Թուրք առաջնորդներ

Հայոց ցեղասպանության կազմակերպիչներ. ի՞նչ ազգության էին նրանք և ում կողմից էին ուղղորդվում

726
Թերևս, դեռ ոչ մի անգամ Հայոց ցեղասպանության տարելիցն այսպիսի յուրօրինակ մթնոլորտում չի անցել, ինչպես այս` 103–րդ տարելիցը։ Յուրահատկությունը զուտ ներքաղաքական է, և վերջին օրերի զարգացումները որոշակիորեն անդրադարձել են 2018 թվականի ապրիլի 24–ի ընկալման վրա։ Օրինակ` այս տարի ավելի քիչ են բարձրաձայնում այլ երկրների Ցեղասպանության ճանաչման մասին։

Իմ խորին համոզմամբ մենք ընդհանրապես չպետք է սպասենք, որ որևէ մեկը ճանաչի Ցեղասպանությունը ու, հատկապես, դրա վրա հույզեր ծախսենք։ Եթե մեկը ճանաչում է` կեցցե, շնորհակալություն, չի ճանաչում` իր գործն է։ Հատկապես, եթե հաշվի առնենք, որ Ցեղասպանության ճանաչել–չճանաչելը քիչ թե շատ պայմանավորված է քաղաքական հաշվարկներով, ու քչերն են կարողանում քաղաքական հաշվարկը երկրորդ պլան մղել ու խղճի թելադրանքով գործել։

Գերմանիան, օրինակ, կարողացավ. շատերը դրան չէին հավատում` հաշվի առնելով Թուրքիայի հետ սերտ կապերն ու ԳԴՀ–ում ապրող մեծ քանակությամբ թուրքերին։ Գերմանիան նաև ընդունել է, որ իր մեղքն էլ կա սարսափելի այդ հանցանքների մեջ, չնայած գերմանացիների համար ավելի հեշտ է, որովհետև նրանք մի անգամ արդեն հատել են այդ բարդագույն հոգեբանական շեմը` ճանաչելով Հոլոքոստը։ Այդ հանգամանքը, բնականաբար, չի նվազեցնում Բեռլինում կայացված որոշման նշանակությունը։

Գրեթե նույնը կարելի է ասել Ֆրանսիայի, Նիրդեռլանդների և այն երկրների մասին (ընդհուպ մինչև Ուրուգվայ), որոնք դեռ շատ վաղուց են ճանաչել Ցեղասպանության փաստը։ Իսկ ահա Մեծ Բրիտանիայում, ասես, այդ հարցն ընդհանրապես չի քննարկվել, Միացյալ Նահանգներն ամեն անգամ խոստանում է, բայց չի անում, իսկ Իսրայելն ընդհանրապես այդ հարցը վերածել է մի ճիպոտի,  որով ժամանակ առ ժամանակ կարելի է դիպչել թուրքական «էրդողանների» անդրավարտիքին։

Հենց նույն ԱՄՆ–ում Ցեղասպանությունը ճանաչել են 48 նահանգ, դա գրեթե ամբողջ ԱՄՆ–ն է, սակայն մենք, չգիտես ինչու, սպասում են նոր նախագահի բաղձալի խոսքերին։ Առանձնապես հասկանալի չէ, թե ինչու, բայց սպասում ենք։ Բուշերից էինք սպասում, Ռեյգանից ու Քլինթոնից, Օբամայից, իսկ հիմա Թրամփից, որից հետո կգա մի ուրիշ նախագահ, նրանից էլ կսպասենք. կասի, թե՞ չի ասի։ Կարծում եմ` պետք է անտարբեր լինենք դրա նկատմամբ։

Ցեղասպանությունը Թուրքիային զսպելու համար էլ ավելի մեծ գործիք է դարձրել Իսրայելը։ Հենց Էրդողանն իր ոճով մի բան դուրս է տալիս Իսրայելի մասին, Թել Ավիվը միանգամից հայկական թեման է հիշում։

Հասկանալի է, որ իսրայելական մտրակը հավերժ է լինելու. Իսրայելից Ցեղասպանության ճանաչում պետք չէ ակնկալել թեկուզ միայն այն պատճառով, որ այդ դեպքում Հոլոքոստը կկորցնի իր բացառիկությունը, իսկ Իսրայելի վերնախավը չի կարող դա թույլ տալ։

