Ստանիսլավ Երյոմին

Արցախյան պատերազմը «ռուս հայի» աչքերով․ գնդապետ Ստանիսլավ Երյոմինի պատմությունը

2486
(Թարմացված է 18:33 26.12.2020)
Գնդապետը մասնակցել է արցախյան երկու պատերազմներին։ Վերջին մարտերում ծանր վիրավորվել է ու արդեն երկու անգամ վիրահատվել։

Հայաստանի զինված ուժերի գնդապետ Ստանիսլավ Երյոմինը դեկտեմբերի 26-ին հիսուն տարեկան դարձավ։ Նա պատրաստվում էր հոբելյանը մեծ շուքով նշել ռեստորանում, բայց արցախյան պատերազմը խառնեց ծրագրերը։

Գնդապետը վիրավորվել է ԱԹՍ-ի հարվածի հետևանքով ու հոբելյանը նշում է երևանյան ԲԿ-ներից մեկի հիվանդասենյակում։ Ընկերներն ու գործընկերներն այցելում են նրան։ Ով չի կարողանում գալ, հեռախոսով է շնորհավորում։ Երկու մաղթանք է հնչում` խաղաղություն և առողջություն։

Sputnik Արմենիայի նկարահանող խումբը նույնպես այցելեց նրան։ Վեցերորդ հարկում գտնվող հիվանդասենյակում նրա կինն է՝ Սյուզաննան, որին ամուսինը քնքշորեն «Սյուզ» է անվանում, ու ընկերը, որը գնդապետին «ձյաձ»–ով է դիմում։ Չնայած ծանր վնասվածքներին, երկու վիրահատությանն ու երկարատև բուժմանը, գնդապետը ժպտում է ու սիրով դիմավորում հյուրերին։ Բայց մեկ–մեկ, սովորության համաձայն, հրամայական տոնով է դիմում ներկաներին, իսկ նրանք ժպտում են։

Супруга полковника Станислава Еремина Сюзанна
© Sputnik / Asatur Yesayants
Ստանիսլավ Երյոմինի կինը

Բնավորության ամենահայկական գծով ռուսը

Գնդապետ Երյոմինը ծնվել ու մեծացել է Երևանում։ Մայրը զինվորական է եղել, հայրը՝ զինվորական նվագախմբի դիրիժոր։ Ինչպես շատերը Խորհրդային Միությունում, այնպես էլ նա Երևանից Մոսկվա է մեկնել` մասնագիտական-տեխնիկական ուսումնարանում կրթություն ստանալու։

—Դուք ձեզ սլավոնական ազգի ներկայացուցի՞չ եք զգում։

—Ես` ոչ, բայց շուրջս բոլորը նկատում են։

—Ձեր բնավորության ամենահայկական գիծը ո՞րն է։

— Չեմ կարող բացատրել, բայց․․․ մարդկայնությունը։

Полковник Станислав Еремин в медцентре в Ереване
© Sputnik / Asatur Yesayants
Ստանիսլավ Երյոմին

Գնդապետը հիշում է՝ ինչպես է Ռուսաստանի իր ընկերներին բացատրել ռուսի ու հայի տարբերությունը։

«Եթե Ռուսաստանում մեկը փողոց դուրս գա, սկսի կրակել, մարդիկ կփախչեն, Հայաստանում այդպես չէ», - ասում է Երյոմինը և մի դրվագ պատմում 90-ականներից։

Զինվորական հարևանը նարդի է խաղացել ու պարտվելուց հետո որոշել է ինքնաձիգից կրակել։ Տղամարդիկ հարձակվել են վրան, զենքը խլել, մի երկու անգամ հարվածել, որից հետո նա ներողություն է հայտնել ու խնդրել, որ վերադարձնեն զենքը։

«Հենց սա հայկական գիծ է։ Ուրախ եմ, որ ես էլ ունեմ դրանից», - ասում է գնդապետը։

Полковник Станислав Еремин в медцентре в Ереване
© Sputnik / Asatur Yesayants
Ստանիսլավ Երյոմին

