ՀՀ պաշտպանության նախարար Դավիթ Տոնոյանը շնորհակալություն է հայտնում Ռուսաստանի պաշտպանության նախարարության ռադիացիոն, քիմիական ու կենսաբանական պաշտպանության լաբորատորիայի աշխատակիցներին

Ինչ գնով ռուս մասնագետները փակեցին կորոնավիրուսի մուտքը դեպի հայկական բանակ

587
(Թարմացված է 23:56 28.08.2020)
Ռուսաստանցի բժիշկներն ու քիմիկոսներն օգնել են հայ գործընկերներին կանխելու վարակի տարածումը Զինված ուժերում։ Երկար ու լարված աշխատանքի ընթացքում հանգստի րոպեներ էլ են եղել։

ԵՐԵՎԱՆ, 28 օգոստոսի – Sputnik. Հայաստանում կորոնավիրուսի համավարակն այդքան էլ թեթև չի ընթանում, սակայն կան վայրեր, որտեղ վարակի առջև վստահելի արգելք է դրվել․ COVID-19-ը շրջանցում է զորամասերը։ Վարակին նման կարգապահություն է սովորեցրել ՀՀ զինված ուժերի հրամանատարությունը, որը գրագետ կերպով է կազմակերպել կարանտինը, ու ռուս մասնագետները՝ զինվորական բժիշկներն ու քիմիկոսները։ Նրանք կարճաժամկետ գործուղմամբ Հայաստան էին եկել, բայց արդյունքում ընտանիքներից հեռու անցկացրին հինգ ամիս։

Лаборатория войск радиационной, химической и биологической защиты РФ, действующая в Армении (28 августа 2020). Еревaн
© Sputnik / Asatur Yesayants
Ռուսաստանի պաշտպանության նախարարության ռադիացիոն, քիմիական ու կենսաբանական պաշտպանության լաբորատորիան

Երկու երկրների պաշտպանության նախարարությունների պայմանավորվածությամբ Հայաստան էր ժամանել Ռուսաստանի պաշտպանության նախարարության ռադիացիոն, քիմիական ու կենսաբանական պաշտպանության համահավաք ջոկատը։

Лаборатория войск радиационной, химической и биологической защиты РФ, действующая в Армении (28 августа 2020). Еревaн
© Sputnik / Asatur Yesayants
Ռուսաստանի պաշտպանության նախարարության ռադիացիոն, քիմիական ու կենսաբանական պաշտպանության լաբորատորիան

Ռուս բժիշկներն ու քիմիկոսները ուսումնասիրում էին ռուս և հայ զինծառայողների կորոնավիրուսի թեստերը։ Թեստերը հատկապես շատ էին առաջին երկու ամիսների ընթացքում, երբ ռիսկն ու անորոշությունը մեծ էին։ Այդ ժամանակ բժիշկներն առավոտվանից մինչև գիշեր աշխատում էին։

Лаборатория войск радиационной, химической и биологической защиты РФ, действующая в Армении (28 августа 2020). Еревaн
© Sputnik / Asatur Yesayants
Ռուսաստանի պաշտպանության նախարարության ռադիացիոն, քիմիական ու կենսաբանական պաշտպանության լաբորատորիան

Բժիշկների համար կան նորմատիվներ՝ առանց դադարի աշխատելու առավելագույն ժամանակը։ Բայց առաջին ամիսների ընթացքում նրանք ստիպված էին մոռանալ այդ նորմատիվների մասին. մարդկանց առողջությունն է իրենց գլխավոր նորմատիվը։

Лаборатория войск радиационной, химической и биологической защиты РФ, действующая в Армении (28 августа 2020). Еревaн
© Sputnik / Asatur Yesayants
Ռուսաստանի պաշտպանության նախարարության ռադիացիոն, քիմիական ու կենսաբանական պաշտպանության լաբորատորիայում

Ամռանն աշխատանքի ժամանակացույցը մի փոքր թեթևացավ, մի քիչ ավելի շատ ազատ ժամանակ հայտնվեց։ Այդ ժամանակ, ցավոք, խաշի սեզոնն արդեն փակվել էր։ Փոխարենը հայտնվել էին միրգն ու բանջարեղենը, ու խոհանոցը, որը միշտ չէ նման ռուսականին, բայց տղաների խոսքով` համեղ ու հետաքրքիր է։