Հետո էլ` Իսրայելը չափազանց սերտ և՛ քաղաքական, և՛ տնտեսական կապեր ունի Թուրքիայի հետ, որ իրեն թույլ տա այդպիսի կտրուկ քայլ անել` դրա անդառնալիության բոլոր հետևանքներով։

Երրորդ պատճառն էլ կա, որի մասին ամաչում են բարձրաձայն խոսել։ Ցեղասպանության անմիջական իրականացողներից հրեա էր, օրինակ, Իսրայել Գելֆանդը (նույն ինքը` Ալեքսանդր Պարվուսը), որը ղեկավարում էր երիտթուրքերի քարոզչությունն ու իրականացնում էր այն։

Էլ ո՞վ։ Խնդրեմ` թուրքական ազգայնականության գաղափարախոսությունը մշակել ու ներկայացրել է Մոիս Կոենը, որը հետագայում վերցրել է Մունիշ Տեկինալպ, կամ պարզապես Տեկին Ալպ անունը։ Ավելի քան մեկ դար առաջ թուրքերը չեն, որ մի ամբողջ գաղափարախոսություն են կառուցել, դա անհնար է։ Էմանուիլ Կարասոն կանգնած էր երիտթուրքական շարժման ակունքներում, կան նաև ոչ այդքան բարձր պաշտոններ զբաղեցրած այլ մարդկանց անուններ։

Սա միայն այն մարդիկ են, որոնք երբեք չեն թաքցրել իրենց ծագումը։ Հիմքեր կան մտածելու, որ հայտնի Ջեմալ Փաշան, որից վրեժ է լուծվել «Նեմեսիս» գործողության արդյունքում, նույնպես թուրք չի եղել։

Հենց նույն Թալեաթին ինչ ազգություն ասես չէին վերագրում` է՛լ գնչու, է՛լ նույնիսկ հայ, ու նրա ծագման գաղտնիքը դժվար երբևիցե բացահայտվի։

Իհարկե, դրանում ոչ մի նոր ու զարմանալի բան չկա. Օսմանյան կայսրությունում բարձրաստիճան պաշտոն էին զբաղեցնում ով ասես, բացի թուրքերից։ Ու ասածս ամենևին Իսրայելին Ցեղասպանության մեջ մեղադրելու փորձ չէ, թեկուզ միայն այն պատճառով, որ այդ ժամանակ այդպիսի պետություն գոյություն չուներ։ Ուրեմն` կազմակերպված մասնակցության մասին չի կարող խոսք լինել։

Պարզապես ճանաչելով Ցեղասպանությունը` Իսրայելը ստիպված է լինելու խոստովանել, որ դրա կազմակերպիչների ու հովանավորների ու իրագործողների շարքերում բազում հրեաներ են եղել։ Գերմանիան պատրաստ էր դրան, Իսրայելը` ոչ։ Ամաչելու բան է, թեև դա հեռավոր օրերի իրադարձություններ են, սակայն դրանք վաղեմության ժամկետ չունեն։

…Իսկ ընդհանրապես, կրկնեմ այն, ինչում անձամբ ես համոզված եմ։ Մեզ չպետք է հետաքրքրի` որ երկիրն է ճանաչել ցեղասպանությունը, իսկ որը` ոչ։ Մենք շատ ավելի կարևոր ու անհետաձգելի գործեր ունենք. մենք պետք է երկիրը ուշքի բերենք, ընդ որում` այնպես, որ որոշ ժամանակ անց ստիպված չլինենք նորից ամբողջ ժողովրդով փողոց դուրս գալ։ Ու եթե մենք վերջապես ազնիվ, ազատ ու անկախ Հայաստան ստեղծենք, դա թուրքական յաթաղանի զոհերի հիշատակին ամենալավ հարգանքի տուրքը կլինի։

726
թեմա:
Հայոց ցեղասպանություն (237)
Ըստ թեմայի
Ինչպես իսպանացի դիվանագետը Թուրքիայում փրկեց Կոմիտասին. արխիվային տվյալներ
Ինչո՞ւ դադարեցվեց ցեղասպանության զոհերի ժառանգներին տրվող փոխհատուցումը
Դարի կողոպուտը. Հայոց ցեղասպանության շնորհիվ Օսմանյան կայսրությունը փրկվեց սննկացումից
Համակենտրոնացման ճամբար