Երյոմինը պետք է նավաստի դառնար։ Ուսումնարանն ավարտելուց հետո խորհրդային բանակ զորակոչվեց։ Պետք է ծառայեր Սանկտ Պետերբուրգի նավատորմում, բայց ճակատագրի բերումով ընդունվեց Կիրովի անվան ուսումնական ջոկատ ու միչման դարձավ։ Կես տարի ծառայեց նավատորմում։

«Փորձառու միչմանները ամռանն են արձակուրդ գնում, անփորձները՝ գարնանը։ 1992 թվականի գարնանն ինձ արձակուրդ ուղարկեցին։ Երևան եկա, ու համոզեցին, որ հայկական բանակում ծառայության անցնեմ։ Այդպես էլ չզորացրվեցի, մինչև հիմա ծառայում եմ», - պատմում է նա։

Նոր պատերազմ ու անսպասելի վիրավորում

Գնդապետն անցել է արցախյան առաջի պատերազմի միջով։ 1992 թվականի մայիսի 8-ին է ռազմաճակատ մեկնել։ Լավ է հիշում այդ օրն ու մանրամասներ է պատմում։ Երկրորդ պատերազմի մասին խոսելիս ավելի զուսպ է։

Полковник Станислав Еремин в медцентре в Ереване
© Sputnik / Asatur Yesayants
Ստանիսլավ Երյոմին

Ռազմաճակատ մեկնեց հոկտեմբերի 10-ին։ Ընտանիքին ոչինչ չասաց, նրանք կարծում էին, որ հայրը Երևանում է աշխատում ու զբաղվածության պատճառով չի կարողանում տուն գալ։ Պատերազմի օրերին գլխավորեց օպերատիվ բաժինը հարավային ուղղությամբ․ այդ հատվածում ամբողջ ընթացքում ծանր մարտեր էին մղվում։ Ինչ-որ պահի Երյոմինը ստիպված եղավ թողնել բաժինն ու մարտական երկու ընկերների՝ Ստեփան Գևորգյանի ու Արտակ Ասատրյանի, ինչպես նաև երկու զինվորների հետ դիմակայել հակառակորդի գրոհին։

«Զինվորներից մեկը «Կորնետ» հակատանկային համալիր ուներ։ Մեզ վրա երկու տանկ էր գալիս, բայց մեկը ձորն ընկավ։ Մենք բացատրեցինք զինվորին՝ երբ պետք է խոցի տանկը, բայց պաշտպանության դինամիկ համակարգի պատճառով հրթիռները թիրախին չէին հասնում։ Հուսահատվեցինք ու սկսեցինք ինքնաձիգներով կրակել, ի վերջո «կուրացրինք» նրան, ու տանկը հետ գնաց», - ասում է գնդապետը։

Թեև մարտական ընկերներին հաջողվել է հետ մղել թշնամու տանկը, բայց չեն նկատել ԱԹՍ-ն։ Հենց այդ ժամանակ էլ Երյոմինն ու նրա ծառայակիցներից մեկը վիրավորվել են։

«Ուժեղ լույս նկատեցի, հարված զգացի ու կարծեցի, թե մահացել եմ։ Մի կողմ շպրտվեցի, գիտակցությունս կորցրի ու հոսպիտալում ուշքի եկա։ Ասում են՝ ինձնով զինվորի եմ պաշտպանել, բայց չեմ հիշում դա», - շարունակում է մեր զրուցակիցը։

Գնդապետը խոստովանում է, որ կցանկանար նորից տեսնել այն զինվորներին, բայց չի ուզում տոնել իր փրկությունը, քանի որ երկիրը սգի մեջ է, ինքն էլ դեռ շատ անելիք ունի բանակում․ պիտի փոխանցի ռազմական փորձը, եզրակացություններ անի ու օգնի բարեփոխել բանակը։ Վստահ է, որ պատերազմում հաղթել է ոչ թե ադրբեջանական բանակը, այլ թուրք հատուկջոկատայիններն ու վարձկան ահաբեկիչները։ Հայկական կողմը շատ սխալներ է գործել, ու դրանք պետք է վերլուծել և ուղղել։

