Հալեպի հայերը վերադառնում են խաղաղ կյանքին. ՀՀ դեսպանը` Սիրիայի իրավիճակի մասին
ԵՐԵՎԱՆ, 11 մարտի — Sputnik, Աշոտ Սաֆարյան. Հայ մասնագետները Սիրիայում մարդասիրական ականազերծում են իրականացնում բացառապես այն տարածքներում, որոնք հեռու են մարտական գործողություններից։ Հայկական առաքելության միակ խնդիրն է օգնել բնակիչներին վերադառնալ խաղաղ կյանքի։ Այդ մասին Sputnik Արմենիայի հետ հարցազրույցում ասաց Սիրիայում Հայաստանի արտակարգ և լիազոր դեսպան Տիգրան Գևորգյանը։
Հիշեցնենք, որ փետրվարի 8–ին ՀՀ պաշտպանության նախարարությունը հայտնել էր, որ 83 հոգուց բաղկացած մասնագետների խումբը Հայաստանից մեկնել է Սիրիա։ Խմբի կազմում ներգրավված են հումանիտար ականազերծման մասնագետներ, բժշկական անձնակազմ և մասնագետների անվտանգությունն ապահովող բրիգադներ։
Դեսպանը պատմեց, որ հայ բժիշկները հիմա աշխատում են Հալեպի կենտրոնական հիվանդանոցում, նրանցից մի քանիսն առաջիկա օրերին աշխատանքի կանցնեն Հալեպի համալսարանական հիվանդանոցում։ Հայ բժիշկները ցուցաբերում են խորհրդատվական և վիրաբուժական օգնություն։
Գևորգյանը մի քանի օր առաջ աշխատանքային այցով եղել է Հալեպում, այնտեղ նա հանդիպել է մարդասիրական առաքելության ներկայացուցիչների հետ, այցելել առաքելության կենտրոնակայան։ Նրանց աշխատանքային պայմանները լավն են, ամբողջ նյութատեխնիկական օգնությունը տրամադրում է ռուսական կողմը։ Ռուսները նաև տրանսպորտային միջոցներ են տրամադրել։ Ականազերծման ենթակա տարածքները նշում են սիրիացի զինվորականները։ Հայ մասնագետներն աշխատում են բավական մեծ տարածքում խաղաղ բնակչության կողքին։
Անդրադառնալով երկրում ճգնաժամի վերջնական կարգավորման հեռանկարներին` Գևորգյանը նշեց, որ վերջին երկու տարում սիրիական կառավարական բանակը և օժանդակ ուժերը կարողացել են իրենց վերահսկողության տակ վերցնել երկրի տարածքի մոտ 80 տոկոսը։
«Իհարկե, Սիրիայում պահպանվում են քաղաքական լարվածության և մարտական գործողությունների որոշ տարրեր։ Ինչպես հայտնի է, առանցքային խնդիր է Իդլիբ նահանգում տիրող իրավիճակը», – հավելեց նա։
Եթե Ռուսաստանին, Իրանին և Թուրքիային հաջողվի հասնել Իդլիբի ապառազմականացմանը, ապա դա հնարավորություն կտա մոտ երեք միլիոն մարդու վերադառնալ խաղաղ կյանքին։
©
Sputnik / Михаил Климентьев
Կարգավորվում է նաև հայ համայնքի կյանքը։ Ճիշտ է, պատերազմի տարիներին համայնքը զգալիորեն նոսրացել է. միայն Հայաստան են ժամանել մոտ 30 հազար հայրենակիցներ, նրանցից մոտ 10 հազարն այնուհետև տեղափոխվել է արևմտյան երկրներ, առավելապես ԱՄՆ և Կանադա։
Սիրիայի հայերի հիմնական մասն ավանդաբար կենտրոնացած է եղել Հալեպում։ Մարտական գործողությունների արդյունքում նրանցից շատերը դարձել են վերաբնակիչներ` տեղափոխվելով Տարտուս, Լաթաքիա և այլ ավելի անվտանգ շրջաններ։ Ինչպես նշեց դիվանագետը, հիմա նրանք աստիճանաբար վերադառնում են տուն`Հալեպ։
Նրա խոսքով` վերջին շրջանում հաջողվել է լուծել էներգետիկ և սոցիալական բնույթի մի շարք խնդիրներ։ Սակայն վերադարձած հայերի ստույգ թիվ նշելը դժվար է, և չի կարելի ասել, որ վերադարձի գործընթացը զանգվածային բնույթ է կրում։ Դեսպանը նշեց, որ սիրիահայերի մեծ մասը, որն այդ տարիներին տեղափոխվել է պատմական հայրենիք, կարճ ժամանակում ինտեգրվել է և ադապտացվել կյանքի նոր պայմաններին։
