նիկոլ փաշինյան, սարդարապատ, հանրապետության օր, ուղերձ, uxerdz, sarfarapat, nikol pashinyan
Նիկոլ Փաշինյան. արխիվային լուսանկար

Թույլ չենք տալու թշնամուն հասնել իր նպատակներին. Նիկոլ Փաշինյան

132
(Թարմացված է 11:30 28.05.2021)
Վարչապետի պաշտոնակատարը նշում է, որ այսօրվա Արամ Մանուկյանը, Թովմաս Նազարբեկյանը, Մովսես Սիլիկյանը, Դրոն ու մյուս հերոսները մեր սահմանապահ գյուղերի բոլոր բնակիչներն են։

ԵՐԵՎԱՆ, 28 մայիսի - Sputnik. Սթափ ու հավասարակշիռ որոշումներով, հաստատակամությամբ կանգնած ենք և կանգնելու ենք պետության, ինքնիշխանության, անկախության դիրքերում և թույլ չենք տալու թշնամուն հասնել իր նպատակներին: Հանրապետության տոնի կապակցությամբ իր ուղերձում այս մասին ասել է ՀՀ վարչապետի պաշտոնակատար Նիկոլ Փաշինյանը։

«Այս տոնն անկախության և ազատության համար մարտնչելու մեր ժողովրդի աննկուն կամքի խորհրդանիշն է։ Այն մարմնավորում է անկախ պետականություն ունենալու` մեր ժողովրդի դարավոր ձգտումը։ 1918 թվականի այս օրերին մեր ժողովուրդն օրհասական վտանգի առջև էր կանգնած։ Թվում էր, թե անխուսափելի է կործանումը։ Սակայն ժողովրդի ուժերի գերլարումով, Արամ Մանուկյանի ոգու և կամքի առաջնորդությամբ հայությունը կարողացավ կանգնեցնել թշնամու գրոհը»,–նշված է Փաշինյանի ուղերձում։

Նրա խոսքով` Սարդարապատի, Բաշ-Ապարանի ու Ղարաքիլիսայի հերոսները՝ Արամ Մանուկյանը, Թովմաս Նազարբեկյանը, Մովսես Սիլիկյանը, Դրոն, Նժդեհը, Դանիել ու Պողոս Բեկ-Փիրումյանները, եզդիական հեծյալ ջոկատի հրամանատար Ջհանգիր աղան, ողջ հայկական բանակն ու աշխարհազորայինները, զենքը ձեռքին կռվող հոգևորականները դարձան Հայաստանի անկախության կերտողները:

Փաշինյանն ասում է, որ այսօրվա Արամ Մանուկյանը, Թովմաս Նազարբեկյանը, Մովսես Սիլիկյանը, Դրոն ու մյուս հերոսները մեր սահմանապահ գյուղերի բոլոր բնակիչներն են, որրոնք առանց վարանելու ամուր կանգնած են իրենց հողի վրա:

Վարչապետի պաշտոնակատարը նշում է` դժվար պահերին հայ ժողովուրդը մշտապես կարողացել է համախմբվել, լինել մի բռունցք, բոլոր ուժերն ուղղել հանուն պաշտպանության, հանուն ինքնիշխանության և պետականության:

«Համոզված եմ` այսօր էլ պետք է գործենք նույն ոգով, Երևանից մինչև սահմանապահ գյուղեր լինենք որպես մեկ ընտանիք՝ ի շահ մեր սիրելի Հայրենիքի անվտանգության ապահովման: Մեր սուվերենությունն ու անկախությունը քննարկման առարկա լինել չեն կարող: Եվ ինչպես Արամ Մանուկյանն էր 1918-ի հուսահատության օրերին ասում՝ «Դեպի գործ և աշխատանք, ու հաղթողը մենք ենք լինելու» »,–նշված է ուղերձում։

«Ազգովի կանգնած ենք պետականությունը փրկելու հրամայականի առջև». Ռոբերտ Քոչարյանի ուղերձը

Փաշինյաննն իր խոսքն ամփոփել է` ասելով, որ ստեղծված իրավիճակի հանգուցալուծումն այսօրվա մեր առաջնային խնդիրն է։

