Ինչ են ասում ռազմական փորձագետները Մովսես Հակոբյանի սկանդալային հայտարարությունների մասին
(Թարմացված է 00:53 20.11.2020)
ՀՀ Զու Գլխավոր շտաբի նախկին պետ Մովսես Հակոբյանի հայտարարությունները Արցախի պատերազմի թեմայով` հասկանալի պատճառներով բուռն արձագանք են ստացել, ընդ որում՝ ոչ միայն քաղաքական շրջանակներում։ Թե ինչ են մտածում այդ մասին փորձագետները՝ Sputnik Արմենիայի հոդվածում։ԵՐԵՎԱՆ, 20 նոյեմբերի - Sputnik. Ռազմական փորձագետ Արամ Գրիգորյանի կարծիքով՝ Հակոբյանի հայտարարություններն առանձին վերլուծության կարիք ունեն․․․
Մեր զրուցակիցը հաստատում է այն տեղեկությունները, որ «Իսկանդերները» կիրառվել են մարտական գործողությունների ամենավերջին պահին։ Սակայն դա բավական աբսուրդային է համարում։ Հարց է ծագում՝ իսկ ինչո՞ւ «Իսկանդերները» չեն կիրառվել պատերազմի սկզբում, պատերազմի ամենաբուռն պահին։ Ինչո՞ւ վերջին օրը։
©
Photo : press office of the MoD of RA
«Ես շատ կուզեի հարց տալ վարչապետին, պաշտպանության նախարարին, ԳՇ պետին։ Որովհետև հսկայական թվով առանցքային թիրախներ կային, որոնք հայտնի էին։ Ադրբեջանում էին գտնվում թուրք խորհրդականները, թուրքական կործանիչները, ադրբեջանական հրամանատարությունը, օդակայանները` որտեղից օդ էին բարձրանում ԱԹՍ-ները։ Այդ կետերից որոշները հասանելի էին «Սմերչ» ՀԿՌՀ-ների համար, բայց գործնականում դրանցից ոչ մեկին հարվածներ չեն հասցվել»,-նշել է Գրիգորյանը։
Ընդ որում՝ հայկական հրամանատարությունը միանգամայն հստակ գիտեր այդ առանցքային օբյեկտների գտնվելու վայրը։ Երևանը գիտեր, թե որտեղից են թռչում ԱԹՍ-ները, մասնավորապես՝ Եվլախից, որտեղից թռչում էին «Բայրաքթարները»։ Գրիգորյանը նշում է, որ պետք չէր վախենալ նաև թուրք խորհրդականներին հարվածելուց։ Թուրքերը երբեք չէին հայտարարի, որ իրենց խորհրդականները զոհվել են։ Ցանկացած պատերազմում առաջին հերթին պետք է գտնել և ոչնչացնել ռազմական խորհրդատուներին, այդպիսով հակառակորդին զրկելով «ուղեղից»։
Խոսելով Սու-30ՍՄ ինքնաթիռների գնման մասին, Գրիգորյանը նշեց, որ ժամանակին ինքը դեմ է եղել այդ գործարքին։ Բայց ոչ այն պատճառով, որ Ռուսաստանն իբր այդ ինքնաթիռների համար հրթիռներ չի վաճառում։ Այդ առումով նա Հակոբյանի խոսքերը ոչ կոռեկտ է համարում։ Այդ Սու-երի հրթիռների մատակարարման որևէ արգելք չկա։ Այլ հարց է, որ ռուսական արտադրությունները հիմա հսկայական պատվերներ են ստանում, ավիացիոն հրթիռների հսկայական պահանջարկ կա, և գործարանները պարզապես չեն հասցնում դրանք ժամանակին իրականացնել։
©
Sputnik / Asatur Yesayants
Փորձագետը համաձայն է Արցախի երկնքի անպաշտպանության վերաբերյալ` Հակոբյանի գնահատականներին։ Հրամանատարությունը հիմնական շեշտը դրել էր «Оса» ԶՀՀ-ների վրա, ինչը սխալ էր։ «Оса»-ների շնորհիվ խոցվել է թիրախի սպասող մի քանի զինամթերք և վերջ։ «Բայրաքթարների» դեմ դրանք անօգուտ են։ Հարկավոր էին «Тор» զենիթահրթիռային համալիրներ և «Սուշկաների» փոխարեն պետք էր հնարավորինս շատ դրանցից գնել։
Առանձին ուշադրության է արժանի Հայաստանում անօդաչու ավիացիայի փաստացի բացակայությունը։ Գրիգորյանը կարծում է, որ պետք էր Չինաստանից մեծ քանակությամբ ամենատարբեր դրոններ գնել։ Շատ չինական տարբերակներ թուրքական «Բայրաքթարներից» լավն են և շատ ավելի էժան են։ Այսպես. եթե «Բայրաքթարի» արտահանման գինը 5 միլիոն դոլար է, ապա առավել արդյունավետ չինական անալոգը 1-1,5 միլիոն դոլար արժե։
Մովսես Հակոբյանը նշեց` որն է եղել գերագույն գլխավոր հրամանատար Փաշինյանի սխալը
Անդրադառնալով պաշտպանության համակարգում ՀՀ իշխանությունների կադրային քաղաքականությանը, մեր մյուս զրուցակիցը՝ փորձագետ Դավիթ Հարությունովը փաստում է` խնդիր կար ամեն գնով ազատվել նախորդ իշխանությունների հետ կապված բարձրաստիճան զինվորականներից։ Այս տեսանկյունից է նա դիտարկում Հակոբյանին պաշտոնից հեռացնելու Փաշինյանի որոշումը` վերջինիս վարչապետ ընտրվելուց անմիջապես հետո։
«Բանն այն է, որ 2018թ․-ի մայիսին իշխանության եկած մարդիկ ռազմական վերնախավի հետ երբեք կապեր չէին ունեցել։ Այդ պատճառով նրանք կարող էին այդ վերնախավի նկատմամբ որոշակի անհանգստություն, անվստահություն ունենալ»,-ասում է Հարությունովը։
Նա կարծում է, որ դա շատ երկրներում ընդունված փորձառություն է՝ նոր իշխանությունը ձգտում է առաջին հերթին ձեռք բերել բանակի աջակցությունը։ Եվ այն, որ փոխարինողը լավագույն կադրը չէր, այդ պահին Փաշինյանի համար այնքան էլ կարևոր չէր։
©
Sputnik / Asatur Yesayants
Անդրադառնալով հրամանատարական կետում վարչապետի տիկնոջ ներկայությանը, Հարությունովն անհրաժեշտ է համարում այդ միջադեպը դիտարկել կառավարման հետ կապված լուրջ խնդիրների համատեքստում։ Եվ հարցն այստեղ բնավ էլ կոնկրետ մարդիկ չեն։
«Պատերազմը, ինչպես մենք հիմա արդեն հասկանում ենք, ի հայտ բերեց մի շարք լրջագույն թերություններ մարտական գործողությունների կառավարման, կադրերի կառավարման, մոբիլիզացիայի, լոգիստիկայի, տեղեկատվական ուղեկցության և այլ ոլորտներում։ Փաշինյանի տիկնոջ ներկայությունը հրամանատարական կետում, որտեղ այդ պահին գտնվում էր միայն գեներալիտետը՝ ընդամենը այդ քաոսը ցույց տվող մի դրվագ է»,-ասում է Հարությունովը։
«Մեր սուտը գերազանցել է 100 տոկոսը». Մովսես Հակոբյանը` մարդկանց շփոթության մասին
Նույն առանցքից էլ նա դիտարկում է մոբիլիզացիայի փաստացի ձախողումը։ Նրա խոսքով՝ եթե Հակոբյանի հայտարարությունները ճշմարտացի են, ապա դրանցում հնչած մանրամասները մանրակրկիտ հետաքննության, իրավական և քաղաքական գնահատականների կարիք ունեն։ Կհնչե՞ն արդյոք այդ գնահատականները՝ հենց դրանով էլ շատ առումներով պայմանավորված կլինի երկրի պատրաստ լինելը նոր հնարավոր պատերազմին։
ԼՂ–ում 1 օրում մաքրվել է 17 հա տարածք և 5 կմ ճանապարհ. ՌԴ ՊՆ–ն նոր ամփոփագիր է հրապարակել
(Թարմացված է 21:41 04.03.2021)
2020 թ. նոյեմբերի 23-ից ի վեր չպայթած զինամթերքից մաքրվել է 1575 հա տարածք, 493 կմ ճանապարհ։ ԵՐԵՎԱՆ, 4 մարտի - Sputnik. ՌԴ պաշտպանության նախարարության Միջազգային հակաականային կենտրոնի մասնագետները շարունակում են Լեռնային Ղարաբաղի տարածքի ականազերծման աշխատանքները։
«Մեկ օրում մաքրվել է 17 հա տարածք և 4 կմ ճանապարհ, հայտնաբերվել և ոչնչացնելու համար անվտանգ տարածք է տեղափոխվել 27 պայթյունավտանգ առարկա»,- նշված է ՌԴ պաշտպանության նախարարության տարածած հաղորդագրության մեջ։
2020 թ. նոյեմբերի 23-ից ի վեր չպայթած զինամթերքից մաքրվել է 1575 հա տարածք, 493 կմ ճանապարհ, 1549 բնակելի շինություն, այդ թվում՝ 30 հանրային նշանակության օբյեկտ, հայտնաբերվել և վնասազերծվել է 25 072 պայթյունավտանգ առարկա։
Ռուս խաղաղապահ զորախմբի պատասխանատվության գոտում հնարավոր միջադեպերի կանխմանն ուղղված ջանքերը համակարգելու նպատակով շարունակական գործակցություն է պահպանվում Հայաստանի և Ադրբեջանի զինված ուժերի գլխավոր շտաբների հետ:
Հիշեցնենք` 2020թ.–ի նոյեմբերի 9-ին ՌԴ նախագահ Վլադիմիր Պուտինը, ՀՀ վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը և Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևը համատեղ հայտարարություն են ընդունել ռազմական գործողությունների դադարեցման վերաբերյալ։
Եռակողմ հայտարարության համաձայն` Լեռնային Ղարաբաղի շփման գծի և Լաչինի միջանցքի երկայնքով տեղակայվել է Ռուսաստանի Դաշնության խաղաղապահ զորակազմը ՝ 1960 զինծառայողներով, հրաձգային զենքով, 90 զրահամեքենաներով, 380 միավոր ավտոմոբիլային և հատուկ տեխնիկայով:
Ռուսաստանի Դաշնության խաղաղապահ զորակազմը տեղակայվել է 5 տարի ժամկետով, որից հետո այդ ժամանակահատվածը մեխանիկորեն կերկարաձգվի ևս 5 տարով, եթե կողմերից որևէ մեկը ժամկետի ավարտից 6 ամիս առաջ չհայտարարի տվյալ դրույթի կիրառումը դադարեցնելու մտադրության մասին:
Ղարաբաղում խաղաղապահ գործողության գինն ու վարկանիշը. թվերն ավելի քան խոսուն են
Զախարովան խորհուրդ է տվել գերիների թվի հարցով դիմել ոչ թե իրեն, այլ Երևանին և Բաքվին
(Թարմացված է 19:38 04.03.2021)
Ռուսաստանի ԱԳՆ պաշտոնական ներկայացուցիչ Մարիա Զախարովան ուշադրություն է հրավիրել հայկական և ադրբեջանական կողմերի մոտեցումների զգալի տարբերության վրա, որն առկա է պատերազմի ժամանակ գերեվարված անձանց հարցում:ԵՐԵՎԱՆ, 4 մարտի - Sputnik. Ադրբեջանում գերության մեջ գտնվող հայերի հարցում կողմերի դիրքորոշումները տարբեր են, և ռուսական կողմն այդ մասին բազմիցս խոսել է։ Այսօր կայացած ճեպազրույցի ժամանակ այս մասին ասել է ՌԴ ԱԳՆ պաշտոնական ներկայացուցիչ Մարիա Զախարովան։
©
Photo : provided by Tomasz Lech Buczek