—Ծառայության վերադառնալո՞ւ եք։

—Անպայման։ Եթե ողջ եմ մնացել, ուրեմն ինչ-որ բանի համար պետք եմ։ Շատ գործ ունեմ անելու, բոլորն անհամբեր ինձ են սպասում։

P.S․ Sputnik Արմենիան Երյոմինին անակնկալ մատուցեց տարեդարձի կապակցությամբ։ Երաժիշտ Արմեն Սարգսյանը, որն ավելի հայտնի է «Ցոյ» մականունով, հենց հիվանդասենյակում մի քանի երգ կատարեց ու կիթառ նվագեց գնդապետի համար։ Նա էլ որոշեց հետ չմնալ, ու մի քանի ակորդ էլ ինքը նվագեց։ Հենց այդ պահին էլ գնդապետին զանգահարեց ՀՀ գլխավոր շտաբի պետ Օնիկ Գասպարյանը։

2486
թեգերը:
Արցախյան պատերազմ, գնդապետ, Արցախ, Հայաստան
Ըստ թեմայի
«Միայն թե եղբորս ոչինչ չլինի». Դավիթ Կարենովիչի վերջին խոսքերն իրականացան, երազանքը` ոչ
Շտապել է օգնության, բայց դիվերսանտների ծուղակն է ընկել. ռազմական բժիշկ Սաշա Ռուստամյանը
52 միլիարդի ճակատագիրը. ինչի վրա կծախսեն «Հայաստան» հիմնադրամից կառավարությանը տված փողը
Մոր երազը և անտառում 70 օր թաքնված Դավիթի ցանկությունը. հնարավոր է` էլի կան ողջ մնացածներ
Արխիվային լուսանկար

Ֆուտբոլային վրեժ, կամ կո՞ղմ եք, որ կինը բաժանվելիս կլորիկ գումար ստանա

186
(Թարմացված է 22:28 26.02.2021)
​Եկեք անկեղծ լինենք։ Կանայք ողջ աշխարհում վաղուց են բարձրացնում այս վիճահարույց հարցը՝ հետո ինչ, որ աշխատանքի չենք գնում, փոխարենը անում ենք տան բոլոր գործերը՝ լվացք, արդուկ, ճաշ եփել, երեխային նայել և այլն։
Բազմոցին պառկած «Բարսելոնա» էիր նայում, իսկ ես երեխա էի մեծացնում. բարի եղիր փոխհատուցել

Այսինքն, միջուցե ավելի շատ ենք աշխատում, քան տղամարդիկ, որոնք գնում են գրասենյակ և օրն անցկացնում համակարգչի առջև։ Եվ ուրեմն մեզ էլ վճարեք մեր աշխատանքի դիմաց. պահանջում են կանայք։

Այս պահանջը, որը գոնե ես բավական արդարացի եմ համարում, հիմնականում ուղղված էր պետությանը։ Բայց, ինչպես երևում է, պետությանն այս ամենը բոլորովին դուր չեկավ՝ ինչո՞ւ պիտի ձեր ամուսինը բազմոցին փռված ըմբոշխնի Մեսսիի խաղը, իսկ կառավարությունը նրա փոխարեն վճարի, և ի վերջո պետությունն ասաց կանանց.

«Կներեք, թող հենց ձեր ամուսիններն էլ բաժանվելիս վճարեն ձեզ՝ իրենց «բորշչն» ու թանապուրը պատրաստելու, նաև ձեր համատեղ երեխային մենակ մեծացնելու համար, որովհետև ինքը բացարձակ ոչինչ չի արել»։

Ու տարբեր երկրների խորհրդարանները սկսեցին համապատասխան օրենքներ ընդունել հօգուտ կանանց։ ​Անցնենք կոնկրետ օրինակներին։

