Ռուբեն Սաֆրաստյան

Իրանի հետ հարաբերությունների ամենահետաքրքիր շրջափուլն ու Թուրքիայի խորամանկ քայլը

209
(Թարմացված է 16:53 20.02.2021)
ՀՀ ԳԱԱ արևելագիտության ինստիտուտի գիտական ղեկավարի պաշտոնակատար, ակադեմիկոս Ռուբեն Սաֆրաստյանը Sputnik Արմենիայի եթերում անդրադարձել է թուրք–իրանական հարաբերություններին` դրանք դիտարկելով տարածաշրջանային վերջին զարգացումների համատեքստում։ 
Սաֆրաստյան. «Թուրքիան ջանքեր է գործադրում, որպեսզի մեծացնի ազդեցությունը Հվ. Կովկասում»

Ռուբեն Սաֆրաստյանի կարծիքով` թուրք–իրանական հարաբերությունները Մերձավոր և Միջին Արևելքում վերջին հարյուր տարվա կտրվածքով արձանագրում են ամենահետաքրքիր շրջափուլը` հաշվի առնելով թե՛ պատմական անցյալը, թե՛ ներկա իրողությունները։ Ըստ նրա` թեև հարաբերությունները պարբերաբար սրվել են, բայց կողմերը խուսափել են ռազմական գործողություններից և երկրորդ` պետք է հաշվի առնել այն հանգամանքը, որ երկու երկրները բոլոր դեպքերում ունեն ընդհանուր շահեր, որոնք պայմանավորված են քրդական հարցով։

«Թուրքիան և Իրանն ունեն հնարավորություններ` ազդելու մեկմեկու վրա։ Օրինակ` Թուրքիան օգտագործում է Իրանի հյուսիսի, այսպես կոչված, իրանական Ադրբեջանի թուրքալեզու բնակչությանը` տեղում տարածելով պանթյուրքիստական գաղափարախոսություն։ Այնտեղ գործում են թուրքական կազմակերպություններ, որոնք ենթարկվում են Թուրքիային, ինչի դեմ Իրանը հետևողականորեն պայքարում է։ Վերջինս իր հերթին օգտագործում է քրդական գործոնը Թուրքիայի դեմ, բայց երկու երկրներն էլ կարողանում են հավասարակշռել իրենց գործունեությունը, կարողանում են հետ կանգնել, երբ զգում են, որ մոտենում են կարմիր գծին»,– նշեց թուրքագետը։ 

Սաֆրաստյանի դիտարկմամբ` արցախյան պատերազմում Իրանի պասիվությունը Թուրքիայի հանդեպ պայմանավորված էր այն հանգամանքով, որ Թուրքիան ԱՄՆ–ի կողմից իրանական պատժամիջոցների կիրառման պարագայում Իրանի նկատմամբ ագրեսիվություն չդրսևորեց և նույնիսկ չենթարկվեց Թրամփի վարչակարգին։

«Ապաշրջափակման» անվան տակ Թուրքիան իրագործում է Թուրանի գաղափարը. Բոստանջյան

Մյուս կողմից էլ հավանականությունը մեծ է, որ Միացյալ Նահանգների նոր ադմինիստրացիան ավելի մեղմ կգտնվի Իրանի նկատմամբ, ուստի թուրք–իրանական հարաբերությունները մոտակա ամիսներին կմտնեն անորոշության փուլ։ 

«Թուրքիան ջանքեր է գործադրում արցախյան պատերազմում ստացած փոքր առավելությունը օգտագործել ու մեծացնել ազդեցությունը Հարավային Կովկասում, և որպես գործիք` առաջադրում է Հարավային Կովկասում խաղաղության և համագործակցության պլատֆորմի գաղափարը, որը դեռ 2008 թվականին հնչած առաջարկի շարունակությունն է։ Պլատֆորմն ի սկզբանե ընդգրկում էր ԱՄՆ–ն ՌԴ–ն, Թուրքիան և անդրկովկասյան երեք պետությունները, սակայն դա Թուրքիայի խորամանկ քայլն էր, քանի որ շատ արագ ամերիկացիներին դուրս մղեց տարածաշրջանից»,– նշեց թուրքագետը։

Սաֆրաստյանի տեղեկացմամբ` այժմ թեև Թուրքիայի տարածաշրջանային ծրագրերում իրանական գործոնն արդեն հաշվի է առնվում, սակայն իրանցի հետազոտողների ուսումնասիրություններից պարզ է դառնում, որ Թեհրանում շատ լավ հասկանում են պանթյուրքիզմի վտանգը։  

Թուրքիան, թեև փոքր, բայց տարաձայնություն ունի ՌԴ–ի հետ ղարաբաղյան հարցում. Պողոսյան   

209
թեգերը:
Հայաստան, Ռուբեն Սաֆրաստյան, Արցախ, Իրանի Իսլամական Հանրապետություն, Թուրքիա
Ըստ թեմայի
«Ցեղասպանության ճանաչման բանաձևը կոնսենսուս էր Թուրքիայի նկատմամբ». Ռուբեն Սաֆրաստյան
Անկարան կավելացնի ճնշումը Երևանի վրա, բայց ԱՄՆ–ին այլ բան է ուզում ցույց տալ. փորձագետ
Ռուբեն Սաֆրաստյան. Թուրքիան զինված հակամարտության է գնում գիտակցաբար
Արման Աբովյան

