Ծիրան

Ով չհասցրեց, եկող տարի կուտի. Ֆրանսիայում սկսել են տոննաներով հայկական ծիրան վաճառել

601
(Թարմացված է 16:00 09.07.2021)
Ֆրանսիա հասած հայկական ծիրանը հաշված օրերի ընթացքում վաճառվել է. մեծ մասը` հայկական խանութներում, Փարիզի հայաշատ արվարձաններում։

ԵՐԵՎԱՆ, 10 սեպտեմբերի – Sputnik. Առաջին անգամ հայկական ծիրանը մեծ քանակությամբ արտահանվել է Ֆրանսիա։ Ֆրանսիայում գործող «Complex International» ընկերության հիմնադիր Արեգ Բաղդասարյանը Sputnik Արմենիայի հետ զրույցում ասաց, որ նախկինում էլ էր Հայաստանից ծիրան բերվում, բայց ինքնաթիռներով, այսինքն` հարյուր կամ մի քանի հարյուր կիլոգրամով։

Արեգի ընկերությունը Հայաստանից ներմուծել է մեկ բեռնատար մեքենա` շուրջ 20 տոննա ապրանք։ Եկող տարիներին Արեգը ցանկանում է ծիրանի սեզոնին Հայաստանից բերել տասնյակ բեռնատարներ։

Ծիրանը արագ է փչանում, իսկ մինչև Ֆրանսիա ճանապարհը տևում է մոտ 10 օր։ Բայց Արեգը և իր թիմակիցները բոլորին հայտնի հնարք են կիրառել, որով ծիրանի կյանքը երկարացրել են մինչև 20-25 օր։ Արտահանման համար վերցրել են այնպիսի ծիրան, որն արդեն կանաչ չէ, բայց ուր որ է կսկսի դեղնել։

Այդպիսով ծիրանը պիտանի է մնում 10 օր քաղելու և տեղափոխելու և ևս 10-12 օր վաճառքի ընթացքում։

Ավել սպասելու կարիք չի եղել. ապրանքի ամբողջ քանակը հաշված օրերի ընթացքում վաճառվել է. մեծ մասը` հայկական խանութներում, Փարիզի հայաշատ արվարձաններում (Իսի Լե Մուլինո, Կլամար, Ալֆորվիլ), մի փոքր մասն էլ` գյուղատնտեսական շուկաներում։ Դրանք Փարիզում ավելի քան 80-ն են, ու հենց այստեղ է, որ Արեգը նախատեսում է ավելացնել վաճառքները։ Ապրանքը մատակարարվում է Ռանժիս (Rungis) քաղաքի մեծածախ շուկայից, որն աշխատում է Հովտաշատի («Մեյմանդարի») շուկայի պես, բայց, բնականաբար, տասնյակ անգամ ավելի մեծ է։

«Հեռանկարում նախատեսում ենք աշխատել «Leclerc»-ի կամ «Carrefour»-ի պես խոշոր առևտրային ցանցերի հետ։ Մեկ է` նրանց պահանջած ծավալներն ապահովելը դեռ իրական չէ ։ Այս պահին հայկական խանութներն ու գյուղատնտեսական շուկաները մեծ իրացման խողովակ են մեզ համար», – ընդգծում է Արեգը։

Հավելենք` վաճառքը հաջողությամբ կազմակերպվել է ոչ միայն հայկական, այլ նաև հունական և ռուսական խանութներում (վերջիններում ավանդաբար վաճառվում են նաև հետխորհրդային երկրների ապրանքներ)։

Благотворительная продажа армянских абрикосов в одной из армянских церквей в Иль-де-Франсе во Франции
© Photo : provided by Areg Bagdassarian
Ֆրանսիա հասած հայկական ծիրանները

Բերված մրգի մի մասն էլ նվիրվել է Հայ առաքելական եկեղեցուն։ Տեղի եկեղեցիներից մեկում վերջին կիրակնօրյա պատարագներից մեկի ավարտից հետո այն բաշխվել է հավաքված հայության միջև, իսկ հանգանակած գումարն էլ կուղղվի Փարիզի Սուրբ Հովհաննես Մկրտիչ եկեղեցու բարեկարգմանը։

Այս անգամ ծիրանը վաճառվել է համեմատաբար բարձր գնով, բայց հետագայում, երբ ծավալները մեծանան, կարելի է տեղավորվել 5-7 եվրո միջակայքում։ Իսպանականից կամ որոշ ֆրանսիական սորտերից մի քիչ թանկ կլինի, բայց Արեգը հիշեցնում է` պետք չէ մոռանալ համային հատկանիշների մասին։

Նշենք, տարիներ առաջ Ֆրանսիայի սպառողական կազմակերպություններից մեկը հարցում ու «կույր» համտեսներ էր կազմակերպել, որոնց արդյունքներով սպառողների միայն մեկ երրորդն էր գոհ մնացել ծիրանի համից։ 

Ֆրանսիայում հիմնականում իրացվում է շատ մեծ քանակի իսպանական, ինչպես նաև տեղական ու ավելի քիչ` իտալական ծիրան (աննշան քանակներով` նաև թուրքական)։ «Եվրոպականներն ավելի գեղեցիկ են` միատեսակ, վառ նարնջագույն, սակայն հայկական հետ համային տարբերությունն ակնհայտ է», – ընդգծում է Արեգը։

Նրա խոսքով` այս ամենն ավելի հեշտ կգնահատվի, եթե հայկական ծիրանի պատմությունը ճանաչելի դառնա ֆրանսիացի սպառողներին։ Մանավանդ որ ծիրանը բավականին մեծ քանակությամբ է սպառվում Ֆրանսիայում (հատկապես սեզոնին` հունիս–հուլիսին)։

Продажа армянских абрикосов во Франции
© Photo : provided by Areg Bagdassarian
Ֆրանսիա հասած հայկական ծիրանները

Այդ պատճառով արկղերի վրա «Les meilleurs abricots du monde» («Աշխարհի լավագույն ծիրանները») ֆրանսերեն գրության կողքին նշվել է նաև ծիրանի լատինական անվանումը` «Prunus armeniaca» («հայկական սալոր»)։ Որոշ չափով սա աշխատել է, բայց դեռ մեծ աշխատանք է պետք։ Առավել ևս սա դժվար է իրագործել առանձին վերցրած բիզնեսի համար (պետությունն այս խնդիրը տասնյակ տարիներ ուշադրության չի արժանացրել)։

«ԵՄ–ի տեսչական մարմինները հայկական ապրանքի նկատմամբ ընդգծված դրական վերաբերմունք են ցուցաբերել»,– ընդգծում Արեգը։ Թեև Հայաստանն օգտվում է Եվրամիության GSP+ մաքսային արտոնությունների համակարգից, բայց միևնույնն է` նախևառաջ Եվրոպան հոգ է տանում սեփական արտադրողների մասին։ Այդ պատճառով հունիս–հուլիս ամիսներին երրորդ երկրներից ներմուծված ցանկացած ծիրանի վրա դրվում է 20% մաքսատուրք։

Վարկը չտվի՝ պարան եմ պատրաստել կախվելու. Շիրակի մարզում բերքը վտանգված է

«Բայց մեզ համար այն ցածրացրել են մինչև 10%`հատուկ գրությամբ։ Նշվել է, որ առնվազն եկող տարի էլ այդ աջակցությունը կգործի։ Իհարկե, եթե մեր քանակները շատ մեծանան ու տեղականի համար սկսեն խնդիր ստեղծել, կարող են վերանայել այս որոշումը, բայց առայժմ նշել են, որ Հայաստանի ապրանքին աջակցել է պետք։ Ներմուծման ընթացակարգերը ևս առավելագույնս պարզ են կիրառել. ապրանքի լրացուցիչ ստուգումներ գրեթե չեն արել` վստահելով մեր տեսչական մարմնին»,– նշում է նա։

Սեպտեմբեր–հոկտեմբերին Արեգը նախատեսում է նորից գալ Հայաստան և պայմանավորվել հայ ֆերմերների հետ եկող տարի ավելի խոշոր ձեռքբերումների համար (ինչպես նաև` նորաստեղծ կաթիլային ոռոգման այգիների տերերի հետ` եկող տարիների համար)։ Կփորձեն արտահանել նաև այլ մրգեր և պայմանավորվել Բելգիա ու Գերմանիա արտահանողների հետ համատեղ լոգիստիկայի համար։

Продажа армянских абрикосов во Франции
© Photo : provided by Areg Bagdassarian
Ֆրանսիա հասած հայկական ծիրանները

Ինչպես էր տիկին Գոհարը բերք աճեցրել նախարարության տանիքին

601
թեգերը:
ծիրան, Ֆրանսիա, Հայաստան
Ըստ թեմայի
Ոչ թե թքած ունեն, այլ ավելի վատ․ Երևանի կեղտաջրերն անարգել թափվում են Հրազդան գետը
Ինչպես ավելացնել բերքը. կառավարության ծրագրերն ու միջանկյալ արդյունքները
Հայ ֆիզիկոսներն ալգորիթմներ են մշակում նոր սերնդի համակարգիչների համար
Արխիվային լուսանկար

Ցանկությունը մեծ է, արդյունքը` փոքր. ում և ինչի համար է աջակցում պետությունը

123
(Թարմացված է 22:04 23.07.2021)
«Փոքր և միջին ջերմատնային տնտեսությունների ներդրման պետական աջակցության» ծրագրի մեկնարկից ի վեր պետական բյուջեից ֆերմերներին 165 մլն դրամի աջակցություն է տրամադրվել։ Sputnik Արմենիան փորձել է պարզել` ինչի վրա ու որքանով արդյունավետ է ծախսվել այդ գումարը։

ԵՐԵՎԱՆ, 23 հուլիսի – Sputnik. Շուրջ երկու տարի առաջ` 2019 թվականի նոյեմբերի 14-ին, ՀՀ կառավարությունն ընդունեց «Փոքր և միջին ջերմատնային տնտեսությունների ներդրման պետական աջակցության» ծրագիրը։