Ուղիղ 10 տարի առաջ ՝ 2011 թվականին, դատարան դիմեց արգենտինացի մի կին, որը մոտ 30 տարի ապրել էր ամուսնու հետ, բայց ի վերջո բաժանվել նրանից։ Եվ դատարանը վճռեց՝ 70-ամյա տղամարդը պետք է մոտ 180 հազար դոլար փոխհատուցում վճարի կնոջը։ Առաջին հայացքից տպավորիչ մի գումար է, բայց կինը բացատրում էր՝ ախր չէի էլ դիմի դատարան, բայց 30 տարի նստել եմ տանը, այսինքն՝ նստելու ժամանակ էլ չեմ ունեցել, ոչ մի մասնագիտություն ձեռք չեմ բերել, բայց ամենակարևորը՝ 60-նն անց եմ, կենսաթոշակային տարիքի, իսկ թոշակներն Արգենտինայում, ինչպես գիտեք, բավական խղճուկ են։ Համաձայնեք` գոնե թոշակների մասով մեզ՝ հայաստանցիներիս համար ոչ մի զարմանալի բան չկա։

Մեկի փոխարեն երկու անձնագիր՝ հանուն զբոսաշրջության ու ընդդեմ կորոնավիրուսի

​Հիմա երկրորդ՝ ամենաթարմ օրինակը։ Նույն իրավիճակը ստեղծվեց Չինաստանում, երբ ամուսինը մի քանի ամիս առաջ ասաց կնոջը՝ էլ չեմ ուզում քեզ հետ ապրել։ Կինը հակադարձեց՝ այդ դեպքում վճարիր, քանզի 5 տարի շարունակ ես առավոտից իրիկուն զբաղվել եմ տան գործերով, իսկ դու բացարձակ ոչինչ չես արել ո′չ տան, ո′չ էլ մեր տղայի համար։

Առաջ նման պահանջը հաստատ չէր անցնի, որովհետև ֆինանսական պահանջներ ներկայացնելու համար կինը պետք է նախօրոք ամուսնական պայմանագիր կնքեր տղամարդու հետ, բայց Չինաստանում նման պայմանագրերը բոլորովին տարածված չեն, ինչպես նաև Հայաստանում։

Բայց վերջերս Չինաստանում օրենսդրություն ընդունվեց, որը թույլ է տալիս ամուսնալուծության դեպքում փոխհատուցում պահանջել։ Եվ չինուհին ստացավ այդ փոխհատուցումը։ Ճիշտ է, արգենտինուհու ստացածի հետ այն չես համեմատի՝ մոտ 8 հազար դոլար։

Իհարկե, չի կարելի անտեսել այն հանգամանքը, որ չինուհին ընդամենը 5 տարի էր ապրել ամուսնու հետ, իսկ արգենտինուհին՝ 30 տարի։

Այնումենայնիվ, մեկնաբաններից մեկը նկատում է՝  ժամկետն ի՞նչ կապ ունի, Նիկոլաս Քեյջի նախկին կինը ֆինանսական հատուցում պահանջեց նախկին ամուսնուց, այնինչ նրա հետ ապրել էր գիտե՞ք որքան՝ ընդամենը 4 օր։

​Մի խոսքով` թեժ վիճաբանությունն այս հարցի շուրջ շարունակվում է։ Ոմանք ասում են` բա չե՞ք վախենում, որ այս ամենը նախադեպ դառնա և սրանից հետո անխտիր բոլոր կանայք սկսեն փոխհատուցում պահանջել։ Բայց, ինչպես ցույց են տալիս հենց Չինաստանում արված հարցումները, նման տեսակետի կողմնակիցները շատ չեն։

Հայերն աղմուկ կբարձրացնեին, իսկ ամերիկացիներն ուրախ են. ամերիկյան իմպիչմենտի դասերը

Քաղաքացիների 92 տոկոսը ոչ միայն հավանություն է տվել դատարանի վճռին, այլև զայրացել՝ այդ ի՞նչ փող է, որ, փորձեք բաժանել այն 5 տարվա վրա և կհամոզվեք, որ ամսական 100 դոլարից մի փոքր ավելի գումար է ստացվում։ Ուրեմն ամսական 100 դոլա՞ր եք գնահատում կնոջ աշխատանքը։

Եվ սա այն դեպքում, երբ Տնտեսական համագործակցության և զարգացման միջազգային կազմակերպության տվյալներով` ընդհանուր առմամբ աշխարհում կինը 2 անգամ ավելի շատ է զբաղվում տան գործերով, իսկ Չինաստանում՝ 2,5 անգամ ավելի։

​Այնուամենայնիվ, անկեղծ խոստովանեք՝ իսկ դուք կո՞ղմ եք, որ կինը բաժանվելիս կլորիկ գումար ստանա տան գործերն անելու համար։

Վախենամ՝ կանանց և տղամարդկանց պատասխաններն այնքան էլ չեն համընկնի։

Ինչպես լեդին հայտնվեց մեկուսարանում, կամ ինչ է լինում, երբ չես պաշտպանում դեմոկրատիան

186
թեգերը:
Բարսելոնա, ֆուտբոլ, տղամարդ, Կին
թեմա:
5 րոպե Դուլյանի հետ
Ըստ թեմայի
«Հանրահավաքային թվաբանության» խնդիրը Հայաստանում, կամ նման վեճեր լինում են նաև ԱՄՆ–ում
Երկրի բնակիչներն իրենք կկործանեն իրենց մոլորակը, կամ ինչու չեն գալիս այլմոլորակայինները
Ուզում ես զարգանալ՝ գնահատիր անցյալդ
Կանաչ ժամ եկեղեցին Շուշիում

Ուղղափառ եկեղեցի Շուշիում. որտեղի՞ց է ծագել հայերի կողմից եկեղեցու յուրացման մասին միֆը

250
(Թարմացված է 08:22 26.02.2021)
Ադրբեջանական կողմն իր նոր թեզն է առաջ տանում այն մասին, թե Շուշիում հայկական եկեղեցիներն ուղղափառ են։ Օրեր առաջ նման անսպասելի հայտարարությամբ հանդես եկավ նաև ՌԴ պետդումայի պատգամավոր Ալեքսեյ Ժուրավլյովը։ Sputnik Արմենիայի սյունակագիրը փորձել է պարզել` որն է խնդիրը։

Տեղի իշխանությունների հրավերով պետդումայի պատգամավոր (Վորոնեժի մարզից ընտրված) և «Հայրենիք» («Родина») կուսակցության առաջնորդ Ալեքսեյ Ժուրավլյովը վերջերս Բաքու էր այցելել, որտեղ նրան շատ հյուրընկալ էին ընդունել, և պատերազմից հետո Ադրբեջանի վերահսկողության տակ անցած տարածքներով շրջելուց հետո, Facebook–ի իր էջում ադրբեջանական ԶԼՄ–ից մի հոդված էր հրապարակել Շուշիում «գողացած եկեղեցու» մասին։ Միևնույն ժամանակ խորհրդարանականն իր գրառումը բավական կտրուկ մեկնաբանությամբ էր ուղեկցել հայկական կողմի հասցեին. «Ռուսական եկեղեցու օկուպացիան, հոգևոր արժեքների վրա հարձակումը ամենավատ ռուսատյացության չարագույն դրսևորումներն են»։

Скрин поста Алексея Журавлева в Facebook от 19 февраля 2021
Ալեքսեյ Ժուրավլյովի հրապարակումը Facebook–ում

Պարզաբանեմ. լուսանկարում 1847 թվականին Շուշիում կառուցված Սուրբ Հովհաննես Մկրտիչ եկեղեցին է։ Ժողովրդի շրջանում այն ավելի հայտնի է Կանաչ ժամ անունով։  Այդ անվանումը ստացել է, որովհետև ժամանակին եկեղեցու գմբեթը կանաչ է եղել։ Խորհրդային տարիներին վանքն օգտագործել են որպես հանքային ջրերի ըմպելասրահ, ինչի պատճառով էլ հիմքը քայքայվել ու քանդվել էր։ Առաջին հաղթանակած պատերազմից հետո Արցախի  իշխանությունները որոշել էին վերականգնել եկեղեցին։ 1995 թվականի մայիսին վանքն օծվել էր Ամենայն հայոց կաթողիկոս Գարեգին առաջինի ներկայությամբ և վերադարձվել Հայ առաքելական եկեղեցու արցախյան թեմին։

