Լեոնիդ Ռոշալ

Գիշերային գործուղում փախած կալանավորի հետ, կամ ինչի համար է բժիշկ Ռոշալը սիրել Հայաստանը

581
(Թարմացված է 00:52 20.08.2019)
Հայտնի ռուս մանկաբույժ Լեոնիդ Ռոշալը մի անգամ խոստովանել է, որ այն ամենը, ինչ կապված է Հայաստանի հետ, կարմիր թելով անցնում է իր կյանքով։ Սյունակագիր Սերգեյ Բաբլումյանը հատկանշական դրվագ է հիշում աշխարհահռչակ բժշկի կենսագրությունից, երբ նրա կյանքը կարող էր ընդհատվել հենց իր սիրելի երկրում։

Ուշ գիշեր էր։ Լեռնային ճանապարհներով պտույտներ անող մեքենայի մեջ երկուսով էին․ հետևի նստատեղին բժիշկ Ռոշալն էր, իսկ ղեկին՝ բանտից փախած մարդասպան։

1988թ.-ի դեկտեմբեր։ Լեոնիդ Ռոշալը Հայաստան էր եկել՝ օգնելու Սպիտակի երկրաշարժի հետևանքով տուժածներին։ Նա իր հետ բերել էր մանկական վիրաբույժ-վնասվածքաբանների, ռեանիմատոլոգների խմբի, որոնց նույնպես բախտ էր վիճակվել օգնել։ Պատկերացրեք՝ եղել են ժամանակներ, երբ Հայաստանին օգնելու հնարավորությունը հաջողություն է համարվել։ Ում բախտը չի բերել՝ նեղացել են (նշենք, որ Հայաստան ժամանած մանկաբույժներն օգնել են ոչ միայն երկրաշարժից տուժածներին, այլ նաև մեկնել են սովորական կանչերի)։

Սպիտակի երկրաշարժին հաջորդած Նոր տարին. ի՞նչ է տեսել ռուս լրագրողը սարսափելի օրերին
Եվ ահա մի անգամ բժիշկ Ռոշալն անծանոթ տղամարդու հետ մեկնում է Հայաստանի հյուսիս, և հանկարծ մեքենան կանգ է առնում լեռնանցքում։ Օգնության են սպասում: Անելու բան չկա, սկսում են զրուցել։

Ստորև արդեն պատմում է հենց Ռոշալը․

-      Իսկ դուք նախկինում որտե՞ղ եք աշխատել, - հետաքրքրվում է բժիշկը։

-      Ես չեմ աշխատել, - պատասխանում է վարորդը։

-      Այդ դեպքում ի՞նչ եք արել։

-      Բանտում եմ եղել, - բացատրում է վարորդը։

-      Ինչի՞ համար եք նստել։

-      Մարդասպանության։

Համաձայնեք, որ հաճելի չի կարող լինել, որ գիշերը, երբ շուրջբոլորդ միայն սարեր են, կողքիդ մարդասպան է, նույնիսկ՝ հաշվի առնելով այն, որ բժիշկը Հայաստան է եկել ոչ թե կոնյակ խմելու, այլ երեխաների փրկելու, իսկ մարդասպանը պետք է որ հաշվի առնի դա։ Ինչ խոսք, փաստարկը թույլ է, բայց ամեն դեպքում…

Զրույցի ընթացքում պարզվում է, որ երիտասարդի կինը դավաճանել է նրան, և նա՝ տաքարյուն կովկասցի երիտասարդը, սպանել է կնոջը։ Երիտասարդին դատապարտում են ազատազրկման։ Եվ այստեղ  Սպիտակի երկրաշարժն է տեղի ունենում։ Բանտարկյալը փախչում է բանտից, բայց տուն չի գնում․ վարորդ է դառնում՝ աղետի մեջ հայտնված մարդկանց օգնելու համար։

- Երբ ամեն ինչ վերջանա, նորմալ հունի մեջ ընկնի, կվերադառնամ, - բժիշկ Ռաշելին վստահեցնում է երիտասարդը՝ ազատելով նրան իր կյանքի համար մտավախությունից և վստահություն առաջացնելով, որ նման վարորդի հետ հուսալի կլինի։ Բժիշկն այդ ժամանակ չգիտեր, որ աղետի գոտու բանտերից ազնիվ խոսքի դիմաց ազատ են արձակվել տասնյակ կալանավորներ, և բոլորը հետագայում հետ են վերադարձել։

Հեղինակը չի պատրաստվում գողերի, մարդասպանների և այլ սրիկաների հետ ժողովրդի եղբայրացման իդիլիական տեսարան ստեղծել։ Բնավ։

Հայ փրկարարներն իրենց թանգարանը կունենան. «փրկված» տուֆի կտորից մինչև Սպիտակի երկրաշարժ
Այդ տարի տեսել եմ շատ դիակապուտների, վախկոտների, բարձր պաշտոններ զբաղեցնող անօգնական ապիկարների, բայց հիշողությանս մեջ մնացել են ոչ նրանք։ Այսօր, երբ պառակտման ժամանակներ են և շատ է խոսվում ազգի միավորման մասին, հիշվում են նրանք, ովքեր խիղճ ու պատիվ են ունեցել, կարողացել են ինչ-որ բան անել։ Նման մարդիկ մեծամասնություն են եղել։

Ռոշալը՝ մեր երկրի մասին․ «Ես լինում եմ Հայաստանում ինչպես ուրախության, այնպես էլ տխրության օրերին։ Վերջերս մտածում էին այն մասին, որ ձեր երկիրը չունի նավթի, ոսկու պաշարներ, բայց այն ունի քարեր ու սարեր, և այն ողջ է իր ժողովրդի տաղանդի շնորհիվ»:

Ուրիշ ինչո՞վ է հիշվել Հայաստանը

«Մենք Սպիտակից հետո բրիգադ կազմեցինք՝ աշխարհում միակ մանկաբույժների բրիգադը, որը մեկնում է աշխարհի տարբեր երկրներ (աղետների, պատերազմների գոտիներ) և օգնություն ցուցաբերում երեխաներին, որովհետև երեխաները չպետք է պատասխան տան մեծերի հիմարության համար», - ասում է Ռոշալը։

Այսպիսով, երեխաների փրկելու առաջին բժշկական թիմի ստեղծման վայրը կարելի է համարել Հայաստանը, և դա ևս մեկ պլյուս է մեր օգտին։

581
Ըստ թեմայի
Յան Գիլանն արդեն Գյումրու պատվոգիր ունի. նրան նաև կուղեկցի «Նարեկի» զորությունը
ՍՕՍ մանկական գյուղեր. ինչո՞վ են դրանք տարբերվում մանկատներից
Ռոշալ. բժիշկներին պատանդ վերցնելը դուրս է պարկեշտության բոլոր սահմաններից
Ալֆրեդ Տեր–Մկրտչյանն Օլիմպիական խաղերում

Շվեյցարիայի հավաքականի հայ մարզիչը. որ խորհուրդներն են առաջնորդել Ալֆրեդ Տեր-Մկրտչյանին

108
(Թարմացված է 09:04 29.05.2020)
Անվանի ըմբշամարտիկ, աշխարհի ու Եվրոպայի չեմպիոն, ԽՍՀՄ-ի և Գերմանիայի դրոշների ներքո հանդես եկած Ալֆրեդ Տեր-Մկրտչյանը Sputnik Արմենիայի հետ զրուցում պատմել է ամենահիշվող մրցաշարի, օլիմպիական խաղերի եզրափակիչում ձախողման պատճառի մասին, հիշել զավեշտալի մի դեպք։

Խաչիկ Չախոյան, Sputnik Արմենիա

90-ականների սկզբին հունահռոմեական ոճի ըմբշամարտիկ Ալֆրեդ Տեր-Մկրտչյանը համաշխարհային մակարդակի յուրաքանչյուր մրցաշարում հաղթողի հիմնական հավակնորդներից մեկն էր: Իսկ 1992 թվականի օլիմպիական եզրափակիչը կարող էր լրիվ այլ ազդեցություն ունենալ հետագայում բազմաթիվ տիտղոսներ նվաճած ըմբշամարտիկի համար:

Չմոռացվող գոտեմարտը

1992 թվականի Բարսելոնայի օլիմպիական խաղերում Ալֆրեդ Տեր-Մկրտչյանը շատ մոտ էր բաղձալի երազանքին՝ օլիմպիական ոսկե մեդալին: Եզրափակչում նորվեգացի Յոն Ռյոնիգենի հետ մրցելիս` հայ ըմբիշը որոշեց չգրոհել, ռիսկի չդիմել և վերջին վայրկյանին բաց թողեց մրցակցի գրոհն ու պարտվեց։

Выступающий за Германию борец Альфред Тер-Мкртчян (в красном) и кореец Квон-Хо Сим во время греко-римской борьбы (54кг) на Олимпийских играх (25 сентября 2000). Сидней
© AFP 2020 / KIM JAE-HWAN
Ալֆրեդ Տեր–Մկրտչյանը Եվրոպայի առաջնությունում

«Ոչ մի ըմբիշի չեմ ցանկանա` այնպիսի զգացումներ ունենա, ինչպիսին ես ունեցա եզրափակիչ գոտեմարտից հետո: Համոզված եմ, որ նման զգացում ունեցել է լեգենդար ըմբիշ Ալեքսանդր Կարելինը, որը պարտվել է Սիդնեյի օլիմպիական խաղերի եզրափակչում»,- ասում է Ալֆրեդը:

Ճիշտ է, դա Կարելինի 4–րդ ոսկե մեդալը կլիներ օլիմպիադաներում, բայց մարզիկը կարծում է, որ այդ պարտությունը ևս մեծ ցավ պատճառել նրան։

Սթրես, վթարներ ու վերադարձ

Օլիմպիադայի եզրափակիչում ցավալի պարտությունը շատ ծանր հետևանքներ ունեցավ Ալֆրեդ Տեր- Մկրտչյանի համար։ «Որոշել էի ավարտել մարզական կարիերաս: Գոտեմարտի վերջին վայրկյանը միշտ աչքիս առաջ էր: Երկու անգամ, մտքերով տարված, լուրջ ավտովթարի ենթարկվեցի: Կարելի է ասել, որ խաչ էի քաշել ըմբշամարտի վրա»,–պատմում է Ալֆրեդը:

Բայց Գերմանիայում ապրող նրա ծանոթները առաջարկում են մասնակցել տեղի ակումբային մրցաշարերին: Ու երբ մեկնում է Գերմանիա, նոր միջավայրը տրամադրում է կրկին մարզվելու, գորգը կրկին ձգում է, և նա վերադառնում է սիրած մարզաձևին։

Որոշիչ խորհուրդներ

Իր մարզական կարիերայում Ալֆրեդ Տեր-Մկրտչյանը մարզվել ու շփվել է շատ մարդկանց հետ, բայց, ինչպես ինքն է ասում` երբեք չի մոռանում որոշ խորհուրդներ, որոնք իրեն օգնեցինք ըմբշամարտում հաջողություններ հասնելու գործում։

Պատանեկան տարիքում մարզիչ Հրաչ Դադոյանն ասել է, որ առաջնայինը կարգապահությունն է, և պետք է գորգի վրա  հավասար պայմաններում բաց գոտեմարտել, այդ դեպքում արդյունքի հասնել հնարավոր է:

Հունահռոմեական ոճի ըմբշամարտի Հայաստանի հավաքականի նախկին գլխավոր մարզիչ Արամ Սարգսյանն էլ միշտ խորհուրդ է տվել չառանձնացնել ոչ մի մրցաշար, այլ յուրաքանչյուր գոտեմարտի դուրս գալ որպես սովորական մրցման:

«Եվ վերջապես հավաքների ժամանակ ես նույն սենյակում էի օլիմպիական չեմպիոն Մնացական Իսկանդարյանի հետ: Մի անգամ մարզումից հետո հոգնած եկա սենյակ, հագուստս ու պայուսակս գցեցի ու գնացի լողափ: Երբ հետ եկա, տեսա, որ Մնացականը իմ շորերը հանել է պայուսակից ու կախել, որպեսզի չորանան: Իմ մոտ անմիջապես փոխվեց վերաբերմունքը ամեն ինչի նկատմամբ», - ասում է Ալֆրեդը:

«Դավաճան» վերելակը

1992 թվականի Եվրոպայի առաջնության եզրափակիչ գոտեմարտերից առաջ որոշ ըմբշամարտիկներ կարող է և չներկայանային մրցումներին, որովհետև անհարմար վիճակի մեջ էին հայտնվել, որը հետո որպես զավեշտալի դեպք պետք է հիշեին։

Անփոխարինելի մարզիչը, կամ զգացողություն, որը հայ ըմբշամարտիկից «խլեց» օլիմպիական ոսկին

«Մենք 5-6 ըմբիշներով նստեցինք վերելակ, ընդ որում`մեզանից չորսը պետք է եզրափակչին մասնակցեին, ու վերելակը կանգնեց: Մոտ կես ժամ սպասում էինք, թե ո՞վ մեզ կօգնի դուրս գալ: Երբ վերջապես դուրս եկանք վերելակից, Միխայիլ Մամիաշվիլին գոռում էր բոլորիս վրա։ Բայց բարեբախտաբար հաջողվեց այլ երկրի հավաքականի ավտոբուսով հասանել մարզադահլիճ»,- հիշում է Տեր-Մկրտչյանը: Հենց այս մրցաշարում, եզրափակիչում հայ ըմբիշը, հաղթանակի հասնելով բուլղարացի Բրատան Ցենովի նկատմամբ, դարձավ Եվրոպայի չեմպիոն:

Շվեյցարիայի հավաքականի հայ մարզիչը

2017 թվականի հունվարից 3 ամիս գլխավորելով Շվեյցարիայի հունահռոմեական ոճի ըմբշամարտի հավաքականը` Ալֆրեդ Տեր-Մկրտչյանը պայմանագիր ստորագրեց շվեյցարացիների հետ ու մինչև օրս այդ երկրի հավաքականի գլխավոր մարզիչն է։

«2018 թվականի Եվրոպայի երիտասարդական առաջնությունում շվեյցացարցի երեք ըմբիշ գոտեմարտեցին բրոնզե մեդալի համար: Նման նախադեպ Շվեյցարիայում չէր եղել: Մեկ ամիս անց երիտասարդների աշխարհի առաջնությունում ունեցանք փոխչեմպիոն»,- ասում է Տեր- Մկրտչյանը և հավելում, որ փորձում է փոխել շվեյցարացիների հոգեկերտվածքը ըմբշամարտի հետ կապված:

Հայկական ըմբշամարտի ձեռագիրը

Այսօր աշխարհում հայտնի են հայ ըմբիշներից շատերը, գնահատված է հայկական ըմբշաարտի յուրահատուկ ձեռագիրը: Արմեն Նազարյանը Բուլղարիայի ազգային հավաքականի գլխավոր մարզիչն է, Ալֆրեդ Տեր- Մկրտչյանն էլ` Շվեյցարիայի: Ու, ընդ որում, այս երկու երկրների հավաքականները հաճախակի հավաքներ են անցկացնում Հայաստանի ընտրանու հետ։

«Ըմբշամարտի հայկական դպրոցի ձեռագիրը հայտնի է բոլորին: Մենք ունենք նաև յուրահատուկ ոճ, որը մեր ըմբիշներից շատերին ապահովել է հաղթանակ տարբեր կարգի մրցումներում: Դրա համար հայ ըմբիշների հետ մարզվելը միայն օգուտ է տալիս բոլորին»,–ասում է Տեր–Մկրտչյանը:

Հայաստանի միակ տիտղոսակիր եռացատկորդը. Մարտիրոսյանն օլիմպիադայում կանգնեց ուժեղների կողքին

Աշխարհի ու Եվրոպայի չեմպիոն, բազմակի մրցանակակիր, օլիմպիական արծաթե մեդալակիր Ալֆրեդ Տեր- Մկրտչյանի անցած ճանապարհը ըմբշամարտում ուսուցողական է շատ ըմբիշների համար: Նա ասում է` շատ կարևոր է, որ մարզիչը կարողանա հոգեբանորեն տրամադրել իր մարզիկին անել ավելին: Նրա խոսքով` մարզիչը նաև ուժեղ հոգեբան պետք է լինի: Կարճ ասած`եթե շվեյցարացի որևէ ըմբիշ ցանկանում է հասնել մեծ արդյունքների, ընդամենը պետք է լսի հավաքականի ազգությամբ հայ գլխավոր մարզչին:

108
թեգերը:
Շվեյցարիա, Օլիմպիական խաղեր, Եվրոպայի ըմբշամարտի առաջնության, Ըմբշամարտի աշխարհի առաջնություն, ըմբշամարտիկ, Ալֆրեդ Տեր-Մկրտչյան
Ըստ թեմայի
Մրցավարներն առնվազն 5 մեդալ են «խլել» հայ ըմբիշից, կամ ինչպես գորգին հայտնվեցին 3 մարզիկ
Հայաստանի հավաքականի առաջին գոլը պաշտոնական խաղերում. ինչ «ավանդույթ» ուներ մեր ընտրանին
«Ռուսական հայ» Պոդշիվալովի արկածները Երևանում, կամ ինչու հեռացրին մարզիչ Անդրեասյանին
Եթովպիա

Այբուբենների նմանություն, Կոմիտասի ազդեցություն, հոգևոր կապեր. հայկական հետքը Եթովպիայում

248
(Թարմացված է 00:04 29.05.2020)
Եթովպիայի հայությունն աներևակայելի հարուստ պատմություն ունի։ Բազմաթիվ պատումներ կան պալատական հայերի և եթովպական մշակույթի վրա նրանց ունեցած ազդեցության մասին։ Sputnik Արմենիան ի մի է բերել դրանք։

Հայաստանի և Եթովպիայի լեռների միջև հեռավորությունը 3466 կմ է՝ ուղիղ գծով գնալու և Կարմիր ծովը կտրելու դեպքում։ Իհարկե, խելագար միտք է, բայց այդ երկրում հայկական հետք ունեցող բազմազան պատմությունները հետաքրքրություն են առաջ բերում և դրդում են ճամփորդել, ճիշտ է՝ հիմա միայն համացանցի սահմաններում։ Ի դեպ, երկու երկրների ժողովուրդների միջև անհավատալի նմանություններ կգտնեք, կան նաև մի շարք առասպելներ, որոնց մասին էլ այսօր կպատմենք։

Պետական տոները

Հայաստանում մայիսի 28-ին պետական տոն են նշում։ Դարեր շարունակ առանց պետականության մնացած հայ ժողովուրդը 102 տարի առաջ այս օրը հռչակեց Հայաստանի առաջին հանրապետությունը։ Համայն աշխարհի հայերը հիշում են Սարդարապատի, Բաշ-Ապարանի, Ղարաքիլիսայի ճակատամարտերի հերոսներին։ Այդ մարտերը կենաց ու մահու կռիվ էին։

Аддис Абеба
Ադիս Աբեբան

Իսկ Եթովպիայում մայիսի 28-ը համարվում է 1991 թվականի քաղաքացիական պատերազմի ավարտի օր և դեմոկրատական հանրապետության հաստատումը նշանավորող Ազգային տոն։

Երկու երկրների փոխհարաբերությունները

Եթովպիայի հայերի մասին հիշատակումներ կարելի է գտնել Մովսես Խորենացու աշխատություններում։ «Հայոց պատմության» մեջ նրա գրում է, որ դեռևս մ․թ․ա․ 12-րդ դարում Եթովպիայում առնվազն մեկ հայ էր ապրում՝ Զարմայր Նահապետը, որը Տրոյական պատերազմում եթովպական զորքերի հրամանատարն էր։ Այդ ժամանակներից էլ երկու երկրների միջև սերտ համագործակցություն է սկսվել, հատկապես առևտրի ոլորտում։ Ասում են նույնիսկ, որ հենց հայերն են առաջին անգամ արտահանել եթովպական սուրճը և տարածել Եվրոպայում։

Կրոնն ու եկեղեցական կապերը

Ավանդաբար երկու երկրների եկեղեցիները սերտորեն փոխկապակցված են, քանի որ երկուսն էլ հին արևելյան եկեղեցիների թվին են պատկանում և երկուսն էլ ստիպված են եղել պայքարել օսմանյան նվաճողների դեմ։ 15-րդ դարում հայոց սրբի՝ Գրիգոր Լուսավորչի և նահատակներ սուրբ Հռիփսիմեի և սուրբ Գայանեի վարքագրությունները թարգմանվել են հին եթովպական գեեզ լեզվով։ Եթովպական եկեղեցին տարին երեք անգամ նշում է Սուրբ Գրիգորի տոնը, մեկ անգամ էլ՝ Հռիփսիմեի և Գայանեի տոնը։

Կորուսյալ քաղաքի գանձերը. ինչ են հայտնաբերել Եթովպիայում

Էջմիածնում 14-15-րդ դարերի եթովպական ձեռագրերի հատվածներ են պահվում։ Հայաստանում ժամանակին հաճախ կարելի էր հանդիպել եթովպացի հոգևորականների։ 1867թ․-ին Եթովպիայում բացվեց հայկական կրոնական առաքելությունը։ Այդ ժամանակից ի վեր եկեղեցական կապերն ավելի աշխուժացան։ 1935 թ․-ին Ադիս Աբեբայի հայկական ժամատան տեղում հիմնադրվեց Սուրբ Գևորգ եկեղեցին։

Կոմիտասը և եթովպական երաժշտությունը

Տարբեր աղբյուրներ վկայում են, որ հայերը Եթովպիայում խոշոր առևտրականներ, զորահրամանատարներ, քաղաքական գործիչներ, դիվանագետներ, անգամ արտաքին գործերի, ֆինանսների և առևտրի նախարարներ են եղել։

Բայց առանձնահատուկ է հայերի ներդրումն այդ երկրի երաժշտական ժառանգության մեջ։ 20-րդ դարասկզբին Կոմիտասի աշակերտ Գևորգ Նալբանդյանն ապագա կայսեր՝ ռաս (իշխան) Թեֆերի Մաքոննենի հանձնարարությամբ գրում է երկրի օրհներգը, որը գործող հիմնն էր մինչև այնտեղ միապետական կարգի տապալումը։  

Оркестр армянских сирот в Эфиопии
official site of the Genocide museum institute
Հայ որբերից կազմված երգչախումբ Եթովպիայում

Նալբանդյանի հիմնած «Արբա Լիջոչ» («Քառասուն մանկունք») նվագախումբը Եթովպիայի փոփ-երաժշտության ստեղծագործությունների գրեթե կեսի հիմքն է դրել և աֆրիկյան երաժշտությանը կոմիտասյան տարրեր է միահյուսել։ Իսկ նրա եղբորորդին՝ Ներսես Նալբանդյանը, Ադիս Աբեբայում մանկավարժական գործունեություն էր ծավալում։ Արդյունքում ամենատարբեր՝ ֆոլկից մինչև էթնո-ջազ ժանրերում ստեղծագործող երաժիշտների մի ողջ սերունդ է դաստիարակվել մարդկանց կողմից, որոնք հայկական երաժշտության տեսություն էին սովորել անձամբ Կոմիտասի մոտ։

Кеворк Налбандян
© Photo :
Գևորգ Նալբանդյանը

Ազգային այբուբենները

Հայկական և եթովպական այբուբենների նմանության մասին տեղեկություններ կարելի է գտնել տարբեր աղբյուրներում։ Տեսքից դատելով` 8 տառի արտաքին համընկնում կարելի է հայտնաբերել՝ մի քանի տասնյակից։

Մասնագետները պնդում են, որ եթովպական նշանները նման են հայկական տառերին։ Սակայն այնտեղ ամեն նշանը մի վանկ է, մինչդեռ հայերենում յուրաքանչյուր տառը հստակ հնչյունի գրավոր նիշն է։ Ստացվում է, որ նմանություն որպես այդպիսին չկա։

Ինչպես Գևորգ Նալբանդյանը Եթովպիայի առաջին օրհներգը ստեղծեց ու կապիտան դարձավ

Բայց դա երկու երկրներին չի խանգարում շարունակել զարգացնել հարաբերությունները։ Ավելին՝ Հայաստանի իշխանությունները մտադիր են Եթովպիայում դիվանագիտական ներկայացուցչություն բացել, ինչի շնորհիվ բազմադարյա հարաբերությունները նոր շունչ կստանան։

248
թեգերը:
Եթովպիա, Հայաստան, Կոմիտաս
Ըստ թեմայի
Հայ լուսանկարիչների գերդաստանը, կամ ինչու հայերը փախան Եթովպիայից
Ինչպես 40 հայ որբեր Եթովպիայում կազմեցին կայսերական փողային նվագախումբը
Խաղաղության Նոբելյան մրցանակը շնորհվել է Եթովպիայի վարչապետին
Դավիթ Հարությունյան

Հարությունյան. «ԱԺ կողմից հանրաքվեի չեղարկումը հակասահմանադրական է»

0
(Թարմացված է 12:41 29.05.2020)
ՀՀ արդարադատության նախկին նախարար Դավիթ Հարությունյանը Sputnik Արմենիայի եթերում  անդրադարձել է Ազգային ժողովում քննարկված «Հանրաքվեի մասին» օրենքում փոփոխություններ կատարելու նախագծին։  
Հարությունյան. Հանրաքվեի չեղարկումը ԱԺ կողմից չի տեղավորվում Սահմանադրության տրամաբանության մեջ

ՀՀ արդարադատության նախկին նախարար Դավիթ Հարությունյանի դիտարկմամբ` «Հանրաքվեի մասին» օրենքում փոփոխություններ կատարելու նախագիծը բացարձակապես հակասահմանադրական է։ Ըստ նրա` հղում անել, որ ակտն ընդունող մարմինը կարող է հենց այդ ակտը չեղարկել, որևէ իրավական հիմք չունի։

«Հիմնավորման հետ կապված բերեմ մի պարզ օրինակ. ԱԺ–ն նշանակում է Վճռաբեկ դատարանի դատավոր, արդյո՞ք կարող է ԱԺ–ն հետագայում չեղարկել նախապես ընդունած իր որոշումը, իհարկե ոչ։ Կան որոշակի առանձնահատուկ ակտեր, ինչը հստակ է նաև Սահմանադրությամբ, որոնց դեպքում հանրաքվեի չեղարկումը ԱԺ–ի կողմից բացարձակապես չի տեղավորվում Սահմանադրության տրամաբանության մեջ»,– Sputnik Արմենիայի հետ զրույցում ասաց նա։ 

Հարությունյանը ողջունում է գործող իշխանությունների՝ Վենետիկի հանձնաժողով դիմելու որոշումը։ Այն, ըստ նախկին պաշտոնյայի, սկզբունքորեն հիմնական խաղի կանոնն է, որին ենթարկվում են Եվրոպայի խորհրդի անդամ բոլոր երկրները համապատասխան փոփոխություններ կատարելիս կամ  նախաձեռնելիս։ 

«Բայց բացարձակապես չի տեղավորվում տրամաբանության մեջ հանձնաժողովին դիմելն ու կարծիք հայցելը` միևնույն ժամանակ կատարելով քայլեր, որոնք ուղղված են այդ օրինագիծը հրատապ ռեժիմով ընդունելուն` նախքան հանձնաժողովի կարծիքը ստանալը»,– նշեց Հարությունյանը։ 

Ղազարյան. «ՍԴ ճգնաժամի լուծումը բացառվում է առանց հանրաքվեի»

Հարությունյանը դժվարանում է կանխատեսումներ անել, քանի որ ԱԺ–ն իր վարքագծով ի սկզբանե անտեսում է Վենետիկի հանձնաժողովի կարծիքը։ Կլինի այն դրական, թե բացասկան, այլ հարց է, բայց քանի որ գործընթացն, ըստ նրա, տրամաբանական չէ, հետևաբար դժվար է ասել, թե հաջորդ անտրամաբանական քայլը որն է լինելու։ Դավիթ Հարությունյանի կարծիքով` ողջամիտ մոտեցումը հանրաքվեի նշանակման սահամադրականության վիճարկումն է ՍԴ–ում` հաշվի առնելով, որ նախագիծն ակնհայտ հակասահմանադրական է։ 

«Դատավորների համատարած վեթինգ հնարավոր չէ՝ առանց Սահմանադրությունը փոխելու»․ նախարար

0
թեգերը:
Վենետիկի հանձնաժողով, սահմանադրություն, հանրաքվե, ԱԺ, Դավիթ Հարությունյան
Ըստ թեմայի
Կստեղծվի հանրաքվեի հռչակագիր. արդեն իսկ սահմանվել է 6 դրույթ
Հանրաքվեն հետագա կարևոր ռեֆորմների հնարավորություն է ստեղծում. «Այո»–ի շտաբի ներկայացուցիչ
Ո՞ր դատարանն է քննելու հանրաքվեի հարցը. պատասխանում է նախարարը
ՍԴ ճգնաժամի հանգուցալուծումը կարող է լինել առանց հանրաքվեի․ Ռուբեն Ռուբինյան