Ինչպես խմել ու չհարբել. «փորձագետների» խորհուրդները
(Թարմացված է 00:20 30.12.2018)
Հիմնվելով ուրիշների և սեփական փորձի վրա` Sputnik Արմենիայի սյունակագիրը խելացի խորհուրդներ է տալիս, թե ինչպես օղին և այլ ոգելից խմիչքները օրգանիզմի համար օգտակար դարձնել։ Առավել քան արդիական է տոներին։Երևանի գլխավոր հրապարակում տեղադրված Ամանորի տոնածառի բարձրությունը 37 մետր է։
Մոսկվայի Կարմիր հրապարակում նույնպիսի տոնածառ կա միայն թե 32 մետր բարձրությամբ, ինչը 5 միավորով պակաս է երևանյան տոնածառից։ Ռուսաստանին քննադատող քաղաքացիներին այս փաստը պետք է որ ուրախացնի։
Իսկ եթե հիշենք, որ Երևանը ծովի մակերևույթից 900-1300 մետր բարձրություն ունի, ապա Հայաստանի տոնածառի բարձրությունն անվիճելի է մնում։
©
Sputnik / Asatur Yesayants
Սակայն այստեղ մի բայց կա. բացի այն, որ մեր տոնածառը արհեստական է, այն նաև Ռուսաստանում է արտադրվել, այն դեպքում, երբ Կրեմլի ծառը 120 տարեկան է և բոլոր այդ տարիները նա անցկացրել է մերձմոսկովյան անտառում։
Եվ ի՞նչ պետք է մենք անենք. մնանք ՀԱՊԿ–ում, թե՞ ճանապարհ բռնենք դեպի ՆԱՏՕ, խրախուսենք զբոսաշրջիկների հոսքը Ռուսաստանից, թե՞ հույսներս դնենք Բրիտանիայի ջենթլմենների վրա, ավելացնենք Երևանի քաղաքապետարանի աշխատակիցների անգլերենի ուսուցման ծախսերը, թե՞ շեշտը դնենք ռուսերենի վրա, ուրախանանք, թե՞ տխրենք։
Կարծես թե առանց խմելու, գործը գլուխ չի գա, իսկ այս թեմային Ամանորի նախաշեմին անդրադառնալը տեղին է։
Չոր վիճակագրություն։ Առողջապահության համաշխարհային կազմակերպության (ԱՀԿ) վերջին տվյալների համաձայն` 15 տարեկանից բարձր 5 մարդուց երկուսը ոգելից խմիչք են օգտագործում։ Որևէ լավ բան չկա, սակայն մնացյալն ավելի վատ է. երկու տարի առաջ աշխարհում տեղի ունեցած մահացու դեպքերի 3 միլիոնից ավելին կապված են խմելու հետ. դա մոլորակի յուրաքանչյուր 25-րդ մահն է։
Եթե վերցնենք ԱՊՀ երկրները, ապա ամենաշատ կորուստները Մոլդովայում են գրանցվել, այնուհետև գալիս են Լիտվան, Բելառուսը։ Ռուսաստանն այդ վարկանիշում 4-րդ հորիզոնականն է զբաղեցնում։ Հայաստանն այնտեղ ընդհանրապես չկա, և սա այն դեպքն է, որ լավ է, երբ մենք որևէ տեղ չկանք։
Աշխարհում ի՞նչ են խմում ամենաշատը։ Առաջին տեղում են այսպես կոչված թունդ ոգելից խմիչքները` 21 աստիճան և բարձր. օղի, կոնյակ, ռոմ.. (Քարահունջըի օղին բոլորին կանցներ, սակայն նրա մասին դեռ քչերը գիտեն)։
Այնուհետև գալիս են գարեջուրը, գինին, որքան էլ տարօրինակ է, դրանք հետ են մնում, սակայն Ամանորին շամպայնը, իհարկե, առաջ է անցնում։ Բայց գինի բացելիս գոնե պետք է երկու բան իմանալ. բուրգունդիականից գլխում հիմար մտքեր են ծնվում, բորդոյի գինիներից` խոսում դրանց մասին, իսկ շամպայնից` անում այդ հիմարությունները։ Եվ երկրորդ` շշից խցանը թռնում է ժամում 120 կմ արագությամբ։ Այնպես որ ամեն դեպքում զգույշ եղեք։
Ամենից շատ ոգելից խմիչքներից վնասվածքներ ստանում են Մոլդովայի բնակիչները, նախկին խորհրդային Մերձբալթյան երկրների և նույնիսկ Մոնղոլիայի։ Հայաստանը` Վրաստանի և Ադրբեջանի նման, այդ ցանկում բացակայում է. այդպես է պնդում ԱՀԿ–ն։ Այնուամենայնիվ...