Թուրքիայում ռազմական ուղղաթիռ է կործանվել. կա 9 զոհ
(Թարմացված է 20:34 04.03.2021)
Նախնական տվյալներով` վթարի պատճառ կարող էին լինել կամ վատ եղանակային պայմանները կամ ուղղաթիռի տեխնիկական անսարքությունը։ԵՐԵՎԱՆ, 4 մարտի - Sputnik. Թուրքիայում ռազմական ուղղաթիռ է կործանվել, 9 զինծառայող է զոհվել, ևս 4-ը` վիրավորվել։ Տեղեկությունը հայտնում է ՌԻԱ Նովոստին`վկայակոչելով Թուրքիայի ՊՆ–ին։
«Ուղղաթիռի հետ, որը Բինգյոլից Թաթվան թռիչք է իրականացրել, կապը կտրվել է ժամը 14:25-ին։ Անմիջապես որոնողական աշխատանքներ են սկսվել՝ անօդաչուների, CN235 ինքնաթիռի և ուղղաթիռի ներգրավմամբ։ Արդյունքում պարզվել է, որ ուղղաթիռն ընկել է։ Անկման վայրում հայտնաբերվել են 9 զոհվածներ և 4 վիրավորներ»,-ասվում է ՊՆ հաղորդագրությունում։
Նախնական տվյալներով` վթարի պատճառ կարող էինինել կամ վատ եղանակային պայմանները կամ ուղղաթիռի տեխնիկական անսարքությունը։
Վթարի զոհերից մեկը Էլյազիգում Թուրքիայի ցամաքային զորքերի 8-րդ կորպուսի հրամանատար, գեներալ Օսման Էրբաշն է։
NTV հեռուստաալիքը ուղիղ եթերում ցուցադրում է կադրեր ուղղաթիռի կործանման վայրից` Բիթլիսի նահանգի դժվարամատչելի լեռնային տեղանքից։ Երևում է ինչպես են վիրավորներին տարհանում։
թեգերը:
Թուրքիան և Ադրբեջանը հերթական համատեղ զորավարժությունները կանցկացնեն
(Թարմացված է 19:14 04.03.2021)
Ադրբեջանական ստորաբաժանումներն արդեն ժամանել են Թուրքիա։ Մարզումները կտևեն 6 շաբաթ։ ԵՐԵՎԱՆ, 4 մարտի – Sputnik. Թուրքիայում կանցկացվեն թուրք-ադրբեջանական հերթական զորավարժությունները։ Ինչպես տեղեկացնում է Թուրքիայի պաշտպանության նախարարության Twitter-ի էջը, հրամանատարաշտաբային վարժանքները տեղի կունենան Ըսփարթա նահանգում։
Նշվում է, որ ադրբեջանական ստորաբաժանումներն արդեն ժամանել են Թուրքիա։ Զորավարժությունները կտևեն 6 շաբաթ։
Can Azerbaycan ile “Tek millet, İki devlet” anlayışı ile bir ve beraber çalışmaya devam ediyoruz. 6 hafta sürecek komando eğitimleri için Isparta’ya gelen Kahraman Azerbaycan Ordusuna mensup kardeşlerimizi havaalanında karşıladık. 🇹🇷🇦🇿 pic.twitter.com/rjNXhW8S8k
— T.C. Millî Savunma Bakanlığı (@tcsavunma) March 4, 2021
«Մենք շարունակում ենք համագործակցությունն Ադրբեջանի հետ «մեկ ազգ, երկու պետություն» սկզբունքով»- նշված է հաղորդագրության մեջ:
Հիշեցնենք, որ փետրվարի սկզբին թուրք–ադրբեջանական համատեղ զորավարժությունները տեղի էին ունեցել Կարսի նահանգում։
Գյումրու Վերականգնողական կենտրոնում փորձում են վերադարձնել վիրավորված տղաների ժպիտը
(Թարմացված է 18:09 03.03.2021)
Տղաներից շատերը դժգոհում են միայն մի բանից՝ չեն կարողանալու վերադառնալ զինվորական ծառայության։ Արցախում մարտական գործողությունների ժամանակ տարբեր վիրավորումներ ստացած տղաներից շատերը բուժվում են Գյումրու Վերականգնողական կենտրոնում: 87 զինծառայող պետպատվերի շրջանակներում արդեն ավարտել է վերականգնողական փուլը:
©
Sputnik / Armenuhi Mkhoyan
Գյումրու Վերականգնողական կենտրոն
