ՄԻԵԴ–ն Ադրբեջանի գործով «աննախադեպ ստուգում» կանցկացնի
(Թարմացված է 16:58 15.12.2017)
Եվրոպական դատարանը կստուգի` արդյոք Ադրբեջանը հրաժարվել է կատարել ընդդիմադիր Իլգար Մամեդովի գործով կայացրած որոշումը։ԵՐԵՎԱՆ, 15 դեկտեմբերի — Sputnik. Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանը (ՄԻԵԴ) կպարզի` արդյոք Ադրբեջանը հրաժարվել է կատարել բանտարկված ընդդիմադիր քաղաքական գործիչ Իլգար Մամեդովի գործով կայացրած որոշումը` մարդու իրավունքների պաշտպանության մասին կոնվենցիայի հետագա խախտումը որոշելու ընթացակարգի շրջանակներում, որն առաջին անգամ է կիրառվում գործնականում, հայտնում է Ռուսաստանի դատաիրավական տեղեկատվության գործակալությունը (ՌԴՏԳ)։
Առաջին անգամ կիրառվող ընթացակարգը Կոնվենցիա է մտցվել 2010 թվականին։ Դրա համաձայն` Եվրոպայի Խորհրդի նախարարների կոմիտեն, որը լիազորված է ՄԻԵԴ–ի որոշումների կատարումը վերահսկելու իրավասությամբ, իրավունք է ստացել Ստրասբուրգի դատարան վերադարձնել գործերը, որոշելու համար` արդյոք որոշման չկատարումը Կոնվենցիայի հետագա խախտում է, թե՞ ոչ։
©
Sputnik / Павел Лисицын
2017 թվականի դեկտեմբերին Նախարարների կոմիտեն որոշում էր կայացրել կիրառել այս ընթացակարգն Ադրբեջանի իշխանությունների նկատմամբ, քանի որ 2014 թվականի ՄԻԵԴ–ի որոշման համաձայն դատարանը հայցը ներկայացնողի իրավունքների խախտում էր հայտնաբերել Կոնվենցիայի մի քանի հոդվածներով։
Նախարարների կոմիտեի որոշումը Ստրասբուրգի դատարանը ստացել էր դեկտեմբերի 11-ին։ Կոնվենցիայի հետագա խախտումը բացահայտելու նպատակով ընթացակարգի աշխատանքը Մեծ պալատի` ՄԻԵԴԻ բարձրագույն ատյանի, իրավասության տակ է գտնվում։
Ադրբեջանի կողմից Կոնվենցիայի խախտումը բացահայտելու դեպքում, Մեծ պալատը կրկին գործը կփոխանցի Եվրոպայի խորհրդի նախրարաների կոմիտեին` նշված պետության նկատմամբ միջոցներ ձեռնարկելու համար։ Եթե խախտման փաստը չբացահայտվի, գործը կրկին կվերադարձվի Եվրոպայի խորհրդի նախարաների կոմիտե, որը կփակի խախտումը բացահայտելու ընթացակարգը։
Եվրոպայի խորհրդի նախարարների կոմիտեն որոշում էր կայացրել Կոնվենցիայի հետագա խախտումները բացահայտելու «աննախադեպ ընթացակարգն» ուժի մեջ մտցնելու մասին, քանի որ Ադրբեջանի իշխանությունները չեն ներկայացրել գործի վերաբերյալ իրենց գրավոր դիրքորոշումը մինչև միջանկյալ բանաձևով սահմանված ամսաթիվը` նոյեմբերի 29-ը` անտեսելով Եվրոպայի խորհրդի նախարարների կոմիտեին հիշեցումն այն մասին, որ ԵԽ անդամ–պետությունները Կոնվենցիայի 46-րդ հոդվածի համաձայն պարտավոր են կատարել Եվրոպայի խորհրդի նախարարների կոմիտեի որոշումը։
Մամեդովին ձերբակալել էին 2013 թվականի հունվարին Իսմաիլի քաղաքում կազմակերպած անկարգությունների մեղադրանքով։ Ադրբեջանի ծանր հանցագործությունների դատարանի որոշմամբ` Մամեդովը 7 տարի ազատազրկման էր դատապարտվել։
Այնուամենայնիվ, ՄԻԵԴ–ը, արտահերթ կերպով ընդունելով բողոքն ուսումնասիրման համար, պարզեց, որ ազգային դատարանը «խախտել էր Մամեդովի իրավունքները Մարդու իրավունքների Կոնվենցիայի 5.1 և 5.4 (ազատության իրավունք), 6.2 (անմեղսունակության կանխավարկած), 18 (ազատության անհիմն սահմանափակում) հոդվածներով և պարտադրել է Ադրբեջանի իշխանություններին հայցը ներկայացնողին 22 հազար եվրոյի չափով փոխհատուցում վճարել»։