«Առավոտյան օղի խմելը ոչ թե վնասակար է, այլև օգտակար», – սիրում էր կրկնել Գավառում ծնված, խորհրդային առևտրի վետերան Արմենակ Թոռչյանը, ով կարողանում էր շատ խմել, սակայն գրեթե երբեք չէր հարբում։ Այդ ինչպե՞ս։
Հատուկ ծառայությունների խորհուրդներից, դրանք Ամանորի տոներին ընդառաջ ավելորդ չեն։ Խմելուց առաջ պետք է կուշտ հաց ուտել։ Տոնական սեղան նստելուց մի քանի ժամ առաջ կարելի է 100 գրամ օղի կամ մեկ այլ ոգելից խմիչք խմել։ Ինչո՞ւ։ Ձեր օրգանիզմում կսկսեն հատուկ նյութեր արտադրվել, որոնք կնպաստեն սպիրտի յուրացմանը։ Դա ավելի ամուր կդարձնի ձեզ հետագայի համար։
Կարելի է նաև ակտիվացրած ածուխ կամ մեկ այլ աբսորբենտ խմել։ Այն կկլանի սպիրտի և սիվուխայի յուղի մի մասը։ Կարող եք նաև «Մեզիմ» կամ «Ֆեստալ» դեղահաբեր օգտագործել (սեղան նստելուց մեկ ժամ առաջ). այն թույլ կտա կարգավորել ստամոքսի աշխատանքը, իսկ դա նշանակոմ է, ալկոհոլը նորմալ կյուրացվի։
Պետք է մի քանի այլ կանոն ևս պահպանել։ Օրինակ՝ չի կարելի տարբեր ոգելից խմիչքներ խառնել։ Խմեք կամ միայն օղի, կամ շամպայն, կամ, ասենք, կարմիր գինի... Այլապես անպայման կհարբեք։
Բացի այդ, պետք չէ ուժեղ խմիչքներից հետո ավելի թույլերն օգտագործել։ Օրինակ՝ օղուց հետո գարեջուր խմել չի կարելի։
Մեկ այլ խորհուրդ հետախույզներից։ Ավելի շատ շարժվեք։ Եթե չեք ցանկանում հարբել, ժամանակ առ ժամանակ վեր կացեք սեղանի մոտից և թեթև մարզանք արեք։ Լավագույն միջոց է պարերին մասնակցելը։ Կարելի է նաև պարզապես մաքուր օդի դուրս գալ։ Դա արագ օրգանիզմից դուրս կբերի սպիրտն ու կհասկացնի, որ դուք, ամեն դեպքում, Շտիրլիցը չեք։
Շնորհավոր գալիք Նոր տարի, երկար ապրեք...