Հիշեցնենք` մայիսի 28-ին Հայաստանը տոնում է Առաջին հանրապետության օրը: 1918-ի մայիսի 28-ին Հայոց ազգային խորհուրդը հայտարարեց անկախ Հայաստանի Հանրապետության ստեղծման մասին: Հանրապետության օրը պաշտոնապես նշվում է 1992 թվականից: Այն հայոց պետականության վերածննդի խորհրդանիշն է։ Այս օրն ավանդաբար Սարդարապատ են այցելում Հայաստանի բարձրաստիճան պաշտոնյաներ, քաղաքական ուժերի ներկայացուցիչներ և այլք։

Սարդարապատում հաղթելով թուրքական բանակին՝ հայկական զորքերը կարողացան կասեցնել թուրքական ներխուժումն Անդրկովկաս և փրկել Հայաստանը լիակատար ոչնչացումից:

1918 թվականի մայիսի 28-ին Թիֆլիսում՝ Անդրկովկասյան ժողովրդավարական դաշնային հանրապետության փլուզումից հետո «Հայկական ազգային խորհրդի» կողմից հռչակվեց Հայկական Հանրապետությունը, որն ընդամենը երկու տարվա կյանք ունեցավ՝ մինչև 1920 թվականի դեկտեմբերի 2-ը: Երևան 11-րդ Կարմիր բանակի զորամասերի մուտք գործելուց հետո հանրապետությունը խորհրդայնացվեց:

Ֆրանսիայի դեսպանը հայերեն մաղթանք է հղել Հայաստանին

132
թեգերը:
ուղերձ, Սարդարապատ, Նիկոլ Փաշինյան
Ըստ թեմայի
Նիկոլ Փաշինյանը Սարդարապատում է. տեսանյութ
Սարդարապատի և Արցախյան ազատամարտի օրինակը բավարար է հնարավոր ապագան կանխատեսելու. Փաշինյան
Սարդարապատ. ինչ գիտենք հայերին երկրորդ ցեղասպանությունից փրկած ճակատամարտի մասին
Ռուսաստանի Գիտությունների ակադեմիայի Արևելագիտության ինստիտուտի փոխտնօրեն Ալեքսանդր Սկակով

Լենինի նման` «պլոմբած» վագոնով․ Սկակովը խոսել է Սյունիքի «ճանապարհային միջանցքի» մասին

267
(Թարմացված է 23:28 24.06.2021)
Ռուս փորձագետը վստահ է, որ Հայաստանի Հանրապետության տարածքով Ադրբեջանից Նախիջևան մարդկանց ավտոմոբիլային երթևեկության կամ տեղափոխման մասին հիմա խոսք անգամ լինել չի կարող։

Հայաստանի Սյունիքի մարզով անցնող հնարավոր տրանսպորտային միջանցքը կարող է ենթադրել միայն բեռների տեղափոխում երկաթուղով և ոչ ավելին։ Այս մասին Sputnik Արմենիային տված հարցազրույցում ասաց Ռուսաստանի Գիտությունների ակադեմիայի Արևելագիտության ինստիտուտի փոխտնօրեն Ալեքսանդր Սկակովը։ 

Заместитель директора по развитию Института востоковедения РАН, кандидат исторических наук Александр Скаков беседует с корреспондентом Sputnik Армения
© Sputnik / Andranik Ghazaryan
Ռուսաստանի Գիտությունների ակադեմիայի Արևելագիտության ինստիտուտի փոխտնօրեն Ալեքսանդր Սկակովը և Sputik Արմենիայի լրագրող Դավիթ Գալստյանը

 

Սկակովի կարծիքով ՝ այս փուլում Ադրբեջանը ձգտում է ամրապնդել անցած պատերազմի արդյունքները։ Սակայն ապագայում Բաքուն ձգտելու է էլ ավելի շատ բան ստանալ՝ ռուս խաղաղապահների դուրսբերում և Լեռնային Ղարաբաղի նկատմամբ լիակատար վերահսկողություն։

«Եվ, իհարկե, մտադիր է ստանալ ճանապարհը (Սյունիքի տարածքով,– խմբ․)։ Դա առավելագույնն է, ինչ նա ուզում է։ Բայց այն, ինչ ուզում է և այն, ինչ արդյունքում կստանա, իհարկե, տարբեր բաներ են»,-ասաց Սկակովը։

