ԵՐԵՎԱՆ, 7 սեպտեմբերի– Sputnik. Ռուսաստանի նախագահ Վլադիմիր Պուտինի և Հայաստանի նախագահ Սերժ Սարգսյանի հանդիպումը, որը տեղի կունենա երկուշաբթի Մոսկվայում, նվիրված կլինի համագործակցության ընդլայնման հարցերին, հայտնում է Կրեմլի մամուլի ծառայությունը։
«Օրակարգում ներառվել են քաղաքական, տնտեսական, մշակութային–մարդասիրական ոլորտներում և եվրասիական տարածությունում ինտեգրացիոն փոխազդեցության խորացման հարցեր»,– ասվում է հաղորդագրությունում։
Հայաստանի նախագահի մամուլի ծառայությունը հայտնում է, որ երկու երկրների ղեկավարները կքննարկեն հայ-ռուսական երկկողմ համագործակցությանն առնչվող հարցերի լայն շրջանակ, կանդրադառնան քաղաքական, տնտեսական, հումանիտար ոլորտներում փոխգործակցությանը, մտքեր կփոխանակեն ԵՏՄ-ին Հայաստանի անդամակցությունից հետո ինտեգրացիոն գործընթացների շրջանակներում համագործակցությանը վերաբերող հարցերի և հետագա ծրագրերի շուրջ:
Հայաստանը 2015թ.–ի հունվարի 2–ին դարձել է ԵՏՄ–ի լիիրավ անդամ, որի մեջ մտնում են նաև Ռուսաստանը, Բելառուսը, Ղազախստանը և Ղրղըզստանը։
Փորձագետների կարծիքը
ՌԻԱ Նովոստիի կողմից հարցված փորձագետների կարծիքով` ՌԴ–ի և Հայաստանի նախագահների հանդիման գլխավոր հարցը կդառնա երկու երկրների համագործակցությունն էլեկտրաէներգետիկայի ոլորտում։ Բացի այդ, նրանց կարծիքով` կքննարկվեն ԵՏՄ–ում Հայաստանի անդամակցությունը, Լեռնային Ղարաբաղում տիրող իրավիճակը, հայկական սահմանադրության բարեփոխումը, որի համաձայն երկիրը կարող է նախագահականից անցում կատարել կառավարման խորհրդարանական ձևի։
Ինչպես կարծում է ՌԳԱ Արևելագիտության ինստիտուտի Կենտրոնական Ասիայի և Կովկասի ուսումնասիրման կենտրոնի փորձագետ Անդրեյ Արեշևը, ռուս–հայկական հարաբերությունները, թե՛ ոգով, թե՛ ձևով լինելով դաշնակցային` իսկապես բարդ ժամանակներ են ապրում` ելնելով ինչպես ներքին գործոններից, այնպես էլ` երկու պետություններին բաժանելու և որոշակի հասարակական օղակներում անբարյացակամության իրավիճակ ստեղծելու արտաքին ուժերի փորձերից։
Դրա հետ կապված` օգտագործվում են ամենատարբեր հարցեր, օրինակ` էներգետիկ սակագների բարձրացման հետ կապված խնդիրները, ինչը կարելի էր նկատել Երևանում այս ամռանը տեղի ունեցած բողոքի ակցիաների ընթացքում, «երբ քաղաքացիների արդարացված սոցիալ–տնտեսական պահանջները փորձում էին օգտագործել քաղաքական և աշխարհաքաղաքական նպատակներով»։
«Այստեղ խնդիրների լայն շրջանակ կա` կապված ղարաբաղյան հակամարտության խնդիրների հետ, մասնավորապես` Ադրբեջանին ռուսական զենք վաճառելու փաստի շեշտադրումը, ինչն ակտիվ օգտագործվում է Հայաստանում մի շարք ուժերի կողմից տեղեկատվական առումով։ Այստեղ առկա են Հայաստանում տիրող բարդ սոցիալ–տնտեսական իրավիճակը բացատրելու փորձեր` գնաճ, սակագների բարձրացում` կապված ԵՏՄ–ում Հայաստանի անդամակցության հետ, ինչը, իհարկե, ըստ էության այդպես չէ»,– կարծում է Արեշևը։