Ատելի և սիրելի դիմակը, որը մեկին հոգեկան հանգստություն է բերում, մյուսին՝ անհանգստություն
(Թարմացված է 21:26 04.03.2021)
Եկեք անկեղծ լինենք։ Արդեն մոտ մեկ տարի է, ինչ փոխվել է բոլորիս արտաքինը։ Այո, մեր արտաքինի անքակտելի մասն է դարձել դիմակը, որն օգնում է քողարկել մեր արտաքինը։ Ճիշտ է, մեր հայաստանյան իրականությունն այնպիսին է, որ ակամա հարց է ծագում՝ իսկ ինչու եմ ես դիմակ դնում։ Այդ ատելի ու սիրելի դիմակը, որը մեկին հոգեկան հանգստություն է պարգևում, մյուսին՝ անհանգստություն
Երեկ գնացել էինք Երևանի ամենամեծ ու ամենահայտնի մոլերից մեկը։ Դռան մոտ կանգնած աշխատողը շատ սիրալիր ասում է՝ խնդրում եմ, բարձրացրեք ձեր դիմակը։ Իրոք, ինչ մեղքս թաքցնեմ, իջեցրել էի շատ պարզ պատճառով. հենց որ բարձրացնում եմ դիմակս, ակնոցս ինձ հասկացնում է՝ այլևս ոչինչ չես տեսնելու։ Սուտ է ասում, երբ պնդում է, թե ոչինչ չեմ տեսնելու, մի կերպ այնուամենայնիվ նայում եմ ու, ով զարմանաք, նկատում, որ ոչ միայն հաճախորդների կեսն է առանց դիմակի, այլև դիմակ չունեն նաև վաճառողներից ոմանք։ Կներեք էլի, եթե դուք նույնիսկ ձեր աշխատողներին չեք կարողանում ստիպել դիմակ կրել, ինձ ինչու եք տանջում։
©
Sputnik / Владимир Родионов
Լավ, անցանք։ Բայց դիմակ դնողների տաժանակիր կյանքի մասին պատմելուց առաջ ուզում եմ խոսել այն մարդկանց մասին, որոնք շատ էլ ուրախ են, որ դիմակ են դնում։ Ինտրովերտներն են, այսինքն` նրանք, ովքեր խուսափում են շփումներից, լավ չեն զգում, երբ ինչ-որ մեկը չափում է իրենց ոտքից գլուխ։ Վերջապես այն մարդիկ, որոնց դիմակը շատ որոշակի ազատություն է պարգևում։ Օրինակ` մատուցողները, որոնք առաջ ստիպված էին ժպտալ հաճախորդի երեսին նույնիսկ այն ժամանակ, երբ նա թեյավճար էլ չէր թողնում, իսկ հիմա հանգիստ կարող են ոչ միայն չժպտալ, այլև դեմքը ծռմռել. միևնույնն է` ոչ ոք չի տեսնի։
Ի դեպ, դիմակն այսօրվա հանրահավաքային Երևանում կարելի է օգտագործել նաև քաղաքական նպատակով՝ գնալ հակառակ ճամբարի միտինգին և հեգնական ժպտալ հերթական բանախոսի ճոռոմ ու բովանդակազուրկ ելույթի ժամանակ. էլի ոչ ոք չի նկատի։
Բայց դառնանք պատմությանը, որովհետև դիմակ դնելու ավանդույթը շատ հեռվից է գալիս։ Դիմակից եք բողոքում, այնինչ շատերը այն հագուստի մի մասի կամ զարդի են վերածում, իրենց անունն են վրան գրում։ Բա պատկերացրեք, որ մարդիկ այս նուրբ, թեթև ու բավական էժան դիմակների փոխարեն հակագազ հագնեին։ Իզուր էլ ծիծաղում եք՝ դրա պես մի բան եղել է։ Եթե հիշում եք, Առաջին համաշխարհային պատերազմի ժամանակ կիրառվեցին մահաբեր նյութերը՝ քլորը և մանանեխի գազը։ Այդ փորձը հաշվի առնելով` Մեծ Բրիտանիայի կառավարությունը որոշեց հակագազեր բաժանել ոչ միայն զինվորականներին, այլև խաղաղ բնակչությանը։ Եվ Երկրորդ աշխարհամարտից մի քանի տարի առաջ 35 միլիոն անգլիացի արդեն հակագազ ուներ։ Ճիշտ է, իշխանություններն անխտիր բոլորից չէին պահանջում կրել այդ հակագազները, բայց, օրինակ, ոստիկանները և այն հերթապահները, որոնք շրջում էին փողոցներում, անպայման պիտի հակագազով լինեին։ Պատկերացնո՞ւմ եք՝ գիշերով տուն վերադառնալիս հանդիպեիք։