Անվանի հայեր, որոնց Շուշին նվիրել է համաշխարհային մշակույթին

Ադրբեջանական աղբյուրները, որոնց հղում է անում պատգամավոր Ժուրավլյովը, պնդում են` իբրև եկեղեցու ճակատային մասը  ի սկզբանե ռուսական ճարտարապետության ավանդույթների մեջ է արվել և միայն տասնամյակներ անց նրա արտաքին տեսքը փոխվել է ու դարձել հայկական։ Եկեղեցու գմբեթն իսկապես ժամանակին կլոր էր։ Սակայն հին լուսանկարների վրա ռուսական ճարտարապետական ոճ ճակատային հատվածում չի կարող նկատել և ոչ մի գրագետ ճարտարապետ։ Բացի այդ, եկեղեցու մուտքի վերևում քարի վրա փորագրված արձանագրությունը («Բաբայան Ստեփանոս Հովհաննես: Մկրտիչ եղբոր հիշատակին, 1847») վկայում է վանքը կառուցողի ու հովանավորի մասին։  Չեմ  բացառում, որ այդ գրությունն արդեն ոչնչացվել է։ Հայտնի է, որ եկեղեցու գմբեթը պայթեցվել է։ Միևնույն ժամանակ Բաքվում պնդում են, որ վանքը վնասվել է Շուշիի համար մղվող մարտերի ժամանակ թշնամու ռմբակոծության հետևանքով։ Սակայն համացանցի որոնողական համակարգը լուսանկարներ է բերում, որոնցում ադրբեջանցի զինվոր է պատկերված եկեղեցու ֆոնին։

Оскверненная часовня Иоанна Крестителя в Шуши
Շուշիի Սուրբ Հովհաննես Մկրտիչ եկեղեցին

Լուսանկարը համացանցում հայտնվել է քաղաքի նկատմամբ հայկական ստորաբաժանումների կողմից վերահսկողությունը  կորցնելուց մոտավորապես հինգ օր անց։ Այդ ժամանակ եկեղեցին դեռ նորմալ վիճակում էր։  Իսկ ահա ևս մի քանի օր անց նկարահանած տեսանյութը թույլ է տալիս համոզվել, որ գմբեթն արդեն քանդված է։

Արժե ամեն դեպքում հասկանալ, թե որտեղից է հայտնվել Սուրբ Հովհաննես Մկրտիչ եկեղեցու ոչ հայկական ծագման մասին տեսությունը։ Դատելով ամեն ինչից, այդ վարկածի կողմնակիցները դիտավորյալ են «շփոթում» երկու տարբեր եկեղեցիներ։

Հայտնի է, որ Շուշիի Ղումլուխ թաղամասում ХIХ դարի 30-ականներին ռուս զինվորականների միջոցներով կառուցվել է ուղղափառ Սուրբ Գեորգիի եկեղեցին։ Ըստ ամենայնի, «սրբավայրը հայերի կողմից յուրացման» մասին խոսելով, Ադրբեջանում նկատի ունեն հենց այդ վանքը։ Ռուսական ուղղափառ եկեղեցուն նրա պատկանելությունը հայերի կողմից երբեք կասկածի տակ չի դրվել։ Խորհրդային տարիներին վանքի շենքն օգտագործվել է որպես հացահատիկի պահեստ։ Այնուհետև այն ընդհանրապես գոմի են վերածել։ Իսկ 1970 թվականին իշխանությունների որոշմամբ եկեղեցին հիմնահատակ քանդվեց և դրա փոխարեն մշակույթի տուն կառուցվեց։

Հետաքրքրական է, որ Բաքվում պնդում են, որ 1868 թվականին ճարտարապետ  Սիմեոն Տեր–Հակոբյանցի կառուցած Շուշիի Սուրբ Ամենափրկիչ Ղազանչեցոց եկեղեցին նույնպես ի սկզբանե ուղղափառ է եղել։ Իբրև հայերն այն ևս զավթել են ու հայկականացրել։ Ավելին, Ադրբեջանի ճարտարապետների միության վարչության անդամ Ֆաիգ Իսմայիլովը պնդում է, որ ռուսներն իրենց հերթին են գողացել վանքի շենքը։

