Խորանաշատ վանական համալիրը

Կրակոցների տակ ապրող հավատքը. Չինարիի եկեղեցին` հայ–ադրբեջանական պայքարի լուռ վկան է

1589
(Թարմացված է 09:35 22.08.2019)
Տավուշ մարզի հայ–ադրբեջանական սահմանի հարևանությամբ գտնվող Սբ. Խորանաշատ վանական համալիրի մասին վերջերս իրարամերժ լուրեր տարածվեցին. ոմանք հայտարարեցին, որ եկեղեցի այցելելն արդեն անվտանգ է, մյուսները` որ Խորանաշատը նախկինի պես անհասանելի է։ Sputnik Արմենիան որոշեց անձամբ համոզվել` կարելի՞ է գնալ Խորանաշտ, թե՞ ոչ։

ԵՐԵՎԱՆ, 21 օգոստոսի — Sputnik. Նելլի Դանիելյան. Հայ-ադրբեջանական սահմանից շուրջ 100 մետր հեռավորության վրա գտնվող 13-րդ դարի վանական համալիրը դարձել է արցախյան հակամարտության յուրօրինակ խորհրդանիշը։ Հայկական հոգևոր կառույցը հայոց հողում է, բայց ադրբեջանական կրակոցների ներքո և անհասանելի հայ հավատացյալների համար։

Деревня Чинари монастырь Хоранашат, 20 августа 2019
© Sputnik / Andranik Ghazaryan
Խորանաշատ վանական համալիրը

Տարիներ շարունակ Խորանաշատ այցելելը Չինարի գյուղի բնակիչների համար երազանքի էր վերածվել։ Բայց օրեր առաջ համացանցում լուրեր տարածվեցին (այդ թվում` պաշտոնյաների կողմից), որ հայկական ռազմական դիրքերի առաջխաղացում է տեղի ունեցել, որի արդյունքում եկեղեցի տանող ճանապարհն անվտանգ է դարձել ու բաց է ցանկացողների համար։

Sputnik Արմենիայի նկարահանող խումբը որոշեց անձամբ այցելել Չինարի ու տեղում պարզել իրականությունը։

Деревня Чинари монастырь Хоранашат, 20 августа 2019
© Sputnik / Andranik Ghazaryan
Խորանաշատ վանական համալիրը

Մինչ այդ մենք նախ խոսեցինք Տավուշի մարզպետի խորհրդական Նիկոլայ Գրիգորյանի հետ, ով հաստատեց տեղեկությունները, որ հայկական զինուժը երկու նոր դիրք է ամրացրել Տավուշի սահմանին։ «Եկեղեցի արդեն բոլորը գնում են, գալիս են։ Առաջ քողարկված, թաքուն էինք գնում, հիմա ավելի հանգիստ»,– ասաց Գրիգորյանը։

Չինարիի գյուղապետ Սամվել Սաղոյանը ևս հաստատեց, որ հնամենի վանք գնալ հնարավոր է, բայց և զգուշացրեց` վտանգը չեզոքացված չէ։

Եկեղեցու լիարժեք անվտանգ լինելու մասին Երևանից հնչող հայտարարություններին էլ գյուղապետն այսպես արձագանքեց. «Դա կլիներ մեր վաղեմի երազանքը, Աստված տա, որ այդպես լինի»։

Деревня Чинари монастырь Хоранашат, 20 августа 2019
© Sputnik / Andranik Ghazaryan
Խորանաշատ վանական համալիրը

«Եկեղեցի գնում ենք, բայց քանի որ այն սահմանին շատ մոտ է` 100-150 մետր հեռավորության վրա, գնալու դեպքում զինվորականության հետ կապի մեջ ենք լինում, որ տեղյակ լինեն ու անվտանգությունն ապահովեն»,– ասաց նա։

Սամվել Սաղոյանը հայտնեց, որ Չինարիում արդեն շուրջ մեկ տարի հարաբերական անդորր է, գյուղի ուղղությամբ վերջին կրակոցները 2018թ.–ի սեպտեմբերին 14-ից 21-ն են եղել, երբ հակառակորդը մեկ շաբաթ շարունակ խոշոր տրամաչափի գնդացիրներից (ДШК) ու Կալաշնիկովի ավտոմատներից կրակում էր գյուղի խաղաղ բնակչության, տների, դպրոցի ու մանկապարտեզի վրա։

Староста деревни Чинари Самвел Сагоян
© Sputnik / Aram Nersesyan
Սամվել Սաղոյան

2018թ.–ի սեպտեմբերի 21-ից մինչ օրս Չինարիի վրա, գյուղապետի խոսքով, այլևս չեն կրակել։ «Գիշերը ստեպ–ստեպ լսվում են կրակոցների ձայներ։ Գուցե ինչ-որ գազանի կամ անտառում լսվող ձայների ուղղությամբ վախից կրակում են»,–ասաց գյուղապետը։

ՀՀ ՊՆ–ն պաշտոնապես հաստատեց հայկական զինուժի առաջխաղացման մասին լուրը

Հարաբերական անդորրից օգտվելով` Չինարիի բնակիչներն առաջին հերթին բարեկարգել են եկեղեցի տանող, սարն ի վեր բարձրացող ճանապարհը, որպեսզի Խորանաշատ հասնելը հնարավորինս արագ ու դրա շնորհիվ նաև պակաս վտանգավոր լինի։

Деревня Чинари монастырь Хоранашат, 20 августа 2019
© Sputnik / Andranik Ghazaryan
Խորանաշատ վանական համալիրը

«Բայց միանշանակ ասել, որ գյուղի վրա ադրբեջանցիներն այլևս չեն կարող կրակել, չենք կարող։ Ճիշտ է, մենք ուժեղացրել ենք մեր դիրքերը, հակառակորդի ոտնձգությունները սաստելու համար հենակետերը կան, բայց միանշանակ հայտարարել, թե բացառվում է Չինարիի վրա կրակելը, ցավոք, չենք կարող»,– ասաց Սաղոյանը։

Գյուղացիները ևս մեզ հետ զրույցում հաստատեցին, որ անցնող տարվա հարաբերական անդորրից օգտվելով այցելել են Խորանաշատ, բայց այն հստակ գիտակցությամբ, որ վտանգն ամեն պահի առկա է։

Деревня Чинари монастырь Хоранашат, 20 августа 2019
© Sputnik / Andranik Ghazaryan
Խորանաշատ վանական համալիրը

