցելու պատրաստակամություն է հայտնել. Ջահանգիրի
Արխիվային լուսանկար

Վերին Լարսը տրանսպորտային որոշ միջոցների համար փակ է

56
(Թարմացված է 21:58 05.12.2020)
Անկանգառ ռեժիմով երթևեկությանը հետևելու է ոստիկանության պարեկային ծառայությունը:

ԵՐԵՎԱՆ, 5 դեկտեմբերի – Sputnik. Վրաստանի «Վերին Լարս» անցակետի ճանապարհը Ռուսաստանի հետ սահմանին փակ է կցորդով և կիսակցորդով ավտոմեքենաների համար: Այս մասին հայտնում է Վրաստանի տարածքային զարգացման և ենթակառուցվածքների նախարարության ավտոմոբիլային ճանապարհների դեպարտամենտը։ Նշվում է, որ նշված տրանսպորտային միջոցների համար անցակետը փակ է ցածր ջերմաստիճանի և տեղացող ձյան պատճառով: Մյուս տրանսպորտային միջոցների համար ճանապարհը բաց է։

Տրանսպորտի երթևեկությունը պետք է իրականացվի անկանգառ ռեժիմով։ Տեղաշարժն իրականացվում է ոստիկանության պարեկային ծառայության հսկողության ներքո, նախազգուշացնում է դեպարտամենտը:

«Գուդաուրի-Կոբի հատվածում երթևեկությունը ևս իրականացվում է անկանգառ ռեժիմով ՝ ձնապաշտպան թունելներով», - նշված է հաղորդագրության մեջ:

Երթևեկությանը հետևելու է ոստիկանության պարեկային ծառայությունը։

Հիշեցնենք, որ Վրաստանում մարտ ամսից գործում է օտարերկրացիների մուտքի արգելքը։ Այն բեռնափոխադրումների վրա չի տարածվում։

Կազբեգի»-«Վերին Լարս» անցակետերով անցնող ճանապարհը միակ ցամաքային ճանապարհն է Հայաստանի ու Ռուսաստանի միջև։

ՀՀ-ից Արցախ տանող ճանապարհի որոշ հատվածներ դժվարանցանելի են

56
թեգերը:
Ռուսաստան, Վրաստանի Հանրապետություն, Ճանապարհ, Վերին Լարս
Ըստ թեմայի
Լարսում մնացած հայերից 3-ը Երևան կմեկնեն Մինվոդիից, տոմսերը հյուպատոսն է գնել
Վերին Լարսում մնացածների թվում երեխաներ կան. գլխավոր հյուպատոսը մեկնաբանում է իրավիճակը
Լարսը բեռնատարների համար փակ է
Շուշիի Ղազանչեցոց եկեղեցին ադրբեջանական հրթիռակոծությունից հետո

ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ն կօգնի՞ փրկել Ադրբեջանի վերահսկողության տակ գտնվող հայկական հուշարձանները

91
(Թարմացված է 23:33 05.12.2020)
Արցախի մշակութային և կրոնական ժառանգության հուշարձաններին շարունակում է ոչնչացման վտանգ սպառնալ, հատկապես նրանց, որոնք մնացել են Ադրբեջանի վերահսկողության տակ գտնվող տարածքներում։

ԵՐԵՎԱՆ, 5 դեկտեմբերի – Sputnik. Արցախի մշակութային և կրոնական ժառանգությունը ոչնչացումից և պղծումից կարելի է փրկել միմիայն հատուկ ստեղծված խմբի կողմից մշտական վերահսկողության և մոնիթորինգի դեպքում։ Այդպիսի համոզմունք է հայտնել կրթության, գիտության, մշակույթի և սպորտի փոխնախարար Նարինե Խաչատուրյանը։

Sputnik Արմենիայի թղթակցի հետ զրույցում Խաչատուրյանն ընդգծեց, որ մոնիթորինգի խմբում կարող են լինել ինչպես միջազգային կազմակերպությունների, մասնավորապես՝ ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի ներկայացուցիչներ, այնպես էլ ռուս խաղաղապահներ և Արցախի իշխանությունների ներկայացուցիչներ։ Այդ համատեքստում Խաչատուրյանը դրական է գնահատել ՅՈւՆԵՍԿՕ-ի պատվիրակության սպասվող այցն Արցախ։