Ինչպես դեկտեմբերի բանաձևում նշել էր նախարարների կոմիտեն, ՄԻԵԴ–ի որոշման համաձայն նրան հետապնդելու ու բանտարկելու իրական նպատակը նրան լռեցնելն է կամ կառավարության դեմ քննադատությունների համար պատժելը։
Ստորջրյա քարեր «Հյուսիս–Հարավ» ճանապարհին. պե՞տք է արդյոք այն հիմա
(Թարմացված է 23:43 28.02.2021)
«Հյուսիս–Հարավը» անկախ Հայաստանի պատմության մեջ ամենամեծ նախագծերից մեկն է, որի իրականացման հարցում շահագրգռված է ոչ միայն Երևանը, այլև Թեհրանն ու Թբիլիսին։Լաուրա Սարգսյան, Sputnik Արմենիա
«Հյուսիս–Հարավ» ավտոմայրուղու նախագիծը ժամանակակից իրողություններում ու 2020 թվականի նոյեմբերի 9-ին Հայաստանի, Ռուսաստանի և Ադրբեջանի առաջնորդների եռակողմ հայտարարությամբ նախատեսված տրանսպորտային հաղորդակցությունների ապաշրջափակման համատեքստում չի կորցրել իր կարևորությունն ու նշանակությունը։ Ավելին, տրանսպորտային հաղորդակցությունների ոլորտի մասնագետները շարունակում են պնդել, որ ճանապարհը կարևոր է ոչ միայն Երևանի համար։
©
Sputnik / Aram Nersesyan
Դեռ երկու տարի առաջ նախագիծը հետաքրքրեց Չինաստանի գործընկերներին։ Փորձագետներն այն ժամանակ նշեցին, որ նախագծի իրականացման պարագայում ճանապարհը կարող է դառնալ «Նոր մետաքսի ճանապարհ» գլոբալ նախագծի մի մասը։
Նախագծի իրականացումն ու ավտոճանապարհի շահագործումը թույլ կտան Հայաստանին կարևոր տարանցիկ հանգույց դառնալ, որը կձևավորի Պարսից ծոց–Սև ծով միջանցքը, և երկիրը դուրս կբերի տրանսպորտային շրջափակումից։
Այս նախագծի կարևորությունը Երևանում հասկանում էին իշխանափոխությունից և՛ առաջ, և՛ հետո։ Իսկ օրերս Գյումրիում ՀՀ վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի հետ խորհրդակցության ժամանակ հայտարարվել էր 2021 թվականին Թալին–Լանջիկ և Լանջիկ–Գյումրի հատվածի կառուցման մասին։
Ի՞նչ է հայտնի նախագծի մասին, և ե՞րբ այն կավարտվի
Հասկանալու համար, թե ինչ աշխատանքներ են իրականացվել ավտոմայրուղու շինարարության նախագծի իրականացման շրջանակում, մենք դիմեցինք ՀՀ տարածքային կառավարման և ենթակառուցվածքների նախարարություն։ Գերատեսչության ճանապարհային դեպարտամենտից մեզ պատասխանեցին, որ «Հյուսիս–Հարավ» տրանսպորտային միջանցքը լայնածավալ նախագիծ է, որը բաղկացած է 5 տրանշից։
«Աշխատանքներն ամբողջությամբ ավարտվել են Տրանշ-1–ում. կառուցվել է Երևան–Աշտարակ, Երևան–Արտաշատ 31-կիլոմետրանոց ճանապարհը և 2016 թվականին հանձնվել շահագործման», – ասացին դեպարտամենտում։
Գերատեսչությունից նշեցին, որ ներկա պահին Տրանշ-2-ի անավարտ աշխատանքների ծավալի գնահատում է իրականացվում (Աշտարակ-Թալին 42 կմ երկարությամբ ճանապարհահատված)։ 2021 թվականի վերջին կապալառուի միջազգային մրցույթ կհայտարարվի։
Ապաշրջափակում չի կարող լինել, քանի դեռ գերիների հարցը չի լուծվել․ փորձագետ
Դեպարտամենտից հիշեցրին, որ նշված տրանշով զբաղվում էր իսպանական Corsan Corviam Construccion S.A. ընկերությունը, որը 2018 թվականին դադարեցրեց շինարարական աշխատանքներն ու հեռացավ հայաստանյան շուկայից։ 2019 թվականի հուլիսին ընկերության հետ պայմանագիրը խզվեց կապալառուի կողմից պայմանագրի բազմաթիվ խախտումների, ինչպես նաև նրա անվճարունակության պատճառով։
2019 թվականի նոյեմբերին Միջազգային առևտրային պալատ դիմում էր ներկայացվել կապալառուի դեմ արբիտրաժային քննություն սկսելու մասին։ Գործընթացը շարունակվում է։
Գերատեսչությունից պարզաբանեցին, որ ներկա պահին շինարարական աշխատանքներ են իրականացվում Տրանշ-3-ում (Թալին–Լանջիկ` 18,7 կմ, Լանջիկ–Գյումրի` 27,5 կմ, ճանապարհների ընդհանուր երկարությունը` 46,2 կմ)։ Բացի այդ, նախագծման աշխատանքներ են տարվում 3 ենթահատվածից բաղկացած Տրանշ-4–ի շրջանակում Քաջարան–Ագարակ հատվածում։
«Նախագծի շինարարության ավարտի մասին կարելի է հստակ հայտարարել` տրանշներում ֆինանսական աղբյուրների ճշգրտումից և շինարարության մեկնարկից հետո», – հայտարարեցին դեպարտամենտում։
Ներկա պահին շինարարական աշխատանքներ են ընթանում Թալին–Լանջիկ, Լանջիկ–Գյումրի ճանապարհահատվածներում։ Կապալառուն չինական Sinohydro Corporation ընկերությունն է։ Արդեն իրականացվել են հիմքի և ենթահիմքի աշխատանքները։ Ճանապարհի որոշ հատվածներ պատրաստ են ասֆալտապատման համար, գործընթացը կմեկնարկի 2021 թվականին։
Տրանշ–3-ի շինարարությունը նախատեսվում է ավարտել 2022 թվականի վերջին - 2023 թվականի սկզբին։
Իսկ փաստացի՞
Հայաստանի տրանսպորտային առաքողների միության ղեկավար Եղիշե Հովհաննիսյանը տրանսպորտային միջանցքը Երևանի համար կարևոր է համարում։ Sputnik Արմենիայի հետ զրույցում նա նշեց, որ ճանապարհի նշանակությունը չի փոխվում տարածաշրջանում տրանսպորտային հաղորդակցությունների ապաշրջափակման մասին հայտարարությունների համատեքստում։
«Ճանապարհը ապաշրջափակման հարցի հետ անուղղակիորեն է կապված, այդ մայրուղին իր գործառույթն ունի, այն սկսել են կառուցել և այն գործելու է», – ասաց Հովհաննիսյանը։
Նա հիշեցրեց, որ իսկզբանե «Հյուսիս–Հարավ»–ը նախատեսված էր որպես տարանցիկ և կենտրոնական մայրուղի հայկական բեռների տեղափոխման համար, որը հնարավորություն կտա Իրանին, Վրաստանին, Հայաստանին կոմունիկացիոն կապ ունենալ։
Հայաստանը, Շիրակի մարզը, Գյումրին պետք է կառուցենք նորովի. Փաշինյան
Մայրուղին նախևառաջ նախատեսված է տարանցման համար և, ըստ էության, շարունակում է այդպիսին մնալ։ Ըստ նրա` միջանցքի գործարկումը թույլ կտա աշխուժացնել տրանսպորտային լոգիստիկան։ Ճանապարհը թույլ կտա Իրանից և Հայաստանից բեռներին անմիջապես ելք ապահովել դեպի վրացական Փոթի և Բաթում նավահանգիստներ։
«Այստեղ ուղիղ ճանապարհ կլինի դեպի ծով Վրաստանի տարածքով, ինչը կարևոր է ինչպես Երևանի, այնպես էլ Թեհրանի համար։ Ճանապարհը կապելու է Պարսից ծոցն ու Սև ծովը», – ասաց Հովհաննիսյանը։
Փորձագետն ընդգծեց, որ ավտոճանապարհը ծովայինից բավական կարճ է։ Իսկ լոգիստիկայում առանձնակի տեղ ու դեր ունեն ժամանակի և ծախսի գործոնները։
«Հյուսիս–Հարավ» նախագիծն անկախ Հայաստանի պատմության մեջ ամենալայնածավալ նախագծերից մեկն է։ Ճանապարհը կկրճատի տարածությունը իրանական սահմանից մինչև վրացական սահման 550 կմ–ից մինչև 490 կմ և կհեշտացնի ելքը դեպի Սև ծով ոչ միայն Հայաստանի, այլև Իրանի համար։
Ալիևը հայտարարել է, թե բոլոր ռազմագերիներին հանձնել է Հայաստանին
(Թարմացված է 12:34 26.02.2021)