«Հիմա է, որ հանդարտ է, բայց ամեն պահի կրակոցները կարող են վերսկսվել, ու ոչ ոք չի կարող կանխատեսել, թե երբ դա կարող է տեղի ունենալ»,– մեզ հետ զրույցում ասաց գյուղի կենտրոնում հանդիպած երիտասարդներից մեկը, որն, ի դեպ, վտանգը գիտակցելով հանդերձ, պատրաստակամություն հայտնեց մեզ ուղեկցել եկեղեցի, որպեսզի ճանապարհին չմոլորվենք ու պատահաբար չհայտնվեինք հակառակորդի դիրքերում։

Деревня Чинари монастырь Хоранашат, 20 августа 2019
© Sputnik / Andranik Ghazaryan
Խորանաշատ վանական համալիրը

Խորանաշատ տանող լեռնային, հողապատ ճանապարհին ոչինչ չէր հուշում հնարավոր վտանգի մասին, բացի մեր ուղեկցի մեկնաբանություններից, որ հենց այդ նույն լեռան գագաթին ադրբեջանական դիրքն է, դրանից ներքև, անտառում` Խորանաշատի վանքը, իսկ հարևան բարձունքում հայկական հենակետն է, որտեղից հնարավոր սադրանքի դեպքում պետք է ապահովեին մեր անվտանգությունը։

Բարեբախտաբար, եկեղեցի հասանք ու վերադարձանք անվնաս ու առանց որևէ միջադեպի։ Իսկ վանքի բակում ու դրա պատերից ներս տիրող անդորրն ու խաղաղությունը նույնիսկ մի պահ մոռացնել տվեցին ընդամենը 100 մետր հեռու զինված հակառակորդի առկայությունը։

Деревня Чинари монастырь Хоранашат, 20 августа 2019
© Sputnik / Andranik Ghazaryan
Խորանաշատ վանական համալիրը

Թվացյալ անհոգությունը ցրեց մեր երիտասարդ ուղեկցի պատմությունը։ Եկեղեցու բակում, հսկա ընկուզենու ստվերում նստած, երիտասարդը, ակնհայտ հուզմունքը զսպելով, հիշեց 2008թ–ին Խորանաշատի ճանապարհին սպանված համադասարանցուն։

Բանակից վերադարձած տղան 2 ընկերների հետ որոշել էր եկեղեցի գնալ։ Խորանաշատի ճանապարհին ադրբեջանական դիպուկահարի կրակոցներից նա զոհվել էր, նրա ուղեկիցները` հաշմանդամ դարձել։

Деревня Чинари монастырь Хоранашат, 20 августа 2019
© Sputnik / Andranik Ghazaryan
Խորանաշատ վանական համալիրը

Բայց նույնիսկ այս դեպքից հետո էլ մարդիկ չհրաժարվեցին իրենց հավատքից ու նախնյաց կանչից և, վտանգն անտեսելով, շարունակեցին այցելել եկեղեցի, հիմնականում` գիշերը` գաղտագողի։

Գյուղի գրեթե բոլոր տղամարդկանց հեռախոսների մեջ Խորանաշատի լուսանկարներ կան, որոնցով նրանք հպարտանում են, որ իրենց հաջողվել է հասնել Խորանաշատ ու անվնաս վերադառնալ։ Այս անգամ դա հաջողվեց նաև մեր նկարահանող խմբին։

Деревня Чинари монастырь Хоранашат, 20 августа 2019
© Sputnik / Andranik Ghazaryan
Խորանաշատ վանական համալիրը
1589
թեգերը:
Գյուղապետ, Գյուղ, սահմանամերձ գյուղեր, կրակոց, հայ-ադրբեջանական, Ադրբեջան, Չինարի, Խորանաշատ վանական համալիր, Տավուշ, Հայաստան
Ըստ թեմայի
Համաշխարհային մշակույթի հատուկ օբյեկտ կամ ինչ պետք է իմանալ Գեղարդի բացառիկ վանքի մասին
Ճարտարապետական եզակի ձուլվածք. Tehran Times–ը` Սպահանի հայկական վանքի մասին
Եգիպտացորենի դաշտը լաբիրինթոս է դառնում. Տավուշի զբոսաշրջային ստարտափը
Արթուր Վանեցյանի ղեկավարած կառույցը «շնորհքով կներխուժի» նաև Տավուշի մարզ
Նիկոլ Փաշինյան

Ես կցանկանայի վերջնականապես հանգուցալուծել Ղարաբաղյան հակամարտությունը. Նիկոլ Փաշինյան

1126
(Թարմացված է 20:20 15.10.2020)
Սեպտեմբերի վերջին սրված Ղարաբաղյան հակամարտությունն արդեն հարյուրավոր կյանքեր է խլել։ Չնայած պայմանավորվածությանը, կայուն հրադադար չկա։ «Ռոսիա սեգոդնյա» ՄՏԳ գլխավոր տնօրեն Դմիտրի Կիսելյովը հարցազրույցներ է վերցրել Հայաստանի ու Ադրբեջանի առաջնորդներից։

«Ռոսիա սեգոդնյա» ՄՏԳ գլխավոր տնօրեն Դմիտրի Կիսելյովին տված հարցազրույցում ՀՀ վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանն ասել է՝ ինչպես է գնահատում ստեղծված իրավիճակը, մահացածների վերաբերյալ ինչ տվյալներ ունի Երևանը, և ինչ է հայտնի տարածաշրջանում օտարերկրացի վարձկանների ներկայության մասին։ Նա նաև կարծիք է հայտնել՝ ով և ինչու է կանգնած հակամարտության ներկայիս սրացման հետևում, ասել է՝ ինչ փոխզիջումների է պատրաստ Հայաստանը ու ինչ քայլի չի գնա ոչ մի դեպքում։

— Պարոն վարչապետ, բարև ձեզ։ Շատ շնորհակալ ենք, որ համաձայնեցիք պատասխանել մեր հարցերին Հայաստանի ու ամբողջ աշխարհի համար այսքան դժվար ժամանակաշրջանում։ Ինչպե՞ս եք գնահատում սեպտեմբերի 27-ից սկսված ռազմական գործողությունների արդյունքները։ Ի՞նչ կորուստներ կան, գերիները շա՞տ են։

— Իրավիճակը շատ բարդ է։ Երկու կողմերն էլ շատ կորուստներ ունեն։ Լեռնային Ղարաբաղի պաշտպանության բանակը պաշտպանվում է, կազմակերպում պաշտպանությունը, իրավիճակը կարող եմ որպես բավականին բարդ գնահատել։