Ինչ են թողել հայերը Շուշիում. պատմության ավերակներ, թե ավերակների պատմություն

Ճարտարապետը պատմում է. «Երբ Ղարաբաղում գտնվող ռուս զինվորների համար վանք հիմնելու անհրաժեշտություն առաջացավ, բանակի ղեկավարությունը զանգը կախեց Ղարաբաղի խանության  խորհրդի շենքի աշտարակի վրա և այստեղ  պաշտամունքի համար պայմաններ ստեղծեց։ Ժամանակի ընթացքում խորհրդի շենքը վերանորոգվեց ռուսական  բանակի հրամանատարության հրամանով և հարմարեցվեց եկեղեցական ոճին»։ Ավելին, ճարտարապետի պնդմամբ, մինչև 1989 թվականը Շուշիում ընդհանրապես հայկական եկեղեցիներ չեն եղել։

Միևնույն ժամանակ, ХХ  դարի սկզբին Թիֆլիսում Կովկասի փոխարքա նորին կայսերական մեծության գրասենյակի կողմից տպագրվող «Կովկասյան օրացույց» պաշտոնական տեղեկատուի տվյալներով` Ղարաբաղի մասին բաժնում ասվում է. «Շուշի քաղաքում եկեղեցիների թիվը. ուղղափառ` 1, հայ առաքելական` 5, շիական մզկիթ` 2։ Հոգևորականություն. ուղղափառ` 1, հայ առաքելական`89, մահմեդական` 39»։

«Կովկասյան օրացույցում» հիշատակած Շուշիի հայկական եկեղեցիներից երեքը ոչնչացվել էին Ադրբեջանի խորհրդային ղեկավարության կողմից։ Ագուլեցոց եկեղեցին քանդել էին 1960 թվականին, դրա տեղում կառուցել դպրոց։

Մեղրեցոց եկեղեցու շենքը սկզբում ամառային կինոթատոնի վերածեցին, այնուհետև ամբողջությամբ վերացրին։

Կուսանաց վանքը 60-ականների կեսերին բուլդոզերներով քանդեցին և դրա տեղում բնակելի տներ կառուցեցին։

Իսկ կառավարման հայկական ժամանակահատվածում Շուշիի շիիթական երկու եկեղեցիները ոչ միայն պահպանվել էին, այլև վերականգնվել։ Ընդ որում, պահպանվել էին այն ժամանակվա մահմեդական պաշտամունքային ճարտարապետության բոլոր մանրուքները։

Ինչո՞ւ է «ադրբեջանականացվում» Շուշին. փորձագետները` Փաշինյանի հայտարարության մասին

250
թեգերը:
Ադրբեջան, Ռուսաստան, Արցախ, Եկեղեցի, Շուշի
Ըստ թեմայի
ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ն մտադիր է հնարավորինս սեղմ ժամկետում առաքելություն ուղարկել Արցախ
Երևանը դեռ «այո» չի ասել, կամ ինչու է Ալիևը շտապում Նախիջևանի մայրուղու հարցում
Ջուղայի խաչքարերի ճակատագիրը չկրկնվի. Դավիթ Բաբայանը դիմել է ՄԱԿ–ին ու ՅՈւՆԵՍԿՕ–ին
Արա Այվազյանն Արցախի հուշարձանների հարցը քննարկել է ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի գլխավոր տնօրենի հետ
Լարիսա Ալավերդյան

Միջազգային հանրությանը մեղադրելը տեղին չէ. Ալավերդյանը` Սումգայիթյան ջարդերի մասին 

0
Հայաստանի առաջին օմբուդսման, «Ընդդեմ իրավական կամայականության» ՀԿ նախագահ Լարիսա Ալավերդյանի հետ Sputnik Արմենիայի եթերում զրուցել ենք Սումգայիթյան ջարդերի, ՀՀ իշխանությունների անելիքների և միջազգային հանրության անտարբերության մասին։
Եթե պետությունը ոչինչ չի անում, ինչ պետք է անի միջազգային հանրությունը. Ալավերդյանը` Սումգայիթյան ջարդերի մասին