Էներգետիկան առաջին պլանում է
ՄՊՀ հետխորհրդային տարածության ուսումնասիրման կենտրոնի փոխտնօրեն Ալեքսանդր Կարավաևը կարծում է, որ երկու նախագահների բանակցությունները նվիրված կլինեն հիմնականում էներգետիկայի ոլորտի համագործակցությանը։
«Մակրոտնտեսական մակարդակում գլխավոր թեման «Հայաստանի էլեկտրական ցանցերի» շուրջ բանկային իրավիճակի ֆինանսավորման հարցն է»,– ասել է Կարավաևը ՌԻԱ Նովոստիին։
Ինչպես պարզաբանել է փորձագետը, «ողջ ենթակառուցվածքը գտնվում է Ռուսաստանի և Հայաստանի սահմանագծում. դուստր ընկերությունները ռուսական են, բայց Հայաստանի իրավաբանական անձ են համարվում և վարկավորվում են հայկական բանկերի կողմից»։ «Եթե ողջ կառույցը չի սնվում լրացուցիչ միջոցներով, ապա նա լուրջ ճգնաժամային երևույթներ է ապրում։ Դրամական քաղաքականությունն անհրաժեշտ է, որովհետև մեզ ԽՍՀՄ–ից ժառանգություն է մնացել էներգետիկ համակարգ, որն ընդունակ չէ փող վաստակել։ Անհրաժեշտ են ներդրումներ արտադրողների և և առաքողների դիվերսիֆիկացիայի համար։ Այդ խնդրի շուրջ էլ կգնա խոսակցությունը»,– համոզված է Կարավաևը։
Արեշևը հիշեցրել է, որ «Հայաստանի էլեկտրական ցանցեր» ընկերության էլեկտրաէներգիայի սակագների հետ կապված հարցը, որն այս ամռանը Երևանում բողոքի ալիք է բարձրացրել, արդեն գտել է իր լուծումը ռուս–հայկական համատեղ միջխորհրդարանական հանձնաժողովի նիստի ընթացքում։
«Ընդունվել են որոշակի որոշումներ աուդիտի առումով։ Բայց, իհարկե, էլեկտրաէներգիայի սակագնի հարցը դուրս չի գալիս օրակարգից, որովհետև ուղղակիորեն կամ անուղղակիորեն կապված է ամերիկացիներին «Որոտանի կասկադ ՀԷԿ»–ի վաճառքի հետ, որը Հայաստանի էլեկտրաէներգետիկ համակարգի առանցքային մասնիկներից է»,– պարզաբանել է նա։
Ինչպես կարծում է փորձագետը, այստեղ, իհարկե, հարցեր կծագեն ԱՄՆ–ում հակառուսական հիստերիայի հետագա ուժեղացման դեպքում։
«Մասնավորապես, եթե ԱՄՆ–ում արգելք սահմանեն երրորդ երկրների տարածքներում ռուսական էներգետիկ ընկերությունների հետ իրենց ընկերությունների փոխազդեցության վրա (իսկ մենք գիտենք, որ ԱՄՆ–ի ազգային օրենսդրությունը պետական սահմաններ չի ճանաչում), ապա հնարավոր է` ստեղծի մի իրավիճակ, որի դեպքում կառաջանան տհաճ հարցեր։ Իրավիճակ, որի դեպքում էներգետիկ կառույցի առանցքային օբյեկտներից մեկը պատկանում է ամերիկյան ընկերությանը, իսկ մյուս հզորությունների մեծամասնությունը` Ռուսաստանի Դաշնությանը։ Եթե այստեղ դժվարացնեն Ռուսաստանի սուբյեկտների տնտեսական գործունեությունը, ապա, իհարկե, կծագի տհաճ իրավիճակ։ Այդ հարցին պետք է ուշադրություն դարձնել»,– նշել է Արեշևը։