— Այսինքն՝ կողմերի կորուստներն ու գերիների քանակը դեռ չի՞ հաջողվում հաշվել։

— Ակնհայտ է, որ երկու կողմերն էլ շատ զոհեր ունեն, կարծում եմ՝ սա իսկապես շատ դաժան պատերազմ է։ Փորձագետներից շատերն ասում են, որ սա իր ծավալով XXI դարի համար աննախադեպ պատերազմ է։ Քանի որ օգտագործվում են զենքի բոլոր տեսակները՝ տանկեր, ԱԹՍ-ներ, ինքնաթիռներ և ուղղաթիռներ, զրահատեխնիկա, հրետանի, հրթիռային համակարգեր և այլն։ Բազում զինվորներ ու զորք է ներգրավված մարտական գործողություններում։ Շատ ծավալուն ու դաժան մարտեր են ընթանում, այս պահին Լեռնային Ղարաբաղի պաշտպանության բանակը պաշտպանվում է։ Փաստացի կարող ենք ասել, որ Թուրքիայի ու Ադրբեջանի` Լեռնային Ղարաբաղը բլիցկրիգով վերցնելու ծրագիրն այս պահին տապալվել է։

— Պարոն վարչապետ, մենք հաճախ ենք լսում Ադրբեջանի կողմից կռվող օտարերկրացի վարձկանների ու ահաբեկիչների մասին։ Ապացույցներն ունե՞ք, և արդյոք Հայաստանի կողմից արտասահմանցինե՞ր կռվում են։

— Այդ մասին արդեն ողջ աշխարհն է խոսում։ Դա շատ կարևոր նրբություն է, և կարևոր է նաև այն պատճառով, որ կօգնի հասկանալ՝ ով ինչ նկատառումներով է սկսել ռազմական գործողությունները։ Իհարկե կան կոնկրետ ապացույցներ, որ Սիրիայից բերված ահաբեկիչ գրոհայինները մասնակցում են Լեռնային Ղարաբաղի դեմ մղվող մարտերին։ Ապացուցող տեսագրություններ կան, որոնք հրապարակվել են սոցցանցերում ու լրատվամիջոցներում։ Ու հիմա ակնհայտ է, որ Թուրքիան այդ պատերազմի գլխավոր հովանավորն է։ Թուրքիան է վարձել ու տեղափոխել գրոհային ահաբեկիչներին Ղարաբաղյան հակամարտության գոտի։ Թուրքիայի հովանու ներքո է Լեռնային Ղարաբաղի դեմ հարձակում սկսելու որոշում կայացվել։

Կարևոր է հասկանալ՝ ինչու՞։ Քանի որ ակնհայտ էր` Ադրբեջանի բանակը միայնակ չի կարող կռվել Լեռնային Ղարաբաղի պաշտպանության բանակի դեմ։ Այդ պատճառով Թուրքիան որոշել է ներգրավվել ահաբեկիչների, թուրքական զորքերը ոչ միայն ներգրավված են ռազմական գործողությունների ղեկավարման մեջ, այլև անմիջական մասնակցություն ունեն թուրքական բանակի հատուկ ստորաբաժանումները։ Որոշ տվյալների համաձայն՝ մարտական գործողություններին մասնակցում են նաև Պակիստանի բանակի հատուկ ստորաբաժանումները։ Կարծում եմ՝ առնվազն Թուրքիայի կողմից գրոհայինների մասնակցությունն ամբողջ աշխարհում ապացուցված է, քանի որ բազում միջազգային ԶԼՄ-ներ արդեն գրում են այդ մասին։

Վերջին օրերի ընթացքում շատ հետաքրքիր տեղեկություն եկավ Ռուսաստանից, Հյուսիսային Կովկասից, որ Չեչնիայում ու Դաղստանում գրոհայինների են ոչնչացվել։ Տեղեկություն կար, որ այդ գրոհայինները արտասահմանից` Սիրիայից են Ռուսաստան եկել։ Եվ ես այստեղ անմիջական կապ եմ տեսնում․ Թուրքիան գրոհայիններին Ղարաբաղյան հակամարտության գոտի է տեղափոխել՝ Լեռնային Ղարաբաղի դեմ պատերազմելու համար, իսկ հիմա նրանք արդեն Հյուսիսային Կովկասում են։ Այս հատկանշական փաստը ցույց է տալիս, որ տվյալ իրավիճակն արդեն ոչ միայն Լեռնային Ղարաբաղի հակամարտության մասին է, այլ դուրս է եկել լոկալ սահմաններից։ Սա արդեն լիարժեք տարածաշրջանային հակամարտություն է, որը շոշափում է տարածաշրջանի երկրների կոնկրետ շահերը։ Կարծում եմ՝ հատկապես Ռուսաստանում պետք է մեծ ուշադրությամբ վերաբերվեն այդ փաստին։

Ինչ վերաբերում է հայկական կողմին, իհարկե Լեռնային Ղարաբաղի կողմից կռվող օտարերկրացիներ չկան։ Կարող են լինել հայեր, որոնք սփյուռքից եկել են` հայրենակիցներին աջակցելու։ Բնականաբար, նրանց չի կարելի վարձկան համարել։

— Հոկտեմբերի 10-ի մոսկովյան համաձայնագրերում հիշատակվում են կարգավորման հիմնարար սկզբունքները։ Խնդրում եմ` պարզաբանեք այդ սկզբունքները, ինչպե՞ս եք Դուք դրանք հասկանում։

— Դրանք հանրահայտ սկզբունքներ են` ժողովուրդների ինքնորոշման իրավունք, ուժի կամ ուժի սպառնալիքի չկիրառում, տարածքային ամբողջականություն։ Հարցն այն է՝ ինչպես են կողմերը մեկնաբանում այդ սկզբունքները։ Քանի որ բանակցությունների ընթացքում պարզվեց, որ տարբեր կողմերը տարբեր կերպ են մեկնաբանում դրանք։ Հիմա այնպիսի իրավիճակ է, որ այդ կարևոր սկզբունքներից մեկն արդեն խախտվել է։ Արդեն անդրադարձել եմ դրան՝ դա ղարաբաղյան խնդրի լուծման համար ուժի կամ ուժի սպառնալիքի չկիրառումն է։

— Պարոն վարչապետ, եթե խոսենք փոխզիջումների մասին, ապա ի՞նչ փոխզիջումների եք պատրաստ։ Կա՞ արդյոք մի գիծ, որը ոչ մի դեպքում չեք անցնի։