Եվ քանզի Առաջին համաշխարհային պատերազմի մասին խոսեցինք, չենք կարող չհիշել այսպես կոչված «իսպանկան», որի զոհերի թիվը չես համեմատի կորոնավիրուսից մահացածների թվի հետ՝ մոտ 50 միլիոն մարդ ողջ աշխարհում։
Հիվանդության տարածմանը խիստ նպաստեց այն հանգամանքը, որ զինվորները պատերազմից վերադառնում էին ընդհանուր վագոններով և բեռնատարներով ու տարածում վարակը նախ կայարաններում, իսկ այնտեղից էլ գրիպը անարգել գրավում էր քաղաքների բնակելի թաղամասերը։
Ուզում ես զարգանալ՝ գնահատիր անցյալդ
Ու քանի որ սկզբում խոսեցինք այն մարդկանց մասին, որոնց համար դիմակը անհարկի ուշադրությունից խուսափելու միջոց է և որոնք երնեկ են տալիս, որ Հայաստանի առողջապահության նախարարությունը հնարավորինս երկար պահպանի դիմակը դնելու համընդհանուր պարտադրանքը, վերջում ուզում եմ խոսել այն մարդկանց մասին, որոնք ժամանակին դեմքը դիմակով էին ծածկում ճիշտ հակառակ նպատակով՝ հանրության ուշադրությունը գրավելու համար։ Ինչպե՞ս։ Ասենք թե ես միջակ ընդունակությունների տեր մի մարդ եմ, որը հանրության ուշադրությունն է տենչում։ Օդակայանից դուրս գալիս անպայման դիմակ եմ դնում, որ բոլոր դիմավորողները սկսեն գուշակել՝ առնվազն փոխվարչապետն է, որը չի ուզում, որ իրեն ճանաչեն։ Այսինքն` հասնում եմ նպատակիս՝ գրավում եմ բոլորի ուշադրությունը։ Ախ, այդ կորոնավիրուսը ստիպեց բոլորին դիմակ դնել, և ուզում ես` փոխվարչապետ եղիր, ուզում ես` նույնիսկ վարչապետ, միևնույնն է` հիմա արդեն վրադ ուշադրություն դարձնող չկա։
Մեկի փոխարեն երկու անձնագիր՝ հանուն զբոսաշրջության ու ընդդեմ կորոնավիրուսի
«Հորս արև, ես հայերեն չեմ խոսում», կամ 22-ամյա իրաքցի Ալաայի առօրյան Երևանում
(Թարմացված է 19:03 03.03.2021)
22-ամյա Ալաան ծնվել ու մեծացել է Իրաքում։ Արդեն երեք տարի է` Երևանի «Եվրասիա» միջազգային համալսարանի ուսանող է։ Sputnik Արմենիան զրուցել է Ալաայի հետ, որը մատնաքաշի լուսանկարներ է ուղարկում հայ ընկերոջը և իր բառացանկում ավելացրել է հայերեն «պատերազմ» բառը։«Տարբերակներ ունեի՝ կա՛մ Ադրբեջանում սովորելու, կա՛մ էլ Հայաստանում։ Ընտրեցի Հայաստանը»,– ժպտալով ասում է թխամաշկ բարետես երիտասարդը։ Ասում է արտահայտված առոգանությամբ, բայց գրագետ հայերենով։ Ալաա Ալ-Սաիդն է, ծնունդով` Իրաքից, ազգությամբ` արաբ, կրոնով՝ մուսուլման։ 22 տարեկան է, երեք տարի առաջ է ընտրության առաջ կանգնել՝ ո՞ր երկրում շարունակի կրթությունը։