Ասուլիսի ընթացքում Ադրբեջանի նախագահը ադրադարձել է նաև Հայաստանում տեղի ունեցող իրադարձություններին ու Արցախի շուրջ ստեղծված իրավիճակին:ԵՐԵՎԱՆ, 26 փետրարի - Sputnik. Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևը հայտարարել է, որ Բաքուն բոլոր ռազմագերիներին է հանձնել Երևանին:
«Մենք նրանց վերադարձրեցինք բոլոր գերիներին և զոհված զինծառայողների մարմինները: Պատերազմից հետո նրանց վերադարձվեց ավելի քան 1000 դիակ», - ասել է նա ՝ ավելացնելով, որ Ադրբեջանում հիմա միայն հայ դիվերսանտներ են մնացել:
Միևնույն ժամանակ, Ալիևը հույս ունի, որ չնայած Հայաստանում ստեղծված իրավիճակին, որը նա որակել է իբրև «երկրի ներքին գործ», Ղարաբաղի վերաբերյալ եռակողմ հայտարարության բոլոր դրույթները կյանքի են կոչվելու:
Ալիևը դժգոհել է, թե հայկական կողմն Ադրբեջանին չի տվել ականապատ տարածքների քարտեզները, ինչն իրենք որակում են իբրև պատերազմական հանցագործություն:
Հիշեցնենք, որ մինչ օրս Հայաստան է վերադարձել 69 գերի (այդ թվում՝ քաղաքացիական անձինք)։ Պաշտոնական տվյալներ չկան, թե քանի գերի ունենք ադրբեջանական կողմում, սակայն 2020թ. նոյեմբերի 9-ի եռակողմ հրադադարի մասին հայտարարությունը ստորագրելուց գրեթե չորս ամիս անց ոչ պաշտոնական տվյալներով մինչև 300 հայ ռազմագերիներն ու պատանդները դեռ շարունակում են մնալ գերության մեջ:
2 մլն դոլար փոխհատուցում. Մեգան Մարքլը շահել է բրիտանական պարբերականի դեմ դատը
(Թարմացված է 01:10 03.03.2021)
Դատավորը The Mail on Sunday–ի գործողությունները ճանաչել է միջամտություն Սասեքսի դքսուհու մասնավոր կյանքին, ինչպես նաև նրա հեղինակային իրավունքների ոտնահարում։ԵՐԵՎԱՆ, 3 մարտի – Sputnik. Բրիտանիայի արքայազն Հարրիի կինը` Մեգան Մարքլը, դատարանում վերջնական հաղթանակ է տարել Mail On Sunday և MailOnline պարբերականները ներկայացնող Թերթերի միության դեմ։ Այս մասին հայտնում է Express պարբերականը։
©
AFP 2020 / BEN STANSALL
Հրապարակված վճռում դատավոր Մարկ Ուորբին պարբերականի գործողությունները ճանաչել է միջամտություն Սասեքսի դքսուհու մասնավոր կյանքին, ինչպես նաև նրա հեղինակային իրավունքների ոտնահարում։
Դատավորը վճռել է, որ պատասխանող կողմը պետք է վճարի դատական ծախսերի 90%–ը, այն է` 1,87 մլն դոլար։
Սասեքսի դքսուհին խնդրել է նաև իրեն փոխանցել նամակի պատճենները, ոչնչացնել դրա բոլոր հիշատակումներն ու պահանջել թերթում ներողություն հրապարակել իրեն վիրավորանք հասցրած նյութերի համար։ Դատարանը դեռ փետրվարի 11-ին էր որոշում կայացրել այն մասին, որ պարբերականները խախտել են գաղտնիությունն ու Մեգանի հեղինակային իրավունքները։
«Նրա հետ Հարրին ծաղկել է»․ Մեգան Մարքլի մասին գրքի հեղինակ
2019 թվականի փետրվարին Մարքլի նամակից որոշ հատվածների հրապարակումը դերասանուհու ու իր հոր (որը ներկա չի գտնվել 2018 թվականի մայիսի 19-ին կայացած նրա հարսանյաց արարողությանը) հարաբերությունների շուրջ հերթական սկանդալի առիթ դարձան։ ԶԼՄ–ների հրապարակած Թոմաս Մարքլի բազմաթիվ արտահայտություններից կարելի է եզրակացնել, որ դուստրը խզել է նրա հետ բոլոր հարաբերությունները։ Հայրը The Mail on Sunday–ին է փոխանցել նամակի տեքստը, որում դքսուհին մեղադրում էր նրան ստի և դստեր մասին կեղծ, սենսացիոն հարցազրույցների վրա գումար աշխատելու փորձի մեջ։