— Այո, իհարկե այդպիսի գիծ կա` Լեռնային Ղարաբաղի ժողովրդի ինքնորոշման իրավունքը։ Հայաստանը բոլոր ժամանակներում էլ պատրաստ է եղել այդպիսի փոխզիջման։ Ամենահայտնին Կազանի նախաձեռնությունն է, երբ Հայաստանը պատրաստ էր կոնկրետ փոխզիջման։ Բայց Ադրբեջանը հրաժարվեց ստորագրել այդ համաձայնագիրը, որովհետև չցանկացավ ու չի ցանկանում ընդունել Լեռնային Ղարաբաղի հայերի ինքնորոշման իրավունքը։ Լեռնային Ղարաբաղի ինքնորոշման իրավունքը մեզ համար այն կարմիր գիծն է, որը մենք չենք կարող անցնել։

— Կներեք, ես ճշտում եմ՝ կոնկրետ ի՞նչ փոխզիջման մասին եք խոսում։

— Ասացի, որ Հայաստանը պատրաստ էր փոխզիջումների։ Դուք հարցնում էիք՝ արդյոք կա՞ կարմիր գիծ, որի վրայով մենք չենք անցնի։ Ասացի` այո, դա Լեռնային Ղարաբաղի ինքնորոշման իրավունքն է։

— Գծի մասին խոսեցինք, իսկ կոնկրետ փոխզիջման մասի՞ն։ Ճի՞շտ հասկացա, որ Դուք չէիք ցանկանա նման փոխզիջման օրինակ բերել։

— Գիտեք` հիմա մոսկովյան հայտարարության մեջ կոնկրետ քայլեր են հստակեցվել ՝ ինչպես վերականգնել կոնկրետ բանակցային գործընթացը։ Այդ համաձայնագրի տակ արդեն նկարագրվել են կոնկրետ քայլեր, ու մենք պատրաստ ենք այդ քայլերին դիմել ղարաբաղյան հարցը լուծելու համար։ Մենք պատրաստ ենք նման փոխզիջումների, մենք պատրաստ ենք համաչափ փոխզիջումների, որոնց պատրաստ է Ադրբեջանը։

— Շնորհակալություն, պարոն վարչապետ։ Մենք իսկապես խոսում էինք, որ այդ պատերազմն առանձնանում է առանձնահատուկ դաժանությամբ, այդ դաժանությունը պատմության մեջ է մտել, ու երկու առաջնորդներն էլ պատմության մեջ են մտել որպես դաժանագույն պատերազմի մասնակիցներ։ Այս ամենից հետո ինչպիսի՞ն կցանկանայիք մնալ պատմության մեջ։

— Սա անձնական հավակնությունների հարց չէ։ Կցանկանայի, որ այս ամենից հետո ղարաբաղյան հարցը վերջնականապես լուծվեր։ Փոխզիջման հիման վրա։ Որ մենք գտնեինք այնպիսի լուծում, որն ընդունելի լինի բոլոր կողմերի՝ Հայաստանի, Լեռնային Ղարաբաղի ու Ադրբեջանի համար։ Ու դա վերջնական լուծում լիներ։

— Պարոն վարչապետ, ես ավարտեցի իմ հարցերը։ Դուք ուզո՞ւմ եք որևէ բան ավելացնել։

— Իհարկե։ Պատասխանելով Ձեր առաջին հարցին` ասացի, որ շատ կարևոր է ուշադրություն դարձնել այս գործընթացում Թուրքիայի նպատակներին։ Վստահ եմ, որ 20–րդ դարի սկզբին տեղի ունեցած հայտնի իրադարձություններից հետո Թուրքիան ուզում է վերադառնալ Հարավային Կովկաս, որպեսզի շարունակի հայերի ցեղասպանության քաղաքականությունը։ Շատ կարևոր է հասկանալ, որ Թուրքիայի համար դա պրագմատիկ նպատակ է։ Ոչ թե հուզական նպատակ, այլ պրագմատիկ, քանի որ Հարավային Կովկասի հայերը դեպի հյուսիս, դեպի արևելք ու դեպի հարավ-արևելք էքսպանսիայի վերջին խոչընդոտն են Թուրքիայի համար, քանի որ ես վստահ եմ՝ դա Թուրքիայի կայսերական քաղաքականության շարունակությունն է։ Այն ամենը, ինչն այժմ տեղի է ունենում Հարավային Կովկասում, պետք է դիտարկել այն քաղաքականության համատեքստում, որը Թուրքիան անցկացնում է Միջերկրական ծովում, Լիբիայում, Սիրիայում, Իրաքում, Հունաստանի ու Կիպրոսի հանդեպ։ Արդեն ասացի, որ այն, ինչ հիմա կատարվում է, արդեն դուրս է եկել լոկալ, Ղարաբաղյան հակամարտության շրջանակից։

Թուրքիան ուզում է ձևափոխել Հարավային Կովկասը, ավելի շուտ՝ վերահսկողության տակ առնել ամբողջ Հարավային Կովկասը ու այն դարձնել պլացդարմ՝ Հյուսիսի, Արևելքի, ու Հարավ-Արևելքի ուղղությամբ էքսպանսիա իրականացնելու համար։ Կարծում եմ՝ այս իրավիճակում շոշափվում են մի շարք երկրների անվտանգության շահերը, այդ թվում` առաջին հերթին Ռուսաստանի։ Պատահական չէր, որ հիշատակեցի Չեչնիայից ու Դաղստանից եկող տեղեկությունները։ Որտեղի՞ց են այդ գրոհայինները հայտնվել Չեչնիայում ու Դաղստանում, սիրիացի գրոհայինները։ Հարցն այն է, արդյոք դա պատահականությո՞ւն է, թե՞ Հյուսիսային Կովկասը ապակայունացնելու ծրագրած ակցիա, որպեսզի Ռուսաստանի ուշադրությունը շեղվի Հարավային Կովկասում՝ Ղարաբաղյան հակամարտության գոտում տեղի ունեցող իրադարձություններից։ Սա շատ կարևոր նրբություն է, որին պետք է գնահատական տան Ռուսաստանում։

1126
թեգերը:
Թուրքիա, Ադրբեջան, Նիկոլ Փաշինյան, Արցախ, Հայաստան
Ջրաձոր գյուղը

«Ջրհեղեղից առաջ», կամ ինչու են Ջրաձոր գյուղում բոլորն արագ ամուսնանում

500
(Թարմացված է 22:28 07.09.2020)
Ջրաձորի բնակիչներին կվերաբնակեցնեն, քանի որ գյուղի տեղում ջրամբար է կառուցվելու։ Sputnik Արմենիայի թղթակիցներն ուղևորվել են գյուղ՝ տեղում պարզելու, թե ինչպես են բնակիչները վերաբերվում այդ նորությանը։