«Երկու երկրների տարբերակներն էլ լավն էին, բայց ես որոշեցի, որ պատրաստ եմ ինձ համար լրիվ անծանոթ միջավայրում լինել։ Ադրբեջանը մուսուլմանական երկիր է, Հայաստանը՝ քրիստոնյա։ Ես գիտեի, որ ինձ այստեղ ավելի անսովոր է լինելու», - բացատրում է Ալաան։
Այժմ նա ուսանում է «Եվրասիա» միջազգային համալսարանի դեղագիտության ֆակուլտետում։ Դասերը անգլերենով են անցնում, վարժ հայերենը սովորել է Հայաստանում կամավորություն անելու միջոցով։
©
Photo : provided by Alaa al-Said
Ալաա Ալ-Սաիդը համակուրսեցիների հետ
«Սկզբի ամիսներին անգիր էի արել «ես հայերեն չեմ խոսում» արտահայտությունը ու դա էի ասում տաքսու վարորդներին։ Մեկ ա՝ շարունակում էին հետս հայերեն խոսել, - ասում է ու ծիծաղում, - հետո սովորել էի «հորս արև, հայերեն չեմ խոսում, ախպերս»։ Մեկ ա՝ լսող չկար»։
Ալաան մինչև հիմա իր հեռախոսի մեջ հավաքում է նոր լսած հայերեն բառերը։ Իր ցանկում «արևից» մինչև «մեռնեմ քեզ» ու «լվացքի փոշի» բառերը կան։ Վերջերս դրանց ավելացավ «պատերազմ» բառը։ Այս բառի հայերեն տարբերակը նորություն էր Ալաայի համար, բայց բովանդակությունը` ոչ։
«Դե, Իրաքից եմ, - տխուր ժպիտով ասում է Ալաան, - մեր տունը բուն մարտական գործողություններից հեռու է եղել, բայց շատ ընկերներ, ծանոթներ, բարեկամներ ունեմ, որոնց վնասել ա պատերազմը։ Նույնը, ինչ էստեղ եղավ՝ մարդիկ վախեցած էին, մահանում էին երիտասարդներ, կանայք լացում էին․․․»։
©
Photo : provided by Alaa al-Said
Ալաա Ալ-Սաիդ
Ալաան պատմում է, որ պատերազմի օրերին մարդիկ սկսեցին ավելի սերտ ասոցացնել իսլամը Ադրբեջանի հետ։
«Ադրբեջանը վատն է, Ադրբեջանում իսլամ են դավանում, ուրեմն իսլամը վատն ա։ Նման մտածող մարդիկ իրենց կյանքում մուսուլմանների չեն տեսել, լսել են միայն մեդիայից։ Եթե ես էլ միայն մեդիայից պատկերացում կազմեի մուսուլմանների մասին, ես էլ կմտածեի՝ վատն են», - պատմում է իրաքցին։
Պատերազմի օրերին մի անգամ ընկերոջ հետ տաքսի է նստել։ Վարորդը, իմանալով, որ Ալաան մուսուլման է, ընկերոջն ասել է՝ չարժի հետը շփվես։ Չի իմացել, որ Ալաան հասկանում է հայերեն։
©
Photo : provided by Alaa al-Said
Ալաա Ալ-Սաիդ
«Հիմնականում կոպիտ են լինում հենց վարորդները։ Իմ հայ ընկերները շատ ուշադիր են իմ նկատմամբ ու շատ հարգանքով են վերաբերվում կրոնիս։ Եթե փաբ ենք գնում, մատուցողին խնդրում են ինձ ալկոհոլի մենյու չտալ․ իմ կրոնով թույլատրված չէ խմել։ Աղջիկներից մեկը անգամ ուսումնասիրում էր աղցանս՝ համոզվելու, որ մեջը խոզի միս չկա (դա էլ մուսուլմանները չեն ուտում)», - պատմում է Ալաան։