Դրանով պետությունը ֆինանսական աջակցություն է տրամադրում բոլոր նրանց, ովքեր ցանկանում են նոր ջերմոցներ ու ջերմատներ հիմնել։

Աջակցության չափը` կախված ջերմոցի չափերից, շինության տեսակից ու տեխնոլոգիական լուծումներից, 1 քմ-ի համար կազմում է 6000-15 000 դրամ:

Հաշվի առնելով, որ ծրագիրն արդեն տևական ժամանակ իրականացվում է, փորձեցինք պարզել, թե որքան գումար է ծախսել պետությունն ու ինչ օգուտ է ստացել դրանից։

Էկոնոմիկայի նախարարությունից Sputnik Արմենիայի հարցմանն ի պատասխան հայտնեցին, որ ծրագրի մեկնարկից ի վեր, ս.թ. հուլիսի 15-ի դրությամբ, պետական բյուջեից տրամադրվել է 165 մլն դրամի աջակցություն, ընդ որում` դրանից 108.1 մլն–ը` 2021թ–ին։

Ծրագրից օգտվելու համար անցած 1.5-2 տարում նախարարություն է դիմել 190 շահառու։

Նրանցից, սակայն, հուլիսի 15-ի դրությամբ ջերմոցի շինարարությունն ավարտել են միայն 7-ը։ Իսկ բերք ստացողների թիվը շատ ավելի փոքր է։ Էկոնոմիկայի նախարարությունն այս պահին նրանցից միայն 2-ի մասին է տեղյակ։

Պատկերացրեք տղամարդը լացի. Արմավիրում փոթորիկը միլիոնների վնաս է հասցրել ջերմոցատերերին

Բանն այն է, որ ծրագրով շահառուն պարտավորվում է ջերմատան կառուցմանը հաջորդող 4 տարիներին ամեն տարի մինչև հուլիսի 1–ը ստացված բերքի մասին հաշվետվություն ներկայացնել նախարարություն։

Դե, իսկ քանի որ պետական աջակցությամբ կառուցված ջերմատներից միայն 2-ն են կառուցվել 2020թ–ին, հետևաբար, այս տարի հուլիսի 1-ին նախարարությունը միայն այդ երկուսից է հաշվետվություն ստացել։

«Ըստ շահառուներից ստացված տեղեկատվության` 2880 քմ արտադական տարածքով ջերմատնից մինչ օրս ստացվել է 8 000 կգ բուլղարական պղպեղ, իսկ մյուս` 1377 քմ արտադրական տարածքով ջերմատնից` 61 965 կգ լոլիկ»,– հայտնեցին նախարարությունից։

Եթե փորձենք միջինացված արժեքներով համադրել այս ջերմատների վրա պետության կատարած ծախսն ու ստացված օգուտը, կստացվի հետևյալ պատկերը. երկու ջերմատների տերերին պետությունը վճարել է շուրջ 60 մլն դրամ, դրանցից ստացված բերքի միջին շուկայական արժեքը շուրջ 50 մլն դրամ է։

Իհարկե, սա միայն առաջին բերքն է։ Ծրագրի հեղինակները համզված են, որ հետագա տարիների շահույթով ծրագիրն արդարացնելու է պետության կատարած ծախսերը։

Ի դեպ, վերոհիշյալ 2880 քմ–անոց ջերմոցը ծրագրի շրջանակներում կառուցված ամենամեծ ջերմոցն է։

Իսկ ամենափոքրը 960 քմ է։ Պետական աջակցության ծրագրով կառուցված 7 ջերմոցները միասին 11 927.4 քմ մակերես ունեն, կամ 1 հա–ից քիչ ավելի։

Համեմատության համար նշենք, որ Հայաստանում ներկա պահին առկա ջերմոցների ու ջերմատների ընդհանուր մեկերեսը, պաշտոնական տվյալներով, շուրջ 1 300 հա է, որից 300-ը կառուցված են ժամանակակից տեխնոլոգիաներով։

Լոլիկ աճեցնելու 2-րդ փորձ․ Ջերմոցային ասոցիացիան եվրոպացի ներդրողներին կբերի Հայաստան

123
թեգերը:
տնտեսություն, ծրագիր, բերք
Ըստ թեմայի
Ուզում եք չիր պատրաստել, թե ջերմոց տեղադրել. Հայաստանում կիջեցնեն վարկի տոկոսադրույքները
Կողբ գյուղի բնակիչներ. աշխատանք չկար, իսկ այժմ կարելի է ջերմոցներում աշխատել
Ծաղիկները կորոնավիրուսին չեն սպասում․ ի՞նչ վիճակում են ծաղկավաճառներն ու ջերմոցատերերը
Կառավարությունում քննարկվել են գյուղատնտեսության զարգացմանն ուղղված ծրագրերը

Կառավարությունում քննարկվել են գյուղատնտեսության զարգացմանն ուղղված ծրագրերը