Ալեն Ղևոնդյան

Ո՞վ ավելի կանհանգստանա, եթե Թուրքիայի ազդեցությունը մեծանա. Ղևոնդյանը` 3+3 ձևաչափի մասին

101
(Թարմացված է 18:01 05.07.2021)
Քաղաքագետ Ալեն Ղևոնդյանը Sputnik Արմենիայի եթերում անդրադարձել է տարածաշրջանային 3+3 ձևաչափ ստեղծելու հեռանկարին։
Ալեն Ղևոնդյան. Նախ պետք է հասկանալ, թե ինչպիսին կլինի Թուրքիայի ազդեցությունը 3+3 ձևաչափում

Թուրքիան հասկանում է` որքան խաղացողները շատ լինեն ղարաբաղյան հակամարտության կարգավորման գործընթացում, այնքան բարդ կլինի խնդիրների լուծման գործընթացը։ Sputnik Արմենիայի հետ զրույցում նման կարծիք հայտնեց քաղաքագետ Ալեն Ղևոնդյանը։

Նա նշեց, որ թուրքական կողմի ջանքերով 3+3 ձևաչափի գաղափարը դաշտ է մտցվել դեռ 2000–ական թվականներին, և աշխարհաքաղաքական իմաստով դրա բովանդակության հիմքում այն թեզն է, որ ռեգիոնալ խնդիրների լուծումը պետք է տեղի ունենա տարածաշրջանի երկրների ու տերությունների ներգրավմամբ, և տարածաշրջանից դուրս գտնվող պետություններն ու շրջանակները չպետք է ներգրավվեն խնդիրների լուծման գործընթացում։

«Խոսքն իհարկե մեծ բևեռների մասին է, որոնք են ԵՄ–ն, ԱՄՆ–ն և միգուցե Չինաստանը։ Թուրքիան հասկանում է` որքան խաղացողները շատ լինեն, այնքան խնդիրների լուծման գործընթացը բարդ կլինի, և միշտ չէ, որ կարող է ստացվել այնպես, ինչպես ինքն է ցանկանում»,– նշեց քաղաքագետը։

Ղևոնդյանի գնահատմամբ` այժմ Թուրքիայի համար բացվել է մի պատուհան, քանզի ԵԱՀԿ Մինսկի խումբը ցույց տվեց, որ խնդիրների լուծման քաղաքական օրակարգի մասով արդյունավետություն չունի, մյուս կողմից Հայաստանի արկածախնդիր քաղաքականության հետևանքով Ադրբեջանն ունեցավ շատ շահեկան վիճակ, և մենք տեսանք, թե 44-օրյա պատերազմի հետևանքով ինչ տեղի ունեցավ։

Անդրադառնալով ձևաչափի պոտենցիալ կողմ հանդիսացող երկրներին` Ղևոնդյանը նշեց, որ մասնավորապես Իրանը տվյալ ձևաչափում մանևրելու մեծ դաշտ չունի և որքան էլ զուսպ ու հավասարակշռված է եղել, սակայն այժմ պետք է ակտիվանալու դրսևորումներ ցուցաբերի, որպեսզի գործընթացներից դուրս չմնա։ Իրանը չի բացառում վերոհիշյալ ձևաչափի ներքո շփումների հնարավորությունը, քանզի դրանում ներգրավվածություն չեն ունենա ԱՄՆ–ն ու ԵՄ–ն, այսինքն` խնդիրների լուծումը կախված կլինի ռեգիոնալ երկրների դիվանագիտական ջանքերից։

«Բայց պետք է հասկանալ, թե ինչպիսին կլինի հատկապես Թուրքիայի մասնակցության ու ազդեցության աստիճանը։ Որքան մեծ լինի այն, այդքան էլ մեծ կլինի Իրանի անհանգստությունը, թեև դեռ վաղ է խոսել այդ մասին»,– ասաց քաղաքագետը։

Ինչ վերաբերում է Ռուսաստանին, ապա Ղևոնդյանն ընդգծեց, որ ՌԴ–ի համար 44-օրյա պատերազմից հետո տարածաշրջանում որոշակի կայունություն հաստատելու նոյեմբերի 9-ի հայտարարության ինստիտուցիոնալ դրսևորում կարող է դիտարկվել, բայց պետք է հիշել, որ որքան էլ թուրք–ռուսական հարաբերություններն արցախյան պատերազմից հետո որոշակի կոնսենսուսի եկան, այդուհանդերձ դրանք մեծ հաշվով խիստ մրցակցային են։

Քաղաքագետը թերահավատորեն է մոտենում այն հարցին, որ հնարավոր կլինի բանակցային, գործակցային մթնոլորտ և արդյունավետություն ապահովել։ Ըստ նրա` կարող են լինել իրավիճակային լուծումների շուրջ դիրքորոշումների մոտեցումներ, սակայն գլոբալ մրցակցային դաշտում վերջնական հանգուցալուծումը չի կարող իրականություն դառնալ, քանի որ 44-օրյա պատերազմից հետո ՌԴ–ի և Թուրքիայի միջև ձևավորվել է ընդամենը դրվագային կոնսենսուս, ինչը կարող շատ կարճ տևել։

Հիշեցնենք`Թուրքիայի իշխանությունները ծրագրում են ընդլայնել ղարաբաղյան հակամարտության կարգավորումը՝ ձևավորելով «3+3» ձևաչափ` Հայաստան, Ռուսաստան, Ադրբեջան, Իրան, Վրաստան և Թուրքիա։

Թուրքիայի արտգործնախարար Մևլութ Չավուշօղլուն առանձին ընդգծել է, որ Հարավային Կովկասում բավարար չէ միայն հարաբերությունների կարգավորման ցանկություն ունենալը։ Ըստ նրա՝ անհրաժեշտ է ձեռնարկել գործուն քայլեր, որոնք համագործակցության ընդլայնման միջոցով, հնարավորություն կտան հասնել հրադադարի մշտական ապահովմանը։

101
թեգերը:
Ղարաբաղյան հակամարտություն, Ալեն Ղևոնդյան, Թուրքիա
Ըստ թեմայի
Ամերիկյան ընկերությունները կմասնակցեն Ադրբեջանի կողմից գրաված ԼՂ տարածքների նախագծերին
Գրիգոր Բալասանյան

Փաշինյանը ծածուկ բանակցություննե՞ր է վարում. ինչ էր «փնտրում» ԱՄՆ դեսպանը Գեղարքունիքում

353
(Թարմացված է 23:47 27.07.2021)
Գրիգոր Բալասանյանի զարմանալի և տարօրինակ է համարում, որ ՀՀ ԱԳՆ-ն որևէ մեկնաբանություն չտվեց ԱՄՆ արտակարգ և լիազոր դեսպան Լին Թրեյսիի` Գեղարքունիքի մարզ կատարած այցի մասին։
Ինչու էր ԱՄՆ դեսպանն այցելել Գեղարքունիքի մարզ և ինչու է լռում ԱԳՆ-ն

Հիմնավոր կասկած կա, որ գործող իշխանությունները ծածուկ բանակցություններ են վարում ԱՄՆ-ի հետ Հայաստանում որոշակի սահմանային ճշգրտումների և սահմանազատումների շուրջ։ Sputnik Արմենիայի հետ զրույցում նման կարծիք հայտնեց ԵՊՀ միջազգային հարաբերությունների և դիվանագիտության ամբիոնի դոցենտ Գրիգոր Բալասանյանը` մեկնաբանելով նախօրեին ՀՀ-ում ԱՄՆ արտակարգ և լիազոր դեսպան Լին Թրեյսիի այցը Գեղարքունիքի մարզ։

Բալասանյանի կարծիքով` զարմանալի և տարօրինակ է, որ ՀՀ արտաքին գործերի նախարարությունը ևս այդ այցելության մասին որևէ մեկնաբանություն չտվեց։

Բալասանյանը հիշեցնում է ապրիլին ԱՄՆ դեսպանի այցը Սյունիքի մարզ և այնտեղ Նիկոլ Փաշինյանի հետ նույն հյուրանոցում լինելու հանգամանքը։ Բացի այդ, վարչապետի պաշտոնակատարը հաճախ է շեշտում, որ հայ-ադրբեջանական սահմանին պետք է կանգնեն ռուս կամ ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի անդամ այլ երկրների դիտորդներ։

«Որպես ԵԱՀԿ Մինսկի համանախագահ երկիր` կարող ենք այստեղ դիտարկել նաև, որ միգուցե ԱՄՆ դեսպանը դիտարկումներ էր անում և հետո համապատասխան կառույցներին պետք է փոխանցի այն տեսագրություններն ու նկարները, որոնցով հնարավոր կլինի պարզել այն մասշտաբը միգուցե նաև սահմանապահներ տեղակայելու, որի շուրջ չեմ բացառում բանակցությունները Հայաստանի և ԱՄՆ իշխանությունների միջև»,- նշեց Բալասանյանը։