Շիրակի մարզի Ջրաձոր գյուղն է։ Թարմ լուսանկարներ։ Բայց կարծես «հոգեվարքի» նկարներ լինեն: 8 տարի հետո այս ամենը ջրի տակ կանցնի։ Իլիկ և Հողմաջուր գետերի համեստ հոսանքների տակ կանցնեն խորը ձորը, անտառակը, ավտոճանապարհները և անգամ ամբողջ գյուղը։ Եվ այլևս աշխարհում Ջրաձոր գյուղ չի լինի... Կուզեի այսպիսի տպավորիչ, թախծոտ-լիրիկական նոտայի վրա ավարտել նոր սկսված պատմությունս, բայց ո՛չ հոդվածում, ո՛չ էլ իրական կյանքում դրամա չի ստացվի, իսկ պատմությունը, որը կներկայացնենք, ավելի շատ արկածային ֆիլմի է նման։

Пожилой житель села Джрадзор в Ширакской области
© Sputnik / Andranik Ghazaryan
Ջրաձոր գյուղը

Բոլորովին վերջերս Հայաստանի կառավարությունը որոշեց ավարտին հասցնել Շիրակի մարզի Կապսի ջրամբարի շինարարությունը, որը խորհրդային կառավարությունը նախատեսում էր ավարտել դեռ 1975թ․-ին։ Աշխատանքները եռում էին, երբ տեղի ունեցավ Սպիտակի ավերիչ երկրաշարժը, իսկ հետո՝ ԽՍՀՄ-ի փլուզումը։ Անկախ Հայաստանում լավագույն ժամանակները չէին, օրակարգում պատերազմն էր, սոցիալ-տնտեսական աղետները, և 30 տարի շարունակ ջրամբարը ոչ մեկին հետաքրքիր չէր։

Նոր կառավարությունը՝ Նիկոլ Փաշինյանի գլխավորությամբ, 2020 թ․-ի օգոստոսին որոշում կայացրեց ավարտին հասցնել ջրամբարը և, ինչպես որոշվել էր դեռևս 70-ականներին, վերաբնակեցնել այդ կառուցման արդյունքում ջրի տակ անցնող Ջրաձոր գյուղի բնակիչներին։ Անկախ Հայաստանի պատմության մեջ առաջին անգամ զրոյից կառուցվելու է մի ամբողջ գյուղ, որտեղ էլ վերաբնակեցնելու են ջրաձորցիներին։ Նրանց կփոխհատուցեն կորցրածը` իրենց հայրենի գյուղի հետ միասին՝ տներից մինչև խնձորի այգիներ և բանջարանոցներ։

Жители села Джрадзор в Ширакской области у грузового автомобиля
© Sputnik / Andranik Ghazaryan
Ջրաձոր գյուղը

Ջրաձորի գյուղապետ Գևորգ Հովակյանն այս պաշտոնը զբաղեցնում է շուրջ 10 տարի։ Նա միշտ ճշգրիտ իմացել է գյուղի բնակչության թիվը, բայց հանկարծ սկսում է կասկածել․ «Կարծեմ` 356, 357, կամ 358»,-ասում է նա։

Բանն այն է, որ վերջին շրջանում գյուղում ապրող ամուսինները սկսել են ՔԿԱԳ-ում գրանցել ամուսնությունները, այդ պատճառով էլ գյուղի բնակիչների թիվն աճել է։ Միայն թե գյուղապետը դա ավելի պարզ ու հասկանալի է բացատրում։

Дом в селе Джрадзор в Ширакской области
© Sputnik / Andranik Ghazaryan
Ջրաձոր գյուղը

«Բոլորը սկսեցին գրանցել իրենց հարսներին։ Տարիներով առանց ամուսնությունը գրանցելու ապրում էին, բայց հենց իմացան փոխհատուցման մասին, սկսեցին զբաղվել փաստաթղթերով։ Սակայն փոխհատուցելու են ոչ թե ըստ ընտանիքի անդամների քանակի, այլ ըստ սեփականության։ Թե չէ կսկսեին արագ-արագ երեխաներ ունենալ»,-կատակում է գյուղապետը։

Глава села Джрадзор Геворик Овакян на фоне села рассказывает о планах переселения
© Sputnik / Andranik Ghazaryan
Գյուղապետ Գևորգ Հովակյանը

Արգամ և Հեղինե Ադամյանները չեն վազել ամուսնությունը գրանցելու, բայց նրանց հուզել է նորությունը, ինչպես և բոլորին այս գյուղում։ Ամուսինները ծնվել են Ջրաձորում 80-ականներին և ամբողջ կյանքում լսել են ջրամբարի կառուցման և վերաբնակեցման մասին։

«Շատ բնակիչներ դրա պատճառով այդպես էլ մինչև վերջ չվերանորոգեցին իրենց տները, լոգասենյակներ չկառուցեցին, ջուր չանցկացրին տանը։ Բոլորը սպասում էին ջրամբարին։ Հետո տեղի ունեցավ երկրաշարժը, ամեն ինչ իրար խառնվեց։ Մարդիկ չգիտեին՝ ավարտել իրենց տների վերակառուցումը, թե ոչ, որովհետև եթե ջրամբարը կառուցվեր, ամեն ինչ կկորեր։ Հիմա հանգիստ շունչ քաշեցինք՝ գոնե գիտենք, թե ինչ է սպասվում»,-ասում է Հեղինեն։

Житель села Джрадзор в Ширакской области
© Sputnik / Andranik Ghazaryan
Ջրաձորցի Արգամը

2000-ականներին գյուղում նոր դպրոց կառուցեցին։ Նախորդ կառավարությունն ակնհայտորեն գյուղը վերաբնակեցնելու ծրագրեր չուներ։ Հեղինեն գյուղի դպրոցում է աշխատում, կրտսեր դասարանների ուսուցչուհի է։ Նոր գյուղում շարունակելու է զբաղվել սիրելի գործով։ Բայց նրա ամուսինն իր աշխատանքի հետ կապված անհանգստություններ ունի։

Մաղում ջուր պահելն անհնար է. կբավարարի՞ Ազատի ջրամբարում եղածը ոռոգման ողջ սեզոնի համար

Արգամն ամբողջ կյանքում գյուղատնտեսությամբ է զբաղվել։ Կառավարությունը նախատեսում է կառուցել Ջրաձոր 2.0 տարբերակը, այսինքն՝ նոր գյուղը կկառուցվի ժամանակակից եվրոպական գյուղերի ոճով։ Գոմերն ու փարախները կկառուցվեն ոչ թե տների կողքին, ինչպես ավանդական հայկական գյուղերում, այլ քիչ հեռու՝ հատուկ դրանց համար հատկացված տարածքում։ Եվ առհասարակ, ամբողջ գյուղը նախատեսվում է տուրիստական կենտրոնի նմանությամբ կառուցել․տները միանման կլինեն, մոտակայքում՝ ջրամբարը։ Մի խոսքով՝ գեղեցկություն։ Բայց տեղի բնակիչներն անհանգստանում են՝ միայն գեղեցկությամբ տուն չես պահի։