«Արդյունավետ էր». Արման Աբովյանը նախագահի հետ հանդիպումից մանրամասներ է հայտնել

56
(Թարմացված է 19:21 26.02.2021)
«Բարգավաճ Հայաստան» խմբակցության քարտուղար Արման Աբովյանը Sputnik Արմենիայի եթերում ներկայացրել է, թե ինչ են քննարկել ՀՀ նախագահի հետ։
«Արդյունավետ էր». Արման Աբովյանը նախագահի հետ հանդիպումից մանրամասներ է հայտնել

«Բարգավաճ Հայաստան» խմբակցության քարտուղար Արման Աբովյանը նախագահ Արմեն Սարգսյանի հետ հանդիպումն ընդհանուր առմամբ արդյունավետ է գնահատում։ Ասում է` քննարկել են վերջին զարգացումների ֆոնին ՀՀ-ում ստեղծված իրավիճակը, ԲՀԿ-ն էլ վերահաստատել է իր դիրքորոշումը` վարչապետը պետք է հեռանա։

«Քննարկվել են բոլոր այն իրադարձությունները, որոնք տեղի են ունենում, ընդ որում թիրախավորված չեն քննարկվել, ընդհանուր կոնտեքստի մեջ»,- Sputnik Արմենիայի հետ զրույցում ասաց պատգամավորը։

Նրա խոսքով` հանրապետության նախագահը փորձում էր հասկանալ խորհրդարանական ֆրակցիաների դիրքորոշումը, պարզել` տարբեր քաղաքական ուժերի տեսակետները փոխվել են, թե ոչ և առհասարակ ինչ է կատարվում։ 

«Քաղաքական ուժերի հետ հանդիպումներն առանձին են եղել և ես տեղյակ չեմ մյուս հանդիպումների մանրամասներից ։ Լուծումների մասին առայժմ խոսք չի եղել»,- նշեց նա։

Մեկնաբանելով ԱԺ նախագահ Արարատ Միրզոյանի` ԱԺ խորհրդի նիստին չներկայանալու, հետևաբար այն տապալելու իրողությանը` Աբովյանը նշեց, որ այդպիսով ԱԺ նախագահը սաբոտաժի է ենթարկում ՀՀ կարևորագույն ինստիտուտը։ 

Հիշեցնենք` ավելի վաղ ՀՀ նախագահ Արմեն Սարգսյանի պաշտոնական կայքը հայտնել էր, որ  Սարգսյանը, իր կողմից նախաձեռնած քննարկումների շրջանակում հանդիպումներ է ունեցել Ազգային ժողովի «Իմ քայլը» խմբակցության ղեկավար Լիլիթ Մակունցի, «Լուսավոր Հայաստան» խմբակցության ղեկավար էդմոն Մարուքյանի և «Բարգավաճ Հայաստան» խմբակցության քարտուղար Արման Աբովյանի հետ:

56
թեգերը:
Հայաստան, Արմեն Սարգսյան, Բարգավաճ Հայաստան կուսակցություն (ԲՀԿ), Արման Աբովյան
թեմա:
Իրավիճակը Հայաստանում ԶՈւ ԳՇ-ի` վարչապետի հրաժարականի պահանջից հետո
Ըստ թեմայի
Նախագահը ԳՇ պետի ազատման մասին վարչապետին առարկություն չի ուղարկել
Հայտնի է, թե ինչ են քննարկել Հայրենիքի փրկության շարժման անդամները ՀՀ նախագահի հետ
Հայաստանյան ժողովրդավարությունը պետք է դիմակայի. Ֆրանսիայի ԱԳՆ–ն երկխոսության կոչ է արել
Արխիվային լուսանկար

Ադրբեջանը փորձում է գերիների հարցը սակարկել. ՀՀ փոխվարչապետի խոսնակ

52
(Թարմացված է 18:54 26.02.2021)
Նժդեհ Հովսեփյանի խոսքով` Ալիևի հայտարարություններն ու գործողությունները հակասում են 2020 թվականի նոյեմբերի 9-ի եռակողմ հայտարարության ոգուն, տրամաբանությանը և մասնավորապես 8-րդ կետին։
Ադրբեջանը փորձում է գերիների հարցը սակարկել. ՀՀ փոխվարչապետի խոսնակ

Ադրբեջանի նախագահի հայտարարությունը խաթարում է Կարմիր Խաչի և Ռուսաստանի Դաշնության կողմից իրականացվող գերիների փոխանակման միջնորդական գործընթացը։ Sputnik Արմենիայի հետ զրույցում նման կարծիք հայտնեց ՀՀ փոխվարչապետ Տիգրան Ավինյանի մամուլի խոսնակ Նժդեհ Հովսեփյանը` մեկնաբանելով Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևի այն հայտարարությունը, թե Բաքուն բոլոր ռազմագերիներին հանձնել է Երևանին, և որ Ադրբեջանում հիմա միայն հայ դիվերսանտներ են մնացել:

