Մևլութ Չավուշօղլու

Թուրքիան միջամտում է և փորձում ճնշում գործադրել Հայաստանի վրա. ինչպե՞ս դուրս գալ փակուղուց

342
(Թարմացված է 20:46 22.01.2019)
Հայաստանի ղեկավարությունն առայժմ հստակ պատկերացում չունի, թե ինչ անի Թուրքիայի հետ։ Նման պասիվությունը ձեռնտու է Անկարային։

ԵՐԵՎԱՆ, 22 հունվարի — Sputnik, Աշոտ Սաֆարյան. Թուրքիան պարբերաբար փորձում է ավելի ակտիվ մասնակցություն ունենալ կովկասյան տարածաշրջանի աշխարհաքաղաքական գործընթացներում, և Անկարային դա մասամբ հաջողվել է։ Sputnik Արմենիայի հետ զրույցում նման կարծիք հայտնեց թուրքագետ Վարուժան Գեղամյանը` մեկնաբանելով Թուրքիայի ԱԳՆ ղեկավար Մևլութ Չավուշօղլուի հայտարարությունը։

Նախարարն ավելի վաղ ասել էր, որ չլուծված ղարաբաղյան հակամարտության պայմաններում անհնար է կայունություն ապահովել Կովկասում և կարգավորել Թուրքիայի և Հայաստանի հարաբերությունները։ Նա նաև հավելել էր, որ Թուրքիան 2019թ.–ին ավելի հետևողական կլինի այդ հարցերում։

Գեղամյան խոսքով` Թուրքիան երկկողմ և եռակողմ ձևաչափերում ակտիվորեն աշխատում է ինչպես Վրաստանի, այնպես էլ Ադրբեջանի հետ, պարբերաբար անցկացվում են եռակողմ գագաթնաժողովներ` արտգործնախարարների, պաշտպանության նախարարների մասնակցությամբ։ Բացի այդ, Անկարան համագործակցում է արտատարածաշրջանային ուժի կենտրոնների հետ, որոնք իրենց շահերն ունեն Կովկասում։ Այդ առումով Չավուշօղլուի հայտարարությունը ղարաբաղյան հակամարտության և հետևողականության մասին պետք է դիտարկել որպես Հայաստանի վրա ճնշում գործադրելու փորձ։

«Թուրքիան ցույց է տալիս, որ ասելիք ունի տարածաշրջանում, և Երևանը պետք է հաշվի նստի իր կարծիքի հետ։ Ինչ-որ առումով Անկարայի նման պահվածքը կարելի է բնական համարել, քանի որ այս ընթացքում Հայաստանի իշխանությունների կողմից մենք չենք տեսել հստակ գործողություններ և արտաքին քաղաքական ռազմավարություն», – ասաց Գեղամյանը։

Հայաստանի ղեկավարությունը հստակ պատկերացում չունի, թե ինչ անի Թուրքիայի հետ։ Այո, Երևանը արդարացիորեն և հիմնավորված ասում է, որ Թուրքիան չպետք է խառնվի ղարաբաղյան հիմնախնդրին։ Բայց, որպես Անկարայի չմիջամտելու այլընտրանք, կարելի է առաջարկել վերացնել Հայաստանի շրջափակումը, ինչը թույլ կտար ավելի բարենպաստ պայմաններ և մթնոլորտ ստեղծել ղարաբաղյան կարգավորման համար։ Դա առկա վեճի լուծման բազմաթիվ ուղիներից և տարբերակներից մեկն է։

«Հայաստանն արտաքին քաղաքականության մեջ ամբողջական և համապարփակ մոտեցումներ մշակելու կարիք ունի ոչ միայն Թուրքիայի հետ հարաբերություններում, այլ նաև այլ ուղղություններով», – ասում է Գեղամյանը։

Նա նաև կարծում է, որ Հայաստանի և Թուրքիայի հարաբերություններում միջնորդներից մեկը կարող էր դառնալ Ռուսաստանը։ Հայաստան–Թուրքիա–Ռուսաստան ձևաչափը հետաքրքիր հարթակ կլինի կուտակված հարցերը քննարկելու համար։ Ռուսաստանն ազդեցիկ խաղացող է, Հայաստանի ռազմավարական դաշնակիցը, միևնույն ժամանակ սերտ հարաբերություններ ունի Անկարայի հետ։ Մոսկվան կարող էր օգտագործել իր ձեռքում ունեցած լծակները` այդ խնդիրը լուծելու համար։

Հիշեցնենք, որ Թուրքիայի հետ դիվանագիտական հարաբերությունների վերականգնման փորձ ձեռնարկեց ՀՀ նախագահ Սերժ Սարգսյանը` 2008թ.–ին` Հայաստան–Թուրքիա ֆուտբոլային հանդիպման պատրվակով, ինչի առիթով այդ նախաձեռնությունը ստացավ ֆուտբոլային դիվանագիտություն անվանումը։

2008 թվականի աշնանը ՀՀ նախագահ Սերժ Սարգսյանի նախաձեռնությամբ սկսված հայ-թուրքական հարաբերությունների կարգավորման նոր փուլի արդյունքում 2009 թվականի հոկտեմբերի 10-ին Ցյուրիխում Հայաստանի Հանրապետության և Թուրքիայի Հանրապետության արտաքին գործերի նախարարների միջև ստորագրվեց արձանագրություն` երկու երկրների միջև առանց որևէ նախապայմանի դիվանագիտական հարաբերություններ հաստատելու վերաբերյալ։

Թուրքիայի կողմից 10 տարի շարունակ չստորագրված արձանագրությունները չեղյալ հայտարարվեցին միայն 2018 թվականի մարտի 1-ին։

 

342
թեգերը:
Թուրքիա, Արցախ, Հայաստան
Ըստ թեմայի
Լապշինի «Բաքվի ճեպընթացը». բլոգերը գիրք է գրելու իր անհաջողությունների մասին
Հայ հասարակության ոգևորությունն անտեղի է. Տիգրան Քոչարյանը` Բաքվի ցույցերի մասին
Գեղամյան.«Չավուշօղլուի հայտարարությամբ Թուրքիան փորձ արեց ճնշում գործադրել Հայաստանի վրա»
Огонь и дым, поднимающиеся с места военной базы, взорвавшаяся к северу от разделенной столицы Кипра Никосии (11 сентября 2019). Кипр

Ադրբեջանում գազատար է պայթել

897
(Թարմացված է 10:13 08.08.2020)
Նախնական տվյալներով՝ արտակարգ պատահարը տեղի է ունեցել Ադրբեջանի պետական АР (SOCAR) նավթային ընկերությանը պատկանող գազատար գծի վրա։

ԵՐԵՎԱՆ, 7 օգոստոսի – Sputnik․ Հրդեհ է բռնկվել Ադրբեջանի արևմուտքում գտնվող Հաջիգաբուլի շրջանով անցնող գազատարում: Տեղեկությունը հայտնում է Sputnik Ադրբեջանը:

Նախնական տվյալներով՝ արտակարգ պատահարը տեղի է ունեցել Ադրբեջանի պետական АР (SOCAR) նավթային ընկերությանը պատկանող գազատար գծի վրա։

Դեպքի վայր են մեկնել ԱԻՆ պետական հակահրդեհային ծառայության հրշեջ պահպանության ստորաբաժանումները:

SOCAR-ի գազատարի վթարվելու մասին տեղեկությունը ընկերությունը հաստատել է։ Ինչպես Trend-ին հայտնել է SOCAR-ի միջոցառումների կազմակերպման և հանրության հետ կապերի վարչության պետի տեղակալ Իբրահիմ Ահմեդովը՝ այն պետական նավթային ընկերության գլխավոր գազատարներից մեկն է:

Ինտերպոլը փորձագետներ կուղարկի Լիբանան՝ Բեյրութի պայթյունը հետաքննելու համար

«Ենթադրվում է՝ դա այն գազատարն էր, որը կապված է «Գալմազ» ստորգետնյա պահեստարանի հետ։ Պայթյունը տեղի է ունեցել բնակավայրերից հեռու գտնվող տեղանքում։ Ուստի այնտեղ բնակչության համար վտանգ չկա, տուժածներ ևս չկան»,- ասել է Ահմեդովը։

Ջորջ և Ամալ Քլունիները 100 հազար դոլար կհատկացնեն Բեյրութի բնակիչներին

Ընկերության ներկայացուցչի խոսքով՝ գազի հոսքը դեպի գազամուղ դադարեցված է։ Պայթյունի պատճառն առայժմ հայտնի չէ։

Ահմեդովի վարկածով՝ պայթյունի պատճառ կարող էր դառնալ կոռոզիան, որը հանգեցրել է գազի արտահոսքի:

897
թեգերը:
ՀՀ արտակարգ իրավիճակների նախարարություն (ԱԻՆ), Տուժածներ, Զոհ, հրդեհ, պայթյուն, Ադրբեջան
Ըստ թեմայի
Գրիգոր Ջաբոթյանի նորաձևության տունը Բեյրութի պայթյունի հետևանքով փլատակների է վերածվել
Իսրայելա-լիբանանյան կոնֆլիկտն ու Բեյրութի պայթյունը. ինչ կապ ունի «Հըզբոլլահը»
Մոմավառություն Երևանում՝ ի հիշատակ Բեյրութում տեղի ունեցած պայթյունի զոհերի
Բեյրութի պայթյունից 13 հայ է մահացել, հայտնի է 11–ի ինքնությունը
Բեռնատար, արխիվային լուսանկար

ՌԴ-ից ՀՀ պայթուցիկ նյութեր տեղափոխող բեռնատարները մնացել են Վրաստանում․ ո՞րն է պատճառը

849
(Թարմացված է 01:07 05.08.2020)
Հանքարդյունահանման ոլորտում հայկական ձեռնարկությունների կողմից օգտագործվող պայթուցիկ նյութով բեռնված յոթ ֆուռերն արդեն երկու շաբաթ է ՝ գտնվում է Վերին Լարսի չեզոք գոտում ։

ԵՐԵՎԱՆ, 5 օգոստոսի – Sputnik․ Հանքարդյունահանման ոլորտում հայկական ձեռնարկությունների կողմից օգտագործվող նյութով բեռնված յոթ բեռնատարներն արդեն երկու շաբաթ է՝ գտնվում են «Վերին Լարսի» սահմանային անցակետի չեզոք գոտում։ Բեռնատարները հատել են ռուսական կողմի սահմանը, սակայն վրացական սահմանապահ ծառայությունը չի թույլատրում դրանց տեղաշարժը Վրաստանի տարածքով։ Այս մասին Sputnik Արմենիայի թղթակցի հետ զրույցում հայտնեց Հայաստանում Geo Pro Mining ընկերության պաշտոնական ներկայացուցիչ Ռուզաննա Գրիգորյանը։

Նա նշեց, որ սահմանապահները չեն մեկնաբանում, թե ինչու  բեռնատարների մուտքը Վրաստան չեն թույլատրում։ ՀՀ ԱԳՆ-ն, և Վրաստանում Հայաստանի դեսպանատունն  արդեն զբաղվում են խնդրով։

Ինչի՞ համար են պայթուցիկ նյութերը

Հանքարդյունահանող GPM Gold ընկերության, ինչպես նաև Ագարակի կոմբինատի համար նախատեսված բեռնատարները բեռնված են ԱՍ-25 Պէմուլսիոն բաղադրանյութով․ պայթուցիկ նյութը նախատեսված է լեռնային աշխատանքների համար: Այն արդեն մի քանի տարի է՝Ռուսաստանից Հայաստան է ներկրվում Վրաստանի տարածքով։

Այս ապրանքի մատակարարման մասին GPM Gold-ը ռուսական «Պրոմսինթեզ» ընկերության հետ պայմանագիր է կնքել դեռևս 2018 թվականին։ Այդ ժամանակից ի վեր,միայն իր ներքին սպառման համար,ընկերությունը մատակարարում է 160 տոննա նշված նյութից՝ 12-13 տրանսպորտային միջոցներով. Գրիգորյանը նշեց, որ 2 տարվա ընթացքում որևէ խնդիր չի առաջացել։

«Ապրանքը չեն ընդունել և անցումը չեն թույլատրել վրացի սահմանապահները, չնայած որ մատակարարը՝ ռուսական «Պրոմսինթեզ» ընկերությունը, ունեցել է անհրաժեշտ բոլոր փաստաթղթերն ու ներկրման իրավունքը»,- պարզաբանեց նա։

«Ֆուդ սիթիի» խնդիրը չի լուծվել, բայց մթերքով բեռնված և արգելափակված բեռնատար չկա. Տողանյան

Գրիգորյանը նշեց, որ այդ ապրանքը պարբերաբար օգտագործվում է ընկերության ակտիվների ներկարտադրական ցիկլում և վերահսկվում է ՀՀ իրավասու մարմինների կողմից: Հետևաբար, բեռը երրորդ կողմին հանձնելու հնարավոր սպառնալիքների մասին խոսք լինել չի կարող։