Цветы у дома в селе Джрадзор в Ширакской области
© Sputnik / Andranik Ghazaryan
Արգամի և Հեղինեի ծաղկանոցը

«Նրանք միայն տներն են կառուցելու, ոչ գոմերը։ Այսինքն՝ նոր գյուղում ես կունենամ պատրաստի տուն՝ նույն չափերի, ինչ սա, բայց գոմի փոխարեն ինձ փող են տալու, ասելու են՝ կառուցիր ինքդ կամ ծախսիր, ինչպես կուզես։ Իսկ որտե՞ղ ենք կովերին պահելու։ Գումարած՝ բակի հարցը։ Մենք գյուղում վեց եղբայր ենք, ընդհանուր 10 տրակտոր և այլ խոշոր տեխնիկա ունենք։ Նոր տների բակերում այդ տեխնիկայի համար տեղը կհերիքի՞»,-ասում է Արգամը։

Дом в селе Джрадзор в Ширакской области
© Sputnik / Andranik Ghazaryan
Ջրաձոր գյուղը

Արգամի և Հեղինեի տան բակում խոշոր, դեղին, շատ գեղեցիկ ծաղիկներ են աճում։ Այգում խնձորենին նոր-նոր է սկսում մեծանալ։ Հեղինեն ափսոսանքով է մտածում այս ամենը թողնելու մասին․նոր գյուղում ստիպված են լինելու մի քանի տարի սպասել, մինչև տնկիները փարթամանան։

Горка кизяков у скотного двора в селе Джрадзор в Ширакской области
© Sputnik / Andranik Ghazaryan
Ջրաձոր գյուղը

Բայց ընդհանուր առմամբ գյուղացիները դրական են տրամադրված։ Բոլորն անհամբերությամբ են սպասում Կապսի ջրամբարի կառուցմանը։ Ի դեպ, ջրամբարի անվան հետ զվարճալի պատմություն է կապված։ Կապսը Ջրաձորի կողքի գյուղն է, սակայն գյուղերի միջև հեռավորությունը գրեթե 6 կմ է, և ջրամբարը հաստատ մինչև Կապս չի հասնելու։ Ու պարզ չէ` ինչու են այն անվանել Կապսի, այլ ոչ թե Ջրաձորի ջրամբար, մանավանդ որ երկրորդ անվանումն ավելի տեղին կլիներ։

«ԽՍՀՄ-ի տարիներին Ջրաձորի կենտկոմի քարտուղարը թուրք էր (նկատի ունի՝ ադրբերջանցի՝ հեղ․), իսկ Կապսինը՝ հայ։ Այդպես էլ ջրամբարն անվանեցին այն գյուղի անունով, որի քարտուղարը հայ էր, չնայած մեր գյուղում ոչ մի թուրք չէր ապրում։ Ես նույնիսկ վերջերս բարձրացրի այդ հարցը, բայց ինձ ասացին` քանի որ նախագծում սովետական մակետներն են օգտագործվելու, և արդեն «Կապսի ջրամբար» անվանումով հսկայական քանակությամբ փաստաթղթեր են կազմվել, անունն արդեն անհնար է փոխել»,-պատմում է գյուղապետ Գևորգ Հովակյանը։

Комбайн в селе Джрадзор в Ширакской области
© Sputnik / Andranik Ghazaryan
Ջրաձոր գյուղը

Սակայն խորհրդային մակետներին կուրորեն չեն հետևելու․ այն ժամանակ պետությունը նախատեսում էր 95 մլն խորանարդ մետր տարողությամբ ջրամբար կառուցել։ Իսկ հիմա Հայաստանի կառավարությունը պատրաստվում է 60 մլն խորանարդ մետր տարողությամբ կառուցել, այն էլ՝ ոչ միանգամից։ Գերմանական Kreditanstalt für Wiederaufbau բանկից ստացված խոշոր՝  50 միլիոն եվրո վարկի շնորհիվ առաջին փուլում կկառուցվի 25 մլն․ խորանարդ մետր ծավալով ջրամբար։ Ընդհանուր առմամբ կառուցման վրա 60 միլիոն եվրո կծախսվի։

Նոր Ջրաձորի, ինչպես և ջրամբարի կառուցումը կսկսվի 2021-ի ամռանը։ Գյուղը պատրաստ կլինի 3-4 տարում, ջրամբարը՝ 8 տարում։ Ընդհանուր առմամբ նոր գյուղում 78 տուն կկառուցվի՝ ընտանիքիների թվին համապատասխան։ Ջրաձորցիները փոխհատուցումը գումարի տեսքով վերցնելու կամ այլ գյուղում/քաղաքում տուն գնելու հնարավորություն են ունեցել, բայց գրեթե բոլորը միաձայն հրաժարվել են և որոշել են միասին վերաբնակվել։

«Երեք ընտանիք կա, որոնք տան փոխարեն գումարն են ուզել, հիմա նրանց հետ բանակցություններ են ընթանում։ Ո՛չ Խորհրդային Միության տարիներին, ոչ էլ առավել ևս հետո ոչ մեկ խոշոր վերանորոգման աշխատանք չի իրականացրել։ Այնպես որ, իմ հաշվարկներով` լավ է համաձայնել նոր, բոլոր հարմարություններով տանը, քան փոխհատուցման ոչ այնքան մեծ գումարով ուրիշ տուն փնտրել։ Համ էլ՝ ամբողջ գյուղով վերաբնակեցվելուց լավ բան չկա։ Այստեղ բոլորը միմյանց գիտեն, հարգում են։ Օտար գյուղում ի՞նչ են անելու»,-ասում է գյուղապետը։

Վերաբնակեցումը բոլորի համար է խնդիրներ ստեղծելու․ մեկը տարիներով սպասելու է մինչև ծաղկեն նոր ծառերը, մեկ ուրիշը ստիպված է լինելու տեղափոխել երկրաշարժից հետո պետության տրամադրած վագոն-տնակները, երրորդն էլ կովերի մի ամբողջ հոտ ունի, որոնց պետք է լինելու տեղավորել նոր վայրում։

Юный житель села Джрадзор в Ширакской области
© Sputnik / Andranik Ghazaryan
Ջրաձոր գյուղը