«Հայաստանը որևէ տեղ դիվերսանտներ և ահաբեկիչներ չունի և նման ձևակերպումները հերթական անգամ փաստում են, որ Ադրբեջանը փորձում է գերիների հարցը դարձնել սակարկությունների առարկա»,- ասաց նա։

Հովսեփյանի խոսքով` այդօրինակ հայտարարություններն ու գործողությունները հակասում են 2020 թվականի նոյեմբերի 9-ի եռակողմ հայտարարության ոգուն, տրամաբանությանը, մասնավորապես հայտարարության 8-րդ կետին, որտեղ նշված է, որ կողմերը պարտավորվում են փոխանակել ռազմագերիներին և ձերբակալված անձանց, ինչպես նաև զոհվածների մարմինները։

Անդրադառնալով ԱԱԾ նախկին տնօրեն, «Հայրենիք» կուսակցության նախագահ Արթուր Վանեցյանի հայտարարությանը, թե իր իշխանության գալու պարագայում գերիների վերադարձի հարցն ընդամենը օրերի խնդիր է, Հովսեփյանը նշեց, որ նման հայտարարություններ կարող է անել յուրաքանչյուր ոք, բայց, ըստ նրա, դրանք լուրջ չեն։

Ի՞նչ է նշանակում գերիներ չկան. Վանեցյանը խոստանում է մի քանի օրում վերադարձնել գերիներին

 

52
թեգերը:
հայտարարություն, Իլհամ Ալիև, գերի
Ըստ թեմայի
Արցախի կարգավիճակ, գերիների վերադարձ. էլ ինչ են քննարկել Հայաստանի և Արցախի ԱԳ նախարարները
ՀՀ նախագահն ու Մուրադովը հանդիպում են. քննարկվում է գերիների հարցը
Ադրբեջանը շարունակում է որպես գործիք օգտագործել գերիների վերադարձի հարցը. Այվազյան
Արմեն Սարգսյանն ու Բեռնար Քուշները

Իրական բարեկամները դժվարության պահին են ճանաչվում. ՀՀ նախագահը հանդիպել է Բեռնար Քուշներին

0
Բեռնար Քուշները ՀՀ նախագահին տեղեկություններ է ներկայացրել Արցախ կատարած այցի, իր տպավորությունների, ինչպես նաև իրականացվող մարդասիրական նախագծերին օժանդակելու մտադրության մասին:

ԵՐԵՎԱՆ, 26 փետրվարի - Sputnik. Հայաստանի Հանրապետության նախագահ Արմեն Սարգսյանն այսօր հյուրընկալել է Ֆրանսիայի նախկին արտգործնախարար, «Բժիշկներ առանց սահմանների» կազմակերպության հիմնադիր Բեռնար Քուշների գլխավորած պատվիրակությանը: Տեղեկությունը հայտնում են ՀՀ նախագահի մամուլի ծառայությունից։

Президент Армен Саркисян встретился с основателем организации Врачи без границ, экс министром иностранных дел Франции Бернаром Кушнером (26 февраля 2021). Еревaн
© Photo / official site of the President of RA
Հայաստանի Հանրապետության նախագահ Արմեն Սարգսյանն այսօր հյուրընկալել է Ֆրանսիայի նախկին արտգործնախարար, «Բժիշկներ առանց սահմանների» կազմակերպության հիմնադիր Բեռնար Քուշների գլխավորած պատվիրակությանը

Նշվում է, որ հանդիպմանը ներկա է եղել նաև Հայաստանում Ֆրանսիայի արտակարգ և լիազոր դեսպան Ջոնաթան Լաքոտը:

«Իրական բարեկամները դժվարության պահին են ճանաչվում»,-ասել է նախագահը՝ ընդգծելով, որ հայ ժողովուրդը բարձր է գնահատում բարեկամ Ֆրանսիայի կողմից աջակցության ջանքերը:

Հավելենք, որ Բեռնար Քուշները Հայաստան է ժամանել «Ավրորա» մարդասիրական նախաձեռնության հրավերով և այցելել է նաև Արցախ:

Քուշները նախագահին տեղեկություններ է ներկայացրել Արցախ կատարած այցի, իր տպավորությունների, ինչպես նաև իրականացվող մարդասիրական նախագծերին օժանդակելու մտադրության մասին:

Արմեն Սարգսյանն այցելել է ՀՀ Զինված ուժերի գլխավոր շտաբ

0
թեգերը:
բժիշկ, Նախագահ, Արմեն Սարգսյան, Հայաստան, Ֆրանսիա
Ըստ թեմայի
«Արդյունավետ էր». Արման Աբովյանը նախագահի հետ հանդիպումից մանրամասներ է հայտնել
Ներքաղաքական վիճակը ՀՀ նախագահը քննարկել է Մակունցի, Աբովյանի և Մարուքյանի հետ
Հայտնի է, թե ինչ են քննարկել Հայրենիքի փրկության շարժման անդամները ՀՀ նախագահի հետ
Նախագահը ԳՇ պետի ազատման մասին վարչապետին առարկություն չի ուղարկել