Նա ընդգծել է, որ այդ տվյալները շատ տարբեր են. թվերը, որոնք բարձրաձայնում է պաշտոնական Երևանը, պարբերաբար փոխվում են, իսկ Ադրբեջանից այլ տեղեկատվություն է ստացվում:
«Հաշվի առնելով նման տարաձայնությունները, խորհուրդ ենք տալիս այդ հարցով դիմել անմիջապես ադրբեջանական և հայկական կողմերին։ Ես վստահ եմ, որ նրանք պատրաստ կլինեն տրամադրել սեփական սպառիչ պարզաբանումները», - առաջարկել է ռուս դիվանագետը։
Ադրբեջանը փորձում է գերիների հարցը սակարկել. ՀՀ փոխվարչապետի խոսնակ
Ընդ որում, Զախարովան հայտնել է, որ այսօրվա դրությամբ ռուս խաղաղապահների միջնորդությամբ վերադարձվել է ընդհանուր առմամբ 79 մարդ՝ 63–ը հայկական, 16–ը` ադրբեջանական կողմին:
«Մենք կցանկանայինք օգտվել առիթից և ևս մեկ անգամ ընդգծել ռուսական դիրքորոշումն այդ հարցում. մենք ելնում ենք նրանից, որ փոխանակման օպտիմալ բանաձևը «բոլորը բոլորի դիմաց» սկզբունքն է»,-հիշեցրել է ՌԴ ԱԳՆ ներկայացուցիչը:
Զախարովան կարծում է, որ այդ հարցի շուտափույթ լուծումը թույլ կտա կողմերին «շրջել ողբերգական էջերը հարաբերություններում» և կենտրոնանալ դրական օրակարգի զարգացման վրա, այդ թվում՝ տնտեսական ոլորտում: Նա հիշեցրել է, որ այդ մասին խոսվել է 2021 թվականի հունվարի 11-ին Մոսկվայում Ռուսաստանի, Հայաստանի և Ադրբեջանի ղեկավարների գագաթնաժողովի ընթացքում:
Ադրբեջանական կողմը մանիպուլյացիայի է ենթարկում հայ գերիների ցուցակը. ՀՀ արտգործնախարար
թեգերը:
Պուգաչովան անցել է Անջելինա Ջոլիին. ովքեր են իսկական կանայք` ըստ ռուսաստանցիների
(Թարմացված է 23:49 04.03.2021)
Հանրային կարծիքի ուսումնասիրման համառուսական կենտրոնի հետազոտությունը նվիրված է մարտի 8-ի Կանանց միջազգային օրվան:
ԵՐԵՎԱՆ, 4 մարտի - Sputnik. Ռուսաստանցիներն իսկական կին են համարում Ալլա Պուգաչովային, Սոֆյա Ռոտարուին և Վալենտինա Մատվիենկոյին: Այսպիսին են ՀԿՈւՀԿ–ի (Հանրային կարծիքի ուսումնասիրման համառուսական կենտրոն)` Կանանց միջազգային օրվան՝ Մարտի 8-ին նվիրված հարցման արդյունքները։
ՀԿՈւՀԿ–ի տվյալներով՝ հարցվածների 6 տոկոսը իսկական կին է անվանել Պուգաչովային, 3 տոկոսը՝ Ռոտարուին, ևս 3 տոկոսը՝ Մատվիենկոյին:
©
Sputnik / Екатерина Чеснокова
Բացի նրանցից, ռուսաստանցիներն իսկական կանանց ցուցակում են ներառել Իրինա Խակամադային (2%), Վալերիային (2%), Ալիսա Ֆրեյնդլիխին (2%), Չուլպան Խամատովային (2%) և Անջելինա Ջոլիին (1%):
«ՀԿՈւՀԿ- Sputnik» համառուսաստանյան նախաձեռնողական հարցումն անցկացվել է փետրվարի 14-ին, մարտի 2-3-ին 18-ից բարձր տարիքի 1600 ռուսաստանցիների շրջանում: Հարցումն անցկացվել է հեռախոսով։
Կանանց միջազգային օրն ամեն տարի նշվում է մարտի 8-ին։ Առաջին անգամ տոնի անցկացման գաղափարը ծագել է 20-րդ դարի սկզբին։ Կանանց միջազգային օրը նշվում են կանանց ձեռքբերումները՝ անկախ ազգային կամ էթնիկ, լեզվական, մշակութային, տնտեսական և քաղաքական պատկանելություններից։