Վերջին 33 տարիներին նորանկախ Հայաստանի բոլոր ղեկավարները որևէ որոշում չեն ընդունել, որով Սումգայիթում իրականացրած գործողությունները որակվեն որպես ցեղասպանություն, և դա է պատճառը, որ հայերին զուտ հայ լինելու համար սպանում ու խոշտանգում են նաև մեր օրերում։

«Եթե այդ զրկանքները, այդ ողբերգությունը կրող պետությունը չի ընդունում այդպիսի որոշումներ, որոշումները չի տարածում և չի աշխատում հասցեական թե՛ առանձին պետությունների, թե՛ միջազգային կազմակերպությունների հետ, ո՞վ պետք է դրան արձագանքի»,- ասաց նա։

Ալավերդյանի խոսքով` թշնամական Ադրբեջանում ճիշտ հակառակն է արվում` ադրբեջանական կողմը հետևողականորեն շարունակում է իր իսկ նախաձեռնած ցեղասպանությունը քողարկել և դրանք հերքող «փաստեր» հավաքագրել։ Իսկ նման իրավիճակում մեղադրանքի սլաքները միջազգային հանրության ուղղությամբ թեքելը, մեղմ ասած, տեղին չէ։ 

«Ադրբեջանը միջազգային բոլոր հարթակներում, բոլոր պետություններում այն լեզվով է տարածում սուտն ու կեղծիքը, որով խոսում են այդ պետություններում, բոլոր միջազգային կոնֆերանսներին Ադրբեջանը գալիս է մի տրցակ նյութերով, ու ոչ միայն տպագիր, այլև տեսանյութերով, ու տարածում դրանք ամենուր»,- նշեց Ալավերդյանը։ 

Նրա խոսքով` հայկական կողմը ոչ թե մեկ, այլ հարյուր-հազարավոր այդպիսի տրցակներ, բազմաթիվ ապացույցներ կարող է ներկայացնել ոչ միայն տեսանյութերի, հեռուստառեպորտաժների, այլև դատավճիռների տեսքով, որոնք ընդամենը պետք է հավաքագրել և միջազգային հարթակներում ներկայացնել։ Սակայն մեր երկրում չգիտես ինչու՝ իշխանությունները ոչ միայն  փաստահավաք խումբ չեն ստեղծում, այլև ամեն տարի, երբ խնդրով մտահոգ քաղաքացիները դիմում են պատկան մարմիններին Սումգաիթյան ջարդերը դատապարտելու  և դրանց իրավական որակում տալու  հարցով, նրանց դիմումներն անարձագանք են մնում։ 

Հիշեցնենք, որ 1988թ. փետրվարի 26-ից Բաքվից 20 կիլոմետր հեռավորության վրա գտնվող Սումգայիթ քաղաքում ադրբեջանական իշխանություններն սկսեցին տեղի հայ բնակչության բնաջնջումը, որն ուղեկցվում էր հայերի ունեցվածքի զանգվածային թալանով և ոչնչացմամբ:

Մեր իշխանությունները սումգայիթյան ցեղասպանությունից այդպես էլ դասեր չեն քաղել. Ուլուբաբյան

Պաշտոնական տվյալներով՝ զոհվել է 26 հայ, ոչ պաշտոնական տվյալներով՝ զոհերի թիվը մի քանի հարյուր է։

0
թեգերը:
Լարիսա Ալավերդյան, Սումգայիթ
Ըստ թեմայի
Արցախի վերածնունդն ու Ադրբեջանի բացեիբաց հայտարարությունները. ՀՀ ԱԳՆ–ն ուղերձ է հղել
Վարչապետը հարգանքի տուրք է մատուցել Սումգայիթի ոճրագործության զոհերի հիշատակին
Սումգայիթում մարդասպանների հերոսացումն իր արտացոլումը ստացավ Արցախյան պատերազմում. ԱԳՆ