Մեկնաբանելով այսպես կոչված «Զանգեզուրի միջանցքի» հարցը, որի մասին այդքան հաճախ են խոսում Բաքվում, փորձագետը նշեց, որ Սյունիքի մարզով հիմա միայն բեռների տեղափոխում է հնարավոր:

«Միայն տրանսպորտային միջանցք և ուրիշ ոչինչ։ Բեռնափոխադրումներ երկաթուղով։ Դա անել կարելի է։ Հիշո՞ւմ եք, թե ինչպես էր Լենինը Մոսկվա գնում։ «Պլոմբած» վագոնով։ Միայն այդպես։ Ոչ մի ուղևորափոխադրության, որևէ այլ բանի շարժման (օրինակ՝ ավտոմեքենաների) մասին խոսք անգամ լինել չի կարող։ Դա ակտուալ չէ»,-վստահ է Սկակովը։ 

Դրա հետ մեկտեղ նա չի կարծում, որ դա չի հանգեցնի Հայաստանի ինքնիշխանության կրճատման. միջանցքի անվտանգության համար պատասխանատու կլինեն ռուս սահմանապահները։

Գուցե ապագայում այդ ճանապարհը լիարժեք գործարկվի, բայց դա կլինի 50 տարի հետո, երբ նոր սերունդներ կմեծանան, իսկ առայժմ նման բան չի կանխատեսվում։ Ընդ որում, այս հարցում իրավիճակի բարենպաստ զարգացումն ուղղակիորեն կախված է նաև Ղարաբաղյան հակամարտության կարգավորումից։

«Վաղ թե ուշ կբարձրացվի Ղարաբաղի ապագայի հարցը, բայց հիմա բոլորն ուզում են դնել այն հեռավոր դարակում և այսօր այդ մասին չմտածել»,-նկատեց փորձագետը։

Նա վստահ է, որ ռուս խաղապահներն Արցախում կմնան ոչ թե 5 տարի, այլ շատ ավելի երկար՝ 15, 20, գուցե անգամ 30 տարի։ Թեև Բաքվում, իհարկե, դա ոմանց դուր չի գա։

«Զուտ տերմինի խնդիր է». Մհեր Գրիգորյանը` Ադրբեջանի հետ միջանցք բացել–չբացելու մասին

«Երբ բարձրացվի կարգավիճակի հարցը, հարկ կլինի ինչ-որ ուրիշ լուծումներ փնտրել։ Հասկանալի է, որ Ղարաբաղի հնարավորություններն արդեն այն չեն, ինչ պատերազմից առաջ, և տարածքների փոխանակումը կարգավճակի հետ արդեն անհնար է։ Բայց կարող է ինչ-որ այլ խաղ լինել։ Մասնավորապես, երկու համաշխարհային պատերազմներից հետո կիրառվում էր այնպիսի գաղափար, ինչպիսին է «կոնդոմինիումը (համատեղ տիրապետում,– խմբ.)»,-ասաց Սկակովը։

Այսինքն, ըստ Սկակովի, երեք կողմերը կարող են պատասխանատու լինել որևէ տարածքի համար։ Ղարաբաղի դեպքում որպես նման երկրներ կարող են հանդես գալ, օրինակ, Հայաստանը, Ռուսաստանը, Ադրբեջանը (առանց Թուրքիայի, իհարկե)։

Պատմության մեջ նման հակամարտությունների կարգավորման դեպքեր եղել են։ Այս համատեքստում նա օրինակ բերեց անցած հարյուրամյակի 90-ական թվականներին օսերի և ինգուշների միջև առկա հակամարտությունները, ինչպես նաև հիշեցրեց Չեչնիայի իրադարձությունների մասին։ Հիմա այդ շրջաններում իրավիճակը կայուն է։

«Հուսով եմ, որ այստեղ էլ կհաջողվի կարգավորել հարաբերությունները։ Բայց դրա համար, առաջին հերթին, տարիներ կամ տասնամյակներ են հարկավոր, և երկրորդ՝ ինչ-որ մեկը, ով կկարողանա անել դա «վերևից»։ Ուղղակի կօգնի մարդկանց հաշտվել, միասին ապրել։ Եթե դա կկարողանա անել Ռուսաստանը՝ շատ լավ։ Կկարողանա՞ դա անել ԱՄՆ-ն։ Կասկածում եմ»,-ասաց Սկակովը։