Նրա խոսքով` առավել կասկածելի է այս ամենի ֆոնին ԱՄՆ պետդեպարտամենտի կոչն իր քաղաքացիներին` ձեռնպահ մնալ այցելել Հայաստանի սահմանամերձ շրջաններ և Արցախ։ Ըստ Բալասանյանի` կորոնավիրուսով պայմանավորված իրավիճակը որպես հիմնավորում ներկայացնելն այնքան էլ համոզիչ չէ։ 

Միջազգայնագետն ուշադրություն է հրավիրում այդ հայտարարության երկրորդ հատվածի վրա, որտեղ նշվում է Հայաստանի և Ադրբեջանի միջև «շփման գծի» և Լեռնային Ղարաբաղի հակամարտության մասին: Ի վերջո, պատահական չէ, որ Պետդեպը նման հայտարարություններ էր արել նաև 2020 թվականի տավուշյան դեպքերից առաջ և 44-օրյա պատերազմը սկսվելու նախօրյակին։

Ադրբեջանական ԶՈւ–ն կրակ է բացել Գեղարքունիքի դիրքերի ուղղությամբ. ունենք 3 վիրավոր

«Կարծում եմ` մենք ականատես ենք լինելու թեկուզ շատ կարճատև սահմանային բախումների, և սա ունի հեռուն գնացող նպատակներ` առաջին հերթին աշխարհաքաղաքական, որպեսզի ամբողջ աշխարհին ցույց տան, որ ՌԴ-ն որպես տարածաշրջանային գերտերություն, որպես Հայաստանի դաշնակից երկիր ի վիճակի չէ ապահովել իր դաշնակցի սահմանների անձեռնմխելիությունը»,- հավելեց Բալասանյանը։

Լավ լուր. Գեղարքունիքի սահմանին ծանր վիրավորում ստացած զինվորը գիտակցության է եկել

Հիշեցնենք` երեկ` հուլիսի 26-ին, ՀՀ պաշտպանության նախարարությունը հաղորդագրություն էր տարածել, որ ՀՀ–ում Ամերիկայի Միացյալ Նահանգների դեսպան Լին Թրեյսին պաշտպանության նախարարության ներկայացուցիչների ուղեկցությամբ այցելել է Գեղարքունիքի մարզ։ Իսկ այսօր ԱՄՆ Պետդեպարտամենտը հայտարարություն տարածեց, որով դիմում էր իր քաղաքացիներին COVID-19-ի պատճառով վերանայել Հայաստան այցելելը։ Հայտարարության վերջում անդրադարձ կա նաև հայ-ադրբեջանական սահմանային իրավիճակի մասին։

353
թեգերը:
Նիկոլ Փաշինյան, Լին Թրեյսի, Դեսպան, ԱՄՆ, Հայաստան, Գեղարքունիքի մարզ
Ըստ թեմայի
Խոտ էր, սահմանը չէր երևում. Սյունիքի Տեղ գյուղում 2 կմ–անոց սահման է գծվել
Հայ–ադրբեջանական սահմանին շարունակում են անկանոն կրակահերթեր հնչել. ՀՀ ՊՆ
Հայրենասիրության ու ազգայնականության սահմանը, կամ պետք չէ «առյուծ կտրել» ուրիշի հողի վրա
Սոս Հակոբյան

«Մենք կխոսենք մինչև օգոստոսի 2-ը». Սոս Հակոբյանը` ԱԺ փոխխոսնակի պաշտոնի մասին

59
(Թարմացված է 19:51 27.07.2021)
«Հայրենիք» կուսակցության մամուլի քարտուղար Սոս Հակոբյանը Sputnik Արմենիայի եթերում հերքեց տեղեկությունները, թե դաշինքը փոխխոսնակի պաշտոնի հարցում պայմանավորվածություն ունի իշխանությունների հետ։
«Մենք կխոսենք մինչև օգոստոսի 2-ը». ո՞ր ուժին բաժին կընկնի ԱԺ ընդդիմադիր փոխխոսնակի պաշտոնը