Բրիտանական պարադոքս. ինչու հայը սկսեց անգլերեն խոսել գերմանական գերության մեջ

337
(Թարմացված է 21:55 10.07.2020)
Յուրաքանչյուր երկրի պատմության մեջ ոչ միայն հերոսական էջեր կան, այլև այնպիսիք, որոնց մասին ուզում ես մոռանալ։ Բայց դեռ ոչ ոքի չի հաջողվել վերաշարադրել պատմությունը։ Սերգեյ Բաբլումյանը գրել է համակենտրոնացման ճամբարում հայտնված հայ զինվորի մասին։

Միձեռանի Մակիչը գերմանական գերությունից Լենինական վերադարձավ անգլերենի բավական լավ պաշարով։ Հարցին, թե ինչպես է սովորել, պատասխանում էր․ «Մեծ Բրիտանիայի ֆաշիստական համակենտրոնացման ճամբարում էի նստած, այնտեղ էլ սովորել եմ»։ Առարկությունները, թե «չի կարող նման բան լինել, Անգլիան ԽՍՀՄ-ի դաշնակիցն է», չէին ընդունվում։ Մակիչը համառորեն պնդում էր․ «Եղե՛լ է»։

Ռուսերեն ու գերմաներեն հայհոյող և հայերեն խոսող «գուշակ» թութակը. կյանքը հին Երևանում

Պատերազմում նա ոչ միայն ձեռքն էր կորցրել, այլ նաև գլխի կոնտուզիա էր ստացել՝ լսողության և խոսքի մասնակի կորստով, այդ պատճառով էլ նրան ոչ ոք չէր հավատում։ Եվ իզուր։ Գերի ընկնելուց հետո Մակիչն իսկապես ուղարկվել էր Անգլիային պատկանող Նորմանդական կղզիներում ծավալված չորս համակենտրոնացման ճամբարներից մեկը, որտեղ գերիների 90 տոկոսը խորհրդային զինվորներն էին։

Մակիչը նրանցից մեկն էր:

Նորմանդական կղզիների օկուպացիան Անգլիայի պատմության ամենապատվաբեր էջը չէ, բայց դե եղածը չես հերքի։ Եվ ահա թե ինչ է եղել` ըստ գրող և այդ պատմության հետազոտող Մադլեն Բանթինգի․ 1940թ․-ին գերմանացիները չգիտես ինչու որոշեցին գրավել ռազմավարական որևէ նշանակություն չունեցող Նորմանդական կղզիները, որտեղ մոտ 100 հազար մարդ էր ապրում, և հայտարարեցին կղզիների օկուպացման մասին։

Իսկ օկուպացիայի նախորդ օրը անգլիացիները լսում էին իրենց վարչապետ Ուինսթոն Չերչիլի ոգեշնչող ճառը։

Կառավարության ղեկավարն ասում էր․ «Մենք կգնանք մինչև վերջ, մենք կկռվենք Ֆրանսիայում, մենք կկռվենք ծովերում և օվկիանոսներում, մենք կկռվենք օդում հարաճուն վստահությամբ և ավելացող ուժով։ Մենք կպաշտպանենք մեր Կղզին, ինչ էլ որ դա արժենա, մենք կկռվենք առափնյակներում, վայրէջքի կետերում, մենք կպայքարենք դաշտերում ու փողոցներում, մենք երբեք չենք հանձնվի»։

Եվ ինչպե՞ս պահեցին իրենց անգլիացիները այդ ելույթից հետո։ Ի՞նչ տեսավ գերի ընկած խորհրդային զինվոր Մակիչը, սկզբում՝ փշալարի հետևում նստած, իսկ հետո՝ տեղի ֆերմաներից մեկում աշխատելիս։ Նա տեսավ այն, ինչի մասին պատմում էր գրող և պատմաբան Մադլեն Բանթինգը և ինչը հետագայում հաստատեց Չարլզ Ֆրենսիս Սուիվթը իր «Բոստոն Գլոբ» թերթում։

«Հպարտ Անգլիայի պարտված հպատակները հարգանքով ողջունում էին գերմանացիների օկուպացիոն իշխանությանը։ Ընդ որում՝ այնքան քաղաքավարի, որ անհնար էր պատկերացնել, թե նրանց միջև պատերազմ է ընթանում»,-գրում էր Սուիվթը։

«Խոպան», ապա համակենտրոնացման ճամբար. ինչպես Ալավերդյանը նոկաուտ արեց գերմանացի զինվորին