Կենտրոն դիմած տղաների վիրավորումները տարբեր են՝ հրազենային, բեկորային, այրվածքային՝ բուժումներն էլ համապատասխանաբար՝ մերսումներ, թերապևտիկ ու մարզասարքերի վարժանքներ՝ վերջույթների, ողնաշարային ֆունկցիոնալ խանգարումների ու նյարդային համակարգի գործունեության վերականգնման համար: Տղաներից շատերը, մինչև վերականգնողական փուլին անցնելը, մի քանի բարդ վիրահատություն արդեն ունեցել են: Իսկ վերականգնումը, ըստ մասնագետների, հիմնականում երկարատև գործընթաց է։
«Մեզ մոտ վերականգնողական փուլ անցած զինվորների մի մասին արդեն ճանապարհել ենք ծառայության: Եղել են տղաներ, որ երկրորդ կամ երրորդ փուլով են եկել, օրինակ՝ պրոթեզավորումից հետո: Այս պահին 42 երիտասարդ է բուժման կուրս անցնում»,-Sputnik Արմենիային տեղեկացրեց կենտրոնի տնօրեն, բժշկուհի Անահիտ Աղաջանյանը հավելելով, որ գրեթե բոլորի մոտ, ֆիզիկական վնասվածքներից բացի, հոգեբանական վնասվածքներն ավելի խորն են:
©
Sputnik / Gevorg Ghazaryan, provided by Anahit Aghajanyan
Անահիտ Աղաջանյան
«Հոգեբանական խնդիրները շատ են, բայց փորձում ենք այնպես անել, որ ֆիզիկական կարողությունների վերականգնումից բացի նաև տղաների ժպիտը վերադարձնենք»,-նշում է բժշկուհին ընդգծելով՝ տղաներից շատերը վերականգնումից հետո ցանկություն են հայտնում շարունակել ծառայությունը: «Ապշեցնող է՝ ինչքան կամք, ինչպիսի ոգի ու հայկականություն կա մեր տղաների մեջ»,-ասում է Անահիտ Աղաջանյանը:
Սարգիս Սարգսյանը սպա է, վիրավորվել է կասետային ռումբի պայթյունից հոկտեմբերի 14-ին՝ Մատաղիսում: Առաջնային բուժումը ստացել է «Աստղիկ» բժշկական կենտրոնում:
©
Sputnik / Armenuhi Mkhoyan
Սարգիս Սարգսյան
Արդեն երկու ամիս է՝ կենտրոնում է, ու արդյունքը Սարգիսը տեսանելի է համարում:
«Բուժումը դրական արդյունք է տվել, վստահ եմ ՝ ևս 1 ամիս, ու մատներս կկարողանամ ազատ շարժել ու վերադառնալ մարտական ծառայության»,-նշում է երիտասարդը:
Մուշեղ Մարտիրոսյանը ևս սպա է, 23-ամյա երիտասարդը ծառայել է հակաօդային պաշտպանության զորքերում, վիրավորումը ստացել է պատերազմի հենց առաջին օրը՝ Մարտակերտի շրջանում: Վերականգնողական բուժման երկրորդ ամիսն է:
©
Sputnik / Armenuhi Mkhoyan
Մուշեղ Մարտիրոսյան
«Երբ նոր էի եկել, քայլել չէի կարողանում, հիմա արդեն լավ քայլում եմ: Նպատակս ամբողջովին վերականգնվելն է, որից հետո կմտածեմ, թե ինչ մասնագիտություն ընտրել. վիրավորումներիս պատճառով, ցավոք, այլևս չեմ կարող ծառայությունս շարունակել»,-ասում է երիտասարդը:
Վերականգնողական կենտրոնում բուժվողներից շատերը դժգոհում էին՝ վիրավորումների պատճառով այլևս չեն կարող վերադառնալ ծառայության, թեև իրենք իրենց գործն ավարտած չեն համարում:
©
Sputnik / Armenuhi Mkhoyan
Պետրոս Հուրիխանյան
«Ուզում են ինձ զորացրեն, բայց ես ինձ դեռ ոչ պիտանի չեմ համարում, ու վերականգնողական կուրսն անցնելուց հետո կկարողանամ շարունակել ծառայությունս, իմ երազանքը հիմա միայն դա է: 11 տարի ես մարտական ծառայություն եմ իրականացրել ու հիմա չեմ կարող թողնել»,-նշում է Պետրոս Հուրիխանյանը։
Հավելենք, որ Գյումրու վերականգնողական կենտրոն գալիս են զինվորական կենտրոնական հոսպիտալի հանձնաժողովի կողմից տրված ուղեգրով: