Կամբոջիացիներից մինչև հայեր. տարբեր ժողովուրդների ավանդական ու արտասովոր պարերը

87
(Թարմացված է 19:35 29.04.2021)
  • Արեգ և Արտավազդ Այվազյանները յարխուշտա են պարում
  • Սամբայի դպրոցի ներկայացուցիչները Ռիո դե Ժանեյրոյի կառնավալում
  • Կաբուկի պարողները Տոկիոյում
  • «Գոպակ» պարը՝ Ուկրաինայի ԽՍՀ Պավել Վիրսկու անվան պարի պետական ակադեմիական անսամբլի արտիստների կատարմամբ
  • Մաորիները խակա են պարում, որը ողջունի պար է կոչվում
  • Հնդկացիների պար
  • Բալիի բնակիչները կեչակ են պարում
  • Կամբոջիացիների ավանդական պար
  • Անգլիական ազգային պար
  • Հայերը պարում են Փարիզի կենտրոնում
  • Ֆլամենկո
  • Եթովպիացիների ազգային պար
  • Բուենոս Այրեսում տանգո են պարում
Պարի միջազգային օրվա կապակցությամբ ներկայացնում ենք ամենահետաքրքիր ժողովրդական պարերը։ Ոմանց մասին դուք արդեն լսել եք, մյուսները կարող են իսկական հայտնագործություն դառնալ։

Ամեն տարի ապրիլի 29-ին աշխարհում նշվում է Պարի միջազգային օրը։

Հիմնադիրների մտահղացմամբ` Պարի միջազգային օրվա նպատակն է միավորել պարի բոլոր ուղղությունները, մեծարել այս արվեստի ձևերը, հաղթահարել քաղաքական, մշակութային և էթնիկ սահմանները, միավորել մարդկանց՝ հանուն խաղաղության և բարեկամության, որը թույլ է տալիս նրանց խոսել նույն` պարի լեզվով։

Բրեդ Փիթից մինչև Քլոե Չժաո. «Օսկար» մրցանակաբաշխության ամենավառ կադրերը

Ըստ ավանդույթի` ամեն տարի աշխարհի պարարվեստի որևէ հայտնի ներկայացուցչի առաջարկվում է դիմել հանրությանը և խոսել պարի գեղեցկության մասին։

Պարի միջազգային օրվա կապակցությամբ Sputnik Արմենիան ներկայացնում է տարբեր ժողովուրդների ազգային պարերը։

«Մենք նման ենք ձեզ». Միխայիլ Կիրակոսյանը կենդանիների բացառիկ շարք է ներկայացրել

87
  • Արեգ և Արտավազդ Այվազյանները յարխուշտա են պարում
    © Photo : Tigran Madoyan / provided by Artavazd Ayvazyan

    Արեգ և Արտավազդ Այվազյանները յարխուշտա են պարում

  • Սամբայի դպրոցի ներկայացուցիչները Ռիո դե Ժանեյրոյի կառնավալում
    © AFP 2020 / Yasuyoshi Chiba

    Սամբայի դպրոցի ներկայացուցիչները Ռիո դե Ժանեյրոյի կառնավալում

  • Կաբուկի պարողները Տոկիոյում
    © AP Photo / Jae Hong

    Կաբուկի պարողները Տոկիոյում

  • «Գոպակ» պարը՝ Ուկրաինայի ԽՍՀ Պավել Վիրսկու անվան պարի պետական ակադեմիական անսամբլի արտիստների կատարմամբ
    © Sputnik / Igor Kostin

    «Գոպակ» պարը՝ Ուկրաինայի ԽՍՀ Պավել Վիրսկու անվան պարի պետական ակադեմիական անսամբլի արտիստների կատարմամբ

  • Մաորիները խակա են պարում, որը ողջունի պար է կոչվում

    Մաորիները խակա են պարում, որը ողջունի պար է կոչվում

  • Հնդկացիների պար
  • Բալիի բնակիչները կեչակ են պարում
    © AFP 2020 / Sonny Tumbelaka

    Բալիի բնակիչները կեչակ են պարում

  • Կամբոջիացիների ավանդական պար

    Կամբոջիացիների ավանդական պար

  • Անգլիական ազգային պար

    Անգլիական ազգային պար

  • Հայերը պարում են Փարիզի կենտրոնում

    Հայերը պարում են Փարիզի կենտրոնում

  • Ֆլամենկո
    © AFP 2020 / Timothy A. Cary

    Ֆլամենկո

  • Եթովպիացիների ազգային պար
    © Depositphotos / Dtemps

    Եթովպիացիների ազգային պար

  • Բուենոս Այրեսում տանգո են պարում
    © AP Photo / Natacha Pisarenko

    Բուենոս Այրեսում տանգո են պարում

թեգերը:
հայեր, Լուսանկար, ժողովուրդ, Պար
Ըստ թեմայի
Ի՞նչ դեր են ունեցել Փարաջանովն ու մյուս հայերը Իտալիայի պատմության մեջ
Ժպիտը կարո՞ղ է փոխել աշխարհը. լեգենդար հայերը Վալերի Պլոտնիկովի ֆոտոտարեգրություններում
Տիկին Քուքին ու «Գրին քարտը». ո՞ւր պիտի գնան հայերը, որ լավ ապրեն

Կրակոցներ ու զոհեր՝ Կազանի թիվ 175 դպրոցում. լուսանկարներ

164
  • Փրկարարներն ու բուժաշխատողները Կազանի թիվ 175 դպրոցի մոտ
  • Կազանի թիվ 175 դպրոցը կրակոցներից հետո
  • Իրավապահներն աշխատում են Կազանի թիվ 175 դպրոցի մոտ
  • Իրավապահները Կազանի թիվ 175 դպրոցի մոտ
  • Հարազատները Կազանի թիվ 175 դպրոցի մոտ
  • Կինը գրկում է թիվ 175 դպրոցից կրակոցներից հետո դուրս եկած աշակերտուհուն
  • Հարազատները Կազանի թիվ 175 դպրոցի մոտ
  • Հարազատները Կազանի թիվ 175 դպրոցի մոտ
  • Հարազատները Կազանի թիվ 175 դպրոցի մոտ
  • Տղամարդը ծաղիկներ է դնում Կազանի թիվ 175 դպրոցի մոտ
  • Խաղալիքներ ու ծաղիկներ՝ Մոսկվայում Թաթարստանի ներկայացուցչության առջև
ՌԴ նախագահին ցավակցություններ են հայտնել ՀՀ նախագահ Արմեն Սարգսյանն ու ՀՀ վարչապետի պաշտոնակատար Նիկոլ Փաշինյանը։

Այսօր՝ մայիսի 11-ին, Կազանի (ՌԴ) թիվ 175 դպրոցում կրակոցներ են հնչել, երեխաներ են մահացել, տասնյակ վիրավորներ կան։ Թաթարստանի իշխանությունների տվյալներով` մահացածներից յոթը երեխաներ են, մեկը` ուսուցչուհի, վիրավորվել է 21 մարդ։

Թաթարստանի նախագահ Ռուստամ Միննիխանովը հայտարարել է, որ հրաձգությունը կազմակերպել է 19-ամյա մի երիտասարդ, որի անունով զենք կա գրանցված: ՌԴ ՔԿ-ն քրեական գործ է հարուցել ՌԴ ՔՕ 105-րդ հոդվածի 2-րդ մասով (երկու և ավելի անձանց սպանություն):

Ռուսաստանի նախագահ Վլադիմիր Պուտինը ցավակցություն է հայտնել զոհված երեխաների ծնողներին և շուտափույթ ապաքինում մաղթել տուժածներին:

Իրենց հերթին՝ ՌԴ նախագահին ցավակցություններ են հայտնել ՀՀ նախագահ Արմեն Սարգսյանն ու ՀՀ վարչապետի պաշտոնակատար Նիկոլ Փաշինյանը։

Մայիսի 12-ը Թաթարստանում սգո օր է հայտարարվել։

164
  • Փրկարարներն ու բուժաշխատողները Կազանի թիվ 175 դպրոցի մոտ
    © Sputnik / Максим Богодвид

    Փրկարարներն ու բուժաշխատողները Կազանի թիվ 175 դպրոցի մոտ

  • Կազանի թիվ 175 դպրոցը կրակոցներից հետո
    © AFP 2020 / ROMAN KRUCHININ

    Կազանի թիվ 175 դպրոցը կրակոցներից հետո

  • Իրավապահներն աշխատում են Կազանի թիվ 175 դպրոցի մոտ
    © REUTERS / PRESS OFFICE OF TATARSTAN PRESIDENT

    Իրավապահներն աշխատում են Կազանի թիվ 175 դպրոցի մոտ

  • Իրավապահները Կազանի թիվ 175 դպրոցի մոտ
    © Sputnik / Максим Богодвид

    Իրավապահները Կազանի թիվ 175 դպրոցի մոտ

  • Հարազատները Կազանի թիվ 175 դպրոցի մոտ
    © Sputnik / Максим Богодвид

    Հարազատները Կազանի թիվ 175 դպրոցի մոտ

  • Կինը գրկում է թիվ 175 դպրոցից կրակոցներից հետո դուրս եկած աշակերտուհուն
    © REUTERS / Courtesy of Max Zareckiy via REUTERS

    Կինը գրկում է թիվ 175 դպրոցից կրակոցներից հետո դուրս եկած աշակերտուհուն

  • Հարազատները Կազանի թիվ 175 դպրոցի մոտ
    © Sputnik / Максим Богодвид

    Հարազատները Կազանի թիվ 175 դպրոցի մոտ

  • Հարազատները Կազանի թիվ 175 դպրոցի մոտ
    © Sputnik / Максим Богодвид

    Հարազատները Կազանի թիվ 175 դպրոցի մոտ

  • Հարազատները Կազանի թիվ 175 դպրոցի մոտ
    © Sputnik / Максим Богодвид

    Հարազատները Կազանի թիվ 175 դպրոցի մոտ

  • Տղամարդը ծաղիկներ է դնում Կազանի թիվ 175 դպրոցի մոտ
    © Sputnik / Максим Богодвид

    Տղամարդը ծաղիկներ է դնում Կազանի թիվ 175 դպրոցի մոտ

  • Խաղալիքներ ու ծաղիկներ՝ Մոսկվայում Թաթարստանի ներկայացուցչության առջև
    © REUTERS / EVGENIA NOVOZHENINA

    Խաղալիքներ ու ծաղիկներ՝ Մոսկվայում Թաթարստանի ներկայացուցչության առջև

թեգերը:
Սպանություն, դպրոց, կրակոց, Կազան

Հաղթանակի հպարտությունից մինչև կորստի ցավ. մայիսի 9-ը Հայաստանում ու Արցախում

140
(Թարմացված է 11:49 11.05.2021)
  • Մեծ Հայրենական պատերազմի վետերանները «Հաղթանակ» զբոսայգում
  • Զինծառայողները «Հաղթանակ» զբոսայգում
  • Մեծ Հայրենական պատերազմի վետերանները «Հաղթանակ» զբոսայգում
  • ՀՀ վարչապետի պաշտոնակատար Նիկոլ Փաշինյանն ու ԱԺ նախագահ Արարատ Միրզոյանը «Հաղթանակ» զբոսայգում՝ Անմար կրակի մոտ
  • ՀՀ պաշտպանության նախարար Վաղարշակ Հարությունյանն ու ՀՀ-ում Ռուսաստանի Դաշնության արտակարգ և լիազոր դեսպան Սերգեյ Կոպիրկինն այցելել են Երևանի քաղաքային պանթեոն։
  • ՀՀ պաշտպանության նախարար Վաղարշակ Հարությունյանն այցելել է Երևանի քաղաքային պանթեոն ու ծաղիկներ դրել Մեծ Հայրենականի զոհերի հուշարձանին։
  • Հայրենիքի ապագա պաշտպանը դրոշը ձեռքին `Հաղթանակի օրը
  • Հարազատները Ստեփանակերտի ռազմական պանթեոնում ոգեկոչում են ղարաբաղյան պատերազմում զոհվածների հիշատակը
  • Հաղթանակի օրը պատերազմում զոհվածների հիշատակին նվիրված պատարագ
  • Հաղթանակի օրը պատերազմում զոհվածների հիշատակին նվիրված պատարագ
  • Արցախի նախագահ Արայիկ Հարությունյանը ծաղիկներ է դնում Ստեփանակերտի հուշահամալիրում
  • «Անմահների գնդի» երթ Ստեփանակերտում
  • «Անմահների գնդի» երթ Ստեփանակերտում
  • Ռոբերտ Քոչարյանը Ազատության հրապարակի հանրահավաքում
  • Ռոբերտ Քոչարյանը Ազատության հրապարակի հանրահավաքում
  • Ռոբերտ Քոչարյանը Ազատության հրապարակի հանրահավաքում
  • Երթ դեպի Եռաբլուր
  • Երթ դեպի Եռաբլուր
  • Երթ դեպի Եռաբլուր
  • Երթ դեպի Եռաբլուր
  • Երթ դեպի Եռաբլուր
  • Երթ դեպի Եռաբլուր
  • Երթ դեպի Եռաբլուր
  • Երթ դեպի Եռաբլուր
  • Եպիսկոպոս Բագրատ Գալստանյան
  • Երթ դեպի Եռաբլուր
  • Երթ դեպի Եռաբլուր
Sputnik Արմենիայի տեսախցիկն արձանագրել է հայկական երկու հանրապետությունների մայիսյան տոնի ու տխրության ողջ գունապնակը` հիշատակի ու շնորհավորանքների պաշտոնական արարողություններից մինչև կորստի անդառնալի ցավով լցված աչքեր։

Հաղթանակի օրն այս տարի թե՛ Հայաստանում, թե՛ Արցախում տարբերվում էր նախորդ բոլոր տարիների մայիսի 9-երից։
Sputnik Արմենիայի տեսախցիկն արձանագրել է հայկական երկու հանրապետությունների մայիսյան տոնի ու տխրության ողջ գունապնակը` հիշատակի ու շնորհավորանքների պաշտոնական արարողություններից մինչև կորստի անդառնալի ցավով լցված աչքեր։

Հայաստանի ու Արցախի մայրաքաղաքներում անցակացվեցին նաև Հայրնական Մեծ պատերազմի ու Արցախյան 3 պատերազմների զոհերի լուսանկարներով «անմահների» երթեր։

Օրվա խորհուրդը մոռացության չմատնեց նաև հայաստանյան ներքաղաքակա իրադարձությունները։ ՀՀ երկրորդ նախագահ Ռոբերտ Քոչարյանը, Հայ Յեղափոխական Դաշնակցությունն ու Սյունիքի նախկին մարզպետ Վահե Հակոբյանի ղեկավարած «Վերածնվող Հայաստան» կուսակցություններն այսօր հայտարարեցին արտահերթ խորհրդարանական ընտրություններին «Հայաստան» դաշինքով մասնակցելու իրենց որոշման մասին։

Համագործակցության հուշագրի ստորագրությունից հետո Ռոբերտ Քոչարյանը համակիրների առաջ հանդես եկավ հանրահավաքային ելույթով։

Երևանում այսօր կայացավ նաև Արցախյան 44-օրյա պատերազմի զոհերի հիշատակին նվիրված երթ Շառլ Ազնավուրի հրապարակից մինչև Եռաբլուր։

«Մի գնդակ չենք կրակել Շուշիում, թուրք չենք տեսել». ազատամարտիկը` քաղաքի գրավման մասին

140
  • Մեծ Հայրենական պատերազմի վետերանները «Հաղթանակ» զբոսայգում
    © Sputnik / Asatur Yesayants

    Մեծ Հայրենական պատերազմի վետերանները «Հաղթանակ» զբոսայգում

  • Զինծառայողները «Հաղթանակ» զբոսայգում
    © Sputnik / Asatur Yesayants

    Զինծառայողները «Հաղթանակ» զբոսայգում

  • Մեծ Հայրենական պատերազմի վետերանները «Հաղթանակ» զբոսայգում
    © Sputnik / Asatur Yesayants

    Մեծ Հայրենական պատերազմի վետերանները «Հաղթանակ» զբոսայգում

  • ՀՀ վարչապետի պաշտոնակատար Նիկոլ Փաշինյանն ու ԱԺ նախագահ Արարատ Միրզոյանը «Հաղթանակ» զբոսայգում՝ Անմար կրակի մոտ
    © Sputnik / Asatur Yesayants

    ՀՀ վարչապետի պաշտոնակատար Նիկոլ Փաշինյանն ու ԱԺ նախագահ Արարատ Միրզոյանը «Հաղթանակ» զբոսայգում՝ Անմար կրակի մոտ

  • ՀՀ պաշտպանության նախարար Վաղարշակ Հարությունյանն ու ՀՀ-ում Ռուսաստանի Դաշնության արտակարգ և լիազոր դեսպան Սերգեյ Կոպիրկինն այցելել են Երևանի քաղաքային պանթեոն։
    © Sputnik / Andranik Ghazaryan

    ՀՀ պաշտպանության նախարար Վաղարշակ Հարությունյանն ու ՀՀ-ում Ռուսաստանի Դաշնության արտակարգ և լիազոր դեսպան Սերգեյ Կոպիրկինն այցելել են Երևանի քաղաքային պանթեոն։

  • ՀՀ պաշտպանության նախարար Վաղարշակ Հարությունյանն այցելել է Երևանի քաղաքային պանթեոն ու ծաղիկներ դրել Մեծ Հայրենականի զոհերի հուշարձանին։
    © Sputnik / Andranik Ghazaryan

    ՀՀ պաշտպանության նախարար Վաղարշակ Հարությունյանն այցելել է Երևանի քաղաքային պանթեոն ու ծաղիկներ դրել Մեծ Հայրենականի զոհերի հուշարձանին։

  • Հայրենիքի ապագա պաշտպանը դրոշը ձեռքին `Հաղթանակի օրը
    © Sputnik / Aram Nersesyan

    Հայրենիքի ապագա պաշտպանը դրոշը ձեռքին `Հաղթանակի օրը

  • Հարազատները Ստեփանակերտի ռազմական պանթեոնում ոգեկոչում են ղարաբաղյան պատերազմում զոհվածների հիշատակը
    © Sputnik / Aram Nersesyan

    Հարազատները Ստեփանակերտի ռազմական պանթեոնում ոգեկոչում են ղարաբաղյան պատերազմում զոհվածների հիշատակը

  • Հաղթանակի օրը պատերազմում զոհվածների հիշատակին նվիրված պատարագ
    © Sputnik / Aram Nersesyan

    Հաղթանակի օրը պատերազմում զոհվածների հիշատակին նվիրված պատարագ

  • Հաղթանակի օրը պատերազմում զոհվածների հիշատակին նվիրված պատարագ
    © Sputnik / Aram Nersesyan

    Հաղթանակի օրը պատերազմում զոհվածների հիշատակին նվիրված պատարագ

  • Արցախի նախագահ Արայիկ Հարությունյանը ծաղիկներ է դնում Ստեփանակերտի հուշահամալիրում
    © Sputnik / Aram Nersesyan

    Արցախի նախագահ Արայիկ Հարությունյանը ծաղիկներ է դնում Ստեփանակերտի հուշահամալիրում

  • «Անմահների գնդի» երթ Ստեփանակերտում
    © Sputnik / Aram Nersesyan

    «Անմահների գնդի» երթ Ստեփանակերտում

  • «Անմահների գնդի» երթ Ստեփանակերտում
    © Sputnik / Aram Nersesyan

    «Անմահների գնդի» երթ Ստեփանակերտում

  • Ռոբերտ Քոչարյանը Ազատության հրապարակի հանրահավաքում
    © Sputnik / Asatur Yesayants

    Ռոբերտ Քոչարյանը Ազատության հրապարակի հանրահավաքում

  • Ռոբերտ Քոչարյանը Ազատության հրապարակի հանրահավաքում
    © Sputnik / Asatur Yesayants

    Ռոբերտ Քոչարյանը Ազատության հրապարակի հանրահավաքում

  • Ռոբերտ Քոչարյանը Ազատության հրապարակի հանրահավաքում
    © Sputnik / Asatur Yesayants

    Ռոբերտ Քոչարյանը Ազատության հրապարակի հանրահավաքում

  • Երթ դեպի Եռաբլուր
    © Sputnik / Andranik Ghazaryan

    Երթ դեպի Եռաբլուր

  • Երթ դեպի Եռաբլուր
    © Sputnik / Andranik Ghazaryan

    Երթ դեպի Եռաբլուր

  • Երթ դեպի Եռաբլուր
    © Sputnik / Andranik Ghazaryan

    Երթ դեպի Եռաբլուր

  • Երթ դեպի Եռաբլուր
    © Sputnik / Andranik Ghazaryan

    Երթ դեպի Եռաբլուր

  • Երթ դեպի Եռաբլուր
    © Sputnik / Andranik Ghazaryan

    Երթ դեպի Եռաբլուր

  • Երթ դեպի Եռաբլուր
    © Sputnik / Andranik Ghazaryan

    Երթ դեպի Եռաբլուր

  • Երթ դեպի Եռաբլուր
    © Sputnik / Andranik Ghazaryan

    Երթ դեպի Եռաբլուր

  • Երթ դեպի Եռաբլուր
    © Sputnik / Andranik Ghazaryan

    Երթ դեպի Եռաբլուր

  • Եպիսկոպոս Բագրատ Գալստանյան
    © Sputnik / Andranik Ghazaryan

    Եպիսկոպոս Բագրատ Գալստանյան

  • Երթ դեպի Եռաբլուր
    © Sputnik / Andranik Ghazaryan

    Երթ դեպի Եռաբլուր

  • Երթ դեպի Եռաբլուր
    © Sputnik / Andranik Ghazaryan

    Երթ դեպի Եռաբլուր

թեգերը:
Հայաստան, Արցախ, տոն, Պարտություն, հաղթանակ
Ըստ թեմայի
Մայիսի 9-ի գույնն Արցախում՝ առանց Շուշիի
Կարմիր Շուկան ռազմագերիների հետ փոխանակելը քննարկման ենթակա չէ․ Արցախի արտգործնախարար
Այս ամենը ցավոտ է. հիշում են Շուշին ազատագրած կամավորները
Ամերիկացի զինծառայողներ

Ամերիկացիները «աֆղանական ռումբը» Ռուսաստանի՞ն են նետում

0
Եթե Աֆղանստանում լայնածավալ քաղաքացիական պատերազմ սկսվի, իսկ նման վտանգ կա, հրդեհը կհասնի Միջին Ասիա, ու Ռուսաստանը ստիպված կլինի մարել այն: Մանրամասները՝ ՌԻԱ Նովոստիի նյութում։

Պյոտր Ակոպով

Այն բանից հետո, երբ ապրիլի կեսերին Ջո Բայդենը հայտնեց Աֆղանստանից զորքերի ամբողջական դուրսբերման ամսաթիվը մայիսի 1-ից սեպտեմբերի 11-ը տեղափոխելու որոշման մասին, երկրում ավելի ու ավելի շատ արյուն է թափվում՝ բռնության կտրուկ աճ, հարյուրավոր զոհեր: Միայն մայիսի 8-ին Քաբուլի Դաշտ-է -Բարչի շրջանում տեղի ունեցած պայթյունի հետևանքով զոհվել է գրեթե վաթսուն մարդ, հիմնականում 11-15 տարեկան աշակերտուհիներ: Ի՞նչ է տեղի ունենում։ Ինչ-որ մեկը չի՞ ուզում զորքերը դուրս բերել, թե՞ ընդհակառակը՝ ինչ-որ մեկն արագացնում է ամերիկացիներին, դրդում է դուրս գալ։ Իսկ ի՞նչ կլինի նրանց հեռանալուց հետո։

Ռուսաստանի համար դա կարևոր հարց է։ Չնայած ԽՍՀՄ փլուզմանը, Ռուսաստանն Աֆղանստանի հետ, ըստ էության, նախկինի պես ընդհանուր սահման ունի։ Տաջիկստանը, որին բաժին է ընկնում Աֆղանստանի հետ նախկին խորհրդային սահմանի մեծ մասը, մտնում է ՀԱՊԿ-ի մեջ, այսինքն՝ ՌԴ ռազմական դաշնակիցն է։ Ուզբեկստանն ու Թուրքմենստանը, որոնք սահմանակից են Աֆղանստանին, նույնպես մտնում են ռուսական ազգային շահերի և ռուսական պատասխանատվության գոտու մեջ։ Եթե Աֆղանստանում լայնածավալ քաղաքացիական պատերազմ բռնկվի, դրա հրդեհի ծուխը կծածկի ամբողջ Միջին Ասիան, իսկ վատագույն դեպքում կրակն էլ կհասնի դրան, չէ՞ որ Աֆղանստանում ապրում են նույն ժողովուրդները, ինչ հիշատակված նախկին խորհրդային բոլոր երեք հանրապետություններում։

Ռուսաստանում նույնիսկ կարծիքներ են հնչում, որ ամերիկյան զորքերի դուրսբերումը պարտություն չէ, այլ գրեթե դիվերսիա ՌԴ-ի դեմ. իբր, Վաշինգտոնն այդ կերպ շեղում է Կրեմլի ուշադրությունը դեպի արևելք, որտեղ հիմա ամեն ինչ կբռնկվի, և ռուսները ստիպված կլինեն բոլոր ուժերը նետել միջինասիական մղձավանջի մարմանը։ Գուցե ընդհանրապես խնդրենք, որ ամերիկացիներին մնան։

Նման կեղծ դավադրության տեսությունը ծիծաղելի է. ամերիկացիներն Աֆղանստանում իրենց ուզածից ոչ մի բանի չեն հասել։

«Ալ-Քաիդան»* վերացրե՞լ են, թե՞ այն եղել և մնում է ցանցային կազմակերպություն, որը միավորում է տարբեր կառույցներ և խմբավորումներ իսլամական աշխարհի տարբեր մասերում։ Այո, դրանք ծայրահեղական խմբավորումներ են, բայց չէ՞ որ Աֆղանստանի օկուպացիան ամերիկացիների կողմից իսլամական աշխարհում միայն ուժեղացրել է ատելությունը յանկիների հանդեպ, այսինքն՝ փաստացի աշխատել է ջիհադականների ազդեցության աճի վրա։

Ինչո՞ւ Ջո Բայդենը որոշեց Ադրբեջանին ռազմական օգնություն ցուցաբերել

Հաղթեցի՞ն թալիբներին։ Բայց նրանք ամերիկացիների հեռանալուց հետո մոտ ժամանակներս իշխանության կգան Քաբուլում  կա՛մ խաղաղ ճանապարհով, որպես կոալիցիոն կառավարության մաս, կա՛մ ռազմական, այդ դեպքում արդեն՝ միանձնյա։

Ամերիկացիներն ուզում էին Աֆղանստանից ճնշում գործադրել Ռուսաստանի և Չինաստանի (ինչպես նաև Իրանի) վրա, պլացդարմ կառուցել Եվրասիայի առանցքային տարածաշրջանում մշտական ներկայության համա՞ր։ Ուզում էին, բայց դրա համար պետք էր Աֆղանստանին իրապես ենթարկել ու վերահսկողության տակ վերցնել։ Նման բան չեղավ։ Ամերիկացիները ստիպված կլինեն ոչ միայն հեռանալ, վատագույն դեպքում նրանք ստիպված կլինեն իրենց հետ տանել տասնյակ հազարավոր աֆղանցիների, որոնք աշխատում էին նրանց համար։ Այն նույն կոլաբորացիոնիստներին՝ օկուպանտների աջակիցներին, չէ՞ որ նրանց հենց այդպես են վերաբերվում ոչ միայն թալիբները։ Այսինքն՝ Աֆղանստանում ԱՄՆ-ի դիրքերը ոչ թե պարզապես խարխլվելու, այլև ոչնչացվելու են։

Բայց չէ որ ԱՄՆ-ն դուրս գալուց հետո ուզում է ամրապնդվել հարևան երկրներում։ Ահա և The Wall Street Journal-ը մայիսի 8-ին հաղորդել է, որ Վաշինգտոնը «փնտրում է տարածաշրջանային պլացդարմներ՝ Աֆղանստանից զորքերի դուրսբերումից հետո զորքեր տեղակայելու ու թալիբների նկատմամբ վերահսկողություն իրականացնելու համար»: Դիտարկվող տարբերակների թվում են ինչպես հարևան, այնպես էլ ավելի հեռավոր երկրներ, օրինակ՝ ԱՄԷ-ն, դիտարկվում են Պարսից ծոցում ռազմածովային ուժերի նավերի տեղակայման հնարավորությունները:

Բայդենն արդեն խոստացել է, որ եթե «Ալ-Քաիդան» կամ «Իսլամական պետությունը»* Աֆղանստանում սպառնալիք ներկայացնեն Ամերիկայի կամ դրա շահերի համար, ապա Նահանգները ավիահարվածներ կհասցնեն: Բայց ամերիկացիներն ուզում են արագ արձագանքման հնարավորություն ունենալ, չէ որ սեպտեմբերի 11-ից հետո (իսկ խոսում են նույնիսկ հուլիսի կեսերի մասին) Աֆղանստանում չի մնա ո՛չ ամերիկյան, ո՛չ էլ ընդհանրապես որևէ օտար զորք, և ինչ անել ամերիկյան դեսպանատան (որտեղ ուզում են մինչև 1000 մարդ թողնել) վրա հարձակման դեպքում։ Օգնություն ուղարկել Պակիստանի՞ց: Հեռու է, ու դրա հետ հարաբերությունները գնալով վատանում են, ուստի «ռազմաբազաների ստեղծման համար ամենանախընտրելի տարբերակը կլիներ Ուզբեկստանն ու Տաջիկստանը, որոնք անմիջական սահման ունեն Աֆղանստանի հետ, ու անհրաժեշտության դեպքում կապահովեին զորքերի արագ տեղաշարժը»:

Սակայն The Wall Street Journal-ը նշում է, որ Ռուսաստանն ու Չինաստանը կարող են խանգարել ամերիկյան ծրագրերի իրականացմանը։ Իհարկե, այդպես էլ կա. ոչ ոք ամերիկացիներին թույլ չի տա ամրապնդվել Կենտրոնական Ասիայում։ 2001 թվականի սեպտեմբերի 11-ից հետո Ռուսաստանը թույլ տվեց Նահանգներին բազաներ ստեղծել Ղրղզստանում և Ուզբեկստանում, բայց այդ ժամանակ Ռուսաստանը թույլ էր, և ԱՄՆ-ի հետ հարաբերությունները ակտիվ առճակատման մեջ չէին։ Այժմ Միջին Ասիայում ամերիկացիների ոչ մի, նույնիսկ ժամանակավոր ամրագրման մասին խոսք լինել չի կարող. Աֆղանստանի 20-ամյա օկուպացիայից հետո նրանք ստիպված կլինեն ամբողջովին հեռանալ տարածաշրջանից, որի անվտանգության համար պատասխանատու կլինի Ռուսաստանի ու Չինաստանի կողմից ստեղծված Շանհայի համագործակցության կազմակերպությունը։  ՇՀԿ-ի մեջ մտնում են ոչ միայն Կենտրոնական Ասիայի բոլոր հանրապետությունները, այլև Հնդկաստանն ու Պակիստանը, իսկ շուտով լիարժեք մասնակցի կարգավիճակ կստանա նաև Իրանը:

Պակիստանը կարող է միջուկային տեխնոլոգիաներ տրամադրել Թուրքիային․ հնդկական ԶԼՄ-ներ

Այսինքն՝ Աֆղանստանն ամբողջովին շրջապատված կլինի ՇՀԿ անդամ երկրներով, այն դեպքում, երբ այն միայն դիտորդի կարգավիճակ ունի։ Քաբուլը ՇՀԿ չի մտել միանգամայն օբյեկտիվ ցուցանիշներով. օկուպացված և լիարժեք ինքնիշխանությունից զուրկ երկիրը դաշինքի անդամ չի կարող լինել։ ՇՀԿ-ի նպատակը Ասիայում խաղաղության պահպանումն է, առաջին հերթին խոսքը Կենտրոնական Ասիայի մասին է։ ՇՀԿ-ն առայժմ իր խաղաղապահները չունի, ու Աֆղանստան զորք մտցնելու կարիք էլ չկա՝ մի օկուպանտներին մյուսով փոխարինելով։

Աֆղանցիներն արդեն ավելի քան քառասուն տարի կռվում են միմյանց դեմ, իսկ 28 տարի՝ նաև օտարերկրյա զորքերի դեմ։ Պետք է քաղաքական պայմաններ ապահովել ներաֆղանական լիարժեք երկխոսության և եթե ոչ հաշտեցման, ապա գոնե տարբեր ժողովուրդների, քաղաքական, կրոնական, ցեղային և կլանային կառույցների թեկուզ զինված, բայց խաղաղ գոյակցության համար։ Առանց արտաքին, առավել ևս՝ ատլանտյան միջամտության, բայց բոլոր հարևանների ու մերձավոր երկրների՝ Ռուսաստանի, Չինաստանի, Պակիստանի, Իրանի ու Հնդկաստանի ակտիվ մասնակցությամբ (և ազդեցությամբ):

Թեև ԱՄՆ-ն նույնպես կարող է և պետք է մասնակցի աֆղանցիների հաշտեցմանը, բայց ահա Աֆղանստանում նրանց կողմնակիցների նկատմամբ վերաբերմունքը զորքերի դուրսբերումից հետո կարող է խոչընդոտել ցանկացած երկխոսության։ Ինչևէ, ամերիկացիների հեռանալուց հետո Աֆղանստանի համար պատասխանատվության հիմնական բեռը կդրվի ՇՀԿ-ի և հատկապես դրա երեք մասնակիցների՝ Ռուսաստանի, Չինաստանի և Պակիստանի վրա։ Դա և՛ նրանց, և՛ Աֆղանստանի ժողովրդի շահերից է բխում։ Աֆղանստանում ներքին բարդագույն հակասությունները առիթ չեն դրա վրա խաչ քաշելու կամ դրանից ռազմական պատով առանձնանալու համար։ Երկրորդը պարզապես անհնար է, իսկ առաջինը չի համապատասխանում Քաբուլի հարևանների և Ասիայի մեծ տերությունների, այդ թվում՝ Ռուսաստանի շահերին։

ՇՀԿ-ի նվազագույն խնդիրը այն է, որ թույլ չտա աֆղանական հիմնախնդրին դուրս գալ երկրի սահմաններից ու հասնել այն մակարդակին, երբ ՀԱՊԿ-ը ստիպված կլինի զբաղվել դրանով։ Իսկ առավելագույն խնդիրն է աֆղանական բոլոր կողմերին դրդել իրական հաշտեցման և նոր դաշնային Աֆղանստանի կառուցման։ Քաջարի ու այդքան վիշտ տեսած ժողովուրդը պետք է վերջապես ապրի հանգիստ, ինքնուրույն ու խաղաղ կյանքով իր լեռնային երկրում։ Իհարկե, ոչ Շվեյցարիայի պես։

Թուրքերը պահանջում են դուրս բերել ամերիկյան ռազմակայանները. հանրահավաք «Ինջիրլիքում»

Աֆղանստանը Շվեյցարիա չի դառնա. երկրում արևմտյան չափանիշներ հաստատելու փորձերը միայն վնասել են նրան, բայց այն լիարժեք իրավունք ունի Կենտրոնական Ասիայի համար լարվածության օջախից վերածվելու իր բոլոր ընկերների համար խաղաղ հարևանի: Պետք է միայն օգնել աֆղանցիներին վերադառնալ ինքնուրույն խաղաղ կյանքին՝ իրենց համար, այլ ոչ թե հանուն աշխարհաքաղաքական շահերի և օտար ստրատեգների փորձարկումների։

* Ռուսաստանում արգելված ահաբեկչական կազմակերպություն

0
թեգերը:
Չինաստան, Ռուսաստան, Աֆղանստան, ԱՄՆ
Ըստ թեմայի
Ամերիկացիները պատրաստվում են ակտիվանալ Արկտիկայում
Ինչու է ԱՄՆ–ը տանուլ տալիս բոլոր պատերազմները
Ռուսաստանը ռազմական ծախսերի գծով առաջին հնգյակում է. միտումները` աշխարհում և ԱՊՀ–ում