Ավելի վաղ ՅՈւՆԵՍԿՕ-ի գլխավոր տնօրեն Օդրե Ազուլեն Ռուսաստանի արտգործնախարար Սերգեյ Լավրովի հետ հեռախոսազրույցի ընթացքում հայտարարել էր Արցախ առաքելություն ուղարկելու մտադրության մասին։ Ռուսաստանի արտաքին քաղաքական գերատեսչության պաշտոնական ներկայացուցիչ Մարիա Զախարովան իր հերթին նշել էր, որ Մոսկվան աջակցում է այդ որոշմանը:

«Առաքելության թվում կլինեն Ռուսաստանի, Ֆրանսիայի, ԱՄՆ-ի և «Կապույտ վահան» միջազգային կազմակերպության չորս ներկայացուցիչ։ Նրանց այցը նախատեսվում է 2020թ․-ի դեկտեմբերին – 2021թ․-ի հունվարին»,-ասաց Խաչատուրյանը։

Депутат НС от фракции Мой шаг Нарине Хачатурян на церемонии гашения марки к 150-летию Ованеса Туманяна (18 февраля 2019). Еревaн
© Sputnik / Aram Nersesyan
Նարինե Խաչատուրյան

Փոխնախարարի խոսքով՝ առաքելությունը վատ ժամանակ է գալիս, ձմռանը վայրեր կան, որոնք փաստացի անհասանելի են։ Առայժմ անհայտ է նաև՝ արդյոք Հայաստանի կամ Արցախի ներկայացուցիչներն ուղեկցելու են նրանց, թե ոչ։ Նա նշեց, որ նախարարությունը կազմել է մշակութային և կրոնական ժառանգության այն հուշարձանների ցուցակը, որոնց առաջին հերթին է վտանգ սպառնում։

Դրանք հիմնականում այն հուշարձաններն են, որոնք մնացել Ադրբեջանի ենթակայությանն անցած տարածքներում։ ՅՈւՆԵՍԿՕ-ն պետք է փոխանցի այդ ցուցակը Հայաստանի արտաքին գործերի նախարարությանը։

Ի՞նչ է առաջարկում ՌԴ–ն Ղարաբաղում մշակութային արժեքների պահպանման համար

Փոխնախարարն անհանգիստ է այն հուշարձանների համար, որոնք մնացել են Ադրբեջանի վերահսկողությանն անցած տարածքներում։ Այդ համատեքստում նա օրինակ բերեց Մարտակերտի շրջանի Թալիշ գյուղում վերջերս կատարված վանդալիզմը։ Խաչատուրյանն ընդգծեց, որ հայտնի չէ Հադրութի և Շուշիի թանգարանների ցուցանմուշների ճակատագիրը։

«Այս փուլում կարևոր է, որ առաքելությունը արձանագրի, թե ինչ վիճակում են հիմա հուշարձանները։ Ընդ որում՝ որոշ ժամանակ անց պետք է կրկնակի մոնիթորիգ անցկացնել»,-ասաց Խաչատուրյանը։

Նա ընդգծեց, որ միայն պատմամշակութային ժառանգության հուշարձաններին պարբերական այցելությունն ու դրանց վիճակի ստուգումը թույլ կտա խուսափել դրանց ոչնչացումից: Խաչատուրյանը կարծում է, որ հայկական մասունքների անվտանգության պահպանման կանոնավոր մոնիթորինգն առավել հեշտ կլինի իրականացնել տեղում գտնվողների համար։

Դա կարող է լինել հատուկ աշխատանքային խումբ՝ բաղկացած  ռուս խաղաղապահներից, տեղական իշխանությունների ներկայացուցիչներից։ Նա միջազգային կառույցներին կոչ է արել ավելի ակտիվ և ուշադիր լինել այդ հարցի նկատմամբ։

Արցախում  պատմամշակութային ժառանգության ավելի քան երեք հազար հուշարձան կա (ամրոցներ, վանքեր, խաչքարեր, տապանաքարեր)։ Դրանք բոլորը վաղուց արդեն գույքագրվել են և անձնագրեր ունեն։

91
թեգերը:
Կրթության, գիտության, մշակույթի և սպորտի նախարարություն (ԿԳՄՍ), ՅՈՒՆԵՍԿՕ, Հուշարձան, Արցախ
Ըստ թեմայի
Ղազանչեցոցը հրթիռակոծելը մշակութային զտման հերթական փորձն է. Տիգրան Համասյանի կոչը
Մշակութային զենքը՝ պատերազմի դեմ․ Երևանում, ի հեճուկս ամեն ինչի, մեկնարկեց «Ոսկե ծիրանը»
Ռուսաստանի մշակութային գործիչները դիմել են ՅՈւՆԵՍԿՕ-ին՝ Արցախի հուշարձանների խնդրով