Նշված նյութը հատուկ տեսակի ապրանքների կատեգորիայի մեջ է։ Ոչ մի ընկերություն չի կարող հենց այնպես, ինքնուրույն մատակարարել այն, դրա համար հատուկ ծառայություններից ստացած թույլտվություն, ինչպես նաև երկրի կառավարությունների երաշխավորական պարտավորագրեր են հարկավոր։ Բացի առևտրային համաձայնագրի կնքումից, Էկոնոմիկայի նախարարությունը հատուկ հավաստագիր է տրամադրում, համաձայն որի՝ ապրանքը հասնում է վերջնական օգտագործողին՝ պատվիրատուին, տվյալ դեպքում՝ GPM Gold-ին։

Ընկերությունում հույս ունեն, որ Հայաստանի Հանրապետության իրավասու մարմինների և Վրաստանի համապատասխան կառույցների միջև բանակցությունները կավարտվեն կառուցողական եզրակացությամբ, և կարճ ժամանակում ապրանքը տեղ կհասնի։

Խնդիրը տեխնիկակա՞ն է

Վրաստանի միջազգային բեռնափոխադրողների ասոցիացիայի գլխավոր քարտուղար Գիա Ցիպուրիան կարծում է, որ խնդիրը զուտ տեխնիկական տիրույթում է։

«Սա սովորական ապրանք չէ և սովորական բեռնափոխադրումների ու բարդ տրանզիտի մեջ չի տեղավորվում»,-շեշտեց նա։

Ցիպուրիան վերհիշեց, որ մեկ անգամ բեռը հետ են ուղարկել պարզապես այն պատճառով, քանի որ հնարավոր չի եղել այն թունելով անցկացնել։ Մեկ անգամ էլ պատճառ է դարձել նախապես նշված չափերի ու ծավալի գերազանցումը։ Մեկ այլ դեպքում՝ բեռը կանգնեցրել են, քանի որ վարորդի որակավորման ժամկետը լրացած է եղել։ Իսկ թե ինչ է տեղի ունեցել այս անգամ՝ նա որևէ մեկնաբանություն չի տվել։

Ինչ կտա «կանաչ միջանցքը» հայկական բեռնատարներին. «Վերին Լարսի» հերթերը կմնա՞ն անցյալում

Վրաստանի նախագահի աշխատակազմի նախկին ղեկավար Պետրե Մամրաձեն քաղաքական ենթատեքստը բացառեց․ «Ես լավ գիտեմ նման իրավիճակները։ Բացառված է, որ որևէ մեկը հենց այնպես վերցնի ու որոշի բեռնատարները ներս չթողնել»։

Մամրաձեն ևս կոչ արեց սպասել պաշտոնական հայտարարությունների։

849
թեգերը:
դեսպանատուն, Արտաքին գործերի նախարարություն (ԱԳՆ), բեռնափոխադրում, բեռնատար, Վրաստանի Հանրապետություն, Հայաստան, Ռուսաստան
Ըստ թեմայի
ՀՀ քաղաքացիների հետ միջադեպ Վերին Լարսում․ դեսպանությունը բացատրեց` ինչ է տեղի ունեցել
«Մենք ամեն ինչի պատրաստ ենք, միայն թե Վերին Լարսում ֆիզիկական զննում չլինի». Փաշայան
Ինքնագործունեությունը բարդացնում է իրավիճակը Լարսում` ստեղծելով լարումներ. Թանանյան
Տևական ժամանակ Վերին Լարսում գտնվող քաղաքացիները տեղափոխվել են Հայաստան
Նժդեհ Հովսեփյան

Ինչ խնդիր է լուծում ՀՀ իշխանությունը` արտակարգ դրությունը երկարաձգելով

0
(Թարմացված է 23:53 08.08.2020)
«Օրբելի» կենտրոնի վերլուծաբան Նժդեհ Հովսեփյանը Sputnik Արմենիայի եթերում անդրադարձել է Հայաստանում համավարակով պայմանավորված արտակարգ դրության ռեժիմի հերթական անգամ երկարաձգելուն և այն հանգամանքին, որ մեղմացվելու են մի շարք արգելքներ։
Հովսեփյան. «Հավաքների սահմանափակումն ընդամենը միտված էր վարակի տարածումը կանխելուն»

