«5 րոպե Դուլյանի հետ». Պատմության դասերը. Ամերիկյան դեսպանատան գրավումը
(Թարմացված է 14:44 28.11.2019)
Եկեք անկեղծ լինենք։ Ուղիղ 40 տարի առաջ՝ նոյեմբերյան այս օրերին, մեր հարևան երկրում աննախադեպ բան կատարվեց՝ իրանցի ուսանողները գրավեցին ամերիկյան դեսպանատունը։Շատ հակիրճ հիշեցնեմ, թե դրան ինչ էր նախորդել։
«5րոպե Դուլյանի հետ». Պատմության դասերը. Ամերիկյան դեսպանատան գրավումը
©
AP Photo / Anonymous
Շահ Մոհամմադ Ռեզա Փեհլեւին եւ կայսրուհի Ֆարահին Թեհրանի Մեհրաբադ օդանավակայանում (հունվարի 16, 1979 թ., Իրան)
Շահի մեկնումից ուղիղ մեկ ամիս անց՝ փետրվարի 1-ին, Փարիզից Թեհրան է վերադառնում այաթոլլա Հոմեյնին, նրա կողմնակիցները պահանջում են անկախություն՝ թե՛ Արևմուտքից, թե՛ Արևելքից։ Խորհրդարանն առաջարկում է Հոմեյնիին՝ եկեք ժողովրդական միասնության կառավարության կազմավորենք, բայց այաթոլլան մերժում է։
©
AP Photo / Michel Lipchitz
Արտաքսված առաջնորդ այաթոլա Հոմեյնիի լուսանկարը Թեհրանի Շահիդ հուշարձանի մոտ՝ շահի դեմ կազմակերպված ցույցի ժամանակ (1978 թ. դեկտեմբերի 10, Իրան)
Դա պատահեց այսպես։ Նոյեմբերի սկզբին Թեհրանի մերձակայքում՝ սարերում հավաքվեցին քաղաքականապես ակտիվ 5 ուսանողներ և որոշեցին՝ պետք է ինչ-որ բան անել, որովհետև շահի հյուրընկալումը ամերիկացիների կողմից պարզապես ապտակ է Իրանի հեղինակությանը, նման պայմաններում անհնար է լռել։
Ուսանողների հաջորդ հանդիպումներին մասնակցում էր Հոմեյնիի շրջապատից մի հոգևորական, բայց որոշվեց այաթոլլային ոչինչ չասել ծրագրվող գործողությունների մասին, որպեսզի դեսպանատան գրավումը ներկայացվի որպես ժողովրդի կամքի դրսևորում։
Նոյեմբերի 4-ի գիշերը ուսանողական կազմակերպութունների ակտիվիստները զանգահարում էին իրենց ընկերներին, համակուրսեցիներին, հորդորելով նրանց առավոտյան հավաքվել ամերիկյան դեսպանատան առջև։ Առավոտյան ժամը 9-ին, երբ ուսանողները հերթական երթն էին կազմակերպել ամերիկյան դեսպանատան մոտակայքում, մի քանի հարյուր ուսանողներ անջատվում են երթից և գրոհում դեսպանատունը։ Անվտանգության աշխատակիցները արցունքաբեր գազ են կիրառում, բայց դա չի կանգնեցնում հարձակվողներին։
Երկու ժամվա ընթացքում ողջ դեսպանատունը հայտնվում է ուսանողների լիակատար վերահսկողության տակ։ Պատանդի կարգավիճակում է հայտնվում 90 մարդ։ Հետագայում կանայք և սևամորթներն ազատ են արձակվում։ Մնացած 52 պատանդները անազատության մեջ են անցկացնում 444 օր։
Իմ սերնդակիցները հաստատ կհիշեն, որ 1980 թվականի մայիսին ամերիկյան կառավարությունը փորձ կատարեց ազատել պատանդներին, կազմակերպելով օդային օպերացիա։ Բայց եղանակը բարենպաստ չէր՝ այն անապատում, որտեղ պետք է իջնեին դեսանտայինները, փոթորիկ սկսվեց: Ամերիկյան ուղղաթիռներից մեկը բախվեց վառելիք տանող օդանավին, հրդեհ բռնկվեց, զոհվեց 8 զինվորական և որոշվեց դադարեցնել պատանդների ազատագրման գործողությունը։
©
Sputnik / Андрей Стенин
Թեհրանում ԱՄՆ-ի նախկին դեսպանատան շենքի պատը, 2012 թ.
Այսօր ԲիԲիՍի-ն համեմատական տվյալներ է հրապարակել այն մասին, թե որոշ բնագավառներում ինչպիսին էր իրավիճակը Իրանում այն ժամանակ՝ 40 տարի առաջ և հիմա։
Բնակչություն։ Երբ այաթոլլա Հոմեյնին վերադարձավ Իրան, այդ երկրի բնակչությունը կազմում էր 36 միլիոն, 40 տարվա ընթացքում հսկայական աճ է գրանցվել և բնակչության թիվը ավելի քան կրկնապատկվել։
©
Sputnik / Сергей Гунеев
Հիմա մեր հարևան պետությունում ապրում է ավելի քան 80 միլիոն մարդ։ Իսլամական հեղափոխության ժամանակ Իրանում կար ընդամենը երկու քաղաք, որոնց բնակչությունը գերազանցում էր մեկ միլիոնը, հիմա դրանց թիվը հասել է յոթի։
Տնտեսություն։ Կենսամակարդակն անկում է ապրել։ 1976 թվականին բնակչության մեկ շնչին հասնող համախառն ներքին արդյունքը գերազանցում էր 10 հազար դոլարը, հիմա այդ ցուցանիշը նվազել է մինչև 7 հազար դոլար։ 1978 թվականին նվազագույն աշխատավարձով կարելի էր գնել, պատկերացրեք, 74 կիլոգրամ միս, հիմա՝ ընդամենը 10 կիլոգրամ։
Եվ վերջապես կրթության հետ կապված մեկ տվյալ։
Այն ժամանակ՝ հեղափոխությունից առաջ բարձրագույն կրթություն էր ստանում դպրոցն ավարտած աղջիկները ընդամենը 2,5 տոկոսը։ Հիմա այդ ցուցանիշը կազմում է 65,5 տոկոս։
Ահա այսպիսի փոփոխություններ՝ հեղափոխությունից հետո անցած 4 տասնամյակների ընթացքում։
թեգերը:
Ի՞նչ անել, որ ՀՀ մշտական բնակչությունը չդառնա 2.5 մլն
Մարկոսյան. «Բազմազավակ ընտանիքների համար ավելի կարևոր է երկարաժամկետ կտրվածքով դրամական աջակցությունը»
Արտակ Մարկոսյանի դիտարկմամբ` բազմազավակ ընտանիքներին ցուցաբերվող աջակցությունը դեռ համակարգված չէ, նախկինում եղել են և այսօր էլ կիրառվում են սոցաջակցության ծրագրեր, որոնք միտված են բազմազավակ ընտանիքներին օգնելուն, բայց կոնկրետ օրենք և հստակ միջոցառումների հայեցակարգ դեռ չկա։
«Բնականաբար գործում են մինչև 18 տարեկան երեխաներին մատուցվող անվճար առողջապահական ծառայությունները, բայց կոնկրետ բազմազավակ ընտանիքների համար կան առաջնահերթ խնդիրներ, ու թեև երեխայի ծնվելիս ընտանիքը ստանում է խնամքի նպաստ, սակայն ավելի կարևոր է երկար ժամանակահատվածի համար ամսական դրամական աջակցության տրամադրումը»,– նշեց նախարարության ԿՍԱԳՀ խորհրդականը։
Մարկոսյանի կարծիքով` պարզապես այլընտրանք չկա, որովհետև միայն բազմազավակությանը միտված ծրագրերով կարող ենք լուծել ժողովրդագրական խնդիրները։ Ըստ նրա`մենք, ցավոք, գտնվում ենք ժողովրդագրական փոսում և կանխատեսումների համաձայն` մեզ սպասում է դեպոպուլյացիա, սակայն իրավունք չունենք ցույց տալու այդ դեպոպուլյացիան, քանի որ մինչ օրս ՀՀ մշտական բնակչությունը չի նվազել ավելի շատ այն պատճառով, որ ունեցել ենք բնակչության բնական աճ։
«Մեր բնական աճը նախորդ տարիներին եղել է դրական, հետևաբար պետք է թույլ չտանք, որ բնական աճը փոխակերպվի բացասականով, որովհետև այդ դեպքում մշտական թվաքանակը կլինի ոչ թե 2 միլիոն 963 հազար, այլ մոտ 2 միլիոն 500 հազար։ Այդ պարագայում մեր վիճակն ավելի վատ կլիներ»,– նշեց նախարարության ԿՍԱԳՀ խորհրդականը։
Մարկոսյանի համոզմամբ` բոլոր ծրագրերը պետք է միտված լինեն նրան, որ ընտանիքների համար ստեղծեն բարեկեցիկ պայմաններ, որպեսզի երեխա ունենալը բեռ չդառնա։ Ըստ այդմ` ընտանիքները պետք է նախապես ունենան հստակ ամրագրված սոցիալական երաշխիքներ։
Ուզում եմ` էլ չկրակեն ու տուն վերադառնանք. Մկրտչյանների բազմազավակ ընտանիքի ոդիսականը
Տեղեկացնենք, որ շրջանառվող օրինագծի համաձայն` Հայաստանում պաշտոնապես բազմազավակ կճանաչվեն 4 և ավելի երեխաներ ունեցող ընտանիքները։
Առաջարկվող օրենքը նախատեսում է դրամական աջակցություն, առողջության ապահովագրություն, բնակարանային պայմանների բարելավման աջակցություն, բնակարանի կամ ապաստանի տրամադրում, կրթության վճարի փոխհատուցում, պատմական և մշակութային կենտրոններ այցելությունների վճարի փոխհատուցում, աշխատող բազմազավակ ծնողներին ամենամյա լրացուցիչ արձակուրդի տրամադրում:
Պաշտոնական խողովակով որևէ հրավերք չենք ստացել. Աբովյանը հերքո՞ւմ է Լիլիթ Մակունցի ասածները
(Թարմացված է 21:51 04.03.2021)
«Բարգավաճ Հայաստան» խմբակցության քարտուղար Արման Աբովյանը Sputnik Արմենիայի եթերում խոսել է Նիկոլ Փաշինյանի կողմից Գագիկ Ծառուկյանին ուղարկված հանդիպման հրավերի և արտահերթ խորհրդարանական ընտրությունների վերաբերյալ քննարկումների մասին։Հրավերք չի՞ եղել. Աբովյանը պարզաբանում է Մակունցի ասածները
Ես` որպես «Բարգավաճ Հայաստան» խմբակցության քարտուղար, ոչ մի պաշտոնական փաստաթուղթ չեմ ստացել։ Sputnik Արմենիայի հետ զրույցում ասաց Արման Աբովյանը` մեկնաբանելով «Իմ քայլը» խմբակցության ղեկավար Լիլիթ Մակունցի այն հայտարարությունը, թե Նիկոլ Փաշինյանը Գագիկ Ծառուկյանին հանդիպման հրավեր է ուղարկել։
Նրա խոսքով` ԲՀԿ-ում դեռևս չեն քննարկել ներքաղաքական իրավիճակն ու արտահերթ ընտրությունների անցկացման հարցը։
©
Photo : official site of the MoD of RA
«Դեռևս քննարկում չենք ունեցել։ Առաջիկայում անպայման քննարկում կունենանք։ Մոտավոր ժամկետներ չեմ կարող ասել»,- նշեց Աբովյանը։
Հիշեցնենք, որ այսօր` փետրվարի 4-ին, «Իմ քայլը» խմբակցության ղեկավար Լիլիթ Մակունցը լրագրողների հետ զրույցում հայտնել էր, որ ՀՀ վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը ԲՀԿ ղեկավար Գագիկ Ծառուկյանին հանդիպելու հրավեր է ուղարկել։
Փաշինյանն ավելի վաղ հայտել էր, որ հանդիպումներ է ունենալու խորհրդարանական ընդդիմադիր ուժերի հետ` արտահերթ խորհրդարանական ընտրություններ անցկացնելու հարցը քննարկելու համար։ Արդեն իսկ կայացել է Մարուքյան–Փաշինյան հանդիպումը։ ԼՀԿ առաջնորդը հայտնել է, որ Հայաստանում ստեղծված ներքաղաքական իրավիճակից դուրս գալու ճանապարհը արտահերթ ընտրություններն են, որն անցկացնելու կամք ունի նաև վարչապետը։
Հրապարակում կանգնելու համար ավելի շա՞տ են ստանում. պարգևատրումներ ոստիկանությունում
ԵՐԵՎԱՆ, 5 մարտի - Sputnik. «Ժողովուրդ» օրաթերթին տեղեկություններ են հասել, որ ՀՀ ոստիկանության աշխատակիցներն այս տարի կայացած հանրահավաքներին, ցույցերին ակտիվ մասնակցություն ունենալու համար երկու անգամ պարգևավճար են ստացել:
Օրաթերթը գրավոր հարցում է ուղարկել ՀՀ ոստիկանության լրատվական ծառայություն և խնդրել տեղեկություն տրամադրել, թե վերջին ամիսների ընթացքում որքան պարգևավճար են ստացել ոստիկանության աշխատակիցները, երբ և ինչ առիթով:
«Ոստիկանության լրատվական ծառայությունից «Ժողովուրդ»–ի հարցմանն ի պատասխան, հայտնել են, որ ՀՀ ոստիկանության ծառայողներին (աշխատողներին) 03.03.2021 թ.-ի դրությամբ հատկացվել է ամսական պարգևատրում (ս/թ հունվար ամսվա համար)՝ 718.152.586 դրամ գումարի չափով, միանվագ դրամական պարգևատրում («Պետական պաշտոններ և պետական ծառայության պաշտոններ զբաղեցնող անձանց վարձատրության մասին» օրենքի 22-րդ հոդվածի 9-րդ և 10-րդ մասերի հիման վրա)՝ 209.268.943 դրամի չափով»,–գրում է թերթը:
Ստացվում է՝ ոստիկանության աշխատակիցները իսկապես պարգևատրվել են երկու անգամ. մեկը հունվար ամսվա համար, մեկն էլ արդեն միանվագ:
թեգերը: