Սառնաղբյուր

«Կախարդական» քարանձավ. ինչո՞ւ են մարդիկ ձգտում ջուր խմել Սառնաղբյուրից և գնալ Լմբատավանք

17709
(Թարմացված է 14:29 28.12.2019)
Sputnik Արմենիայի ընթերցողները Ռուբեն Գյուլմիսարյանի մտովի ուղեկիցը դառնալու հրաշալի հնարավորություն ունեն: Մեր սյունակագիրը գեղարվեստական ճանապարհորդություն է կատարել՝ հիանալով դարավոր ու հազարամյա հնություններով, հարուստ պատմության բացօթյա վկայագրերով:

Ոչ շատ գունավառ, բայց մաքուր օդով առատ Շիրակի մարզի Արթիկ քաղաքում բյուրեղյա մաքրության աղբյուրներ ու վսեմաշուք վանքեր կան։ Բուն քաղաքում բոլոր ճանապարհները տանում են դեպի շատրվաններով մինի-հրապարակի օղակապտույտ, որին սովորաբար «կալցևոյ» ենք ասում։ Այդտեղից որ կողմ էլ գնաս, քեզ հրաշք է սպասում` Հառիճավանք, Լմբատավանք կամ Սառնաղբյուր։

Территория родника Сарнахбюр
© Sputnik / Aram Nersesyan ,
Սառնաղբյուրի տարածք

Կարելի է երեք անգամ պտտվել ճանապարհային օղակով, մինչև կողմնորոշվես, թե Արթիկի դեպի որ ծայրամասն է պետք շարժվել, որպեսզի հայտնվես Լմբատավանքի մոտ: Դեռ անհիշելի ժամանակներից Արթիկի տեղում բնակավայրեր եղել են, բայց որպես քաղաք այն հայտնի է դարձել (ու, ասենք, հենց քաղաք է դարձել) խորհրդային տարիներին. հռչակավոր տուֆն այստեղ էին արդյունահանում։

Տուֆի քարհանքերն այստեղ բնապատկերի սովորական մի մասն են. կան արդեն շահագործված, լքված հանքեր, բայց նաև այնպիսիք, որտեղ հիմա էլ աշխատանքը եռում է:  Հայերի համար անփոխարինելի շինարարական քարի արդյունահանումը լուրջ ծավալներով է իրականացվում։ Թերևս, միայն արդյունահանման մասշտաբներն են «կծկվել»՝ ԽՍՀՄ-ի ու Հայաստանի չափերին համապատասխան։ 

Լմբատավանք։ Վանքն այս կառուցված է փոքր բլրի վրա, քաղաքի ծայրամասում, ուր արդեն սկսում են հասնել նորակառույց բազմաբնակարան շենքերի ու առանձնատների ճյուղավորումները: Դա լավ է: Հույս է տալիս, որ դեպի վանք տանող ճանապարհն էլ շուտով մարդավայել տեսք կստանա։ Դատելով նորակառույց առանձնատների ճոխությունից` դրանք շուտով կարող են պարսպով առանձնացված գյուղատեղ դառնալ։

Լմբատավանքի վանական համալիրի մեջ մտնող Սուրբ Ստեփանոս եկեղեցին կառուցվել է VI-VII դարերում, բնականաբար, տեղական կարմրանարնջագույն տուֆից։ Այն փոքր է`գմբեթը պահող ութանկյուն աշտարակով։ Պատմամշակութային հուշարձանի գլխավոր հարստությունը պատերին պահպանված միջնադարյան որմնանկարների դրվագներն են, որոցում պատկերված են Քրիստոսն ու Սուրբ Ստեփանոսը և Սուրբ Գևորգը։ Բոլորովին վերջերս` մի երկու տարի առաջ, դարավոր որմնանկարները վերականգնել են իտալիացի վարպետները:

Территория родника Сарнахбюр
© Sputnik / Aram Nersesyan ,
Լմբատավանք

Իսկ դրանից շատ ավելի վաղ՝ 1950-ականներին, այստեղ պեղումներ էին իրականցվում։ Գլխավոր գտածոները խաչքարերն էին, ու այն ժամանակ, հընթացս, գմբեթն էլ վերականգնեցին` 10-րդ դարից հետո առաջին անգամ։ Իսկ հազարամյակ առաջվա իրականացված այդ վերականգնման մասին վկայում են եկեղեցու պատերի հին գրությունները։ Ու գերեզմանատունը, իհարկե, այստեղի ամենահին գերեզմանները հենց VII դարի են։ Տապանաքարերի գրությունները, խաչերն ու զարդանախշերն արդեն ջնջվել են։

Территория родника Сарнахбюр
© Sputnik / Aram Nersesyan ,
Լմբատավանք

Լմբատավանքի տեսքով կարելի է հիանալ նաև կողքից՝  տաղավար-զրուցարանից, որ ստեղծվել է հատուկ այդ նպատակով այս տափաստանում տնկված ծառերի ներքո` հիշեցնելով առասպելն այն մասին, թե ինչ անախորժությունների բախվեցին ութ դար առաջ այստեղ ներթափանցած թուրք-մոնղոլները։ 

Բանն այն է, որ Լմբատավանքն, ի տարբերություն հայկական շատ այլ եկեղեցիների, պաշտպանված չէ ո՛չ խորը ձորերով, ո՛չ բարձր լեռներով: Այս վանքին դժվար չէ մոտենալ, իսկ օտար նվաճողների համար նաև՝ դժվար չէ թալանել...  Դե, ուրիշ էլ ինչի էին ընդունակ մոնղոլ-թաթարական հորդաները...

Территория родника Сарнахбюр
© Sputnik / Aram Nersesyan ,
Լմբատավանք

Թուրք փաշային նախապես զգուշացրել էին, որ Լմբատավանքին ավելի լավ է չդիպչել, այն վերին ուժերի պահպանության ներքո է գտնվում։ Բայց փաշան չէր լսել ու որոշել էր գրոհել։ Սակայն չէր հասցրել, ոտքերը թուլացել էին։ Թուրքերը սարսափահար փախել են`իրենց հետ տանելով հաշմանդամ փաշային, ու իրենց համակած վախից ճանապարհին ոչ մի գյուղի կամ վանքի մատով չեն դիպչել:

Լմբատավանքից ուղղվում ենք դեպի քիչ հեռու գտնվող սառնորակ աղբյուրը, որ համանուն Սառնաղբյուր գյուղում է: Առեղծվածային աղբյուրը բխում է գյուղի ծայրամասում գտնվող ժայռափոր քարանձավից:  Իսկ արդեն քարանձավը երկու մասից է բաղկացած. առաջինն աղոթարանն է, որտեղ մոմ են վառում ու ժապավեններ են կապում։ Քարայրի այդ սրահով կարելի է թափանցել քարանձավի երկրորդ՝ «ջրային» սրահը, որտեղից աղբյուրն է բխում։ Մաքրամաքուր ու սառնորակ ջուր։ Ըստ ավանդության` այն բուժիչ է, դրա համար այստեղ ամբողջ Հայաստանից գալիս են ՝ «ջրաբուժվելու»։ 

Ըստ ավանդության՝ ինչ-որ ժամանակ այդ անձավում է ապաստանել Գրիգոր Լուսավորիչը, և այդ մասին է վկայում է մուտքի մոտ փակցված ցուցանակը։ Այս աղբյուրի ջուրը նրան ուժ է տվել: Բայց այստեղ դիմանալու համար տաք հագուստ էլ է հարկավոր։

Աղբյուրի մոտ հավերժ թաց քարեր կան։ Քարանձավի այդ հատվածը ոչնչով պաշտպանված չէ արտաքին ազդեցություններից, բայց այս անձավում ջերմաստիճանը մոտ +10 է՝ Ցելսիուսի սանդղակով: Ըստ որում, այդ + 10 աստիճանը պահպանվում է և՛ ամռանը, և՛ ձմռանը: Նախանձելի կայուն միկրոկլիմա է:

Территория родника Сарнахбюр
© Sputnik / Aram Nersesyan ,
Սառնաղբյուր

Ահա այսպիսի եղանակային անոմալիա, ու թող ֆիզիկոսներն ու օդերևութաբանները դա բացատրեն, քանի որ անձավը ժայռի խորքում չէ, այն բառացիորեն դուրս է նայում։ Ձեռքդ հանում ես քարանձավի «պատուհանից» ու զգում ջերմաստիճանների տարբերությունը, իսկ նույն պահին, ներսում գոլորշու տեսքով երևում է արտաշնչումս, ինչպես ձմռանը կամ ուշ աշնանը։ 

Территория родника Сарнахбюр
© Sputnik / Aram Nersesyan ,
Սառնաղբյուր

Օգոստոսյան այդ օրը ջուրը շատ-շատ էր. և՛ բուժիչ, և՛ աղբյուրի, և՛ երկնային՝ անձրևային։ Թեպետ... նայած ինչն անձրև համարես, քանի որ մեզ հանդիպածը ջրե պատ էր կամ ջրաշիթերի պարսպաշար, որը հանկարծակի հորդաց երկնքից՝ հողին գամելով տուֆի ամենուր տարածված փոշին, առատորեն լցվելով փոքր ջրամբարն ու Արթիկի փողոցները վերածելով ջրառատ գետերի։

Территория родника Сарнахбюр
© Sputnik / Aram Nersesyan ,
Սառնաղբյուր

Ստիպված էինք սպասել։ Բայց մենք բնությունից խռով չենք, հակառակը՝ օրհնված տեղատարափը հաճելի էր, մանավանդ գրեթե մեկ ամիս կաթիլ իսկ չտեսած երևանյան տապից հետո: Համ էլ հասկացանք, թե ինչու է մայրաքաղաքում այդքան չոր, որովհետև բոլոր անձրևները Շիրակում են գալիս, մինչև վերջին կաթիլը:

Территория родника Сарнахбюр
© Sputnik / Aram Nersesyan ,
Սառնաղբյուր
17709
թեգերը:
Շիրակի մարզ, Վանք, Եկեղեցի, Լմբատավանք, Սառնաղբյուր, Արթիկ
Դավիթ Քոչարյանը

Դատարկվող գյուղի միակ շրջանավարտը. Չինչինում եկող տարի այդ մեկն էլ չի լինի

577
(Թարմացված է 10:09 27.05.2020)
Կորոնավիրուսն այս տարի նաև «Վերջին զանգի» միջոցառումները չեղարկեց։ Դպրոցականներից շատերը տխրեցին՝ չէ որ սեպտեմբերից մտածում էին 12 տարիների ամենասպասված խնջույքի մասին։ Դավիթի ծրագրերն այս դեպքում ամենաքիչը տուժեցին՝ միայնակ քեֆ անել, այսպես թե այնպես, չէր լինի։

Դավիթին արդեն գիտի ոչ միայն ամբողջ Չինչինը։ Նրա մասին այս տարի իմացան նաև հարևան գյուղերում ու շրջկենտրոնում։ Բերդ համայնքն այս տարի 271 շրջանավարտ ունեցավ (նախորդ տարի՝ 280). խոշորացված համայնքում ընդգրկված Չինչին գյուղը միակն էր, որ միայն մեկ շրջանավարտ ուներ։

Երբ բացակա ես` ամբողջ դասարանն է բացակա

Դավիթ Քոչարյանը 12 տարի իր դասարանի միակ աշակերտն է եղել։ Այն հարցիս՝ բա ինչպես ես դասից փախել, զարմանում է՝ դասարանում միակը լինելու պատասխանատվությունն այնքան մեծ է, որ դպրոցական նման չարաճճիությունները մարդու մտքով էլ չի անցնում։ Իր դպրոցական 12 տարիների ընթացքում մատների վրա է հիշում հիվանդանալու պատճառով բացակայելու դեպքերը։ Ասում է՝ դասարանում միակը լինելը և՛ առավելություն ունի, և՛ թերություն։

Единственный выпускник села Чинчин Тавушской области Давид Кочарян
© Photo : provided by Berd administration
Դավիթ Քոչարյանը

«Մի կողմից ստացվում է, որ ուսուցչի ամբողջ ուշադրությունը դեպի քեզ է ուղղված, բայց այս դեպքում էլ մրցակցություն չկա»։

Աշակերտները քիչ են, բայց ուսուցիչները լավն են. Դավիթը հպարտությամբ է ասում ՝ գյուղի գրեթե բոլոր շրջանավարտները, որ ցանկանում են ուսումը շարունակել, բարձրագույն են ընդունվում անգամ առանց կրկնուսույցի։ Օրինակներից մեկն իր քույրն է, որն արդեն Բրյուսովի ուսանող է։

Դավիթը ոչ միայն այս, այլև 2019-2021թթ. Չինչինի միակ շրջանավարտն է

Այն, որ «Վերջին զանգի» միջոցառում չունեցավ, առանձնապես չի տխրեցրել ու չի հիասթափեցրել Դավիթին. կարևորը՝ բոլորը ջերմ ու անկեղծ շնորհավորել են իրեն, անուշադրության չեն մատնել։ Նույնիսկ օրեր առաջ խնդրել էին սպիտակ վերնաշապիկով լուսանկարվել, որ «Վերջին զանգի» օրը հատուկ շնորհավորեն ու պատմեն Չինչինի միակ շրջանավարտի մասին։

«Հարևանները, ուսուցիչները, բարեկամները, մանկապարտեզի դաստիարակները՝ բոլորը շնորհավորել են»,-ասում է Դավիթն ու միանգամից ավելացնում՝ հեռախոսազանգով։

Հարսնացուն Լիբանանից կամ ինչպես Արշալույսը եկավ և մնաց սահմանամերձ Ներքին Կարմիրաղբյուրում

Չինչինի դպրոցը նախանցած տարի շրջանավարտ չի ունեցել, եկող տարի էլ չի ունենա։ Գյուղացիների համար Դավիթը «ամեն ինչ լավ է լինելու, գյուղն ապագա ունի»-ի խորհրդանիշ է դարձել։ Մանկապարտեզի անձնակազմը Դավիթի համար հետաքրքիր անակնկալ էլ էր պատրաստել. նրա տարբեր տարիների, հատկապես մանկության լուսանկարներով շնորհավորական հոլովակ էր պատրաստել։ Եթե համավարակը չլիներ, գյուղում Դավիթի համար «վերջին զանգի» միջոցառում էլ կկազմակերպեր։ Բեմում Դավիթին մենակ չէին թողնի դպրոցի մնացած 39 աշակերտները, բայց դե չստացվեց։

Скала Камень Кузана близ села Чинчин, Тавуш
© Photo : Jemma Manukyan
Չինչին գյուղը

Հիմա Դավիթը կենտրոնացած իր հետագա ծրագրերի մասին է մտածում։ Մաթեմատիկայի միասնական քննության է մասնակցելու. ցանկանում է ընդունվել պոլիտեխնիկական համալսարան, ռոբոտատեխնիկա ու մեխատրոնիկա սովորել։ Համագյուղացի տղաներից մեկը հիմա այնտեղ է սովորում, մասնագիտության գրավչության մասին հենց նա է պատմել։ Դավիթն ուզում է սմարթֆոնների համար տարբեր ծրագրեր ստեղծել։       

Չինչինն աշխարհի ամենալավ տեղն է

Ուսումն ավարտելուց հետո Դավիթն անպայման ուզում է գյուղ վերադառնալ, այլ ծրագրեր այս պահին չունի։ Հավատում է, որ մինչև կրթությունն ավարտի, գյուղում շատ բան կփոխվի, ինքն էլ կկարողանա իր մասնագիտությամբ Չինչինում կամ թեկուզ Չինչինից հեռավար աշխատել՝ առանց գյուղից ու ընտանիքից կտրվելու։ Ընտանիքին նվիրվածությունն ու հոգատարությունը հորից է ժառանգել։ Ամեն ինչ իր տեղն ունի, բայց Դավիթի համար կարևոր է նաև ընտանիքի առօրյա հոգսը կիսելը՝ հող մշակել, կարտոֆիլ ցանել, ջրել, հավաքել։

«Աշխարհի ամենալավ տեղը մեր գյուղն է, ես ոչ Երևանում կուզեմ մնալ, ոչ էլ արտասահմանում»,–ասում է նա։

Монастырь Шхмурада близ сел Чинчин и Верин Цахкаван, Тавуш
Չինչին գյուղի տեսարժան վայրերից

Հետո Դավիթը սկսում է մեկը մյուսի հետևից պատմել, թե ինչքան սիրուն է իրենց գյուղը, ինչքան տեսնելու բան կա՝ Ղուզանի քարը, Կապտավանքը, Շխմուրադի վանքը։

Մեկուսացման օրերին քարից ծնվեց ժողովրդի պահապան հրեշտակը. գյուղի տված բնական կրթությունը

«Անգամ մարդկանց տնամերձերում հին խաչեր կան, մեր գյուղում շատ բան կա, որ տուրիստներին կհետաքրքրի»,- առանձնահատուկ սիրով պատմում է Դավիթն ու կրկնում, որ գյուղն ավելի լավ էլ կարող է լինել, եթե զարգացման ծրագրերն իրականություն դառնան։

Երբ գյուղի 60-70 տոկոսը ծերերն են...

Խորհրդային տարիներին Չինչինը 1000-ից ավելի բնակիչ ուներ, դպրոցն այնքան շատ աշակերտ էր ունենում, որ Ա, Բ, Գ դասարաններ էին կազմվում։ Գյուղապետը՝ Կարեն Դարբինյանը, 1998-ին է դպրոցն ավարտել, դասարանում 13 հոգի էին։ Բայց տարեց տարի շրջանավարտների թիվը պակասեց։

«Հիմա գյուղի 60-70 տոկոսը ծերերն են»,- ցավով ասում է գյուղապետը։

Единственный выпускник села Чинчин Тавушской области Давид Кочарян
© Photo : provided by David Kocharyan
Դավիթ Քոչարյանը հայրենի Չինչինում

Չինչինում 180 տնտեսություն կա, գրանցված բնակիչների թիվը մոտ 630 է, փաստացի ապրում են 400-430-ը։ Մյուսները տան դռները փակել, ստիպված արտագնա աշխատանքի են մեկնել։

Գյուղը զարգանալու, գրավիչ դառնալու մեծ ներուժ ունի։ Գյուղապետի խոսքով՝  եթե վիրուսը չլիներ, զբոսաշրջության զարգացման համար այս տարի արդեն բավականին շատ բան արած կլինեին, հյուրատներից մեկն արդեն պատրաստ է, մի քանիսն էլ են լինելու։

Նորշեն սահմանամերձ գյուղի միակ բնակչուհին արժանացավ շնորհակալագրի ու դրամական պարգևի

Հիմա Չինչինի պատմության, միգուցե, լավագույն շրջանը չէ, բայց գյուղն ապագա ունի. մանկապարտեզում հիմա քսանից ավելի երեխա կա, նախկինում վեց-յոթն էին։ Այս տարի արդեն երկու ծնունդ են ունեցել, մի քանիսն էլ դեռ սպասվում են։ Ամեն ինչ կորած չէ՝ նախորդ տարի շրջանավարտ չեն ունեցել, հաջորդին էլ չեն ունենա, բայց այս տարի Դավիթը կար, երկու տարի հետո էլ նոր շրջանավարտներ կլինեն։

Հ.Գ. Ու էլի Դավիթի մասին...

Մինչև աշխատելն ու անգամ մինչև սովորելը Դավիթին զինվորական ծառայությունն է սպասում, որին տղան ինքն իր հերթին է անհամբերությամբ սպասում։ Ասում է՝ չէր ուզի բնակավայրին շատ մոտ ծառայեր, որ ընտանիքին հնարավորինս քիչ անհանգստություն պատճառեր, ստիպված չլինեին գործից հաճախ կտրվել ու իրեն տեսակցության գալ։

-Իսկ եթե հանկարծ, Աստված չանի, պատերազմ սկսվի,- հարցնում եմ ես։

Рассвет в селе Чинчин, Тавуш
© Photo : David Kocharyan
Չինչին գյուղի մայրամուտը. Դավիթի լուսանկարներից

-Եթե հանկարծ նման բան լինի, կամավոր կգրվեմ ու կգնամ, սովորելը կսպասի։ Եթե հայ ես ու առողջ ես, կարծում եմ՝ չծառայելն ամոթ է»,-ասում է Դավիթն ու ավելացնում՝ իննսունականներին, երբ Շամշադինի սահմաններն էլ հանգիստ չէին, հայրն ու պապիկն են կռվել, մեծ պապը՝ Հայրենական մեծ պատերազմի մասնակից է, այնպես որ իրենց ընտանիքում կռվից խուսափելը պախարակելի է։

Իսկ մինչ ծառայության մեկնելը տղան նաև իր հոբբիով է զբաղում` անմահացնում է սիրելի գյուղի չքնաղ լուսաբացներն ու խորհրդավոր մայրամուտները։

Закат в селе Чинчин, Тавуш
© Photo : David Kocharyan
Չինչին գյուղի մայրամուտը. Դավիթի լուսանկարներից
577
թեգերը:
Գյուղապետ, Գյուղ, Վերջին զանգ, դպրոց, շրջանավարտ, Տավուշ
Ըստ թեմայի
Լիլիթը բացահայտում է Հայաստանի թաքնված գանձերը. բլոգերի առօրյան ու արկածները
Տարածաշրջանում դիմակների ամենամեծ արտադրամասը Տավուշում է. խոստանում են` գինը կիջնի
Ադրբեջանական կրակոցներից տուժած ընտանիքը նվերներ ստացավ Արմեն Սարգսյանից. տեսանյութ
Վերջին զանգ

Գոնե խոսենք ավարտական երեկոյից զրկված մեր խեղճ շրջանավարտների մասին

247
(Թարմացված է 17:25 27.05.2020)
Եկեք անկեղծ լինենք: Այս տարվա շրջանավարտների բախտը, մեղմ ասած, չի բերել։ Ոչ միայն ավարտական երեկո չունեն դպրոցն ավարտողները, այլև կարծես մոռացել ենք նրանց մասին, չենք էլ խոսում։ Եկեք խոսենք։
Գոնե խոսենք ավարտական երեկոյից զրկված մեր խեղճ շրջանավարտների մասին

Խոստովանեմ՝ երբեք չեմ սիրել դպրոցը: Ու բոլորովին ոչ այն պատճառով, որ իմ դպրոցը վատն է եղել: Այնպես է ստացվել, որ մեր մայրաքաղաքի երկու դպրոցում եմ սովորել, երկուսն էլ Երևանի առաջատար դպրոցներից էին: Դասատուներն էլ շատ լավն էին։ Տարիներ հետո ուսուցիչներիս մեկը նույնիսկ Փարիզում ինձ իր տուն հրավիրեց: Դասարանից էլ չեմ կարող բողոքել. համադասարանցիներիցս մեկը ոչ միայն Հայաստանի վարչապետ, այլև նախագահ դարձավ:

Այս նոր սերունդը ընդհանուր առմամբ շատ վատն է՝ միայն իր օգուտի մասին է մտածում: Քանի դեռ չեք բարկացել, շտապեմ ճշտել, որ սա ես չեմ ասել: Շատ դարեր առաջ հույն փիլիսոփա Սոկրատեսն է ասել. «Այս սերունդը վատն է ու անդաստիարակ, մեծերի հանդեպ հարգանք ընդհանրապես չունի»: Հազարամյակներ շարունակ Սոկրատեսի այս պնդումը կրկնվում է, վատ ու անդաստիարակ սերունդը դառնում է ավագ սերունդ ու նույն բանն է ասում նոր սերնդի մասին՝ մենք շատ լավն էինք, դուք վատն եք:

Անկեղծ ասեմ, իմ կարծիքով, հիմիկվա նոր սերունդը մեր սերնդից առանձնապես ոչնչով էլ չի տարբերվում: Համենայնդեպս ավելի վատը չէ. դա` հաստատ:

Ու չեմ էլ կարող ասել, թե սեփական փորձից ելնելով շատ արժեքավոր խորհուրդ կարող եմ տալ այն տղաներին ու աղջիկներին, որոնք հիմա երևի ինձ չեն էլ լսում՝ շատ էլ ճիշտ են անում: Ուղղակի եթե հարցնեին՝ ինչ դառնանք, չէի կարող պատասխանել: Մի անգամ շատ հաճելի հանդիպում ունեցա լրագրող դառնալ ցանկացող դպրոցականների հետ: Փորձեցի ներկայացնել լրագրող դառնալու անհերքելի առավելությունները: Եթե ուզում եք, հենց հիմա էլ առնվազն մի 10 գայթակղիչ հանգամանք մատնանշեմ: Բայց նաև խոստովանեմ՝ ժամանակին, երբ տղաս ավարտեց դպրոցն ու ասաց՝ պապ, երբեք չէի ուզենա լրագրող դառնալ, շատ ուրախացա, որ տղաս ամենևին չի ցանկանում գնալ իմ ճանապարհով:

Բայց եթե այնուամենայնիվ հիմա հարցնեք՝ բա ի՞նչ դառնանք, կդժվարանամ պատասխանել: Ով գիտի, թե ապագայում որ մասնագիտությունն է լինելու շահեկան: Մեր ժամանակ, երբ ես էի դպրոցն ավարտում, այսպիսի բան էր ընդունված՝ շարադրություն էինք գրում ամենատափակ թեմայով՝ դպրոցն ավարտելուց հետո ինչ ես ուզում դառնալ:

Պատկերացրեք, որ այն ժամանակ՝ 70 թվականին, երբ ավարտեցի դպրոցը, ավարտական այդ շարադրությունում գրեի՝ «ուզում եմ դառնալ ծրագրավորող», դասատուն կարող էր ինֆարկտ ստանալ: Ի՞նչ ծրագրավորող: Ի՞նչն ես պատրաստվում ծրագրավորել: Որովհետև հիմա ծրագրավորողը ամենահեռանկարային ու շահեկան մասնագիտությունն է ողջ աշխարհում՝ Ամերիկայից մինչև Հնդկաստան, իսկ այն ժամանակ՝ 70-ականներին, երբ ես էի ավարտում դպրոցը, ծրագրավորող հասկացությունը Հայաստանում ընդհանրապես գոյություն չուներ: Բա ես հիմա ձեզ ինչպես խորհուրդ տամ, թե որ մասնագիտությունն է քսան տարի հետո շահեկան լինելու:

Հենց որ տեսնես՝ Facebook եմ մտնում, մի լավ ապտակ հասցրու ինձ

Ընդհանրապես եկեք մի հարց վերջնականապես ճշտենք։ Դուք, որ այսօր ավարտում եք դպրոցը, ինչի՞ եք ձգտում: Գիտեմ, որ ամեն ինչի: Այսինքն ուզում եք, որ լինի երեքը մեկում՝ լավ փող, լիքը հետաքրքրություն ու նաև հասարակական ճանաչում ու գնահատում: Լինում է, բայց շատ հազվադեպ: Օրինակ՝ եթե պատգամավոր դառնաք, միջինից առնվազն երկու անգամ ավելի բարձր աշխատավարձ կունենաք հաստատ՝ պարգևավճարն էլ հետը: Չգիտեմ, թե օրենսդրական աշխատանքի նկատմամբ ձեր հետաքրքրությունն ինչպիսին կլինի, բայց ձեր նկատմամբ հետաքրքրությունը առնվազն մի հինգ տարի շարունակ չի մարի։

Գիտեմ, որ շատ վիճահարույց խորհուրդներ եմ տալիս ձեզ, մեր այսօրվա սիրելի շրջանավարտներ: Դուք ինձ մի լսեք: Լսեք բրիտանացի Ռեդյարդ Քիպլինգին, որի հանրահայտ բանաստեղծությունը, հաստատ համոզված եմ, հենց ձեզ է ուղղված. «Եթե կյանքով լցնես կյանքիդ ամեն վայրկյանը ու լիարժեք ապրես օրերդ հիասքանչ, ուրեմն տեր ես աշխարհի ժառանգությանը: Եվ ավելին՝ դու Մարդ ես, մանչ»։

Բոլոր հիմարությունները դեմքի խելոք արտահայտությամբ են արվում, կամ Մյունխհաուզենի սինդրոմը

247
թեգերը:
շրջանավարտ, մասնագիտություն, դպրոց, Հայաստան
թեմա:
5 րոպե Դուլյանի հետ
Ըստ թեմայի
Պատրաստեք ձեր երեխաներին բարդ կյանքին
Պատմությունը շատ լուրջ բան է, մի՛ վստահեք այն պատմաբաններին 
Առաջնորդը միշտ անսխալական է, իսկ առանձին անհատը ճշմարտության կրող չի կարող լինել
Անհավանական, բայց իրական. տուգանվել է, պատիժ կրել, բայց տղամարդ է` ասել է ու արել
Գոռ Հարությունյան

Գոռին տուն ճանապարհեցին. ինչերի միջով է անցել փոքրիկը հիվանդանոցային 9 ամիսների ընթացքում

0
Գոռն իր կարճ կյանքի ընթացքում մի շարք վիրահատություններ ու բարդ թերապիաներ է անցել։ Բժիշկների ջանքերի շնորհիվ փոքրիկը կազդուրվել է, և չնայած վերականգնողական կուրսը շարունակվում է, նրան տուն են ճանապարհել։

ԵՐԵՎԱՆ, 27 մայիսի – Sputnik․ Այսօր 9 ամսական Գոռ Հարությունյանին դուրս գրեցին Երևանի «Սուրբ Աստվածամայր» հիվանդանոցից։ Փոքրիկը հիվանդանոցի պատերից բացի դեռևս ոչինչ չի տեսել։ Լույս աշխարհ գալուց անմիջապես հետո նրան այստեղ են բերել, իսկ հաջորդ օրն արդեն վիրահատել են։

Կորոնովիրուսով վարակված 4-ամյա փոքրիկի վիրահատությունը 1.5 ժամ է տևել

Բժիշկները նրա մոտ կերակրափողի ատրեզիա՝ անանցանելիություն էին հայտնաբերել դեռ մինչև ծնվելը, բայց կրծքավանդակի բաց վիրահատությունից հետո կերակրափող-շնչափողային խուղակ հայնաբերվեց։

«Սուրբ Աստվածամայր» ԲԿ-ի վիրաբուժական գծով փոխտնօրեն Դավիթ Դալլաքյանը պատմեց, որ երեխան ծնվել է 1500 գրամ քաշով։ Այդ պատճառով բժիշկները ստիպված են եղել բացել կրծքավանդակը, տորակոսկոպիա իրականացնել և փակել խուղակը։

Врач Давид Далакян во время выписки 9-месячного Гора Арутюняна
© Sputnik / Aram Nersesyan
Դավիթ Դալլաքյան

Մեկ շաբաթ անց երեխայի մոտ նոր կերակրափող են ձևավորել։ Բայց նրա մոտ կլլման ակտի խանգարում է հայտնաբերվել, և փոքրիկի սնուցումն ապահովելու համար բժիշկները նրա ստամոքսում խողովակ են տեղադրել։

Որոշ ժամանակ անց կարերի հատվածում կերակրափողը նորից է սկսել նեղանալ։ Բժիշկները կրկին վիրահատել են կերակրափողը։ Հիմա երեխայի վիճակը կայունացել է, բայց նրան շարունակում են կերակրել ստամոքսի խողովակով, քանի որ դեռևս կլլման ակտի խանգարումներ կան։

«Հուսով ենք՝ ժամանակի ընթացքում խնդիրը կվերանա, և երեխան կկարողանա բերանով սնվել։ Մենք ուրախ ենք, որ նա վերջապես տուն է գնալու։ Տնային պայմաններում և ընտանեկան միջավայրում ավելի շուտ կկազդուրվի»,- ասաց բժիշկը։

9-месячный Гор Арутюнян
© Sputnik / Aram Nersesyan
Գոռ Հարությունյան

Նա ավելացրեց, որ Հայաստանում տարեկան 10-12 երեխայի կերակրափողի անանցանելիության վիրահատություն է արվում։ 90 տոկոսի դեպքում երեխաները ողջ են մնում և վերադառնում են սովորական կյանքին։

Գոռի մայրը՝ Արփինե Հարությունյանը, ավելացրեց, որ 9 ամիս շարունակ փոքրիկի հետ միասին գտնվել է բժշկական կենտրոնում և երբեք հույսը չի կորցրել, որ երեխան կբուժվի։

«Երեխայի խնդիրների մասին հղիության ընթացքում իմացա։ Այն ժամանակ ինձ ասացին, որ ողջ մնալու հավանականությունը 50-50 է, և ես պատրաստ էի ցանկացած սցենարի՝ թե՛ լավ, թե՛ վատ։ Բայց հիմա համոզված եմ, որ իմ ուժեղ տղան հաղթելու է»,- ասում է երիտասարդ կինը։

Мама 9-месячного Гора, Арпине Арутюнян
© Sputnik / Aram Nersesyan
Արփինե Հարությունյանը որդու` Գոռի հետ

Նա վստահ է, որ բժիշկների ջանքերով երեխան կկարողանա հաղթահարել բոլոր դժվարությունները, և իրենք օրինակ կդառնան հուսահատված ծնողների համար։ Կինն ավելացրեց, որ այս պահին երեխայի քաշը 4920 գրամ է, նա վերականգնողական թերապիա է անցնում, և եթե ամեն ինչ լավ ընթանա, շուտով կշարունակի ապրել այնպես, ինչպես իր տարիքի մյուս երեխաները։

9-месячный Гор Арутюнян
© Sputnik / Aram Nersesyan
Գոռ Հարությունյան

Կապանցի 7-ամյա տղային Մոսկվայում վիրահատել են. մանրամասներ

0
թեգերը:
բժիշկ, երեխա, հիվանդանոց
Ըստ թեմայի
«Դու մենակ չես». «Միսս Հայաստան» դառնալու երազանքը 8-ամյա Էլենին օգնեց հաղթահարել քաղցկեղը
«Դու մենակ չես». ապարանցի Ռոմիկն ուզում է առողջանալ, գեղեցիկ կին ու «Յաշիկ» ունենալ
«Դու մենակ չես». Գավառի դատարանի 5–ամյա «շեֆն» ու ցավոտ կատետորները. ինչ է երազում Աշոտը