«Հայաստան» և «Պատիվ ունեմ» դաշինքների միջև շփումները հաճախակի են տարբեր թեմաների, այդ թվում նաև ԱԺ ընդդիմադիր փոխխոսնակի թեկնածության շուրջ, բայց առարկայական որոշում դեռևս չունեն։ Տեղեկությունը Sputnik Արմենիայի հետ զրույցում հայտնեց Արթուր Վանեցյանի գլխավորած «Հայրենիք» կուսակցության մամուլի քարտուղար Սոս Հակոբյանը։

«Մեր դիրքորոշումը համագործակցային է երկու ընդդիմադիր խմբակցությունների միջև առհասարակ և հատկապես այսպիսի թեմաների շուրջ։ Եթե որոշումը լինի, մենք կխոսենք մինչև ամսի 2-ը»,- նշեց նա` ավելացնելով, որ որոշումը կկայացվի ընդդիմադիր կուսակցությունների քննարկումների արդյունքում։

Հակոբյանի խոսքով` փոխխոսնակի պաշտոնի շուրջ քննարկումն այն թեման չէ, որտեղ կարելի է հակասություններ փնտրել։

Միաժամանակ նա հերքեց տեղեկությունները, թե «Պատիվ ունեմ» դաշինքն այդ հարցում պայմանավորվածություն ունի իշխանությունների հետ։

«Որևէ պայմանավորվածություն չի կարող լինել իշխող թևի հետ»,- ասաց նա։

Գագիկ Ծառուկյանի տեղը կզբաղեցնի Սեյրան Օհանյանը. «Ժողովուրդ»

Հիշեցնենք, որ «Քաղաքացիական պայմանագիր» կուսակցության անդամ, ԱԺ պատգամավոր Ալեն Սիմոնյանը լրագրողների հետ զրույցում նշել էր, որ իշխող կուսակցությունում մտադիր են քննարկել ԱԺ փոխնախագահի պաշտոնը «Պատիվ ունեմ» դաշինքին տալու հարցը։

Հիշեցնենք` Կենտրոնական ընտրական հանձնաժողովը հուլիսի 22-ին ամփոփեց Ազգային ժողովի ընտրությունների վերջնական արդյունքները, որոնց համաձայն` ութերորդ գումարման խորհրդարանում 107 պատգամավոր կլինի։ Իշխող «Քաղաքացիական պայմանագիր» կուսակցությունը կունենա 71 մանդատ, «Հայաստան» դաշինքը` 29, «Պատիվ ունեմ» դաշինքը` 7։

Կքննարկենք ԱԺ փոխնախագահի պաշտոնը «Պատիվ ունեմ» դաշինքին տալու հարցը. Ալեն Սիմոնյան

59
թեգերը:
«Հայաստան» դաշինք, «Պատիվ ունեմ» դաշինք, Հայաստան
Ըստ թեմայի
Արթուր Վանեցյանն առաջարկում է ստեղծել Արցախի հարցերով մշտական հանձնաժողով
Պատգամավոր Արման Բաբաջանյանը ստիպված կլինի ներողություն խնդրել ՀՅԴ-ից. դատարանը որոշել է
Շիրակի մարզպետը գիտի` ինչպես է օգտագործելու «պողպատե մանդատը»
Газозаправочная станция

Պայթյուն` Լուսաձոր գյուղի գազալցակայանում. մեկ մարդ է տուժել

0
«ZIL» մակնիշի բեռնատար ավտոմեքենայի գազաբալոնի լիցքավորման ժամանակ պայթյուն է հնչել գազալցակայանում։

ԵՐԵՎԱՆ, 28 հուլիսի – Sputnik. Այսօր առավոտյան Տավուշի մարզի Լուսաձոր գյուղի գազալցակայանում տեղի է ունեցել պայթյուն։ Տեղեկությունը հայտնում է ՀՀ արտակարգ իրավիճակների նախարարությունը` հավելելով, որ ահազանգը ստացվել է հուլիսի 28-ին, ժամը 09:24-ին։

Դեպքի վայր է մեկնել մարզային փրկարարական վարչության հրշեջ-փրկարարական ջոկատից երկու մարտական հաշվարկ։

«Պարզվել է, որ պայթյունը տեղի է ունեցել «ZIL» մակնիշի բեռնատար ավտոմեքենայի գազաբալոնի լիցքավորման ժամանակ»,–նշված է հաղորդագրության մեջ։

Ըստ նախնական տվյալների` կա մեկ տուժած։

0
թեգերը:
Տուժածներ, Տավուշ, գազալցակայան, պայթյուն