Եթե երկու երկրների կառավարությունների մակարդակով համաձայնություն լինի, գործընթացն ավելի հեշտ կընթանա։

«Միջանցքային» տրամաբանությամբ հարցեր ՀՀ–ն չի քննարկելու. Մհեր Գրիգորյանը` իրանցի նախարարին

Ինչ վերաբերում է Ադրբեջանի զինված ուժերի ստորաբաժանումների ներխուժմանը Գեղարքունիք և Սյունիք, ապա այս թեման, ըստ փորձագետի, նոր չէ. սահմանագծման խնդիրն առկա է ողջ հետխորհրդային տարածքում: Այդպիսի խնդիր կա Ռուսաստանի և Վրաստանի, Ռուսաստանի և Ադրբեջանի, Ադրբեջանի և Վրաստանի միջև։

«Մի կիլոմետր այս կողմ, մի կիլոմետր այն կողմ։ Այդ ամենը անելը դժվար չէ, բայց Բաքվի համար դա առևտուր անելու, իր խաղադրույքները բարձրացնելու ևս մեկ առիթ է»,-ասաց Սկակովը։

Նրա խոսքով՝ նույնը վերաբերում է նաև հայ գերիների վերադարձին հայրենիք։ Ադրբեջանը փորձում է Հայաստանից լրացուցիչ զիջումներ ստանալ ամեն տեղ, որտեղ դա հնարավոր է։

Ադրբեջանցի զինվորականները մայիսի 12-ից գտնվում են Հայաստանի Սյունիքի մարզի Սև լճի շրջանում՝ փորձելով ամրապնդվել հայկական տարածքների հաշվին: Նմանատիպ իրավիճակ է ստեղծվել նաև Գեղարքունիքի մարզում՝ Վարդենիսի մերձակայքում։ Պարբերաբար միջադեպեր են տեղի ունենում պետական սահմանի տարբեր հատվածներում։ Մայիսի 25-ին տեղի ունեցած փոխհրաձգության արդյունքում ՀՀ ԶՈւ պայմանագրային զինծառայող է զոհվել:

Ուրեմն մենք էլ ենք և՛ Նախիջևանում, և՛ Ադրբեջանում միջանցք ունենալու. ԱԽ քարտուղար

267
թեգերը:
երկաթուղի, Թուրքիա, Ադրբեջան, Ճանապարհ, Մեղրի
Ըստ թեմայի
ՀԱԿ–ը խոսում է Մեղրիից Ռուսաստան միջանցք ունենալու մասին. Տեր-Պետրոսյան
Սահմաններ բացելը` խնդրեմ, բայց ոչ սուվերեն տարածք կամ միջանցք․ Մարուքյան
ՀՀ կառավարությունը չի քննարկելու միջանցքային որևէ տրամաբանություն. Փաշինյան
Իլհամ Ալիև

Թաթոյանը Էրդողանի կնոջ ու Ալիևի խոսակցության տեսանյութը ուղարկել է միջազգային կառույցներին

320
(Թարմացված է 23:04 24.06.2021)
ՄԻՊ–ը շեշտում է, որ հայկական կողմի բոլոր գերիներն Ադրբեջանում պահվում են պատանդի վիճակում` քաղաքական սակարկությունների ու առևտրի համար:

ԵՐԵՎԱՆ, 24 հունիսի – Sputnik. ՀՀ մարդու իրավունքների պաշտպան Արման Թաթոյանը Faecbook-ի իր էջում հայտնել է, որ Ադրբեջանի նախագահի և Թուրքիայի առաջին տիկնոջ միջև խոսակցության անհերքելի տեսանյութ-ապացույցն այսօր լրացուցիչ նամակներով ուղարկել է Եվրամիության բարձրագույն ղեկավարությանը` մասնավորապես Եվրոպական խորհրդի նախագահին, Եվրոպական հանձնաժողովի նախագահին, Արտաքին գործերի և անվտանգության քաղաքականության հարցերով բարձր ներկայացուցչին:

Նշենք, որ Թաթոյանը հրապարակել էր այն տեսանյութը, որում զրուցում են Ադրբեջանի ղեկավար Իլհամ Ալիևը, Թուրքիայի նախագահ Ռեջեփ Թայիփ Էրդողանը և նրա կինը՝ Էմինե Էրդողանը։

Տեսանյութում Էրդողանի կինը հարցնում է Իլհամ Ալիևին՝ ունե՞ն արդյոք գերիներ, ինչին վերջինս պատասխանում է՝ այո, քիչ–քիչ փոխանակելու ենք ականների քարտեզների հետ։

«Տեսանյութն ապացույց է առ այն, որ հայկական կողմի բոլոր գերիներն Ադրբեջանում պահվում են պատանդի վիճակում` քաղաքական սակարկությունների ու առևտրի համար: Հետևաբար, գերիների նկատմամբ բոլոր դատավարությունները կեղծ են, իսկ կալանավորումները` արգելված պատիժ: Նամակներում ցույց է տրված` ինչպես են ադրբեջանական իշխանությունները մոլորեցնում միջազգային հանրությանը, այդ թվում` ԵՄ-ին»,–գրել է Թաթոյանը:

Նրա խոսքով`այսօրվա ուղարկած նամակները հիմնված են գերիների ընտանիքների ահազանգերի և իրենց ուսումնասիրությունների արդյունքների վրա:

Ռազմագերիներով Ադրբեջանը լուծել է մի քանի խնդիր. Սուրենյանցը` քարտեզի և զորակոչի մասին

Հատուկ նշվել է ադրբեջանական իշխանությունների հայատյաց քաղաքականության, ինչպես նաև գերիների վերադարձի հետ կապված հարցի քաղաքական շահարկման արդյունքում հայկական հասարակության և հատկապես այդ ընտանիքների մարդկային ապրումների մասին:

Նամակներում փաստերի վկայակոչմամբ բարձրացվել է հայկական կողմի գերիների անհապաղ վերադարձի հարցը` իբրև անվերապահ կատարման ենթակա պարտադիր միջազգային պահանջ:

Հիշեցնենք՝ հունիսի 12-ին ադրբեջանական կողմը 15 հայ զինվորականի վերադարձրեց Աղդամի ականապատ դաշտերի քարտեզի դիմաց։

Հավելենք, որ ղարաբաղյան հակամարտության գոտում հրադադարի հաստատումից հետո Ադրբեջանում պահվող գերիների և պատանդների վերադարձի հարցը վերջնականապես չի լուծվում։ Ադրբեջանը չի շտապում վերադարձնել բոլոր գերիներին։

Ավելին` 26 հայ ռազմագերիների ներկայացրել է որպես դիվերսանտներ և համապատասխան մեղադրանք առաջադրել։ Ըստ իրավապաշտպանների` Ադրբեջանում դեռ ավելի քան 200 հայ գերի կա։

Նոյեմբերի 9-ից հետո պարբերաբար Ադրբեջանին որոշակի թվով քարտեզներ ենք տվել. Նիկոլ Փաշինյան

320
թեգերը:
Արման Թաթոյան, ՀՀ ՄԻՊ, Ռեջեփ Թայիփ Էրդողան, Արցախ, քարտեզ, Իլհամ Ալիև
Ըստ թեմայի
«Իշխանությունը վա բանկ է գնում». քաղտեխնոլոգն անդրադարձել է քարտեզի դիմաց գերիներ բերելուն
Աղդամը շատ շուտով կռազմականացվի․ Շահնազարյանը՝ ականապատ տարածքների քարտեզների մասին
«Ադրբեջանին վերադարձվել են ոչ բոլոր քարտեզները»․ Նիկոլ Փաշինյան
ՄԻԵԴ–ը չի ընդունել Ադրբեջանի` ականապատված տարածքների քարտեզների վերաբերյալ գանգատը
Նիկոլ Փաշինյան. արխիվային լուսանկար

«Պողպատե մանդատ» և հաշտության մեկնած ձեռք. կհաջողվի՞ Փաշինյանին համախմբել ընդդիմադիրներին

52
Կոնֆլիկտների կառավարման մասնագետ Արթուր Մարտիրոսյանը Sputnik Արմենիայի եթերում խոսել է Նիկոլ Փաշինյանի` ընդդիմադիրների հետ հաշտության առաջարկի մասին։
«Պողպատե մանդատ» և հաշտության մեկնած ձեռք. կհաջողվի՞ Փաշինյանին համախմբել ընդդիմադիրներին