Նժդեհ Հովսեփյանի դիտարկմամբ` նախ պետք է հաշվի առնել` արդյո՞ք արտակարգ ռեժիմի անցնելու որոշում կայացնելիս իշխանությունը մտքում ուներ հենց հավաքների ազատության իրավունքի սահմանափակումը։ Ըստ նրա` ակնհայտ է, որ հայտնի շրջանակները, որոնք իշխանության նկատմամբ վերահսկողություն ստանալու խնդիր ունեն, միշտ այդ հարցը շահարկում էին, բայց միևնույն ժամանակ շատ լավ գիտեին, որ զանգվածային միջոցառումներ անցկացնելու պոտենցիալ անգամ չունեն, հետևաբար արտակարգ դրության ռեժիմի վերաբերյալ նրանց հայտարարությունները կրում էին ընդամենը սադրիչ քաղաքական շահարկումների բնույթ։

«Սահմանափակումների թուլացման հետ կապված որոշումը գալիս է փաստելու, որ արտակարգ դրության ռեժիմն ի սկզբանե չի սահմանվել լոկ հավաքների ազատության ռեժիմ դարձնելու համար։ Այդ սահմանափակումն ընդամենը միտված էր վարակի տարածումը կանխարգելելուն»,– նշում է վերլուծաբանը։

Հովսեփյանի համոզմամբ` արտակարգ դրության ռեժիմի պահպանման հիմնական խնդիրն իշխանությանն արտակարգ լիազորություններ թողնելն է, որովհետև ցանկացած պահի կարող ենք ունենալ համավարակի տարօրինակ բռնկում, հետևաբար իշխանությունը նման իրավիճակում պետք է օժտված լինի արտակարգ լիազորություններով, որպեսզի արագ արձագանքի և համապատասխան գործիքակազմը ներդնի ու կիրառի։

Վերլուծաբանի կարծիքով` սահմանափակումների մեղմացումը պայմանավորված է վերջին երկու շաբաթվա կտրվածքով հավամարակի տարածման տեմպերի զգալի թուլացմամբ, ինչպես նաև այն հանգամանքով, որ բողոքավոր զանգվածներին հնարավորություն տրվի իրենց բողոքն արտահայտել ավելի ազատ կերպով, քան նախկինում։

Կես տարվա արտակարգ կյանք Հայաստանում. դրությունը պահպանվում է, փոխվում են կանոնները

Հիշեցնենք` մարտի 16–ից Հայաստանում արտակարգ դրություն է, որն արդեն մի քանի անգամ երկարաձգվել է։ Երկարաձգված արտակարգ դրության պայմանները որոշակի փոփոխությունների են ենթարկվել։ Տնտեսական շատ գործունեություններ թույլատրվել են, բայց սահմանվել են պարտադիր պահանջներ։

Մայիսի 18–ից Հայաստանում աշխատում է նաև հասարակական տրանսպորտը, բայց ուղևորներն ու վարորդները պետք է անպայման պաշտպանիչ դիմակով ու ձեռնոցով լինեն։

Հանրային բաց տարածքներում դիմակ դնելը նույնպես պարտադիր է։ Դիմակ կարող են չդնել միայն մինչև 6 տարեկան երեխաները, հեծանիվ վարողները, ֆիզիկական վարժություններ անողները և խրոնիկ շնչառական հիվանդություններ ու սրտային անբավարարություն ունեցողները (վերջիններս պետք է իրենց մոտ ունենան համապատասխան հիվանդության փաստը հաստատող բժշկական փաստաթուղթ)։

Հուլիսի 13-ին կառավարությունը որոշեց արտակարգ դրության ռեժիմը երկարացնել մինչև օգոստոսի 12-ը։

Օգոստոսի 5–ին ՀՀ փոխվարչապետ Տիգրան Ավինյանը հայտնեց, որ օգոստոսի 12-ին ավարտվող արտակարգ դրությունը կերկարաձգվի ևս մեկ ամսով, բայց սա վերջին երկարաձգումը կլինի։

0
թեգերը:
Նժդեհ Հովսեփյան, Արտակարգ դրություն, Հայաստան
Ըստ թեմայի
Ներքին զբոսաշրջությունը չի փրկի. ինչն է Հայաստանում «սպանում» տուրօպերատորներին
Արման Թաթոյանը ՀԿ-ների հետ քննարկման արդյունքներն ուղարկել է պարետատուն
Արտակարգ դրության պատճառով Հայաստանում մնացած 4071 քաղաքացի Ռուսաստան են վերադարձել