Ասում է, որ բաց է կրոնի մասին խոսելու համար, որովհետև մարդկանց հետ հարաբերությունները իր համար հորիզոնական դիրքի վրա են, իսկ աստծո հետ՝ ուղղահայաց․ մեկը մյուսին չի հատվում ու չի կարող խանգարել։ Պատմում է, որ մի օր Facebook-ով իրեն ընկերության առաջարկ է ուղարկել մի հայ տղա ու հարցրել՝ իսկ ճի՞շտ է, որ մուսուլմանների համար արդարացված է քրիստոնյաների սպանությունը։
©
Photo : provided by Alaa al-Said
Ալաա Ալ-Սաիդ
«Նման հարց են տալիս, երբ Ղուրանում մի ամբողջ հատված կա՝ նվիրված քրիստոնեությանը, Մարիամին, Հիսուսին, երբ ասված է, որ պետք է հարգել մյուս կրոնները ու խաղաղության մեջ ապրել քրիստոնյաների ու հրեաների հետ։ Հիմա այդ հարց տվող տղան իմ ամենամոտ ընկերներից է։ Այժմ Գերմանիայում է սովորում, ես էլ իրեն Հայաստանից մատնաքաշի ֆոտոներ եմ ուղարկում, որ կարոտի», - ասում է Ալաան։
Ալաան այստեղ ապրելու տարիներին շատ է շրջագայել Հայաստանով, եղել է ամենահայտնի եկեղեցիներում, շատ է սիրել Գառնու տաճարը։ Երևանի Կապույտ մզկիթում էլ է եղել, բայց աղոթք չի արել․ այն որպես թանգարան է դիտարկել։ Ասում է՝ աղոթքը դրսի աշխարհի մասին չէ, և դրա համար տաճարի պատերից առավել կարևոր են ներսի կայացած պատերը։
©
Photo : provided by Alaa al-Said
Ալաա Ալ-Սաիդն ընկերների հետ
Պուգաչովան անցել է Անջելինա Ջոլիին. ովքեր են իսկական կանայք` ըստ ռուսաստանցիների
(Թարմացված է 23:49 04.03.2021)
Հանրային կարծիքի ուսումնասիրման համառուսական կենտրոնի հետազոտությունը նվիրված է մարտի 8-ի Կանանց միջազգային օրվան:
ԵՐԵՎԱՆ, 4 մարտի - Sputnik. Ռուսաստանցիներն իսկական կին են համարում Ալլա Պուգաչովային, Սոֆյա Ռոտարուին և Վալենտինա Մատվիենկոյին: Այսպիսին են ՀԿՈւՀԿ–ի (Հանրային կարծիքի ուսումնասիրման համառուսական կենտրոն)` Կանանց միջազգային օրվան՝ Մարտի 8-ին նվիրված հարցման արդյունքները։
ՀԿՈւՀԿ–ի տվյալներով՝ հարցվածների 6 տոկոսը իսկական կին է անվանել Պուգաչովային, 3 տոկոսը՝ Ռոտարուին, ևս 3 տոկոսը՝ Մատվիենկոյին:
©
Sputnik / Екатерина Чеснокова
Բացի նրանցից, ռուսաստանցիներն իսկական կանանց ցուցակում են ներառել Իրինա Խակամադային (2%), Վալերիային (2%), Ալիսա Ֆրեյնդլիխին (2%), Չուլպան Խամատովային (2%) և Անջելինա Ջոլիին (1%):
«ՀԿՈւՀԿ- Sputnik» համառուսաստանյան նախաձեռնողական հարցումն անցկացվել է փետրվարի 14-ին, մարտի 2-3-ին 18-ից բարձր տարիքի 1600 ռուսաստանցիների շրջանում: Հարցումն անցկացվել է հեռախոսով։
Կանանց միջազգային օրն ամեն տարի նշվում է մարտի 8-ին։ Առաջին անգամ տոնի անցկացման գաղափարը ծագել է 20-րդ դարի սկզբին։ Կանանց միջազգային օրը նշվում են կանանց ձեռքբերումները՝ անկախ ազգային կամ էթնիկ, լեզվական, մշակութային, տնտեսական և քաղաքական պատկանելություններից։