Ընդդիմադիր ճամբարի և գործող իշխանության միջև համերաշխ գործակցությունը գրեթե անիրատեսական է, քանի որ ընդամենը օրեր առաջ միմյանց բնութագրում էին «դավաճան», «կապիտուլյանտ», «թալանչի», «մարդասպան» բառերով ։ Sputnik Արմենիայի հետ զրույցում նման կարծիք հայտնեց կոնֆլիկտների կառավարման մասնագետ Արթուր Մարտիրոսյանը։ 

«Չեմ պատկերացնում, որ այդպիսի համագործակցություն մենք կտեսնենք ապագայում, չնայած խորհրդարանական դիվանագիտության հարթակում այն ինչ-որ ձևով հնարավոր է, բայց երկու ճամբարների միջև համերաշխություն չի կարող լինել»,- ասաց նա։

Նրա կարծիքով` Փաշինյանի հայտարարությանը պետք է հաջորդեին կոնկրետ գործողություններ, որոնք գոնե մինչ այս պահը տեսանելի չեն, իսկ դրանց բացակայության դեպքում հաշտության հայտարարությունը այդպես էլ կմնա օդում։

«Ինքը պետք է փոխի իր ամբողջ հռետորաբանությունը, որը չի կարող անել, իր ընտրազանգվածը սպասում է, որ ինքը պետք է պողպատ ցույց տա»,- ընդգծեց մասնագետը։ 

Նրա խոսքով` եթե նույնիսկ ինչ-որ պահի կողմերն իրար հաշտության ձեռք մեկնեն, հաջորդ ընտրություններում երկու քաղաքական ուժերի ընտրազանգվածն էլ զգալի կկրճատվի, քանի որ ընտրողների մի մասը սպասում է «պողպատե մանդատի» գործարկմանը, մյուսները`«նախկինների» աշխատանքին։ 

«Հեռանում եմ, քանի որ Շուշին ինձ համար դժգույն քաղաք չէր». Աղբալյանն ազատման դիմում է գրել

Միաժամանակ` հատկապես ընդդիմադիր թևում գրեթե համոզված են, որ հաջորդ արտահերթ ընտրությունները «յոթ սարի հետևում չեն»։

«Եթե նստեն, սկսեն բանակցել կարող է և այդքան դժվարությամբ ձեռք բերած 21-22 տոկոս ձայներն էլ կորցնեն, բայց քանի որ իրենք համոզված են, որ նոր ընտրություններ լինելու են, հետևաբար նման քայլի չեն գնա»,- ասաց Հարությունյանը։

Նշենք, որ հունիսի 22–ից Նիկոլ Փաշինյանն ընդունում է խորհրդարան չանացած կուսակցությունների ղեկավարներին։

Նա արդեն ընդունել է «Հանրապետություն» կուսակցության նախագահ Արամ Սարգսյանին, նորաստեղծ «Արդար Հայաստան» կուսակցության նախագահ Նորայր Նորիկյանին, Շիրինյան-Բաբաջանյան դաշինքից՝ Լևոն Շիրինյանին և Արման Բաբաջանյանին, Սամվել Բաբայանին, ՔՈ վարչության անդամ Սուրեն Սահակյանին, նաև Տիգրան Ուրիխանյանին՝ «Մեր տունը Հայաստանն է» քաղաքական ուժի ղեկավար, Պահպանողական կուսակցության նախագահ Միքայել Հայրապետյանին, Տիգրան Արզաքանցյանին, Դավիթ Սանասարյանին։

Հիշեցնենք, որ հունիսի 21-ի հանրահավաքի ժամանակ Նիկոլ Փաշինյանը երկխոսության կոչ էր արել բոլոր «սեգմենտներին», որոնց հետ մինչ այդ բանավեճ է ունեցել։ Այս հրավերը որոշ ուժեր, օրինակ, «Ազգային ժողովրդական բևեռը» և Կարին Տոնոյանի «5165» շարժումը, մերժել են:

Կադրային ջարդեր լինելու են, մեզ տվեք կադրային ջարդն անելու մանդատը. Փաշինյան

52
թեգերը:
Ռոբերտ Քոչարյան, Ընտրություններ, ընդդիմություն, Իշխանություն, Նիկոլ Փաշինյան