Սահմանադրության բարեփոխում
Արեշևը կարծում է, որ կարող են քննարկվել նաև Հայաստանում սահմանադրական բարեփոխման և դրա ենթադրվող հետևանքների հարցն ինչպես հանրապետությունում ներպետական կայունության, այնպես էլ ռուս–հայկական արդյունավետ փոխազդեցության համար։
«Որովհետև ոչ մեկի համար գաղտնիք չէ, որ այդ բարեփոխումների շատ ասպեկտներ չեն կարող տարակուսանք չհարուցել, ամենից առաջ` հայ հասարակության շրջանում։ Բայց Ռուսաստանն ուշադիր հետևում է, թե ինչ է կատարվում հարևանների մոտ։ Ուստի ինձ թվում է, որ նմանաբնույթ հանդիպումներն ու այցերն օբյեկտիվորեն անհրաժեշտ են»,– ասել է նա։
Նոր սահմանադրության նախագիծը ենթադրում է Հայաստանում անցում կատարել կառավարման խորհրդարանական ձևի։ Փաստաթղթի համաձայն, Հայաստանի նախագահը կընտրվի ոչ թե համընդհանուր քվեարկությամբ,այլ ընտրողների ժողովով, որի մեջ հավասար կմտնեն խորհրդարանի պատգամավորներ և տեղական ինքնակառավարման մարմինների ներկայացուցիչներ։
Սահմանում տիրող լարվածությունն ու Մոսկվայի մտադրությունը
Քաղաքագետ Հրանտ Մելիք-Շահնազարյանը կարծում է, որ պաշտոնական Մոսկվան խստորեն անհանգստացած է Հարավային Կովկասում ստեղծված իրավիճակով և, ինչպես անցած տարվա օգոստոսին, պատրաստվում է օգտագործել իր ազդեցությունն ու հեղինակությունը՝ տարածաշրջանի թեկուզ և հարաբերական կայունությունը վերականգնելու համար:
Նա նշում է, որ Սերժ Սարգսյանը ձգտելու է ինչպես կարճաժամկետ, այնպես էլ երկարաժամկետ պայմանավորվածություննե
ԵՐԵՎԱՆ, 3 մարտի – Sputnik. ՀՀ վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի և «Լուսավոր Հայաստան» կուսակցության առաջնորդ Էդմոն Մարուքյանի այսօրվա հանդիպումը չի կայանա: Տեղեկությունը Sputnik Արմենիային հայտնեց ինքը՝ Մարուքյանը։
«Այսօր չի ստացվի։ Հանդիպումը, ամենայն հավանականությամբ, կկայանա վաղը», - հավելեց Մարուքյանը։
Հիշեցնենք` երեկ հայտնել էինք, որ Փաշինյանն առավոտյան զանգել է Մարուքյանին և առաջարկել է քննարկել «Լուսավոր Հայաստան» կուսակցության առաջնորդի առաջարկը, նաև օրակարգում առկա այլ առաջարկներ` քաղաքական ստեղծված իրավիճակի հանգուցալուծման նպատակով։
Մարտի 1-ին Մարուքյանը հայտարարել էր, որ պատրաստ է ցանկացած զիջման, եթե Փաշինյանը համաձայնի ցրել խորհրդարանը։
«Ինչ ինքը ուզի, պատրաստ ենք, ցանկացած հուշագիր ստորագրում եմ»,– ասել էր Մարուքյանը` Նիկոլ Փաշինյանին հրավիրելով քննարկել իր առաջարկը։
Մարուքյանը շեշտել էր, որ այսկերպ իր ղեկավարած քաղաքական ուժը փոխզիջման է գնում` հանուն երկրում լարվածության թուլացման։