Շարունակությունը պատմում եմ կարդացածիցս․ Բրիտանիայի հարյուր հազար հպատակներից ոչ մեկը չգնաց պայքարելու սեփական հայրենիքի ազատության և անկախության համար։ Օկուպացիայի հինգ տարիների ընթացքում ֆաշիստներին դիմադրելու ոչ մի դեպք չգրանցվեց։

Դատարանները, ոստիկանությունը, խանութները, սրճարանները՝ ամեն ինչ աշխատում էր, ինչպես գերմանացիներից առաջ, միայն թե պետական ծառայողները սկսել էին աշխատավարձը ռեյխսմարկով ստանալ։ Նորմանդական կղզիների բնակիչները ստիպված եղան ևս մեկ «սարսափ» վերապրել՝ ճանապարհային երթևեկությունը բռնի կերպով ձախակողմյանից դարձրին աջակողմյան։ Ավելացավ մատնիչների թիվը։

Ինչպես կարողանում էին, դիմադրում էին միայն խորհրդային ռազմագերիները, բայց կղզուց փախչելու տեղ չկար։ Մակիչը փորձել էր փախչել, բայց նրան անմիջապես բռնել էին և ֆերմայից (որտեղ վատ չէր ապրում) նորից նետել էին համակենտրոնացման ճամբար։

․․․ 1945թ․-ի մայիսի 10-ին կղզիներում գտնվող կայազորը կապիտուլյացիա հայտարարեց, իսկ մայիսի 16-ին բրիտանական զորքերը հասան կղզիներ։ Օկուպացիան ավարտվեց։

Կղզիաբնակները շատ արագ հանեցին Հիտլերի դիմանկարները և կախեցին Գեորգ 6-րդի նկարները, սվաստիկայով դրոշները դեն նետեցին։

Իսկ հիմա ամենահետաքրքիրը։

Ֆաշիստների հետ համագործակցելու համար Նորմանդական կղզիների իշխանությունները պատասխնատվության չենթարկվեցին։ Ֆաշիստների աջակիցներին անգամ չնախատեցին, բոլորը ձևացրին, թե ոչինչ էլ չի եղել։

Իսկ երբ սկսվեց «սառը պատերազմը», հետպատերազմական Բրիտանիայում արգելք դրվեց բրիտանական հողում նացիստական ճամբարների գոյության հիշատակման վրա։ Այդ պատճառով էլ լենինականցի Մակիչի պատմությունն ընդունում էին որպես գլխի կոնտուզիա ստացած զինվորի զառանցանք, իսկ անգլերենի իմացությունը, որքան էլ լավը լիներ, չէր ընդունվում որպես փաստարկ։

Ի՞նչ եմ ուզում ասել։ Ցանկացած երկրի պատմության մեջ (և Հայաստանը բացառություն չէ) կան ոչ միայն հերոսական էջեր, որոնցով կարելի է հպարտանալ, այլև այնպիսիք, որոնց մասին հիշել անգամ չես ուզում։ Բայց դեռևս ոչ մեկին չի հաջողվել վերաշարադրել պատմությունը. եղածը եղած է։

Ընդ որում՝ այս անգլիական պարադոքսն ուսումնասիրող Մադլեն Բանթինգը հարկ է համարել ավելացնել․ «Ամենևին չեմ նսեմացնում այն բրիտանացիները վաստակը, որոնք իսկապես պայքարել են ֆաշիզմի դեմ։ Նրանց, ովքեր զոհվել են Թոբրուկի և Էլ Ալամեյնի ավազներում, հյուսիսային ծովերի սառցե ջրերում, ովքեր այրվող կործանիչների հետ խորտակվել են Լա Մանշում։ Դա եղել է և մնացել պատմության մեջ։ Փառք ու պատիվ նրանց, մենք հիշելու ենք»։

Միանում ենք։

Պատմությունը չես փոխի․ ինչպես հայերը փրկեցին հրեական ընտանիքը

337
թեգերը:
համակենտրոնացման ճամբար, Պատերազմ, Մեծ Բրիտանիա, գերի, հայ
Ըստ թեմայի
Պատմական փաստ. նացիստական Գերմանիայի դեսպանատների աշխատակիցներին Հայաստանով են տարհանել
Հայաստանաբնակ 100 գերմանացիները. ովքեր են նրանք, և ինչու է պատերազմը նրանց կրկնակի պատժել
Մասնագիտությունն ազատեց գնդակահարությունից, կամ փրկվեց պատերազմից և զոհվեց խաղաղ օրերում
Լյուդմիլա Բիլբիլիդի

Ամեն ինչ անում էին, որ «դուխից» ընկնեինք. ի՞նչ է երազում Հայաստանի առաջին կին դիջեյը

1355
(Թարմացված է 09:31 11.07.2020)
Լյուդան դիջեյ դարձավ, երբ 20 տարեկանն էլ դեռ չէր լրացել։ Իսկ այդ գործում կարևոր դեր ունեցավ «գիր ու ղուշը»։ Գյումրիում շատերը գիտեն այս կնոջը. նա «խելագար» երիտասարդության հավաքական կերպարն է։

67–ամյա Լյուդմիլա Բիլբիլիդիի օրը սկսվում է ժամը 6-ին. նա հեծանիվով հասնում է Վահրամաբերդ ու հետ դառնում՝ ճանապարհին չմոռանալով լուսանկարել հետաքրքիր դրվագները: Օրվա մեջ սիրում է գրել, հիշել երիտասարդության տարիները, իսկ օրն ամփոփում է իր տնկած ծառն ու ծաղիկները ջրելով, յուրաքանչյուր թուփը շտկելով: Ասում է` կյանքում ամեն ինչ սուտ է, մարդը պետք է ծառ տնկի ու հոգ տանի այդ ծառի մասին:

Людмила Билбилиди
© Photo : provided by Lyudmila Bilbilidi
Լյուդմիլա Բիլբիլիդի

Գյումրիում Լյուդային շատերը գիտեն. հատկապես ռոքի ու ջազի սիրահարների համար նա 60-80–ականների «խելագար» երիտասարդության հավաքական կերպարն է` Հայաստանի առաջին կին դիջեյը: Ոչ մեկը քաղաքում երաժշտական անցուդարձից այնքան տեղյակ չէ, որքան Լյուդան:

Людмила Билбилиди и Ян Гиллан
© Photo : provided by Lyudmila Bilbilidi
Լյուդմիլա Բիլբիլիդին ու Յան Գիլանը

Նրա նախնիները 1918 թվականից հետո Գյումրի են տեղափոխվել Կարսից: Ծնվել ու մեծացել է Լենինականում, երակներով հույնի ու հայի արյուն է հոսում, մասնագիտությամբ լեզվաբան է, ավարտել է Լենինականի մանկավարժական ինստիտուտի «Ռուսաց լեզու և գրականություն» բաժինը, իսկ թե որտեղից ու ինչպես է ծնվել երաժշտության հանդեպ սերը, ինքն էլ չգիտի:

«Սեր էր առաջին հայացքից; Երաժիշտ չեմ, չունեմ երաժշտական կրթություն, բայց առավոտից երեկո երաժշտություն էի լսում: 8-րդ դասարանից «Անգին քարերի» (առաջին ռոք խումբը Լենինականում. խմբ) համերգներին էինք գնում: Մեր սերունդը եղանակ էր ստեղծում քաղաքում»,– հիշում է նա:

Դժվար է հավատալ, բայց պահպանողական Գյումրիում ծնվեցին Հայաստանի առաջին ռոք խմբերն ու առաջին դիսկո դիջեյը:

«1976 թվականին Լենինականում բացվեց Երիտասարդական պալատը, ես 2-րդ կուրսում էի, մեզ հրավիրեցին բացմանը: Կուրսեցիներով որոշեցինք մյուս երկրների նման դիսկոտեկ բացել: Կոմսոմոլները դեմ էին, բայց մենք մի կերպ կազմակերպեցինք: Երևանի պոլիտեխնիկից երիտասարդների հրավիրեցինք, օգնեցին, ու Հայաստանում առաջիններից մեկը այդ դիսկոտեկը կայացավ։ Բայց դիսկոտեկի համար հարկավոր էր վարող՝ դիսկ ժոկեյ, «գիր ու ղուշ» գցեցինք, ու ես քաշեցի»,- պատմում է Լյուդան` հիշելով, որ այդ տարիներին շատ դժվար էր, որովհետև սկավառակներ չկային։

Людмила Билбилиди
© Photo : provided by Lyudmila Bilbilidi
Լյուդմիլա Բիլբիլիդի

Ստիպված էին շատ հաճույքներից զրկել իրենց, փող հավաքել, որպեսզի կարողանային սկավառակներ գնել: Բայց դա արդեն էական չէր, որովհետև այդ երաժշտությունն ամեն ինչ փոխել էր նրանց կյանքում: Լյուդայի խոսքով` դա իրենց կյանքի լավագույն շրջանն էր:

«Մենք կարողացանք հեղափոխություն անել»,- ասում է նա ու հպարտանում, որ ժամանակին 1000 սկավառակ ուներ։ Ճիշտ է, հետո բոլորը նվիրեց ընկերներին ու ուսումնական հաստատությունների, բայց բոլորովին չի զղջում:

Татевик Ованнисян и Людмила Билбилиди
© Photo : provided by Lyudmila Bilbilidi
Լյուդմիլա Բիլբիլիդին Տաթևիկ Հովհաննիսյանի հետ

Լենինականի առաջին դիսկոտեկներում ռոք երաժշտություն ու տեղական խմբերի երգերն էին լսում: «Ծիծեռնակ», «Շիրակ», «Անգին քարեր», «Կիլիկիա», «The bells», «Արագած», «Ուրարտու», «Վիալպի», «Բիայնա», «Կյանք», «Սփյուռք», «Արեգակ», «Բամբիռ»… սրանք բոլորը 1964-1988 թվականներին գործող ջազ և ռոք խմբերն են: Ցավով է նշում, որ Լենինականի առաջին խմբերի ձայնագրությունները չեն պահպանվել:

Երիտասարդական պալատ, հետո Արվեստի աշխատողների տուն, ապա «Կռունկներ» սրճարան-դիսկոտեկ, իսկ 1988 թվականի երկրաշարժից հետո հեռուստատեսություն, ռադիո, ռոք հաղորդումներ... Լյուդայի ճանապարհը երկար է:

Людмила Билбилиди, 80-е гг
© Photo : provided by Lyudmila Bilbilidi
Լյուդմիլա Բիլբիլիդի

«Սերունդն ուրիշ էր, յուրահատուկ ազատություն ուներ: Չէր կանգնեցնում ոչինչ, լինում էր, երբ երեկոյան Բիթլս կամ Արմսթրոնգ էինք լսում, առավոտյան բռնում–տանում էին անվտանգության ծառայության «պադվալներ», բայց էլի հաջորդ օրը նույն էր կրկնվում, նույնիսկ մի անգամ «Առաքյալների» համերգին բոլորին՝ խմբերին ու հանդիսատեսին, բռնեցին, տարան: Ամեն ինչ անում էին, որ «դուխից» ընկնենք, բայց չստացվեց»,– ասում է նա:

Ավելի ուշ Արթուր Գրիգորյանի աջակցությամբ Լենինականում սկսեցին ջազ լսել: Հայկական ջազի բոլոր վառ դեմքերը ելույթ ունեցան Լենինականում, միջազգային փառատոներ ու նույնիսկ մանկական դիսկոտեկներ կազմակերպվեցին։

Людмила Билбилиди
© Photo : provided by Lyudmila Bilbilidi
Լյուդմիլա Բիլբիլիդի

... Հիմա Լյուդայի ապրուստի միակ միջոցը թոշակն է, բայց չի դժգոհում, ասում է` հերիքում է: Մարդկանց հետ շատ շփվել չի սիրում, սովոր է մենակությանը:

«Երջանիկ եմ, որ կարող եմ այսպես ապրել: Չեմ սիրում, երբ փողոցում մեքենաներից ռաբիս երաժշտության ձայն է գալիս, միշտ դրա պատճառով վեճերի մեջ եմ»,– խոստովանում է նա:

Լենինականի երաժշտական ձեռքբերումների մասին Լյուդան կարող է ժամերով խոսել, իր բոլոր պատմությունները երաժշտագետն ամփոփել է «Ջազ-ռոք Լենինականը 1964-1988» յուրատեսակ տարեգրքում, որում ընդգրկվել են Լենինականի երաժշտական նախասիրությունների ու խմբերի մասին հիշողություններն ու իրադարձությունները: Հայաստանի առաջին կին դիջեյը չի դժգոհում, որ հիմա աշխատանք չունի, հասկանում է՝ նոր սերունդը նոր մարդկանց է ուզում տեսնել, իսկ ինքը երբեք պարապ չի մնում. բացը փորձում է լրացնել հեծանիվ վարելով, նովելներ ու բանաստեղծություններ գրելով:

Людмила Билбилиди
© Photo : provided by Lyudmila Bilbilidi
«Ջազ-ռոք Լենինականը 1964-1988» գիրքը

Իր հասակակիցներից շատերի նման երազում է Գյումրու Ռիժկովի ճեմափողոցում տեսնել կիթառ նվագող տղայի հավաքական արձանը:

Людмила Билбилиди
© Photo : provided by Lyudmila Bilbilidi
Լյուդմիլա Բիլբիլիդի
1355
թեգերը:
Գյումրի, Հայաստան, Լյուդմիլա Բիլբիլիդի, դիջեյ, Կին
Ըստ թեմայի
Աղջիկն` օրական, բաժինքը՝ տարեկան, կամ ինչ օժիտ են տարել գյումրեցի աղջիկները
«Կորոնան»՝ արվեստի լեզվով, կամ համավարակի գույները
Ժանտախտ, խոլերա, ծաղիկ. 19-20-րդ դարերում Ալեքսանդրապոլում համաճարակներից քիչ էին մահանում
Президент Грузии Саломе Зурабишвили на совместном брифинге с президентом Армении Aрменом Сaркисяном (13 марта 2019). Еревaн

Սալոմե Զուրաբիշվիլին խաղաղության կոչ է արել հարևաններին՝ Հայաստանին և Ադրբեջանին

0
(Թարմացված է 21:02 13.07.2020)
Վրաստանում հույս ունեն, որ հայ-ադրբեջանական սահմանի իրավիճակի հետագա էսկալացիան կկանխվի խաղաղ բանակցությունների միջոցով։

ԵՐԵՎԱՆ, 13 հուլիսի – Sputnik. Վրաստանի նախագահ Սալոմե Զուրաբիշվիլին ցավ է հայտնել հուլիսի 12-13-ը հայ-ադրբեջանական սահմանին տեղի ունեցածի կապակցությամբ։ Տեղեկությունը հայտնում է Վրաստանի նախագահի մամուլի ծառայությունը։

«Այսօր, երբ պայքարում ենք անտեսանելի թշնամու՝ կորոնավիրուսի դեմ, միջազգային համերաշխության ու գլոբալ կայունության պահպանումը շատ կարևոր է», - ասել է Զուրաբիշվիլին։

Նա նշել է, որ տարածաշրջանի կայունությունն ու անվտանգությունը կարևոր են ոչ միայն Վրաստանի, այլև հարևան ու գործընկեր երկրների՝ Հայաստանի ու Ադրբեջանի զարգացման ու բարեկեցության համար։

Վրաստանի նախագահը հույս ունի, որ անհրաժեշտ միջոցները ժամանակին կկիրառվեն, ու իրավիճակի հետագա էսկալացիան կկանխվի խաղաղ բանակցությունների միջոցով։

Հիշեցնենք, որ երեկ` հուլիսի 12–ին, ժամը 12:30-ի սահմաններում, Ադրբեջանի զինված ուժերի զինծառայողները ՈւԱԶ մակնիշի ավտոմեքենայով Տավուշի ուղղությամբ ՀՀ պետական սահմանը խախտելու փորձեր են կատարել: Հայկական կողմի նախազգուշացումից հետո Ադրբեջանի զինծառայողները, թողնելով ավտոմեքենան, վերադարձել են իրենց դիրք:

Ժամը 13:45-ին Ադրբեջանի զինված ուժերի զինծառայողները կրկնել են հայկական զինված ուժերի սահմանային դիրքը գրավելու փորձը` կիրառելով հրետանային կրակ, սակայն ճնշվել են հայկական կողմից և, կորուստներ տալով, հետ շպրտվել:

Ավելի ուշ հայտնի դարձավ, որ ադրբեջանական կողմը վերսկսել է Տավուշի դիրքերի ուղղությամբ հրետակոծությունը: ՀՀ ՊՆ խոսնակ Շուշան Ստեփանյանն այսօր վաղ առավոտյան հայտնեց, որ երկու-երեք ժամվա դադարից հետո առավոտյան հակառակորդը վերսկսել է սադրիչ գործողությունները՝ շարունակելով հրետակոծել հայկական դիքերի ուղղությամբ։

Հայկական կողմն ունի 5 վիրավոր, ադրբեջանական կողմը` չորս զոհ։

0
թեգերը:
հայ-ադրբեջանական, Ադրբեջան, Հայաստան, Վրաստանի Հանրապետություն, Սալոմե Զուրաբիշվիլի