Բայց նախ՝ կառավարությունը խոստացել է տեղափոխության համար բեռնատար մեքենաներ տրամադրել և վճարել բոլոր ծախսերը, երկրորդ՝ ջրաձորցիների համար առավել կարևոր է, որ ապագան վերջապես հստակ ուրվագծեր է ստանում։ 40 տարվա մեջ առաջին անգամ հորիզոնի հաստատուն լինելն ավելի կարևոր է, քան բերքը, որը մոտակա 2-3 տարում չի լինելու։

Առավել ևս այս մարդկանց համար, որոնց նախնիները շատ ավելի ծանր ու երկարատև վերաբնակեցում են ապրել (1825թ․-ին մի քանի ընտանիք փախել են Արևմտյան Հայաստանի Բասեն գավառից, հասել են Շիրակ և այստեղ հիմնել են Ջրաձորը) մի քանի կիլոմետր դեպի արևմուտք ուղևորվելը դատարկ բան էր թվում։

  • Ջրաձոր գյուղը
    Ջրաձոր գյուղը
    © Sputnik / Andranik Ghazaryan
  • Ջրաձոր գյուղի գոմերը
    Ջրաձոր գյուղի գոմերը
    © Sputnik / Andranik Ghazaryan
  • Ջրաձոր գյուղի գոմերը
    Ջրաձոր գյուղի գոմերը
    © Sputnik / Andranik Ghazaryan
  • Ջրաձոր գյուղը
    Ջրաձոր գյուղը
    © Sputnik / Andranik Ghazaryan
  • Ջրաձոր գյուղը
    Ջրաձոր գյուղը
    © Sputnik / Andranik Ghazaryan
  • Ջրաձոր գյուղի կիսավեր եկեղեցին
    Ջրաձոր գյուղի կիսավեր եկեղեցին
    © Sputnik / Andranik Ghazaryan
  • Ջրաձոր գյուղը
    Ջրաձոր գյուղը
    © Sputnik / Andranik Ghazaryan
  • Ջրաձոր գյուղը
    Ջրաձոր գյուղը
    © Sputnik / Andranik Ghazaryan
  • Ջրաձոր գյուղը
    Ջրաձոր գյուղը
    © Sputnik / Andranik Ghazaryan
  • Ջրաձոր գյուղը
    Ջրաձոր գյուղը
    © Sputnik / Andranik Ghazaryan
1 / 10
© Sputnik / Andranik Ghazaryan
Ջրաձոր գյուղը
500
թեգերը:
ջրամբար, Շիրակի մարզ, գյուղացի, Գյուղ, Ջրաձոր, Կապսի ջրամբար
Ըստ թեմայի
Ջրում «ապրող» սուրբ Հռիփսիմեն ու եկեղեցու շուրջ հյուսվող պատմությունները. տեսանյութ
Սյունեցի դպրոցականը փորձում է իրենց գյուղը զբոսաշրջային կենտրոն դարձնել ու ստացվում է
Երկրի վրա ջրի առաջացման առեղծվածը․ գիտնականների բացահայտումները 
Արխիվային լուսանկար

Հայ-վրացական հարաբերություններ. ինչպիսի՞ն կլինեն դրանք ընտրություններից հետո

31
(Թարմացված է 00:05 27.10.2020)
Հայաստանն ու Վրաստանը կապված են եղբայրական դարավոր հարաբերություններով։ Կարծես թե ծեծված արտահայտություն է, բայց այն արդիական է ինչպես երբեք՝ Ղարաբաղում ընթացող պատերազմի ու Վրաստանում առաջիկա խորհրդարանական ընտրությունների ֆոնին։

Լաուրա Սարգսյան, Sputnik Արմենիա

Հայ-վրացական հարաբերություններն անկախության առաջին իսկ տարիներից զարգացման յուրահատուկ դինամիկա ունեն։ Երևանի ու Թբիլիսիի փոխգործակծությունը յուրահատուկ է դարձնում նաև այն հանգամանքը, որ երկու երկրներում էլ, անկախ թե ով է իշխանության ղեկին, հասկանում են՝ երկկողմանի հարաբերությունները պետք է խորացնել։ Հետևաբար, հոկտեմբերի 31-ին կայանալից խորհրդարանական ընտրությունները քիչ կազդեն Թբիլիսիի ու Երևանի փոխհարաբերությունների վրա։ Սրանում վստահ են փորձագետներն ինչպես Վրաստանում, այնպես էլ Հայաստանում։

Լեռնային Ղարաբաղում սեպտեմբերի 27-ին սկսված մարտական գործողությունները Վրաստանում նախընտրական ներքին անհաշտությունների ֆոնին իսկական փորձություն դարձան պաշտոնական Թբիլիսիի համար։ Վրաստանը Հայաստանի ու Ադրբեջանի համար պարզապես հարևան երկիր չէ։ Թբիլիսին Երևանի ու Բաքվի հետ բազմակողմանի փոխներգործության քաղաքականություն է վարում, այն ստիպված է խուսանավել՝ չվնասելու ու հարևաններից ոչ մեկի հետ հարաբերությունները չփչացնելու համար։ Սակայն Ղարաբաղի իրադարձությունների վերաբերյալ պաշտոնական Թբիլիսիի ընտրած չեզոք դիրքորոշումը միշտ չէ, որ Վրաստանի օգտին է գործում։

Այնուամենայնիվ, Վրաստանի նախագահի աշխատակազմի նախկին ղեկավար Պետրե Մամրաձեն կարծում է, որ երկիրը կարողացել է ստեղծված բարդ իրավիճակում իրեն արժանապատվորեն դրսևորել։

«Ընթացող իրադարձությունների ֆոնին մեր կառավարության կողմից Հայաստանի հանդեպ ոչ մի փոփոխություն չեմ կանխատեսում», - Sputnik Արմենիայի թղթակցի հետ զրույցում ասաց Մամրաձեն։

Շտապօգնության մեքենաներով բարձված բեռնատարը հատել է անցակետը ու շարժվում է դեպի Հայաստան

Նա նշեց, որ Ղարաբաղում ընթացող հակամարտության ֆոնին Վրաստանն իսկապես բարդ իրավիճակում հայտնվեց։ Սակայն իշխանությունը պետք է այնպես գործի, որ հարևաններից ոչ մեկը չզգա, թե Թբիլիսին որևէ մեկի կողմից է։ Նա ողջունում է Վրաստանի իշխանության հայտարարությունն այն մասին, որ հակամարտությունը պետք է խաղաղ ճանապարհով լուծվի, նաև՝ Թբիլիսիում հակամարտող կողմերի ներկայացուցիչներին սեղանի շուրջ նստեցնելու գաղափարը։