Հիշեցնենք` իր այս առաջարկը Մարուքյանը հնչեցրել էր ի լրումն փետրվարի 28-ին Facebook-ի իր էջում ներկայացրած` ներքաղաքական ճգնաժամից դուրս գալու առաջարկի։ Դրանով Մարուքյանը վարչապետին առաջարկում էր հետ վերցնել գլխավոր շտաբի պետ Օնիկ Գասպարյանի պաշտոնանկության հրամանի նախագիծը, ձեռք չտալ գլխավոր շտաբի, հինգ բանակային կորպուսների ղեկավարներին ու ընդհանրապես հանգիստ թողնել բանակը։
Ի պատասխան վարչապետի այս քայլի՝ «Լուսավոր Հայաստան» խմբակցության ղեկավարը խմբակցության անունից խոստանում է ստորագրել հուշագիր, որ վարչապետի հրաժարականի դեպքում չի առաջադրի այլ թեկնածու, թույլ կտա, որ խորհրդարանն անցնցում ցրվի և անցկացվեն արտահերթ ընտրություններ։
ԵՐԵՎԱՆ, 3 մարտի - Sputnik. Հայրենիքի փրկության շարժման պատվիրակությունն այս պահին հանդիպում է ՀՀ նախագահ Արմեն Սարգսյանի հետ։ Տեղեկությունը հայտնում է «Փաստինֆոն»։
Նախագահի հետ հանդիպմանը մասնակցում են «Հայրենիք» կուսակցության նախագահ Արթուր Վանեցյանը, ՀՅԴ անդամ Արծվիկ Մինասյանը, ՀՀԿ-ական Վահրամ Բաղդասարյանը և Հայրենիքի փրկության շարժման վարչապետի միասնական թեկնածու Վազգեն Մանուկյանը։
«Հիմա գնում ենք նախագահի հետ հանդիպման, որից հետո պարզ կլինի նախագահի դիրքորոշումը, ինչու է այն փոխվել, և կպատասխանեմ ձեր հարցերին»,-հանդիպումից առաջ «Փաստինֆո»-ի թղթակցին ասել է «Հայրենիք» կուսակցության նախագահ Արթուր Վանեցյանը։
Երեկ հայտնի դարձավ, որ նախագահը չի ստորագրել Օնիկ Գասպարյանին ԳՇ պետի պաշտոնից ազատելու հրամանագիրը, բայց ՍԴ դիմելու է ոչ թե Նիկոլ Փաշինյանի ներկայացրած հրամանագրի նախագծի սահմանադրականության հարցը պարզելու համար, այլ «Զինվորական ծառայության և զինծառայողի կարգավիճակի մասին» 2017թ. նոյեմբերի 15-ի ՀՀ օրենքի՝ Սահմանադրությանը համապատասխանելու հարցը որոշելու խնդրանքով:
Հայրենիքի փրկության շարժումը այդ տեղեկությունից հետո հայտարարեց, որ շտապ հանդիպում է պահանջում նախագահի հետ։
Ներքաղաքական իրավիճակը Հայաստանում սրվեց այն բանից հետո, երբ ՀՀ ԶՈւ Գլխավոր շտաբը փետրվարի 25-ին պահանջեց ՀՀ վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի հրաժարականը, ասելով, որ քաղաքական ղեկավարությունը պետությունը տանում է դեպի վտանգավոր սահմանագիծ։ Դա տեղի ունեցավ այն բանից հետո, երբ վարչապետը պաշտոնից հեռացրեց Գլխավոր շտաբի պետի առաջին տեղակալ Տիրան Խաչատրյանին։
Օնիկ Գասպարյանը պետք է հեռանա. ըստ Փաշինյանի` ո՞րն է ԳՇ պետի դավաճանությունը
Ի պատասխան Նիկոլ Փաշինյանը հայտարարեց ռազմական հեղաշրջման փորձի մասին և քաղաքացիներին կոչ արեց հավաքվել Հանրապետության հրապարակում՝ «հեղափոխությունը պաշտպանելու» համար։
Նա հայտնեց նաև, որ ստորագրել է Գլխավոր շտաբի պետ Օնիկ Գասպարյանին պաշտոնից հեռացնելու փաստաթուղթը, որը, սակայն, ՀՀ նախագահ Արմեն Սարգսյանը չստորագրեց և հետ ուղարկեց փետրվարի 27–ին։ Նույն օրը վարչապետը կրկին առաջարկությունն ուղարկեց ՀՀ նախագահին։
Գլխավոր շտաբը մարտի 1-ին նոր հայտարարություն տարածեց նշելով, որ կրկին հաստատում է ստեղծված իրավիճակի վերաբերյալ իր գնահատականները և շեշտում, որ, անկախ Զինված ուժերը քաղաքական գործընթացների մեջ ներքաշելու փորձերից, մնում Է անդրդվելի, կշռադատված և հաստատակամ։
ԵՐԵՎԱՆ, 3 մարտի - Sputnik. ՀՀ ԶՈւ գլխավոր շտաբի պետին պաշտոնից ազատելու միջնորդության վերաբերյալ Հանրապետության նախագահի՝ 02․03․2021թ․ որոշման մասին հայտարարության վերլուծություն
Նախագահը հայտարարել է Սահմանադրության 139-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ նախադասությամբ սահմանված իմպերատիվ երկու պահանջներից երկրորդի կատարման մտադրության՝ առանձին դիմումով Սահմանադրական դատարան դիմելու մասին, հիմքը՝ Սահմանադրության 169-րդ հոդվածի 1-ին մասի 4-րդ կետը։
Սահմանադրական դատարանի լիազորությունները սահմանված են Սահմանադրության 168-րդ հոդվածով, որով վերաբերելի կետն առաջինն է, օրենքի համապատասխանությունը որոշելը։ Սահմանադրության 168-րդ հոդվածով Նախագահի հրամանագրի նախագծի սահմանադրականության կամ ՀՀ ԶՈՒ ԳՇ պետին պաշտոնից ազատման հարց լուծելու իրավասություն Սահմանադրական դատարանը չունի, այսինքն՝ Նախագահը վերաբերելիի մասով կարող է դիմել Սահմանադրական դատարան բացառապես «Զինվորական ծառայության և զինծառայողի կարգավիճակի մասին» 2017թ. նոյեմբերի 15-ի ՀՀ օրենքի (այսուհետ՝ Օրենք)՝ որպես նախագծի իրավական հիմքի՝ Սահմանադրությանը համապատասխանելու հարցը որոշելու խնդրանքով և ոչ կոնկրետ օրենքի հոդվածի կամ մասի։
Սահմանադրական դատարան դիմելու ժամկետ Սահմանադրության 139-րդ հոդվածի 2-րդ մասի 2-րդ նախադասությամբ և վերաբերող մասով Սահմանադրությամբ ընդհանրապես սահմանված չէ։ Վերաբերող մասով ժամկետները սահմանված են Օրենքի 35․1-րդ հոդվածի
3-րդ մասով՝ հրամանագրի նախագծի վերադարձից հետո 8 օր (ազատման հիմք Օրենքի 40-րդ հոդվածի 3-րդ մասը հղում է նշանակման կարգին)։
Հայտարարությամբ Նախագահը գործել է և հայտնել է մտադրությունը գործելու Սահմանադրությանը բացառապես համապատասխան։
ՀՀ ԶՈՒ գլխավոր շտաբի պետ, գեներալ-գնդապետ Օնիկ Վիկտորի Գասպարյանը մինչև 8-օրյա ժամկետի լրանալը (Նախագահի կողմից Սահմանադրական դատարան դիմելուց հետո սկսում են գործել այլ ժամկետներ) շարունակում է իր ծառայությունը հայրենիքին և ժողովրդին, հանդիսանում է Զինված ուժերի բարձրագույն զինվորական հրամանատարը։



