Արթուր Քլարք. «Ուղղակի մի խուրձ հնարավոր ապագաներ եմ ներկայացնում ընթերցողին»
(Թարմացված է 22:06 16.12.2019)
Եկեք անկեղծ լինենք։ Միանգամայն արդարացի են նրանք, ովքեր պնդում են՝ կանխատեսումներ անելը անշնորհակալ գործ է։ Եվ այնուամենայնիվ, մարդիկ միշտ էլ ձգտել են գուշակել, թե ինչպես է զարգանալու քաղաքակրթությունը։ Այսօր ուղիղ 102 տարեկան կդառնար Արթուր Քլարքը՝ աշխարհի ամենահայտնի ֆուտուրոլոգներից`ապագան կանխատեսողներից մեկը։ Հետաքրքիր է, որ հենց ինքն է ասել.
«Որևէ մեկը չի կարող կանխատեսել, թե ինչպիսին է լինելու ապագան»։ Եվ անմիջապես էլ ավելացրել է. «Ինքս էլ միշտ դիմադրել եմ, երբ ինձ փորձել են մարգարեի պիտակ կպցնել։ Ես ուղղակի մի խուրձ հնարավոր ապագաներ եմ ներկայացրել ընթերցողին»։
Արթուր Քլարքը միշտ ընդունել է, որ մի կողմից` իր որոշ կանխատեսումներ չեն իրականացել, օրինակ` նա պնդում էր, որ արդեն 1994 թվականին մարդիկ կիջնեն Մարսի վրա։
«Բայց մյուս կողմից,- ասում է նա,- 1951 թվականին ես կանխատեսել էի, որ մարդիկ վայրէջք կկատարեն լուսնի վրա 1978 թվականին, այնինչ Արմսթրոնգը և Օդրինը ինձնից առաջ ընկան գրեթե մեկ տասնամյակով»։
1999 թվականին Արթուր Քլարկը ներկայացրեց իր վերջին կանխատեսումները։ Քանզի ուղիղ 20 տարի է անցել, եկեք նախ տեսնենք, թե այդ ժամանակաշրջանի համար արված կանխատեսումներից որոնք են իրականացել։
Արթուր Քլարք. «Ուղղակի մի խուրձ հնարավոր ապագաներ եմ ներկայացնում ընթերցողին»
«2004 թվականին,- ասում էր Քլարքը,- կհայտնվի մարդու պաշտոնապես գրանցված առաջին կլոնը»։
Ակնհայտ սխալ կանխատեսում։ Բայց կան նաև կանխատեսումներ, որոնց մասին չի կարելի ասել, թե ակնհայտ սխալ են, որովհետև ճիշտ է՝ չեն իրականացել, բայց, այսպես ասենք՝ իրականանալու ճանապարհին են։
Մի օրինակ. Արթուր Քլարքը պնդում էր, որ 2003 թվականին աշխարհի ավտոարդյունաբերության առջև խնդիր է դրվելու՝ առաջիկա 5 տարվա ընթացքում լիովին անցնել այնպիսի մեքենաների արտադրության, որոնք կսնվեն միայն էկոլոգիապես մաքուր աղբյուրներից։
Իհարկե, կարելի է մեծահոգաբար ժպտալ՝ ուր էր թե էդպես լիներ. տարիներ առաջ մեր տնից ոչ հեռու՝ «Կովկաս» պանդոկի մոտ Տեսլայի սարքն են տեղադրել՝ էլեկտրամոբիլները լիցքավորելու համար։ Ամեն օր այնտեղով եմ անցնում, երբեք չեմ տեսել, որ ինչ-որ մեկը էլեկտրականությամբ լիցքավորի իր ավտոմեքենան։ Բայց մյուս կողմից՝ հենց մի քանի օր առաջ Եվրամիությունը որոշեց, որ մինչև 2050 թվականը լիովին հրաժարվելու է ներքին այրման շարժիչով մեքենաներ արտադրելուց։ Այնպես որ` Քլարքի այդ կանխատեսումը վաղ թե ուշ իրականություն է դառնալու։
Շատ ավելի դժվար է ասել՝ արդյոք երբևէ կիրականանան գրողի այն կանխատեսումները, որոնք լիովին կփոխեն մարդու կյանքն ընդհանրապես։
Օրինակ. Քլարքը պնդում էր, որ շուտով մարդը կկարողանա վերահսկել նյութը մոլեկուլի և ատոմի մակարդակով։ Սա նշանակում է, որ մարդկությունը այլևս կախում չի ունենա բնությունից և ինքը կկարողանա ստեղծել այն ամենը, ինչ իրեն պետք է՝ ցանկացած սննդից մինչև վառելիք։
Քանզի այս տարին մոտենում է ավարտին, տեսնենք թե ինչ կանխատեսում է անում Քլարքը հաջորդ տարվա համար։ 20 տարի առաջ նա պնդում էր, որ 2020 թվականին արհեստական բանականությունը կհավասարվի և կգերազանցի մարդկային բանականությանը։ Եվ այդ պահից Երկրի վրա գոյություն կունենան երկու բանականություններ, ընդ որում արհեստականը զարգանալու է շատ ավելի արագ։ Համաձայնեք՝ բավական մտահոգիչ կանխատեսում է, մարդ միանգամից հիշում է «Տերմինատոր» կինոնկարը։
Եվ վերջապես՝ «2040 թվականին,- պնդում է Արթուր Քլարքը,- կստեղծվի այսպես կոչված «ունիվերսալ ռեպլիկատորը»։ Սարք, որի օգնությամբ կարելի է կրկնօրինակել ցանկացած նյութական օբյեկտ»։
Գոնե պատկերացնո՞ւմ եք, թե դա ինչ է նշանակում.
Ուզում եմ ունենալ այն դղյակներից, որոնք միմյանց կողքին են շարված Մոնումենտում։ Հարց չկա։ Կախարդական փայտիկի, այսինքն ունիվերսալ ռեպլիկատորի մի հարված` և դղյակս պատրաստ է։
Համաձայնեք, ճիշտ է ասում Արթուր Քլարքը, որ սա արմատապես կփոխի մարդու կյանքը և կյանքի իմաստն ընդհանրապես։ Որովհետև մենք սովոր ենք, որ ողջ կյանքի ընթացքում պիտի անընդհատ աշխատենք ինչ-որ բան ձեռքբերելու համար։ Է եթե կարող եմ անմիջապես` առանց որևէ ջանք թափելու ստանալ ուզածս, կներեք, էլ ինչու պիտի աշխատեմ։ Եկեք այս հաճելի կանխատեսումով էլ ավարտենք ու սպասենք երանելի 2040 թվականին։ Բան չմնաց։
թեգերը:
Ի՞նչ անել, որ ՀՀ մշտական բնակչությունը չդառնա 2.5 մլն
Մարկոսյան. «Բազմազավակ ընտանիքների համար ավելի կարևոր է երկարաժամկետ կտրվածքով դրամական աջակցությունը»
Արտակ Մարկոսյանի դիտարկմամբ` բազմազավակ ընտանիքներին ցուցաբերվող աջակցությունը դեռ համակարգված չէ, նախկինում եղել են և այսօր էլ կիրառվում են սոցաջակցության ծրագրեր, որոնք միտված են բազմազավակ ընտանիքներին օգնելուն, բայց կոնկրետ օրենք և հստակ միջոցառումների հայեցակարգ դեռ չկա։
«Բնականաբար գործում են մինչև 18 տարեկան երեխաներին մատուցվող անվճար առողջապահական ծառայությունները, բայց կոնկրետ բազմազավակ ընտանիքների համար կան առաջնահերթ խնդիրներ, ու թեև երեխայի ծնվելիս ընտանիքը ստանում է խնամքի նպաստ, սակայն ավելի կարևոր է երկար ժամանակահատվածի համար ամսական դրամական աջակցության տրամադրումը»,– նշեց նախարարության ԿՍԱԳՀ խորհրդականը։
Մարկոսյանի կարծիքով` պարզապես այլընտրանք չկա, որովհետև միայն բազմազավակությանը միտված ծրագրերով կարող ենք լուծել ժողովրդագրական խնդիրները։ Ըստ նրա`մենք, ցավոք, գտնվում ենք ժողովրդագրական փոսում և կանխատեսումների համաձայն` մեզ սպասում է դեպոպուլյացիա, սակայն իրավունք չունենք ցույց տալու այդ դեպոպուլյացիան, քանի որ մինչ օրս ՀՀ մշտական բնակչությունը չի նվազել ավելի շատ այն պատճառով, որ ունեցել ենք բնակչության բնական աճ։
«Մեր բնական աճը նախորդ տարիներին եղել է դրական, հետևաբար պետք է թույլ չտանք, որ բնական աճը փոխակերպվի բացասականով, որովհետև այդ դեպքում մշտական թվաքանակը կլինի ոչ թե 2 միլիոն 963 հազար, այլ մոտ 2 միլիոն 500 հազար։ Այդ պարագայում մեր վիճակն ավելի վատ կլիներ»,– նշեց նախարարության ԿՍԱԳՀ խորհրդականը։
Մարկոսյանի համոզմամբ` բոլոր ծրագրերը պետք է միտված լինեն նրան, որ ընտանիքների համար ստեղծեն բարեկեցիկ պայմաններ, որպեսզի երեխա ունենալը բեռ չդառնա։ Ըստ այդմ` ընտանիքները պետք է նախապես ունենան հստակ ամրագրված սոցիալական երաշխիքներ։
Ուզում եմ` էլ չկրակեն ու տուն վերադառնանք. Մկրտչյանների բազմազավակ ընտանիքի ոդիսականը
Տեղեկացնենք, որ շրջանառվող օրինագծի համաձայն` Հայաստանում պաշտոնապես բազմազավակ կճանաչվեն 4 և ավելի երեխաներ ունեցող ընտանիքները։
Առաջարկվող օրենքը նախատեսում է դրամական աջակցություն, առողջության ապահովագրություն, բնակարանային պայմանների բարելավման աջակցություն, բնակարանի կամ ապաստանի տրամադրում, կրթության վճարի փոխհատուցում, պատմական և մշակութային կենտրոններ այցելությունների վճարի փոխհատուցում, աշխատող բազմազավակ ծնողներին ամենամյա լրացուցիչ արձակուրդի տրամադրում:
Պաշտոնական խողովակով որևէ հրավերք չենք ստացել. Աբովյանը հերքո՞ւմ է Լիլիթ Մակունցի ասածները
(Թարմացված է 11:31 05.03.2021)
«Բարգավաճ Հայաստան» խմբակցության քարտուղար Արման Աբովյանը Sputnik Արմենիայի եթերում խոսել է Նիկոլ Փաշինյանի կողմից Գագիկ Ծառուկյանին ուղարկված հանդիպման հրավերի և արտահերթ խորհրդարանական ընտրությունների վերաբերյալ քննարկումների մասին։Հրավերք չի՞ եղել. Աբովյանը պարզաբանում է Մակունցի ասածները
Ես` որպես «Բարգավաճ Հայաստան» խմբակցության քարտուղար, ոչ մի պաշտոնական փաստաթուղթ չեմ ստացել։ Sputnik Արմենիայի հետ զրույցում ասաց Արման Աբովյանը` մեկնաբանելով «Իմ քայլը» խմբակցության ղեկավար Լիլիթ Մակունցի այն հայտարարությունը, թե Նիկոլ Փաշինյանը Գագիկ Ծառուկյանին հանդիպման հրավեր է ուղարկել։
Նրա խոսքով` ԲՀԿ-ում դեռևս չեն քննարկել ներքաղաքական իրավիճակն ու արտահերթ ընտրությունների անցկացման հարցը։
©
Photo : official site of the MoD of RA
«Դեռևս քննարկում չենք ունեցել։ Առաջիկայում անպայման քննարկում կունենանք։ Մոտավոր ժամկետներ չեմ կարող ասել»,- նշեց Աբովյանը։
Հիշեցնենք, որ այսօր` մարտի 4-ին, «Իմ քայլը» խմբակցության ղեկավար Լիլիթ Մակունցը լրագրողների հետ զրույցում հայտնել էր, որ ՀՀ վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը ԲՀԿ ղեկավար Գագիկ Ծառուկյանին հանդիպելու հրավեր է ուղարկել։
Փաշինյանն ավելի վաղ հայտել էր, որ հանդիպումներ է ունենալու խորհրդարանական ընդդիմադիր ուժերի հետ` արտահերթ խորհրդարանական ընտրություններ անցկացնելու հարցը քննարկելու համար։ Արդեն իսկ կայացել է Մարուքյան–Փաշինյան հանդիպումը։ ԼՀԿ առաջնորդը հայտնել է, որ Հայաստանում ստեղծված ներքաղաքական իրավիճակից դուրս գալու ճանապարհը արտահերթ ընտրություններն են, որն անցկացնելու կամք ունի նաև վարչապետը։
ՀՀ–ում շատանում է կորոնավիրուսով վարակվածների թիվը. մահճակալային ֆոնդը կրկին ավելացվել է
(Թարմացված է 14:01 05.03.2021)
Վերջին օրերին կորոնավիրուսով վարակվածության դեպքերի աճ է նկատվում։ ՀՀ առողջապահության նախարարությունը հիշեցնում է, որ երկրի մահճակալային հզորությունները սահմանափակ են։ԵՐԵՎԱՆ, 5 մարտի - Sputnik. Երկրում ստեղծված համաճարակային իրավիճակից ելնելով` ՀՀ առողջապահության նախարարությունը այսօր վերաբացել է շուրջ 250 մահճակալ հզորությամբ «Սուրբ Աստվածամայր» բուժկենտրոնի ինֆեկցիոն մասնաճյուղը: Տեղեկությունը հայտնում է ՀՀ առողջապահության փոխնախարար Գևորգ Սիմոնյանը։
«Հանրապետության մահճակալային հզորությունները սահմանափակ են»,– Facebook–ի իր էջում գրել է նա։
Հիշեցնենք, որ ՀՀ առողջապահության նախարար Անահիտ Ավանեսյանը երեկ հայտնել էր, որ այժմ վիրուսի առկայությունը հաստատվում է թեստավորվածների 16 տոկոսի մոտ։
Հայաստանում կորոնավիրուսով վարակվածների թիվը վերջին մեկ օրում ավելացել է 442–ով և դարձել 173 749։