«Կարող են դժվարություններ լիներ, հարևան երկու երկրները կարող են հայտարարել, որ Վրաստանն ավելի շատ հակված է այս կամ այն կողմին։ Դիվանագիտության համար սա բարդ պահ է», - ասաց Մամրաձեն։ Նա կարծում է, որ Վրաստանը պետք է շարունակի համոզել բոլորին, որ չեզոք քաղաքականություն է վարում։

Ինչ վերաբերում է առաջիկա ընտրություններին, ապա Մամրաձեն իշխող կուսակցության հաղթանակն է կանխատեսում։ Փորձագետը վստահ է, որ, ըստ ամենայնի, «Վրացական երազանք» իշխող դաշինքը կպահպանի իր դիրքերն ու կկարողանա խորհրդարանում բավարար քվե հավաքել կառավարություն կազմելու համար։

Իսկ բեռնե՞րը

Հայ-վրացական հարաբերությունների համար սեպ դարձան, ճիշտ է՝ ոչ թե պաշտոնական մակարդակով, այլ մեդիաոլորտում, flightradar24 կայքի տվյալները։ Հատկապես Ղարաբաղում հակամարտության սկզբում օգտատերերը կադրեր էին տարածում, որ Իսրայելից ու Թուրքիայից չվերթեր են իրականացվում Ադրբեջան։ Հրապարակումների հեղինակները մեղադրում էին Վրաստանին, որ այն թույլ է տալիս Ադրբեջանին իր տարածքով ռազմական բեռներ անցկացնել։

Դրանից հետո Վրաստանի մի շարք բարձրաստիճան անձիք, այդ թվում՝ երկրի վարչապետ Գերոգի Գախարիան, հայտարարել են, որ երկրի օդային տարածքն ու ցամաքային ճանապարհները փակ են ռազմական նշանակության բեռների համար ինչպես Բաքվի, այնպես էլ Երևանի համար։

Մամրաձեն համամիտ է դրա հետ։ Փորձագետը նշեց, որ եթե դա այդպես չլիներ, միջազգային հանրության կողմից դժգոհություններ կլինեին Վրաստանի նկատմամբ։

«Սեպտեմբերի 27-ից տրանսպորտային ոչ մի ինքնաթիռ Վրաստանով Թուրքիայից Ադրբեջան չի մեկնել, բացառապես ուղևորատար չվերթեր են իրականացվել», - պարզաբանեց Մամրաձեն։

Նրա խոսքով՝ Վրաստանը ուղևորատար ինքնաթիռը ստուգելու իրավունք ունի, սակայն դրա համար խիստ պատճառներ ու ապացույցներ են պետք, որ ինքնաթիռը ստանդարտներին չհամապատասխանող բան է փոխադրում։ Դրանից հետո Վրաստանը պետք է դա փաստացի ներկայացնի կողմերին ու ICAO միջազգային կազմակերպությանը։

Վրաստանի հարցերով փորձագետ Ջոնի Մելիքյանն իր հերթին Sputnik Արմենիայի հետ զրույցում այդ հարցին պատասխանելով նշեց, որ տեղեկատվական պատերազմը ոչ ոք չի չեղարկել։

Փորձագետի խոսքով՝ նման գրառումները, ապատեղեկատվական բնույթ ունեցող տարատեսակ տեսանյութերը ուղղված են բնակչության որոշակի շերտի, որը զուրկ է քննադատական մտածողությունից։

Մելիքյանը նշեց, որ այդ հարցում մեծ դերակատարություն ունեն նաև ներքաղաքական հակասությունները, որոնք ուժեղացել են Վրաստանում կայանալիք խորհրդարանական ընտրությունների ֆոնին, քանի որ երկրում խոշոր հայկական ու ադրբեջանական համայնքներ կան։

«Կան որոշակի ուժեր, որոնք տեղեկատվական կանխամտածված արտանետումներ են կազմակերպում ու հակակրանքի ալիք բարձրացնելու նպատակով ապատեղեկատվություն են տարածում։ Այդ տրամադրությունները տեսնում ենք ինչպես Հայաստանում, այնպես էլ Վրաստանում։ Դրա դեմ պետք է պայքարել, պետք է ստուգել տեղեկությունը, օգտվել միայն պաշտոնական աղբյուրներից», - ասաց Մելիքյանը։

Արդյո՞ք ընտրությունները կազդեն Վրաստանի ու Հայաստանի հարաբերությունների վրա

Մելիքյանի խոսքով՝ թեև հայ-վրացական հարաբերությունները վերջին երեսուն տարիների ընթացքում կայուն զարգանում են, այս կամ այն քաղաքական ուժերն ազդում են փոխներգործության տեմպերի վրա։ Մելիքյանը հիշեցրեց, որ երբ 2012 թվականին Վրաստանում իշխանության եկավ ներկայում իշխող «Վրացական երազանք» կուսակցությունը, ստեղծվեց նաև այն հատուկ ընկալումը, որ Երևանը կարևոր է Թբիլիսիի համար։

Այդ համատեքստում Վրաստանում կայանալիք ընտրությունները կաևոր են ոչ միայն այդ երկրի, այլև Հայաստանի համար։

Վրաստանում COVID-19-ի ցուցանիշների ռեկորդային աճ է գրանցվել

«Երևանի համար նույնպես կարևոր է, որ հետընտրական իրավիճակը Թբիլիսիում կայուն լինի, քանի որ ցանկացած ապակայունացում Վրաստանում ու Իրանում կարող է որաշակի հետևանքներ ունենալ Հայաստանի համար», - նշեց Մելիքյանը։

Խորհրդարանական ընտրությունները Վրաստանում կկայանան հոկտեմբերի 31-ին։ Դրանց կմասնակցի 48 կուսակցություն ու երկու դաշինք։ Ընտրողները պետք է 150 պատգամավոր ընտրեն․ 120 համամասնական ու 30 մեծամասնական համակարգով։

31
թեգերը:
Վրաստանի Հանրապետություն, Հայաստան
Ըստ թեմայի
Հայաստան եկող բեռնատարում ռազմական բեռ չի հայտնաբերվել. Վրաստանը հերքել է Ադրբեջանի սուտը
Իսրայել–Թուրքիա–Վրաստան–Ադրբեջան. Հովհաննիսյանը ներկայացրել է «հումանիտար» բեռի երթուղին
Նա փորձում է հակահայկական ալիք բարձրացնել Վրաստանում. Մելիքյանը` Թուրքիայի դեսպանի մասին