Лаборатория войск радиационной, химической и биологической защиты РФ, действующая в Армении (28 августа 2020). Еревaн
© Sputnik / Asatur Yesayants
Ռուսաստանի պաշտպանության նախարարության ռադիացիոն, քիմիական ու կենսաբանական պաշտպանության լաբորատորիայի մասնագետները

Մի հարցում միայն բժիշկները պահպանողական գտնվեցին լավ իմաստով․ նրանց չհաջողվեց «սովորեցնել» թեյի փոխարեն խմել սուրճ, որը Հայաստանում գրեթե բոլորն են խմում։ Թեյախմություններն անցկացնում էին ինչպես տանը։

Ամռանը հյուրերին հասցրին մի փոքր ցույց տալ Հայաստանը՝ Սևանն ու Դիլիջանը, Գառնին ու Գեղարդը։ Տաթի վանք էլ են գնացել։

«Մեզ ասում էին, որ Դիլիջանի մոտ ռուսական գյուղեր կան՝ Լերմոնտովո ու Ֆիոլետովո։ Ափսոս, չհասցրինք տեսնել», - ասում են տղաները։

Թեստավորում են անցել բազմաթիվ զինծառայողներ. ինչպես է աշխատում ռուսական լաբորատորիան

Մինչև հունիս բժիշկներն աշխատել են գրեթե առանց հանգստյան օրերի, նույնիսկ Ռուսաստանի օրը՝ հունիսի 12-ը, լաբորատորիայում են անցկացրել՝ զինվորների ու սպաների նոր թեստերը ստուգելու համար։ բայց Զատկին ու մայիսի 9-ին հրաման ստացան հանգստանալ ու վերականգնել ուժերը։

Лаборатория войск радиационной, химической и биологической защиты РФ, действующая в Армении (28 августа 2020). Еревaн
© Sputnik / Asatur Yesayants
Ռուսաստանի պաշտպանության նախարարության ռադիացիոն, քիմիական ու կենսաբանական պաշտպանության լաբորատորիայում

Զատկին բժիշկներն այցելեցին Երևանի Սուրբ Աստվածածին ռուս ուղղափառ եկեղեցի։ Իսկ մայիսի 9-ին տոնում էին բոլորիս համար ընդհանուր տոնը։

Ինչ գիտենք Հայաստան բերված ռուսական լաբորատորիայի մասին

«Այս ընթացքում մեր ռուս գործընկերները կարողացան մեզ փոխանցել իրենց գործնական փորձը։ Իհարկե, տեսականորեն մեր լաբորատոր բժիշկները գիտեն անհրաժեշտ ամեն բան, բայց գործնականում կան բազում մանրուքներ, որոնք պետք է իմանալ՝ սկսած այն բանից, թե ինչպես է պետք բռնել նմուշի սրվակը՝ շրջակա տարածքը չվարակելու համար», - նշում է ՀՀ ԶՈւ ռազմաբժշկական վարչության հիգիենիկ և համաճարակային անվտանգության ծառայության պետ, բժշկական ծառայության փոխգնդապետ Արմեն Սատուրյանը։

Նույնիսկ նա, լինելով փորձառու սպա, միայն գերադրական աստիճանով է խոսում ռուս բժիշկների անձնվիրության մասին։ 

Лаборатория войск радиационной, химической и биологической защиты РФ, действующая в Армении (28 августа 2020). Еревaн
© Sputnik / Asatur Yesayants
Ռուսաստանի պաշտպանության նախարարության ռադիացիոն, քիմիական ու կենսաբանական պաշտպանության լաբորատորիայի մասնագետներից

«Եթե պետք էր մի ժամ ավել աշխատել, աշխատում էին, երկու ժամ էր պետք, երկու ժամ էին աշխատում։ Մինչև գործը չէր ավարտվում, չէին գնում։ Նաև իրենց աշխատանքի շնորհիվ է, որ մեր Զինված ուժերում կորոնավիրուսային վարակի բռնկումներ չեղան», - ընդգծեց նա։

Այսօր՝ օգոստոսի 28-ին, ՀՀ պաշտպանության նախարար Դավիթ Տոնոյանն ընդունեց ռուս մասնագետներին ու շնորհակալություն հայտնեց Հայաստանում կատարած առաքելության համար։

Министр обороны РА Давид Тоноян наградил российских военнослужащих (28 августа 2020). Еревaн
ՀՀ պաշտպանության նախարար Դավիթ Տոնոյանը շնորհակալություն է հայտնում Ռուսաստանի պաշտպանության նախարարության ռադիացիոն, քիմիական ու կենսաբանական պաշտպանության լաբորատորիայի աշխատակիցներին

Տեղացիների հետ շփման մեջ հյուրերը երբեք դժվարությունների կամ միմյանց չհասկանալու խնդրի չեն բախվել։ Հայաստանում գրեթե բոլորը կա՛մ լավ, կա՛մ շատ լավ են ռուսերեն խոսում։ Սակայն հարցը միայն դրանում չէ։ Բժիշկներից մեկ մի դեպք է պատմում։

Ինչպես է Հայաստանում աշխատում ռուսական լաբորատորիան. լուսանկարներ

«Մի անգամ զբոսնում եմ քաղաքում ու մի պահ կանգ եմ առնում։ Ինձ մի տարեց մարդ է մոտենում ու հարցնում․ «Կարո՞ղ է մոլորվել եք, Ձեզ ու՞ր տանեմ»։ Ասացի՝ ուր եմ գնում, ու նա սկզբում բացատրեց, հետո ցույց տվեց՝ ինչպես գնամ։ Հետո իր հեռախոսահամարը տվեց ու ասում է. «Զանգեք, եթե մի բան պետք լինի»։ Ու մեզ շատերն այստեղ նման ջերմությամբ վերաբերվեցին», - ասաց նա։

Лаборатория войск радиационной, химической и биологической защиты РФ, действующая в Армении (28 августа 2020). Еревaн
© Sputnik / Asatur Yesayants
Ռուսաստանի պաշտպանության նախարարության ռադիացիոն, քիմիական ու կենսաբանական պաշտպանության լաբորատորիայի աշխատակիցներից

Բժիշկներն էլ իրենց հերթին Հայաստանին ինչպես կարողացան, օգնեցին։ Այժմ կորոնավիրուսը, ինչպես ասացինք, զգուշորեն շրջանցում է բանակը։

587
թեգերը:
Դավիթ Տոնոյան, լաբորատորիա, Ռուսաստան, Հայաստան
թեմա:
Կորոնավիրուսը Հայաստանում և Արցախում (1561)
Ըստ թեմայի
Հայաստանում բոլոր նորակոչիկները թոքերի ու COVID-ի հետազոտություն են անցնում. լուսանկարներ
ՀՀ–ում մոտ 30 նորակոչիկ է վարակվել կորոնավիրուսով. ՊՆ խոսնակ
Դավիթ Տոնոյանը պարգևատրել է ռուս զինծառայողներին
Լամպ

Մի քանի ժամ շարունակ լույս չի լինի Կոտայքի և Տավուշի որոշ հատվածներում

48
(Թարմացված է 09:03 20.10.2020)
Հանրապետության տարածքում հոսանքազրկումներն արվում են պլանային նորոգման աշխատանքներ իրականացնելու նպատակով։

ԵՐԵՎԱՆ, 20 հոկտեմբերի – Sputnik. «Հայաստանի էլեկտրական ցանցեր» ընկերությունը տեղեկացնում է, որ հոկտեմբերի 20-ին պլանային նորոգման աշխատանքներ իրականացնելու նպատակով ժամանակավորապես կդադարեցվի հետևյալ հասցեների էլեկտրամատակարարումը`

Կոտայքի մարզում՝

10։00-13։00 Արզնի համայնք և հարակից ոչ բնակիչ-բաժանորդներ, Նոր Գեղի համայնքի Կոյողի թաղամաս,

10։00-16։30 Եղվարդ համայնքի՝ Շահումյան, Սպանդարյան, Գայի, Խանջյան, Սայաթ-Նովա, Զաքարյան, փողոցներ, Սաֆարյան, Չարենցի, Կոմիտասի, Աբովյան, Իսահակյան Շիրակի փողոցներ մասնակի, Կալեր, Բոլոր հողեր թաղամասեր, Ծիրանանոց թաղամաս մասնակի,

11։00-17։00 Կապուտան, Գեղաշեն, Կամարիս, Պտղնի գյուղեր մասնակի,

Տավուշի մարզում՝

11:00-13:00 Դիլիջան քաղաքի Ներքին Գոշ և Հովք գյուղեր:

48
թեգերը:
էլեկտրաէներգիա, Լույս, Հայաստան, Տավուշ, Կոտայք
Ըստ թեմայի
Հայկական ատոմակայանի՝ 2020 թվականի վերանորոգումն ավարտված է․ ինչ է սպասվում հաջորդիվ
ԱԷԿ–ի շահագործման ժամկետը կերկարաձգվի. Պետրոսյանը խոսել է արածի և առաջիկա անելիքների մասին
ԱԷԿ–ում հայտնված կոնյակն ու նոր տնօրենի վերաբերմունքը․ ինչ են պատմում Մարտիրոսյանի մասին
Հիվանդանոց, արխիվային լուսանկար

Պատերազմի սարսափները. ինչպես են հոգեբաններն աշխատում վիրավոր զինծառայողների հետ

159
(Թարմացված է 11:34 19.10.2020)
Զինվորական հոսպիտալներում աշխատող հոգեբանների մեթոդները երբեմն անհասկանալի են զինվորականների հարազատների և նույնիսկ բժիշկների համար։ Sputnik Արմենիան փորձել է մանրամասներ պարզել։

ԵՐԵՎԱՆ, 20 հոկտեմբերի – Sputnik. Զինվորական հոսպիտալներում վիրավոր զինծառայողներին ոչ միայն ոտքի են կանգնեցնում, այլև հոգեբանական աջակցություն ցուցաբերում։ Հոգեբանական գիտությունների դոկտոր, Աբովյանի անվան մանկավարժական համալսարանի և Հայ–Ռուսական համալսարանի պրոֆեսոր Մելս Մկրտումյանը Sputnik Արմենիայի հետ զրույցում պատմեց հոգեբանների աշխատանքի մասին։

«Ժամը 11-ից 15-ը հոգեբաններին ժամանակ է տրվում վիրավոր զինծառայողների հետ աշխատելու համար։ Իհարկե, կատարյալ կլիներ, եթե ամբողջ աշխատանքն իրականացվեր անհատական հիվանդասենյակում, և խորհրդատվության մեկ ժամվա ընթացքում ոչ ոք չխանգարեր հոգեբանին ու զինվորականին։ Բայց այդ տարբերակը հիմա հնարավոր չէ։ Հաճախ բժիշկներն ընդհատում են մեր աշխատանքը, որովհետև պիտի հետազոտեն վիրավորին։ Հետո մեկ հիվանդասենյակում մի քանի զինվորական է պառկած, ստիպված շշուկով ենք զրուցում», – պատմում է պրոֆեսորը։

Գրավել են հակառակորդի դիրքը, ականապատել ու դուրս եկել. մի շարք զինծառայողներ կպարգևատրվեն

Հոգեբանի գլխավոր խնդիրն է ստիպել զինծառայողին, որ հիշի ու վերապրի պատերազմի բոլոր ամենասուր պահերը։ Ռազմական տեխնիկայի, պայթյունների ձայները, մարտական ընկերոջ մահը, մշտական աղմուկը` զինվորականն ամեն ինչ պետք է նորից վերապրի, որպեսզի կարողանա հոգեբանորեն ազատվել սթրեսից։ Հոգեբանների նման մեթոդները երբեմն անհասկանալի են զինվորական հոսպիտալներում գտնվող զինվորականների հարազատների ու բժիշկների համար։

«Երբ ծնողները կամ բժիշկները տեսնում են, որ զինվորականն արտասվում է կամ լսում հարցերս, նրանք նույնիսկ կարող են «հարձակվել». «Ինչպե՞ս եք համարձակվում ստիպել, որ նա վերհիշի այդ ամենը»։ Բայց շատ կարևոր է, որ նա վերհիշի «այդ ամենը», վերապրի ու կարողանա ձերբազատվել դրանից։ Վիրաբույժներն այսպիսի մի խոսք ունեն` ես ցավեցնում եմ, որ բուժեմ։ Նույնը վերաբերում է նաև հոգեբանի աշխատանքին», – ասում է Մկրտումյանը։

Բայց զինվորականին այդքան էլ հեշտ չէ հասցնել մի վիճակի, որ նա արտասվի։ Համընդհանուր ընդունված նորմերի պատճառով տղամարդիկ իրենց զգացմունքները, հույզերը սովորաբար չեն արտահայտում։ Արհեստավարժ հոգեբանը պետք է օգնի, որ տղամարդը մոռանա այդ բարդույթները, ազատ զգա և արտահայտվի։

«Նրանց պատմածներում ոչ միայն պատերազմի դրվագներ են հայտնվում, այլև սեփական կյանքի համար վախի զգացում, մեղքի զգացում ընկերոջ մահվան, ծնողներին ամեն ինչ չասելու համար։ Չարտահայտված հույզերը շատ են։ Մեղքի զգացումն առավել հաճախ է հանդիպում. նա պառկած է անվտանգ հոսպիտալում, իսկ ընկերները կռվում են առաջնագծում։ Կամ ավելին` ինքը ողջ է մնացել, իսկ ընկերները զոհվել են։ Հենց այդ պատճառով են շատերն ուզում արագ վերադառնալ ռազմաճակատ», – ասում է հոգեբանը։

Մելս Մկրտումյանը վիրավոր զինծառայողների հետ աշխատել է նաև հեռավոր 90-ականներին։ Ասում է, որ հոգեբանական վիճակի հսկայական տարբերություն կա։

«Եթե 90-ականներին զինվորականները հիմնականում հրազենային վնասվածքներ ունեին, այսօր վնասվածքները բեկորային են ու ավելի մասշտաբային` ամբողջ մարմնով մեկ։ Այդպես էլ հոգեբանական վիճակն է այլ։ Այս պատերազմում շատ են 18, 20 տարեկան տղաները, որոնց համար պատերազմը կյանքի առաջին մեծ փորձն է։ Նրանք շատ ծանր են դա տանում։ Որոշ զինվորականներ նույնիսկ հիշողությունն են կորցնում, «արգելափակում» են իրադարձությունները։ Բայց դա ժամանակավոր է։ Հոգեբանի գրագետ աշխատանքի դեպքում դա անցնում է», – ասում է Մկրտումյանը։

Նշենք, որ 200 հոգեբաններից և կամավոր հոգեբույժներից բաղկացած խումբը շտապ հոգեբանական օգնություն է տրամադրում ոչ միայն մարտական գործողությունների մասնակիցներին, նրանց ընտանիքներին, այլև մյուս տուժածներին։ Նրանց մասնագիտական պատրաստությամբ զբաղվում են Հայաստանի մի քանի համալսարաններ և կենտրոններ, այդ թվում` Հայ–Ռուսական (Սլավոնական) համալսարանը։

«Վրեժ ունեմ լուծելու». զինհաշմանդամ դարձած Արկադի Անդրեասյանը կամավոր մեկնել է առաջնագիծ

159
թեգերը:
հոգեբան, Վիրավոր, զինծառայող, Ադրբեջան, Արցախ
թեմա:
Ադրբեջանական ագրեսիան Արցախում - 2020
Ըստ թեմայի
Ոչնչացված ադրբեջանցի գնդապետ, առգրավված կարևոր փաստաթղթեր. մերօրյա հերոսները կպարգևատրվեն
Պատերազմի իսկական աստվածները. ճանաչենք մեր հերոսներին
Արցախյան մարտերում հերոսացած զինծառայողները
Հերոսական դրվագ. ովքե՞ր են հոկտեմբերի 18-ին մի քանի կիլոմետր հետ շպրտել հակառակորդին
ԱԹՍ Bayraktar. արխիվային լուսանկար

Հայկական զինուժը թուրքական ԱԹՍ է խոցել. տեսանյութ

174
(Թարմացված է 09:54 20.10.2020)
Ըստ մասնագետների՝ այն կարող է նաև թուրքական արտադրության այնպիսի ԱԹՍ լինել, որի առկայության մասին Ադրբեջանի ԶՈւ-ում տեղեկություններ բաց աղբյուրներում չկան։

ԵՐԵՎԱՆ, 20 հոկտեմբերի - Sputnik. Հայկական զինված ուժերը թուրքական արտադրության ԱԹՍ են խոցել։ Տեղեկությունը հայտնում է razm.info կայքը։ Ըստ մասնագետների՝ Արցախի պաշտպանության բանակի հրապարակած տեսանյութի կադրերից մեկում երևում է կանադական արտադրության CMX 15D օպտիկա։

«Այն կա թուրքական արտադրության հարվածային Bayraktar TB2 ԱԹՍ-ների վրա, ինչը նշանակում է, որ հայկական կողմն առնվազն մեկ Bayraktar է խոցել»,- հաղորդում է կայքը:

Ավելի ուշը մասնագետները հավելել են, որ նույն այդ օպտիկայով զինված են նաև թուրքական արտադրության մեկ այլ` Anka ԱԹՍ-ները, հետևաբար չի կարելի բացառել նաև դրա խոցումը։

«Թեպետ Ադրբեջանի զինված ուժերում դրանց առկայության մասին տեղեկություն որևէ բաց աղբյուրում մինչ այս չի հանդիպել»,- հավելում են մասնագետները։

Ավելի վաղ Կանադայի արտաքին գործերի նախարար Ֆրանսուա-Ֆիլիպ Շամպայնը հայտարարել էր, որ դադարեցվում է Թուրքիային ռազմական սարքավորումների մատակարարումը:

Հիշեցնենք՝ Կանադայի հայ համայնքը բողոքի ալիք էր բարձրացրել, որ Արցախում կիրառվող թուրքական ԱԹՍ–ների սենսորները կանադական արտադրության են։ Դրանից հետո Կանադայի արտաքին գործերի նախարարը հանձնարարել էր հետաքննել, թե արդյոք Արցախի դեմ կիրառվող անօդաչու թռչող սարքերում կանադական տեխնիկա է կիրառվում, սակայն շարունակվող հետաքննությանը զուգահեռ որոշում էր կայացվել կասեցնել Թուրքիա արտահանման համապատասխան թույլտվությունները։

Հոկտեմբերի 3-ին Կանադայի վարչապետ Ջասթին Թրյուդոն հայտարարել էր, որ Կանադան պետք է պարզի, թե ինչպես են Թուրքիային մատակարարված ռազմական սարքավորումները հայտնվել Ադրբեջանում: Փորձագետները ուսումնասիրել էին Ադրբեջանի օդուժի տարածած տեսանյութերը և եզրակացրել, որ կիրառվող անօդաչու թռչող սարքերը համալրված են եղել թիրախավորման և նկարահանման համակարգերով, որոնք արտադրում է Կանադայում տեղակայված L3Harris Technologies ընկերության մասնաճյուղը:

Նշենք, որ Կանադայի Ներմուծման և արտահանման թույլտվության ակտը արգելում է զենք-զինամթերքի վաճառքը, եթե այն կարող է օգտագործվել միջազգային մարդասիրական կանոնների կամ մարդու իրավունքների ոտնահարման համար:

174
թեգերը:
անօդաչու թռչող սարք, Ադրբեջան, Թուրքիա
թեմա:
Ադրբեջանական ագրեսիան Արցախում - 2020
Ըստ թեմայի
Արցախի բնակչությանը ցեղասպանության են ենթարկում ԱԹՍ–ների միջոցով. գերմանացի պատգամավոր
ԱԹՍ-ների հարվածների հետևանքով Գեղարքունիքի մարզի երկու դպրոցներ են վնասվել
Վարդենիսում Ադրբեջանի ԱԹՍ–ի հարվածից տուժած 14-ամյա տղայի վիճակն արդեն կայուն է. լուսանկար